స సూర్య ఏక ఏవాత్ర సాక్షాద్ రూపేణ సర్వదా స్థితిం కరోతు తన్మూర్తౌ భవిష్యన్త్య్ అఖిలాః స్థితాః
ఇక్కడ ఆ దేవుడు సూర్యునిగా ఎప్పుడూ ప్రత్యక్షంగా ఉంటాడు. ఆయన రూపంలో అందరూ స్థిరంగా ఉంటారు.
తథేతి శంభువచనాత్ పారిజాతతరోస్ తదా దేవా దివాకరం చక్రుస్ త్వష్టా భాస్కరమ్ అబ్రవీత్
శంభువు చెప్పిన ప్రకారం, అప్పుడా దేవతలు పారిజాత వృక్షం నుండి సూర్యుని నిర్మించారు. త్వష్టా భాస్కరుడిని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
ఇహైవాస్స్వ జగత్స్వామిన్ రక్షేమాన్ విబుధాన్ స్వయమ్ స్వాంశైశ్ చ వయమ్ అప్య్ అత్ర తిష్ఠామః శంభుసంనిధౌ
ప్రపంచాధిపతీ! ఇక్కడే ఉండి స్వయంగా దేవతలను రక్షించు. మేము కూడా మా భాగాలతో శంభువు సమక్షంలో ఇక్కడే ఉంటాము.
చక్రేశ్వరస్య పరితో యావద్ యోజనసంఖ్యయా గఙ్గాయా ఉభయం తీరమ్ ఆసాద్యాసన్ సురోత్తమాః
చక్రధారి ప్రభువు చుట్టూ యోజనల మేరకు, ఉత్తమమైన దేవతలు గంగా రెండు తీరాలను చేరుకొని అక్కడ కూర్చున్నారు.
అఙ్గుల్యర్ధార్ధమాత్రం తు గఙ్గాతీరం సమాశ్రితాః తిస్రః కోట్యస్ తథా పఞ్చ శతాని మునిసత్తమ తీర్థానాం తత్ర వ్యుష్టిం చ కః శృణోతి బ్రవీతి వా
మహామునీ! గంగా తీరాన అరవేల పరిమాణంలో మూడు కోట్ల ఐదు వందల తీర్థాలు ఉన్నాయి. వాటి ఏర్పాటును ఎవరు వివరించగలరు? ఎవరు చెప్పగలరు?
తతః సురగణాః సర్వే వినీతాః శివమ్ అబ్రువన్
తర్వాత అందరు దేవతలు వినయంతో శివుని ఉద్దేశించి ఇలా చెప్పారు.
పిప్పలాదం సురేశాన శమం నయ జగన్మయ
దేవతల అధిపతీ! జగత్కారకుడా! పిప్పలాదునికి శాంతిని ప్రసాదించు.
ఓం ఇత్య్ ఉక్త్వా జగన్నాథః పిప్పలాదమ్ అవోచత
'ఓం' అని పలికిన జగన్నాధుడు పిప్పలాదునితో ఇలా అన్నాడు.
నాశితేష్వ్ అపి దేవేషు పితా తే నాగమిష్యతి దత్తాః పిత్రా తవ ప్రాణా దేవానాం కార్యసిద్ధయే
దేవతలు నశించినా, నీ తండ్రి తిరిగి రాడు. దేవతల కార్యసిద్ధికై నీ ప్రాణాలను నీ తండ్రి అర్పించాడు.
దీనార్తకరుణాబన్ధుః కో హి తాదృగ్భవే భవేత్ తథా యాతా దివం తాత తవ మాతా పతివ్రతా
బాధపడినవారికి, కష్టాల్లో ఉన్నవారికి అటువంటి మిత్రుడు ఎవరు ఉంటారు? నా కుమారా! నీ తల్లి పతివ్రతగా స్వర్గానికి వెళ్లింది.
సమా కాప్య్ అత్ర మతయా లోపాముద్రాప్య్ అరున్ధతీ యద్ అస్థిభిః సురాః సర్వే జయినః సుఖినః సదా
ఇక్కడ లోపాముద్ర, అరుంధతిలు ఒకే స్థాయిలో ఉన్నారు. వారి ఎముకల వల్ల దేవతలు ఎప్పుడూ విజయం, సుఖం పొందుతున్నారు.
తేనావాప్తం యశః స్ఫీతం తవ మాత్రాక్షయం కృతమ్ త్వయా పుత్రేణ సర్వత్ర నాతః పరతరం కృతమ్
నీ తల్లి కీర్తి దీనివల్ల ఎప్పటికీ నిలిచిపోయింది. నీవు కుమారుడిగా అన్ని చోట్ల ఆమె పేరు నిలిపావు. దీని కన్నా గొప్పది మరొకటి లేదు.
