అశేషరోగోపశమో భవత్య్ ఆభిర్ అసంశయమ్ అన్నమ్ ఏతాభిర్ ఏవ స్యాద్ అశేషప్రాణరక్షణమ్ అత్రౌషధ్యో జగద్వన్ద్యా మామ్ ఊచుర్ అనహంకృతాః
ఈ ఔషధాల వల్ల అన్ని రోగాలు నిస్సందేహంగా పోతాయి. అన్నం కూడా వీటి వల్లే లభిస్తుంది. అన్ని ప్రాణులు కాపాడబడతారు. ప్రపంచం పూజించే ఔషధాలు, అహంకారం లేకుండా నన్ను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాయి.
అస్మాకం త్వం పతిం దేహి రాజానం సురసత్తమ
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడవైనవాడా! మాకు భర్తను, రాజును దయచేయుము.
తచ్ ఛ్రుత్వా వచనం తాసాం మయోక్తా ఓషధీర్ ఇదమ్ పతిం ప్రాప్స్యథ సర్వాశ్ చ రాజానం ప్రీతివర్ధనమ్
వాటి మాటలు విని నేను ఔషధాలకు ఇలా అన్నాను: 'మీ అందరికీ ఆనందాన్ని పెంచే భర్త, రాజు లభిస్తాడు.'
రాజానమ్ ఇతి తచ్ ఛ్రుత్వా తా మామ్ ఊచుః పునర్ మునే గన్తవ్యం క్వ పునశ్ చోక్తా గౌతమీం యాన్తు మాతరః
'రాజు' అని విని అవి మళ్లీ నన్ను అడిగాయి: 'మేము ఎక్కడికి వెళ్లాలి?' అప్పుడు నేను, 'తల్లులు గౌతమీకి వెళ్లండి' అని చెప్పాను.
తుష్టాయామ్ అథ తస్యాం వో రాజా స్యాల్ లోకపూజితః తాశ్ చ గత్వా మునిశ్రేష్ఠ తుష్టువుర్ గౌతమీం నదీమ్
ఆమె సంతోషిస్తే, మీ రాజు లోకంలో అందరికి పూజింపబడతాడు. మునిశ్రేష్ఠా! అవి గౌతమీ నదిని వెళ్లి స్తుతించాయి.
కిం వాకరిష్యన్ భవవర్తినో జనా నానాఘసంఘాభిభవాచ్ చ దుఃఖితాః న చాగమిష్యద్ భవతీ భువం చేత్ పుణ్యోదకే గౌతమి శంభుకాన్తే
భవలోకంలో నివసించే ప్రజలు ఎన్నో పాపాల వల్ల బాధపడుతూ ఏం చేయగలరు? శంభువు వద్ద పవిత్రమైన నీటితో గౌతమీ భూమికి రాకపోతే, వారికి ఉపశమనం ఎలా కలుగుతుంది?
కో వేత్తి భాగ్యం నరదేహభాజాం మహీగతానాం సరితామ్ అధీశే ఏషాం మహాపాతకసంఘహన్త్రీ త్వమ్ అమ్బ గఙ్గే సులభా సదైవ
మనుష్య శరీరం ధరించినవారి అదృష్టం, భూమిపై ఉన్న నదుల గతి ఎవరికీ తెలియదు, నీరు పాలించే దేవతా! మహా పాపాలను తొలగించే గంగమ్మా, నీవు ఎప్పుడూ అందరికీ సులభంగా లభించేవాడివి.
న తే విభూతిం నను వేత్తి కో ఽపి త్రైలోక్యవన్ద్యే జగదమ్బ గఙ్గే గౌరీసమాలిఙ్గితవిగ్రహో ఽపి ధత్తే స్మరారిః శిరసాపి యత్ త్వామ్
మూడు లోకాలు వందించే జగదంబ గంగమ్మా! నీ మహిమను ఎవరు పూర్తిగా తెలుసుకోగలరు? గౌరీని ఆలింగనం చేసుకున్న శివుడు కూడా, నిన్ను తన తలపై ధరించాడే.
నమో ఽస్తు తే మాతర్ అభీష్టదాయిని నమో ఽస్తు తే బ్రహ్మమయే ఽఘనాశిని నమో ఽస్తు తే విష్ణుపదాబ్జనిఃసృతే నమో ఽస్తు తే శంభుజటావినిఃసృతే
కోరికలు నెరవేర్చే తల్లీ! నీకు నమస్కారం. బ్రహ్మస్వరూపిణి, పాపాలను పోగొట్టే దేవతా! నీకు నమస్కారం. విష్ణువు పాదకమలాల నుంచి ఉద్భవించినవాడివి, శంభువు జటల నుంచి ప్రవహించినవాడివి, నీకు నమస్కారం.
