కార్యస్య న భవేత్ సిద్ధ్యై తస్మాద్ అవ్యాకులాయ చ అసంపూర్ణే స్వధర్మే హి కిమ్ అనిష్టం న జాయతే
పని సఫలం కావదు. అందువల్ల మనసు కలవరపడకూడదు. తన కర్తవ్యం అసంపూర్ణంగా ఉంటే, ఏ అపశకునం రాదు చెప్పండి?
తాభ్యాం యత్ పూర్వవృత్తాన్తం తద్ అప్య్ ఉక్తం మయానఘ ఆయుషస్ తు సుతః శ్రీమాన్ ధన్వన్తరిర్ ఉదారధీః
ఆ ఇద్దరికి నేను మునుపటి కథను కూడా వివరించాను — ఆయుష్ కుమారుడైన ధన్వంతరి మహాశయుడు మహోన్నతుడని చెప్పాను.
తమసా చ కృతం విఘ్నం విష్ణునా తచ్ చ నాశితమ్ పూర్వజన్మసు వృత్తాన్తమ్ ఇత్యాది పరికీర్తితమ్
అంధకారంతో అడ్డంకి ఏర్పడింది, విష్ణువు దాన్ని తొలగించాడు. మునుపటి జన్మల్లో జరిగిన విషయాలను వివరించాను.
తచ్ ఛ్రుత్వా విస్మితౌ చోభౌ మామ్ ఏవ పునర్ ఊచతుః
అది విని, ఇద్దరూ ఆశ్చర్యపోయి, మళ్లీ నన్ను అడిగారు.
తద్దోషప్రతిబన్ధస్ తు కేన స్యాత్ సురసత్తమ
ఆ తప్పు వల్ల ఏర్పడిన అడ్డంకి ఎలా తొలగించవచ్చు, దేవతలలో శ్రేష్ఠుడా?
పునర్ ధ్యాత్వా తావ్ అవదం శ్రూయతాం దోషకారకమ్ కారణం సర్వసిద్ధీనాం దుఃఖసంసారతారణమ్
మళ్లీ ధ్యానం చేసి, వారికి ఇలా చెప్పాను — 'ఆ తప్పు కారణాన్ని, అన్ని సిద్ధుల మూలాన్ని, బాధల సముద్రాన్ని దాటే మార్గాన్ని వినండి.'
శరణం తప్తచిత్తానాం నిర్వాణం జీవతామ్ అపి గత్వా తు గౌతమీం దేవీం స్తూయేతాం హరిశంకరౌ
మనసు బాధపడే వారికి ఇది ఆశ్రయం, బ్రతికున్నవారికీ విముక్తి. గౌతమి దేవిని దర్శించి, హరి, శంకరులను స్తుతించాలి.
నోపాయో ఽన్యో ఽస్తి సంశుద్ధ్యై తౌ తాం హిత్వా జగత్త్రయే తదైవ జగ్మతుర్ ఉభౌ గౌతమీం మునిసత్తమ స్నాతౌ కృతక్షణౌ చోభౌ దేవౌ తుష్టువతుర్ ముదా
పవిత్రతకు మరో మార్గం లేదు. అందుకే, ఆ ఇద్దరూ అన్నీ వదిలిపెట్టి వెంటనే గౌతమిని చేరారు. సరిగ్గా స్నానం చేసి, ఆనందంగా ఆ దేవిని స్తుతించారు.
నమో మత్స్యాయ కూర్మాయ వరాహాయ నమో నమః నరసింహాయ దేవాయ వామనాయ నమో నమః
మత్స్యరూపుడైనవాడికి, కూర్మరూపుడైనవాడికి, వరాహరూపుడైనవాడికి నమస్కారం, నమస్కారం! నరసింహరూపుడైన దేవునికి, వామనరూపుడైనవాడికి పునఃపునః నమస్కారం!
నమో ఽస్తు హయరూపాయ త్రివిక్రమ నమో ఽస్తు తే నమో ఽస్తు బుద్ధరూపాయ రామరూపాయ కల్కినే
హయగ్రీవరూపుడైనవాడికి, త్రివిక్రముడా, నీకు నమస్కారం! బుద్ధరూపుడైనవాడికి, రామరూపుడైనవాడికి, కల్కిరూపుడైనవాడికి నమస్కారం!
అనన్తాయాచ్యుతాయేశ జామదగ్న్యాయ తే నమః వరుణేన్ద్రస్వరూపాయ యమరూపాయ తే నమః
అనంతుడైనవాడికి, అచ్యుతుడైన ప్రభువుకి, జామదగ్న్యుడైనవాడికి నమస్కారం! వరుణ, ఇంద్ర, యమరూపాలలో ఉన్నవాడికి నమస్కారం!
పరమేశాయ దేవాయ నమస్ త్రైలోక్యరూపిణే బిభ్రత్సరస్వతీం వక్త్రే సర్వజ్ఞో ఽసి నమో ఽస్తు తే
పరమేశ్వరుడైన దేవునికి, మూడు లోకాల రూపాన్ని ధరించినవాడికి నమస్కారం. నోటి మీద సరస్వతిని ధరించినవాడా, సర్వజ్ఞుడా, నీకు నమస్కారం!
