ఏకః పఞ్చజనో నామ పుత్రో రాజా బభూవ హ శూరః పఞ్చజనస్యాసీద్ అంశుమాన్ నామ వీర్యవాన్
వారిలో ఒకడు పంచజనుడు అనే రాజుగా ప్రసిద్ధి చెందాడు. పంచజనునికి అంశుమాన్ అనే పరాక్రమశాలి కుమారుడు జన్మించాడు.
దిలీపస్ తస్య తనయః ఖట్వాఙ్గ ఇతి విశ్రుతః యేన స్వర్గాద్ ఇహాగత్య ముహూర్తం ప్రాప్య జీవితమ్
ఆ అంశుమానునికి దిలీపుడు కుమారుడు. అతడు ఖట్వాంగుడు అని ప్రసిద్ధి. అతడు స్వర్గం నుంచి భూమికి వచ్చి కొంతకాలం మాత్రమే జీవించాడు.
త్రయో ఽభిసంధితా లోకా బుద్ధ్యా సత్యేన చానఘాః దిలీపస్య తు దాయాదో మహారాజో భగీరథః
ఆ ముగ్గురు లోకాలను తన బుద్ధి, సత్యంతో జయించాడు. దిలీపుని వారసుడు మహారాజు భగీరథుడు.
యః స గఙ్గాం సరిచ్ఛ్రేష్ఠామ్ అవాతారయత ప్రభుః సముద్రమ్ ఆనయచ్ చైనాం దుహితృత్వే ఽప్య్ అకల్పయత్
ఆయనే నదులలో శ్రేష్ఠమైన గంగను భూమికి తీసుకొచ్చాడు, సముద్రానికి చేర్చాడు, ఆమెను తన కుమార్తెగా కూడా చేసుకున్నాడు.
తస్మాద్ భాగీరథీ గఙ్గా కథ్యతే వంశచిన్తకైః భగీరథసుతో రాజా శ్రుత ఇత్య్ అభివిశ్రుతః
అందువల్ల వంశాన్ని ఆలోచించేవారు గంగను భగీరథి అని పిలుస్తారు. భగీరథుని కుమారుడు రాజు శ్రుతుడు ప్రసిద్ధి చెందాడు.
నాభాగస్ తు శ్రుతస్యాసీత్ పుత్రః పరమధార్మికః అమ్బరీషస్ తు నాభాగిః సిన్ధుద్వీపపితాభవత్
శ్రుతునికి కుమారుడు నాభాగుడు, అతడు పరమధార్మికుడు. నాభాగునికి కుమారుడు అంబరీషుడు, అతడు సింధుద్వీపుని తండ్రయ్యాడు.
అయుతాజిత్ తు దాయాదః సిన్ధుద్వీపస్య వీర్యవాన్ అయుతాజిత్సుతస్ త్వ్ ఆసీద్ ఋతుపర్ణో మహాయశాః
సింధుద్వీప రాజు అయుతాజిత్ ధైర్యవంతుడు. ఆయన కుమారుడు ఋతుపర్ణుడు, గొప్ప పేరుగాంచినవాడు.
దివ్యాక్షహృదయజ్ఞో వై రాజా నలసఖో బలీ ఋతుపర్ణసుతస్ త్వ్ ఆసీద్ ఆర్తపర్ణిర్ మహాయశాః
ఋతుపర్ణుడు బలవంతుడు, నలుని స్నేహితుడు, జూదంలో నైపుణ్యం కలవాడు. ఆయన కుమారుడు ఆర్తపర్ణి, రాజులలో ప్రసిద్ధుడు.
సుదాసస్ తస్య తనయో రాజా ఇన్ద్రసఖో ఽభవత్ సుదాసస్య సుతః ప్రోక్తః సౌదాసో నామ పార్థివః
ఆర్తపర్ణికి కుమారుడు సుదాసుడు, ఇంద్రునికి స్నేహితుడైన రాజు. సుదాసునికి కుమారుడు సౌదాసుడు అనే రాజు పుట్టాడు.
ఖ్యాతః కల్మాషపాదో వై రాజా మిత్రసహో ఽభవత్ కల్మాషపాదస్య సుతః సర్వకర్మేతి విశ్రుతః
సౌదాసుడు కల్మాషపాదుడు అని ప్రసిద్ధి పొందాడు, అతడిని మిత్రసహుడు అని కూడా అంటారు. కల్మాషపాదునికి కుమారుడు సర్వకర్మ అని పేరుగాంచాడు.