ఇత్య్ ఏవం స్తువతామ్ ఈశా కిం దదామీత్య్ అవోచత
ఇలా స్తుతించినప్పుడు, ఆ ఈశ్వరీ, 'మీకు ఏమి ఇవ్వాలని కోరుకుంటున్నారు?' అని అడిగింది.
పతిం దేహి జగన్మాతా రాజానమ్ అతితేజసమ్
'జగన్మాతా! మాకు గొప్ప తేజస్సు కలిగిన రాజును భర్తగా దయచేయుము' అని కోరారు.
తదోవాచ నదీ గఙ్గా ఓషధీస్ తా ఇదం వచః
అప్పుడు గంగా నది, ఆ ఔషధులతో ఇలా చెప్పింది.
అహం చామృతరూపాస్మి ఓషధ్యో మాతరో ఽమృతాః తాదృశం చామృతాత్మానం పతిం సోమం దదామి వః
'నేను అమృత స్వరూపురాలిని, మీరు ఔషధులూ కూడా అమృత స్వభావం కల తల్లులే. అందుకే, అమృతాత్ముడైన సోముని మిమ్మల్ని భర్తగా ఇస్తాను.'
దేవాశ్ చ ఋషయో వాక్యం మేనిరే సోమ ఏవ చ ఓషధ్యశ్ చాపి తద్ వాక్యం తతో జగ్ముః స్వమ్ ఆలయమ్
దేవతలు, ఋషులు, సోముడు, ఔషధులు—all అందరూ ఆ మాటలను అంగీకరించి, తాము తాము తమ తమ గృహాలకు వెళ్లిపోయారు.
యత్ర చాపుర్ మహౌషధ్యో రాజానమ్ అమృతాత్మకమ్ సోమం సమస్తసంతాపపాపసంఘనివారకమ్
అక్కడ, ఆ గొప్ప ఔషధులు, అమృత స్వరూపుడైన, అన్ని బాధలు, పాప సమూహాలను తొలగించే సోముని రాజుగా పొందారు.
సోమతీర్థం తు తత్ ఖ్యాతం సోమపానఫలప్రదమ్ తత్ర స్నానేన దానేన పితరః స్వర్గమ్ ఆప్నుయుః
ఆ స్థలం సోమతీర్థం అని ప్రసిద్ధి చెందింది. అక్కడ స్నానం చేసి, దానం చేస్తే పితృదేవతలు స్వర్గాన్ని పొందుతారు.
య ఇదం శృణుయాన్ నిత్యం పఠేద్ వా భక్తితః స్మరేత్ దీర్ఘమ్ ఆయుర్ అవాప్నోతి స పుత్రీ ధనవాన్ భవేత్
ఈ కథను ప్రతిరోజూ వినేవాడు, భక్తితో చదువేవాడు, లేదా స్మరించేవాడు, దీర్ఘాయువు, సంతానం, ధనం—all సంపదలు పొందుతాడు.
ధాన్యతీర్థమ్ ఇతి ఖ్యాతం సర్వకామప్రదం నృణామ్ సుభిక్షం క్షేమదం పుంసాం సర్వాపద్వినివారణమ్
ధాన్యతీర్థం అని ప్రసిద్ధి చెందిన ఈ స్థలం, మనుషులకు అన్ని కోరికలు నెరవేర్చేది, సమృద్ధిని, రక్షణను ఇస్తుంది, అన్ని అపాయాలను తొలగిస్తుంది.
ఓషధ్యః సోమరాజానం పతిం ప్రాప్య ముదాన్వితాః ఊచుః సర్వస్య లోకస్య గఙ్గాయాశ్ చేప్సితం వచః
ఔషధులు, ఆనందంతో సోముని భర్తగా పొందిన తరువాత, గంగమ్మకు, లోకానికి కావలసిన మాటలు చెప్పారు.
వైదికీ పుణ్యగాథాస్తి యాం వై వేదవిదో విదుః భూమిం సస్యవతీం కశ్చిన్ మాతరం మాతృసంమితామ్
వేదాలు తెలిసినవారు తెలుసు, ఒక పవిత్రమైన వేద కథ ఉంది. ఎవరైనా సస్యశ్యామలమైన భూమిని, తల్లిని తల్లి సమానంగా ఇచ్చేవారిని గురించి అది చెబుతుంది.