త్వత్ప్రతాపభయాత్ స్వర్గాచ్ చ్యుతాంస్ త్వం పాతుమ్ అర్హసి కాందిశీకాంస్ తవ భయాద్ అమరాంస్ త్రాతుమ్ అర్హసి నార్తత్రాణాద్ అభ్యధికం సుకృతం క్వాపి విద్యతే
నీ ప్రభావానికి భయపడి స్వర్గం నుండి దిగిపోయిన కాందిశికులను నీవు రక్షించాలి. నీ భయానికి లోనైన దేవతలను కాపాడాలి. బాధపడినవారిని రక్షించడమే అతి శ్రేష్ఠమైన పుణ్యం.
యావద్ యశః స్ఫురతి చారు మనుష్యలోకే అహాని తావన్తి దివం గతస్య దినే దినే వర్షసంఖ్యా పరస్మింల్ లోకే వాసో జాయతే నిర్వికారః
నీ కీర్తి మానవ లోకంలో ఎంతకాలం ప్రకాశిస్తుందో, అంతకాలం ప్రతి రోజు పరలోకంలో సంవత్సరాల సంఖ్యకు సమానంగా నీవు స్థిరంగా నివసించగలవు.
మృతాస్ త ఏవాత్ర యశో న యేషామ్ అన్ధాస్ త ఏవ శ్రుతవర్జితా యే యే దానశీలా న నపుంసకాస్ తే యే ధర్మశీలా న త ఏవ శోచ్యాః
ఈ లోకంలో పేరుప్రతిష్ఠ లేనివారు నిజంగా చనిపోయినవారే. విద్య లేనివారు నిజంగా అంధులే. దానం చేసే వారు బలహీనులు కారు. ధర్మాన్ని పాటించే వారిని ఎవ్వరూ కనికరించాల్సిన అవసరం లేదు.
భాషితం దేవదేవస్య శ్రుత్వా శాన్తో ఽభవన్ మునిః కృతాఞ్జలిపుటో భూత్వా నత్వా నాథమ్ అథాబ్రవీత్
దేవదేవుడి మాటలు విని ఆ ముని మనసు శాంతించిపోయింది. చేతులు జోడించి, ప్రభువుకు నమస్కరించి, ఆయనను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
వాగ్భిర్ మనోభిః కృతిభిః కదాచిన్ మమోపకుర్వన్తి హితే రతా యే తేభ్యో హితార్థం త్వ్ ఇహ చాపరేషాం సోమం నమస్యామి సురాదిపూజ్యమ్
ఎవరైనా మాటలతో, మనసుతో, పనులతో నాకు ఎప్పుడైనా సహాయం చేసి, నా మేలుకోసం శ్రమిస్తే, వారి మేలు కోసం, ఇంకా ఇతరుల మేలు కోసం కూడా, దేవతలందరూ పూజించే సోముని నేను నమస్కరిస్తున్నాను.
సంరక్షితో యైర్ అభివర్ధితశ్ చ సమానగోత్రశ్ చ సమానధర్మా తేషామ్ అభీష్టాని శివః కరోతు బాలేన్దుమౌలిం ప్రణతో ఽస్మి నిత్యమ్
ఎవరు నన్ను కాపాడి, పెంచారో, నా వంశానికీ, నా ధర్మానికీ చెందినవారో, వారి కోరికలు చంద్రకళను మస్తకంపై ధరించిన శివుడు తీర్చాలని నేను ఎప్పుడూ ఆయనకు నమస్కరిస్తాను.
యైర్ అహం వర్ధితో నిత్యం మాతృవత్ పితృవత్ ప్రభో తన్నామ్నా జాయతాం తీర్థం దేవదేవ జగత్త్రయే
ప్రభూ! నన్ను ఎప్పుడూ తల్లిలా, తండ్రిలా పెంచిన వారి పేరుతో మూడు లోకాలలో ఒక పవిత్రతీర్థం ఏర్పడాలని కోరుకుంటున్నాను.
యశస్ తు తేషాం భవితా తేభ్యో ఽహమ్ అనృణస్ తతః యాని క్షేత్రాణి దేవానాం యాని తీర్థాని భూతలే
వారి పేరు ఎప్పటికీ నిలిచిపోతుంది. అలా నేను వారికి అప్పు తీరుస్తాను. భూమిమీద ఉన్న దేవతల క్షేత్రాలన్నీ, పవిత్రతీర్థాలన్నీ—
తేభ్యో యద్ ఇదమ్ అధికమ్ అనుమన్యన్తు దేవతాః తతః క్షమే ఽహం దేవానామ్ అపరాధం నిరఞ్జనః
వారికి ఇచ్చినదానిలో ఏదైనా అదనంగా ఉన్నా, దాన్ని దేవతలు ఆమోదించాలి. అప్పుడు నేను పవిత్రుడిగా దేవతలపై జరిగిన తప్పును క్షమిస్తాను.