లక్ష్మీవాన్ అస్య్ అతో లక్ష్మీం బిభ్రద్ వక్షసి చానఘ బహుబాహూరుపాదస్ త్వం బహుకర్ణాక్షిశీర్షకః త్వామ్ ఏవ సుఖినం ప్రాప్య బహవః సుఖినో ఽభవన్
పాపరహితుడవైన నీవు లక్ష్మితో కూడి, ఆమెను నీ ఛాతిపై ధరించావు. నీకు అనేక చేతులు, తొడలు, కాళ్లు, చెవులు, కళ్ళు, తలలు ఉన్నాయి. నిన్ను, సుఖంగా ఉన్న నిన్ను చేరిన వారు కూడా సంతోషంగా మారారు.
తావన్ నిఃశ్రీకతా పుంసాం మాలిన్యం దైన్యమ్ ఏవ వా యావన్ న యాన్తి శరణం హరే త్వాం కరుణార్ణవమ్
హరి! నీవు కరుణాసముద్రమవు. ప్రజలు నిన్ను ఆశ్రయించని వరకు, వారిలో అదృష్టం ఉండదు, మలినత, దుఃఖం వీడవు.
సూక్ష్మం పరం జోతిర్ అనన్తరూపమ్ ఓంకారమాత్రం ప్రకృతేః పరం యత్ చిద్రూపమ్ ఆనన్దమయం సమస్తమ్ ఏవం వదన్తీశ ముముక్షవస్ త్వామ్
మోక్షాన్ని కోరేవారు, నిన్ను సూత్రమైన, పరమమైన, అనంతమైన వెలుగుగా, ఓంకారస్వరూపంగా, ప్రకృతికి అతీతంగా, చైతన్యమూర్తిగా, ఆనందమయంగా ఉన్నవాడిగా వర్ణిస్తారు.
ఆరాధయన్త్య్ అత్ర భవన్తమ్ ఈశం మహామఖైః పఞ్చభిర్ అప్య్ అకామాః సంసారసిన్ధోః పరమ్ ఆప్తకామా విశన్తి దివ్యం భువనం వపుస్ తే
ఇక్కడ, కోరికలు లేని వారు కూడా, ఐదు విధాల మహాయజ్ఞాలతో నిన్ను ఆరాధిస్తారు ప్రభూ! వారు అన్ని కోరికలు తీరినవారై, సంసారసాగరాన్ని దాటి, నీ దివ్య లోకంలో ప్రవేశిస్తారు.
సర్వేషు సత్త్వేషు సమత్వబుద్ధ్యా సంవీక్ష్య షట్సూర్మిషు శాన్తభావాః జ్ఞానేన తే కర్మఫలాని హిత్వా ధ్యానేన తే త్వాం ప్రవిశన్తి శంభో
ప్రతి జీవిలో సమభావంతో, ఆరు తరంగాలను గమనిస్తూ, శాంతమైన హృదయంతో, జ్ఞానంతో కర్మఫలాలను వదిలిపెట్టి, ధ్యానంతో నిన్ను చేరుతారు శంభూ!
న జాతిధర్మాణి న వేదశాస్త్రం న ధ్యానయోగో న సమాధిధర్మః రుద్రం శివం శంకరం శాన్తిచిత్తం భక్త్యా దేవం సోమమ్ అహం నమస్యే
జాతి, కర్తవ్యాలు, వేదశాస్త్రాలు, ధ్యానం, సమాధి—ఇవి ఏవీ కావు; భక్తితో రుద్రుడు, శివుడు, శంకరుడు, శాంతమైన మనసున్న సోమదేవునికి నేను నమస్కరిస్తాను.
మూర్ఖో ఽపి శంభో తవ పాదభక్త్యా సమాప్నుయాన్ ముక్తిమయీం తనుం తే జ్ఞానేషు యజ్ఞేషు తపఃసు చైవ ధ్యానేషు హోమేషు మహాఫలేషు
శంభూ! మూర్ఖుడైనా నీ పాదభక్తితో నీ ముక్తిస్వరూపాన్ని పొందగలడు. జ్ఞానంలో, యజ్ఞాల్లో, తపస్సులో, ధ్యానంలో, హోమాల్లో, మహాఫలాల్లో కూడా అదే ఫలితం.
సంపన్నమ్ ఏతత్ ఫలమ్ ఉత్తమం యత్ సోమేశ్వరే భక్తిర్ అహర్నిశం యత్ సర్వస్య జీవస్య సదా ప్రియస్య ఫలస్య దృష్టస్య తథా శ్రుతస్య
ఈ లోకంలో అత్యుత్తమ ఫలం ఏమిటంటే, సోమేశ్వరునికి రాత్రింబవళ్ళు భక్తిగా ఉండటం. ఇది ప్రతి జీవికి ఎప్పుడూ ప్రియమైనది, ప్రత్యక్షంగా, వినిపించేదిగా ఉండే ఫలం.