గఙ్గాసమీపే యో దద్యాత్ సర్వకామాన్ అవాప్నుయాత్ భూమిం సస్యవతీం గాశ్ చ ఓషధీశ్ చ ముదాన్వితః
గంగమ్మ దగ్గర దానం చేసే వాడు, తన అన్ని కోరికలు నెరవేరుతాయి—సస్యశ్యామలమైన భూమి, గోవులు, ఔషధులు—all ఆనందంతో పొందుతాడు.
విష్ణుబ్రహ్మేశరూపాయ యో దద్యాద్ భక్తిమాన్ నరః సర్వం తద్ అక్షయం విద్యాత్ సర్వకామాన్ అవాప్నుయాత్
విష్ణువు, బ్రహ్మ, ఈశ్వరుని రూపంగా భావించి భక్తితో దానం చేసే వాడు, తన దానం ఎప్పటికీ నశించదని తెలుసుకోవాలి, అన్ని కోరికలు నెరవేరుతాయి.
ఓషధ్యః సోమరాజన్యాః సోమశ్ చాప్య్ ఓషధీపతిః ఇతి జ్ఞాత్వా బ్రహ్మవిద ఓషధీర్ యః ప్రదాస్యతి
ఔషధులు సోముని వంశానికి చెందినవని, సోముడు ఔషధుల అధిపతినని తెలుసుకొని, బ్రహ్మవేత్త చెప్పిన విధంగా ఔషధులను దానం చేసే వాడు—
సర్వాన్ కామాన్ అవాప్నోతి బ్రహ్మలోకే మహీయతే తా ఏవ సోమరాజన్యాః ప్రీతాః ప్రోచుః పునః పునః
అన్ని కోరికలు నెరవేరుతాయి, బ్రహ్మలోకంలో గౌరవం పొందుతాడు. ఆ సోముని వంశానికి చెందిన ఔషధులు సంతోషంతో మళ్లీ మళ్లీ మాట్లాడారు.
యో ఽస్మాన్ దదాతి గఙ్గాయాం తం రాజన్ పారయామసి త్వమ్ ఉత్తమశ్ చౌషధీశ త్వదధీనం చరాచరమ్
ఓ రాజా, ఎవడు మమ్మల్ని గంగలో సమర్పిస్తాడో, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము. ఓ ఔషధాల అధిపతీ, నీ ఆధీనంలోనే ఈ జగత్తులోని చలించేవీ, నిలిచేవీ అన్నీ ఉన్నాయి.
ఓషధయః సంవదన్తే సోమేన సహ రాజ్ఞా యో ఽస్మాన్ దదాతి విప్రేభ్యస్ తం రాజన్ పారయామసి
ఔషధాలు సోమునితో, ఆ రాజుతో మాట్లాడతాయి. ఓ రాజా, ఎవడు మమ్మల్ని బ్రాహ్మణులకు సమర్పిస్తాడో, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము.
వయం చ బ్రహ్మరూపిణ్యః ప్రాణరూపిణ్య ఏవ చ యో ఽస్మాన్ దదాతి విప్రేభ్యస్ తం రాజన్ పారయామసి
మేము బ్రహ్మస్వరూపులం, ప్రాణస్వరూపులం కూడా. ఓ రాజా, ఎవడు మమ్మల్ని బ్రాహ్మణులకు సమర్పిస్తాడో, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము.
అస్మాన్ దదాతి యో నిత్యం బ్రాహ్మణేభ్యో జితవ్రతః ఉపాస్తిర్ అస్తి సాస్మాకం తం రాజన్ పారయామసి
ఎవడు నిత్యం వ్రతాన్ని పాటిస్తూ మమ్మల్ని బ్రాహ్మణులకు సమర్పిస్తాడో, అతనిపట్ల మాకు భక్తి ఉంటుంది. ఓ రాజా, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము.
స్థావరం జఙ్గమం కించిద్ అస్మాభిర్ వ్యాపృతం జగత్ యో ఽస్మాన్ దదాతి విప్రేభ్యస్ తం రాజన్ పారయామసి
ఈ లోకంలో నిలిచినదైనా, నడిచినదైనా, మాతో సంబంధం ఉన్నదంతా — ఓ రాజా, ఎవడు మమ్మల్ని బ్రాహ్మణులకు సమర్పిస్తాడో, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము.
హవ్యం కవ్యం యద్ అమృతం యత్ కించిద్ ఉపభుజ్యతే తద్గరీయశ్ చ యో దద్యాత్ తం రాజన్ పారయామసి
హవిస్సు, పితృకార్యాలు, అమృతం, లేదా ఏదైనా భోజ్యం — వాటిలో ఉత్తమమైనదాన్ని ఎవడు సమర్పిస్తాడో, ఓ రాజా, అతన్ని మేము అవతారం దాటించగలము.