తస్య పుత్రః సూర్యనిభః సనాజ్జాత ఇతి శ్రుతః ధృతవ్రతం తథాకర్షన్ మృత్యుః కాలేరితో మునే
వారికి సూర్యుడిలా ప్రకాశించే కుమారుడు జన్మించాడు, అతనికి సనాజ్జాతుడు అనే పేరు వచ్చింది. మునీశ్వరా, కాలచక్రం వల్ల మృత్యువు వచ్చి ధృతవ్రతుడిని తీసుకుపోయింది.
తతః సా బాలవిధవా బాలపుత్రా సురూపిణీ త్రాతారం నైవ పశ్యన్తీ గాలవాశ్రమమ్ అభ్యగాత్
ఆమె చిన్న వయసులోనే వితంతువై, చిన్న కుమారుడితో, అందమైన రూపంతో, దిక్కు లేని స్థితిలో గాలవ మహర్షి ఆశ్రమానికి వెళ్లింది.
తస్మై పుత్రం నివేద్యాథ స్వైరిణీ పాపమోహితా సా బభ్రామ బహూన్ దేశాన్ పుంస్కామా కామచారిణీ
తన కుమారుడిని అతనికి అప్పగించి, పాపమూ, కామమూ ఆమెను ఆక్రమించాయి. ఆమె స్వేచ్ఛగా అనేక దేశాలలో తిరుగుతూ, పురుషులను కోరుతూ, తన కోరికలను తీర్చుకుంటూ జీవించింది.
తత్పుత్రో గాలవగృహే వేదవేదాఙ్గపారగః జాతో ఽపి మాతృదోషేణ వేశ్యేరితమతిస్ త్వ్ అభూత్
ఆమె కుమారుడు గాలవుని ఇంట్లో జన్మించి, వేదాలు, వేదాంగాలు నేర్చుకున్నప్పటికీ, తల్లి వల్ల అతని మనసు వేశ్యలవైపు మళ్లింది.
జనస్థానమ్ ఇతి ఖ్యాతం నానాజాతిసమావృతమ్ తత్రాసౌ పణ్యవేషేణ అధ్యాస్తే చ మహీ తథా
జనస్థానం అనే పేరుగల ప్రదేశంలో, అనేక జాతుల ప్రజలు నివసించే చోట, అతను వ్యాపారి వేషంలో అక్కడ ఉండేవాడు. అలాగే మహీ కూడా అక్కడే ఉండేది.
తత్సుతో ఽపి బహూన్ దేశాన్ పరిబభ్రామ కాముకః సో ఽపి కాలవశాత్ తత్ర జనస్థానే ఽవసత్ తదా
ఆమె కుమారుడు కూడా అనేక దేశాలలో తిరుగుతూ, కామాసక్తుడై, కాలగతిచేత జనస్థానంలోనే నివసించసాగాడు.
స్త్రియమ్ ఆకాఙ్క్షతే వేశ్యాం ధృతవ్రతసుతో ద్విజః మహీ చాపి ధనం దాతౄన్ పురుషాన్ సమపేక్షతే
ధృతవ్రతుని కుమారుడు బ్రాహ్మణుడు ఒక వేశ్యను కోరాడు. అదే సమయంలో మహీ ధనం కోసం, దానం చేసే పురుషులను ఆశించింది.
మేనే న పుత్రమ్ ఆత్మీయం స చాపి న తు మాతరమ్ తయోః సమాగమశ్ చాసీద్ విధినా మాతృపుత్రయోః
అతను ఆమెను తన తల్లిగా భావించలేదు, ఆమె కూడా అతనిని తన కుమారుడిగా గుర్తించలేదు. విధి వల్ల తల్లి, కుమారుడికి కలయిక జరిగింది.
ఏవం బహుతిథే కాలే పుత్రే మాతరి గచ్ఛతి తయోః పరస్పరం జ్ఞానం నైవాసీన్ మాతృపుత్రయోః
ఇలా తల్లి కుమారుడు కలిసి ఎన్నో రోజులు గడిపినా, ఇద్దరికీ ఒకరినొకరు తల్లి, కుమారుడిగా తెలుసుకునే జ్ఞానం కలగలేదు.
ఏవం ప్రవర్తమానస్య పితృధర్మేణ సన్మతిః ఆసీత్ తస్యాప్య్ అసద్వృత్తేః శృణు నారద చిత్రవత్
అతను ఇలా దురాచారంలో ఉండగా కూడా, అతని మనసులో మంచి ఆలోచన కలిగింది. నారదా, ఆమె చెడు ప్రవర్తనను గురించి విను, ఇది ఆశ్చర్యకరమైనది.
స్వైరస్థిత్యా వర్తమానో నేదం స పరిహాతవాన్ బ్రాహ్మీం సంధ్యామ్ అనుష్ఠాయ తద్ ఊర్ధ్వం తు ధనార్జనమ్
తన ఇష్టానుసారం జీవిస్తూ, బ్రాహ్మణ సంధ్యావందనం మాత్రం ఎప్పుడూ వదలలేదు. సంధ్యావందనం చేసిన తరువాత ధనం సంపాదించేందుకు బయలుదేరేవాడు.
