స జగామ త్వరా కామో ధృతచాపో సమాధవః రత్యా చ సహితః కామః కర్తుం కర్మ సుదుష్కరమ్
మన్మథుడు ధనుస్సుతో, రతితో కలిసి, ఆ అత్యంత కఠినమైన కార్యాన్ని చేయడానికి వేగంగా వెళ్లాడు.
గృహీత్వా సశరం చాపమ్ ఇదం తస్య మనో ఽభవత్ మయా వేధ్యస్ త్వ్ అవేధ్యో వై శంభుర్ లోకగురుః ప్రభుః
బాణాలతో కూడిన ధనుస్సును పట్టుకుని, మన్మథుడి మనసులో ఇలా అనిపించింది: 'నేను అందరినీ గాయపరచగలను, కానీ లోకగురువు అయిన శివునికి మాత్రం అది సాధ్యం కాదు.'
త్రైలోక్యజయినో బాణాః శంభౌ మే కిం దృఢా న వా తేనాసౌ చాగ్నినేత్రేణ భస్మశేషస్ తదా కృతః
మూడు లోకాలను జయించే నా బాణాలు శివునిపై పనిచేస్తాయా లేదా? అప్పుడు శివుడు తన అగ్నిచూపుతో మన్మథుడిని బూడిద చేశాడు.
తద్ ఏవ కర్మ సుదృఢమ్ ఈక్షితుం సురసత్తమాః ఆజగ్ముస్ తత్ర యద్ వృత్తం శృణు విస్మయకారకమ్
అప్పుడు ఆ అద్భుతమైన కార్యాన్ని చూడటానికి ఉత్తమమైన దేవతలు అక్కడికి వచ్చారు. అక్కడ జరిగిన ఆశ్చర్యకరమైన విషయాన్ని విను.
శంభుం దృష్ట్వా సురగణా యావత్ పశ్యన్తి మన్మథమ్ తావచ్ చ భస్మసాద్భూతం కామం దృష్ట్వా భయాతురాః తుష్టువుస్ త్రిదశేశానం కృతాఞ్జలిపుటాః సురాః
దేవతలు శివునిని చూస్తూ ఉండగా, మన్మథుడు బూడిదగా మారిన దృశ్యాన్ని చూచి భయంతో, చేతులు జోడించి దేవతాధిపతిని స్తుతించారు.
తారకాద్ భయమ్ ఆపన్నం కురు పత్నీం గిరేః సుతామ్
తారకుని వల్ల కలిగిన భయాన్ని తొలగించు. పర్వత కుమార్తెను భార్యగా స్వీకరించు.
విద్ధచిత్తో హరో ఽప్య్ ఆశు మేనే వాక్యం సురోదితమ్ అరున్ధతీం వసిష్ఠం చ మాం తు చక్రధరం తథా
హరుడి మనసు బాధపడినా, దేవతలు చెప్పిన మాటలను వెంటనే అంగీకరించాడు. అరుంధతీ, వశిష్ఠుడు, నేను, చక్రధారి కూడా అంగీకరించాము.
ప్రేషయామ్ ఆసుర్ అమరా వివాహాయ పరస్పరమ్ సంబన్ధో ఽపి తథాప్య్ ఆసీద్ ధిమవల్లోకనాథయోః
అమరులు పరస్పరం వివాహానికి సందేశాలు పంపారు. అలా హిమవంతు రాజుల మధ్య బంధం ఏర్పడింది.
హిమవత్పర్వతే శ్రేష్ఠే నానారత్నవిచిత్రితే నానావృక్షలతాకీర్ణే నానాద్విజనిషేవితే
హిమవంతు పర్వతంపై, అనేక రత్నాలతో అలంకరించబడిన, విభిన్నమైన వృక్షాలూ, లతలతో నిండిన, అనేక పక్షులు నివసించే అద్భుత ప్రదేశంలో—
నదీనదసరఃకూపతడాగాదిభిర్ ఆవృతే దేవగన్ధర్వయక్షాదిసిద్ధచారణసేవితే
నదులు, వాగులు, సరస్సులు, బావులు, చెరువులు మొదలైన వాటితో చుట్టుముట్టబడి, దేవతలు, గంధర్వులు, యక్షులు, సిద్ధులు, చారణులు సేవించే ప్రదేశంలో—
శుభమారుతసంపన్నే హర్షోత్కర్షైకకారణే మేరుమన్దరకైలాసమైనాకాదినగైర్ వృతే
శుభమైన గాలులతో, ఆనందాన్ని కలిగించే కారణంగా, మేరు, మందర, కైలాస, మైనాకాది పర్వతాలతో చుట్టుముట్టబడి—
వసిష్ఠాగస్త్యపౌలస్త్యలోమశాదిభిర్ ఆవృతే మహోత్సవే వర్తమానే వివాహః సమజాయత
వశిష్ఠుడు, అగస్త్యుడు, పౌలస్త్యుడు, లోమశుడు మొదలైన వారు అక్కడ ఉండగా, మహోత్సవం జరుగుతుండగా, వివాహం జరిగింది.