స్వర్గస్య మోక్షస్య జగన్నివాస సోపానపఙ్క్తిస్ తవ భక్తిర్ ఏషా త్వత్పాదసంప్రాప్తిఫలాప్తయే తు సోపానపఙ్క్తిం న వదన్తి ధీరాః
జగన్నివాసా! నీ భక్తి స్వర్గానికి, మోక్షానికి మెట్టు. నీ పాదాలను చేరే ఫలానికి ఇది మార్గం. కానీ ధీరులు దీనిని కేవలం మెట్టు అని చెప్పరు.
తస్మాద్ దయాలో మమ భక్తిర్ అస్తు నైవాస్త్య్ ఉపాయస్ తవ రూపసేవా ఆత్మీయమ్ ఆలోక్య మహత్త్వమ్ ఈశ పాపేషు చాస్మాసు కురు ప్రసాదమ్
కరుణామయుడా! నాకు నీ భక్తి కలగాలి. నీ రూపాన్ని సేవించడానికి వేరే మార్గం లేదు. ప్రభూ! నీ మహిమను చూచి, పాపులైన మమ్మల్ని కూడా అనుగ్రహించు.
స్థూలం చ సూక్ష్మం త్వమ్ అనాది నిత్యం పితా చ మాతా యద్ అసచ్ చ సచ్ చ ఏవం స్తుతో యః శ్రుతిభిః పురాణైర్ నమామి సోమేశ్వరమ్ ఈశితారమ్
నీవు స్థూలమైనవాడవు, సూక్ష్మమైనవాడవు, ఆదిలేని నిత్యుడవు, తండ్రివి, తల్లివి, అసత్యమూ, సత్యమూ నీవే. వేదాలు, పురాణాలు నిన్ను ఇలా వర్ణించాయి. నేను సోమేశ్వరునికి, పరమాధిపతికి నమస్కరిస్తాను.
తతః ప్రీతౌ హరిహరావ్ ఊచతుస్ త్రిదశేశ్వరౌ
అంతటితో, హరి-హరులు, దేవతల అధిపతులు, సంతోషంతో మాట్లాడారు.
వ్రియతాం యన్ మనోభీష్టం యద్ వరం చాతిదుర్లభమ్
నీ మనసులో ఏదైనా కోరిక ఉంటే అడుగు. ఎంత దుర్లభమైన వరమైనా అడుగు.
ఇన్ద్రః ప్రాహ సురేశానం మద్రాజ్యం తు పునః పునః జాయతే భ్రశ్యతే చైవ తత్ పాపమ్ ఉపశామ్యతామ్
ఇంద్రుడు దేవతాధిపతిని ఇలా అడిగాడు: నా రాజ్యం మళ్లీ మళ్లీ వస్తూ పోతూ ఉంటుంది. ఆ దురదృష్టం తొలగిపోవాలి.
యథా స్థిరో ఽహం రాజ్యే స్యాం సర్వం స్యాన్ నిశ్చలం మమ సుప్రీతౌ యది దేవేశౌ సర్వం స్యాన్ నిశ్చలం సదా
నేను నా రాజ్యంలో స్థిరంగా ఉండాలి. నా దగ్గర ఉన్నది అన్నీ అచంచలంగా ఉండాలి. దేవతాధిపతులారా! మీరు నిజంగా సంతోషిస్తే, నా దగ్గర ఉన్నది ఎప్పుడూ స్థిరంగా ఉండాలి.
తథేతి హరివాక్యం తావ్ అభినన్ద్యేదమ్ ఊచతుః పరం ప్రసాదమ్ ఆపన్నౌ తావ్ ఆలోక్య స్మితాననౌ
అలాగే జరుగుతుందని హరి మాటను ఆమోదించి, వారు ఆనందంగా ఇలా చెప్పారు. వారి ముఖాలు చిరునవ్వుతో మెరిసాయి. వారు పరమానుగ్రహాన్ని పొందారు.
నిరపాయనిరాధారనిర్వికారస్వరూపిణౌ శరణ్యౌ సర్వలోకానాం భుక్తిముక్తిప్రదావ్ ఉభౌ
వారు ఇద్దరూ ఎలాంటి మార్పు లేని, ఆధారం లేని, స్వరూపంలో స్థిరమైనవారు. అన్ని లోకాలకూ ఆశ్రయం, భోగమూ మోక్షమూ ప్రసాదించేవారు.
త్రిదైవత్యం మహాతీర్థం గౌతమీ వాఞ్ఛితప్రదా తస్యామ్ అనేన మన్త్రేణ కురుతాం స్నానమ్ ఆదరాత్
మూడు దేవతల సమాహారం, మహాతీర్థం, గౌతమీ నది, కోరికలు తీరే స్థలం—అక్కడ ఈ మంత్రంతో శ్రద్ధతో స్నానం చేయాలి.