అనరణ్యస్ తు పుత్రో ఽభూద్ విశ్రుతః సర్వకర్మణః అనరణ్యసుతో నిఘ్నో నిఘ్నతో ద్వౌ బభూవతుః
సర్వకర్మునికి కుమారుడు అనరణ్యుడు, అతడూ ప్రసిద్ధుడు. అనరణ్యునికి కుమారుడు నిఘ్నుడు, నిఘ్నునికి ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు.
అనమిత్రో రఘుశ్ చైవ పార్థివర్షభసత్తమౌ అనమిత్రసుతో రాజా విద్వాన్ దులిదుహో ఽభవత్
ఆ ఇద్దరు కుమారులు అనమిత్రుడు, రఘువు. వీరిద్దరూ రాజులలో శ్రేష్ఠులు. అనమిత్రుని కుమారుడు పండితుడు అయిన దిలీపుడు.
దిలీపస్ తనయస్ తస్య రామస్య ప్రపితామహః దీర్ఘబాహుర్ దిలీపస్య రఘుర్ నామ్నా సుతో ఽభవత్
దిలీపునికి కుమారుడు దిలీపుడు, రాముని ప్రపితామహుడు. దిలీపునికి రఘు అనే కుమారుడు పుట్టాడు, అతడు దీర్ఘబాహువు.
అయోధ్యాయాం మహారాజో యః పురాసీన్ మహాబలః అజస్ తు రాఘవో జజ్ఞే తథా దశరథో ఽప్య్ అజాత్
అయోధ్యలో పూర్వం మహాబలుడు అయిన రాజు అజుడు, రాఘవ వంశస్థుడు. అజుని నుండి దశరథుడు జన్మించాడు.
రామో దశరథాజ్ జజ్ఞే ధర్మాత్మా సుమహాయశాః రామస్య తనయో జజ్ఞే కుశ ఇత్య్ అభిసంజ్ఞితః
దశరథుని కుమారుడు రాముడు, ధర్మాత్ముడు, గొప్ప పేరుగాంచినవాడు. రామునికి కుమారుడు కుశుడు అని ప్రసిద్ధి పొందాడు.
అతిథిస్ తు కుశాజ్ జజ్ఞే ధర్మాత్మా సుమహాయశాః అతిథేస్ త్వ్ అభవత్ పుత్రో నిషధో నామ వీర్యవాన్
కుశుని నుండి అతిథి జన్మించాడు, అతడూ ధర్మాత్ముడు, గొప్ప పేరుగాంచినవాడు. అతిథికి కుమారుడు నిషధుడు, ధైర్యవంతుడు.
నిషధస్య నలః పుత్రో నభః పుత్రో నలస్య చ నభస్య పుణ్డరీకస్ తు క్షేమధన్వా తతః స్మృతః
నిషధునికి కుమారుడు నలుడు, నలునికి కుమారుడు నభుడు. నభుని నుండి పుండరీకుడు, అతని తరువాత క్షేమధన్వుడు పుట్టాడు.
క్షేమధన్వసుతస్ త్వ్ ఆసీద్ దేవానీకః ప్రతాపవాన్ ఆసీద్ అహీనగుర్ నామ దేవానీకాత్మజః ప్రభుః
క్షేమధన్వునికి కుమారుడు దేవానీకుడు, పరాక్రమశాలి. దేవానీకుని కుమారుడు అహీనాగుడు అనే ప్రభువు.
అహీనగోస్ తు దాయాదః సుధన్వా నామ పార్థివః సుధన్వనః సుతశ్ చాపి తతో జజ్ఞే శలో నృపః
అహీనాగునికి వారసుడు సుధన్వుడు అనే రాజు. సుధన్వునికి కుమారుడు శలుడు పుట్టాడు.
ఉక్యో నామ స ధర్మాత్మా శలపుత్రో బభూవ హ వజ్రనాభః సుతస్ తస్య నలస్ తస్య మహాత్మనః
శలుని కుమారుడు ఉక్యుడు, ధర్మాత్ముడు. ఉక్యునికి కుమారుడు వజ్రనాభుడు, వజ్రనాభునికి కుమారుడు నలుడు, మహాత్ముడు.