విద్యాబలేన విత్తాని బహూన్య్ ఆర్జ్య దదాత్య్ అసౌ తథా స ప్రాతర్ ఉత్థాయ గఙ్గాం గత్వా యథావిధి
తన విద్యాబలంతో ఎంతో ధనం సంపాదించి, దానిని ఇతరులకు ఇచ్చేవాడు. అలాగే, ప్రతి ఉదయం లేచి, నియమం ప్రకారం గంగా నదికి వెళ్లేవాడు.
శౌచాది స్నానసంధ్యాది సర్వం కార్యం యథాక్రమమ్ కృత్వా తు బ్రాహ్మణాన్ నత్వా తతో ఽభ్యేతి స్వకర్మసు
శౌచం, స్నానం, సాయంకాల సంధ్యాదులు అన్నీ క్రమంగా చేయాలి. వాటిని పూర్తిచేసి, బ్రాహ్మణులకు నమస్కరించి, తరువాత తన పనులను ప్రారంభించవచ్చు.
ప్రాతఃకాలే గౌతమీం తు యదా యాతి విరూపవాన్ కుష్ఠసర్వాఙ్గశిథిలః పూయశోణితనిఃస్రవః
ఉదయాన్నే, కుష్టురోగంతో, అన్ని అవయవాలు బలహీనంగా, పుయం, రక్తం కారుతున్న ఒక వికలాంగుడు గౌతమీ నదికి వెళ్తాడు.
స్నాత్వా తు గౌతమీం గఙ్గాం యదా యాతి సురూపధృక్ శాన్తః సూర్యాగ్నిసదృశో మూర్తిమాన్ ఇవ భాస్కరః
కానీ, గౌతమీ గంగా నదిలో స్నానం చేసి తిరిగి వచ్చినప్పుడు, అతడు అందమైన రూపంతో, ప్రశాంతంగా, సూర్యుడి లేదా అగ్నిలా ప్రకాశిస్తూ, భాస్కరుడిలా కనిపిస్తాడు.
ఏతద్ రూపద్వయం స్వస్య నైవ పశ్యతి స ద్విజః గాలవో యత్ర భగవాంస్ తపోజ్ఞానపరాయణః
అయితే, ఆ ద్విజుడు తనకు ఆ రెండు రూపాలు కనపడవు. అక్కడ తపస్సు, జ్ఞానానికి పరాయణుడైన గాలవుడు నివసిస్తున్నాడు.
ఆశ్రిత్య గౌతమీం దేవీం ఆస్తే చ మునిభిర్ వృతః బ్రాహ్మణో ఽపి చ తత్రైవ నిత్యం తీర్థం సమేత్య చ
అక్కడ గౌతమీ దేవిని ఆశ్రయంగా తీసుకుని, మునులతో కూడి, బ్రాహ్మణుడు కూడా ప్రతిరోజూ ఆ తీర్థానికి వచ్చి అక్కడే ఉంటాడు.
గాలవం చ నమస్యాథ తతో యాతి స్వమన్దిరమ్ గఙ్గాయాః సేవనాత్ పూర్వం సనాజ్జాతస్య యద్ వపుః
గాలవునికి నమస్కరించి, తరువాత తన ఇంటికి వెళ్తాడు. గంగా సేవకు ముందు పుట్టినప్పటి నుండి ఉన్న తన మునుపటి శరీరం తిరిగి పొందుతాడు.
స్నానసంధ్యోత్తరే కాలే పునర్ యద్ అపి తద్ ద్విజే ఉభయం తస్య తద్ రూపం గాలవో నిత్యమ్ ఏవ చ
స్నానం, సంధ్యాకాలం తరువాత కూడా, ఆ ద్విజునికి ఆ రెండు రూపాలు మళ్లీ కనిపిస్తాయి. గాలవుడు ఈ దృశ్యాన్ని ఎప్పుడూ గమనిస్తాడు.
దృష్ట్వా సవిస్మయో మేనే కించిద్ అస్త్య్ అత్ర కారణమ్ ఏవం సవిస్మయో భూత్వా గాలవః ప్రాహ తం ద్విజమ్
ఇది చూసి, గాలవుడు ఆశ్చర్యంతో 'ఇదికొక కారణం ఉండాలి' అని అనుకున్నాడు. ఆశ్చర్యంతో ఉన్న గాలవుడు ఆ బ్రాహ్మణునితో మాట్లాడాడు.