తతః సమక్షం సురసాక్షరాం గిరం సహస్రచక్షుఃప్రముఖాంస్ తథాగ్రతః ఉవాచ దేవా అపి మేనిరే వచో దధీచిపుత్రోదితమ్ ఆదరేణ
అంతటా అందరి సమక్షంలో, సహస్రనేత్రుడు ముందుండి దేవతలు దివ్యభాషలో మాటలాడారు. దధీచిపుత్రుడు చెప్పిన మాటలను దేవతలు గౌరవంగా ఆమోదించారు.
బాలస్య బుద్ధిం వినయం చ విద్యాం శౌర్యం బలం సాహసం సత్యవాచమ్ పిత్రోర్ భక్తిం భావశుద్ధిం విదిత్వా తదావాదీచ్ ఛంకరః పిప్పలాదమ్
ఆ బాలుడి తెలివి, వినయం, విద్య, ధైర్యం, బలం, సాహసం, నిజాయితీ, తల్లిదండ్రులపై భక్తి, హృదయపరిమళాన్ని గుర్తించిన శంకరుడు అప్పుడే పిప్పలాదుని ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.
వత్స యద్ వై ప్రియం కామం యచ్ చాపి సురవల్లభమ్ ప్రాప్స్యసే వద కల్యాణం నాన్యథా త్వం మనః కృథాః
బిడ్డా! నీకు ఎంతో ఇష్టమైనది, దేవతలకు ప్రియమైనది ఏదైనా కావాలంటే, అది నీవు తప్పక పొందుతావు. మంచి భాగ్యం కోసం నీ కోరికను చెప్పు. మనసు తడబడనివ్వకు.
యే గఙ్గాయామ్ ఆప్లుతా ధర్మనిష్ఠాః సంపశ్యన్తి త్వత్పదాబ్జం మహేశ సర్వాన్ కామాన్ ఆప్నువన్తు ప్రసహ్య దేహాన్తే తే పదమ్ ఆయాన్తు శైవమ్
ధర్మంలో స్థిరంగా ఉండి, గంగానదిలో స్నానం చేసి, మహేశ్వరా! నీ పదపద్మాలను దర్శించే వారు, వారు అన్నీ కోరికలు తీర్చుకుని, చివరికి నీ శైవపదాన్ని చేరాలని కోరుకుంటాను.
తాతః ప్రాప్తస్ త్వత్పదం చామ్బికా మే నాథ ప్రాప్తా పిప్పలశ్ చామరాశ్ చ సుఖం ప్రాప్తా నాథనాథం విలోక్య త్వాం పశ్యేయుస్ త్వత్పదం తే ప్రయాన్తు
నాన్న నీ పాదాలను చేరాడు, అమ్మ అంబిక కూడా నీ వద్దకు చేరింది. పిప్పలుడు, అమరుడు సుఖంగా ఉన్నారు. ప్రభువా! వారు నిన్ను దర్శించి, నీ పాదాలను చేరాలని కోరుకుంటాను.
తథేత్య్ ఉక్త్వా పిప్పలాదం దేవదేవో మహేశ్వరః అభినన్ద్య చ తం దేవైః సార్ధం వాక్యమ్ అథాబ్రవీత్
‘అలా కావాలి’ అని పిప్పలాదునికి మహేశ్వరుడు దేవతలతో కలిసి ఆనందంగా ఈ మాటలు చెప్పాడు.
దేవా అపి ముదా యుక్తా నిర్భయాస్ తత్కృతాద్ భయాత్ ఇదమ్ ఊచుః సర్వ ఏవ దాధీచం శివసంనిధౌ
ఆ సంఘటన వల్ల కలిగిన భయం పోయి, దేవతలు ఆనందంతో, శివుని సమక్షంలో దధీచికి ఇలా అన్నారు.
సురాణాం యద్ అభీష్టం చ త్వయా కృతమ్ అసంశయమ్ పాలితా దేవదేవస్య ఆజ్ఞా త్రైలోక్యమణ్డనీ
దేవతలకు కావలసినదంతా నీవు నిస్సందేహంగా సాధించావు. దేవదేవుని ఆజ్ఞను నీవు పాటించావు. మూడు లోకాలకూ అలంకారమైనవాడవు.
యాచితం చ త్వయా పూర్వం పరార్థం నాత్మనే ద్విజ తస్మాద్ అన్యతమం బ్రూహి కించిద్ దాస్యామహే వయమ్
మునుపు నీవు అడిగింది నీకోసం కాదు, ఇతరుల మేలుకోసం అడిగావు, ద్విజశ్రేష్ఠా! అందుకే, ఇంకేదైనా కోరిక ఉంటే చెప్పు, మేము దాన్ని నెరవేర్చుతాము.