నలౌ ద్వావ్ ఏవ విఖ్యాతౌ పురాణే మునిసత్తమాః వీరసేనాత్మజశ్ చైవ యశ్ చేక్ష్వాకుకులోద్వహః
మహర్షులారా! పురాణాలలో ఇద్దరు నలులు ప్రసిద్ధులు. ఒకరు వీరసేనుని కుమారుడు, మరొకరు ఇక్ష్వాకు వంశంలో పుట్టినవాడు.
ఇక్ష్వాకువంశప్రభవాః ప్రాధాన్యేన ప్రకీర్తితాః ఏతే వివస్వతో వంశే రాజానో భూరితేజసః
ఇవారు ఇక్ష్వాకు వంశంలో జన్మించిన రాజులలో ముఖ్యులు. వీరందరూ వివస్వంతుని వంశంలో వెలుగొందినవారు.
పఠన్ సమ్యగ్ ఇమాం సృష్టిమ్ ఆదిత్యస్య వివస్వతః శ్రాద్ధదేవస్య దేవస్య ప్రజానాం పుష్టిదస్య చ ప్రజావాన్ ఏతి సాయుజ్యమ్ ఆదిత్యస్య వివస్వతః
ఈ వివస్వంతుని సృష్టిని యథావిధిగా పఠించే వాడు, పితృదేవత అయిన సూర్యుని, ప్రజలకు పోషకుడైన దేవుని అనుగ్రహంతో, సంతానవంతుడై వివస్వంతునితో ఐక్యాన్ని పొందుతాడు.
పితా సోమస్య భో విప్రా జజ్ఞే ఽత్రిర్ భగవాన్ ఋషిః బ్రహ్మణో మానసాత్ పూర్వం ప్రజాసర్గం విధిత్సతః
ఓ పండితులారా! సోముని తండ్రి, మహర్షి అత్రి. బ్రహ్మదేవుడు ప్రజలను సృష్టించాలనే సంకల్పంతో తన మనసులో ముందుగా అత్రిని పుట్టించాడు.
అనుత్తరం నామ తపో యేన తప్తం హి తత్ పురా త్రీణి వర్షసహస్రాణి దివ్యానీతి హి నః శ్రుతమ్
పురాతన కాలంలో, అతడు అనుత్తరమనే అత్యున్నత తపస్సు మూడు వేల దివ్య సంవత్సరాలు ఆచరించాడు అని మనకు విన్నాము.
ఊర్ధ్వమ్ ఆచక్రమే తస్య రేతః సోమత్వమ్ ఈయివత్ నేత్రాభ్యాం వారి సుస్రావ దశధా ద్యోతయన్ దిశః
ఆయన నుండి వీర్యం పైకి ఎగబాకి సోముడయ్యింది. అతని కన్నుల నుంచి నీరు పది దిశల్లో వెలుగులు చిమ్ముతూ ప్రవహించింది.
తం గర్భం విధినాదిష్టా దశ దేవ్యో దధుస్ తతః సమేత్య ధారయామ్ ఆసుర్ న చ తాః సమశక్నువన్
ఆ గర్భాన్ని యాగ ఆజ్ఞతో పది దేవతలు కలిసి ఎత్తుకొని దానిని మోయడం ప్రారంభించాయి. కానీ అవి దాన్ని మోయలేకపోయాయి.
యదా న ధారణే శక్తాస్ తస్య గర్భస్య తా దిశః తతస్ తాభిః స త్యక్తస్ తు నిపపాత వసుంధరామ్
ఆ దేవతలు ఆ గర్భాన్ని మోయలేకపోయినప్పుడు దాన్ని వదిలేశాయి. అప్పుడు అది అన్ని దిశల్లో భూమిపై పడిపోయింది.
పతితం సోమమ్ ఆలోక్య బ్రహ్మా లోకపితామహః రథమ్ ఆరోపయామ్ ఆస లోకానాం హితకామ్యయా
సోముడు పడిపోయినదాన్ని చూసి, లోకపితామహుడు బ్రహ్మ దేవుడు, సమస్త జీవుల మేలుకోసం అతన్ని రథంపై ఉంచాడు.
తస్మిన్ నిపతితే దేవాః పుత్రే ఽత్రేః పరమాత్మని తుష్టువుర్ బ్రహ్మణః పుత్రాస్ తథాన్యే మునిసత్తమాః
అతడు పడిపోయినప్పుడు, దేవతలు, బ్రహ్మ కుమారులు, ఇతర మహర్షులు అందరూ అత్రి కుమారుడైన పరమాత్ముని స్తుతించారు.