గచ్ఛన్తం తు నమస్యాథ సనాజ్జాతం గురుర్ గృహమ్ ఆహూయ యత్నతో ధీమాన్ కృపయా విస్మయేన చ
అతను వెళ్లిపోతుండగా, గాలవుడు నమస్కరించి, యజ్ఞఫలితంగా పుట్టినవాడిని తన ఇంటికి ఆహ్వానించి, జ్ఞానంతో, దయతో, ఆశ్చర్యంతో మాట్లాడాడు.
కో భవాన్ క్వ చ గన్తాసి కిం కరోషి క్వ భోక్ష్యసి కింనామా త్వం క్వ శయ్యా తే కా తే భార్యా వదస్వ మే
మీరు ఎవరు? ఎక్కడికి వెళ్తున్నారు? ఏమి చేస్తారు? ఎక్కడ భోజనం చేస్తారు? మీ పేరు ఏమిటి? మీ పడక ఎక్కడ ఉంది? మీ భార్య ఎవరు? నాకు అన్నీ చెప్పండి.
గాలవస్య వచః శ్రుత్వా బ్రాహ్మణో ఽప్య్ ఆహ తం మునిమ్
గాలవుని మాటలు విని, ఆ బ్రాహ్మణుడు కూడా ఆ మునితో మాట్లాడాడు.
శ్వః కథ్యతే మయా సర్వం జ్ఞాత్వా కార్యవినిర్ణయమ్
రేపు నేను అన్నీ చెబుతాను. ముందుగా చేయాల్సిన పనులు తెలుసుకుని నిర్ణయం తీసుకున్న తరువాత చెబుతాను.
ఏవమ్ ఉక్త్వా గాలవం తం సనాజ్జాతో గృహం యయౌ భుక్త్వా రాత్రౌ తయా సమ్యక్ శయ్యామ్ ఆసాద్య బన్ధకీమ్ ఉవాచ చకితః స్మృత్వా గాలవస్య తు యద్ వచః
ఇలా గాలవునితో చెప్పి, యజ్ఞఫలితంగా పుట్టినవాడు ఇంటికి వెళ్లాడు. రాత్రి ఆమెతో కలిసి బాగా భోజనం చేసి, పడకలో పడుకుని, గాలవుని మాటలు గుర్తు చేసుకుని, భయంతో ఆ వేశ్యతో మాట్లాడాడు.
త్వం తు సర్వగుణోపేతా బన్ధక్య్ అపి పతివ్రతా ఆవయోః సదృశీ ప్రీతిర్ యావజ్జీవం ప్రవర్తతామ్
నీవు అన్ని గుణాలతో కూడినవాడివి. వేశ్య అయినా, భర్తకు నిష్ఠగా ఉంటావు. మన ఇద్దరి ప్రేమ జీవితాంతం కొనసాగాలని కోరుకుంటున్నాను.
తథాపి కించిత్ పృచ్ఛామి కింనామ్నీ త్వం క్వ వా కులమ్ కిం ను స్థానం క్వ వా బన్ధుర్ మమ సర్వం నివేద్యతామ్
అయినా, నేను నిన్ను కొంత అడగాలనుకుంటున్నాను. నీ పేరు ఏమిటి? నీ కుటుంబం ఏది? నీ ఇల్లు ఎక్కడ? నీ బంధువులు ఎవరు? నాకు అన్నీ చెప్పు.
ధృతవ్రత ఇతి ఖ్యాతో బ్రాహ్మణో దీక్షితః శుచిః తస్య భార్యా మహీ చాహం మత్పుత్రో గాలవాశ్రమే
నన్ను ధృతవ్రతుడు అని పిలుస్తారు. నేను బ్రాహ్మణుడిని, దీక్షతో, పవిత్రుడిని. నా భార్య మహీ. నా కుమారుడు గాలవుని ఆశ్రమంలో ఉన్నాడు.
ఉత్సృష్టో మతిమాన్ బాలః సనాజ్జాత ఇతి శ్రుతః అహం తు పూర్వదోషేణ త్యక్త్వా ధర్మం కులాగతమ్ స్వైరిణీ త్వ్ ఇహ వర్తే ఽహం విద్ధి మాం బ్రాహ్మణీం ద్విజ
నా కుమారుడు చిన్నప్పుడే వదిలిపెట్టబడి, సనాజ్జాతుడు అని పిలవబడతాడు. కానీ నేను పూర్వపాపం వల్ల కుటుంబ ధర్మాన్ని వదిలి, స్వేచ్ఛతో ఇక్కడ వేశ్యగా జీవిస్తున్నాను. నన్ను బ్రాహ్మణ స్త్రీగా తెలుసుకో, ద్విజుడా.
తస్యాస్ తద్ వచనం శ్రుత్వా మర్మవిద్ధ ఇవాభవత్ పపాత సహసా భూమౌ వేశ్యా తం వాక్యమ్ అబ్రవీత్
ఆమె మాటలు విని, అతడు లోపలికి గాయమైనట్టు అనిపించి, ఒక్కసారిగా నేలపై పడిపోయాడు. అప్పుడా వేశ్య అతనితో మాట్లాడింది.