తత్ర వేదీ రత్నమయీ శోభితా స్వర్ణభూషితా వజ్రమాణిక్యవైదూర్యతన్మయస్తమ్భశోభితా
అక్కడ రత్నాలతో చేసిన, బంగారంతో అలంకరించిన, వజ్రం, మాణిక్యం, వైడూర్యంతో చేసిన స్తంభాలతో మెరిసే వేదికను ఏర్పాటు చేశారు.
జయాలక్ష్మీశుభాక్షాన్తికీర్తిపుష్ట్యాదిసంవృతా మేరుమన్దరకైలాసరైవతైః పరిశోభితైః
జయ, లక్ష్మీ, శుభ, క్షాంతి, కీర్తి, పుష్టి మొదలైనవారు చుట్టూ ఉండగా, మేరు, మందర, కైలాస, రైవత వంటి పర్వతాలతో మరింత శోభ పొందింది.
పూజితో లోకనాథేన విష్ణునా ప్రభవిష్ణునా మైనాకః పర్వతశ్రేష్ఠో రేజే ఽతీవ హిరణ్మయః
విశ్వనాథుడైన విష్ణువు మైనాక పర్వతాన్ని ఘనంగా పూజించగా, ఆ పర్వతశ్రేష్ఠుడు బంగారు వర్ణంతో ఎంతో ప్రకాశంగా మెరిసిపోయాడు.
ఋషయో లోకపాలాశ్ చ ఆదిత్యాః సమరుద్గణాః వివాహే వేదికాం చక్రుర్ దేవదేవస్య శూలినః
మహర్షులు, లోకపాలకులు, ఆదిత్యులు, మరుత్ గణాలు కలిసి దేవదేవుడైన త్రిశూలధారి వివాహానికి వేదికను సిద్ధం చేశారు.
విశ్వకర్మా స్వయం త్వష్టా వేదీం చక్రే సతోరణామ్ సురభీ నన్దినీ నన్దా సునన్దా కామదోహినీ
విశ్వకర్మ తనతో పాటు త్వష్టతో కలిసి తోటివాటితో కూడిన తలుపుతో వేదికను నిర్మించాడు. సురభి, నందిని, నందా, సునందా, కామదోహిని అక్కడ హాజరయ్యారు.
ఆభిస్ తు శోభితేశాన్యా వివాహః సమజాయత సముద్రాః సరితో నాగా ఓషధ్యో లోకమాతరః
వారు అలంకరించిన ఆ వేదికపై వివాహం జరిగింది. సముద్రాలు, నదులు, నాగులు, ఔషధాలు, లోకమాతలు అందరూ అక్కడకు వచ్చారు.
సవనస్పతిబీజాశ్ చ సర్వే తత్ర సమాయయుః భువః కర్మ ఇలా చక్రే ఓషధ్యస్ త్వ్ అన్నకర్మ చ
అక్కడ చెట్ల విత్తనాలన్నీ కూడి వచ్చాయి. ఇళా భూమి సంభంధమైన కర్మలు చేసింది. ఔషధాలు అన్నానికి సంభంధించిన కర్మలు చేశాయి.
వరుణః పానకర్మాణి దానకర్మ ధనాధిపః అగ్నిశ్ చకార తత్రాన్నం యచ్ చేష్టం లోకనాథయోః
వరుణుడు పానీయాలు సిద్ధం చేశాడు. ధనాధిపతి దానకర్మలు నిర్వహించాడు. అగ్ని అక్కడ లోకనాథుల కోరిక మేరకు అన్నాన్ని తయారు చేశాడు.
తత్ర తత్ర పృథక్ పూజాం చక్రే విష్ణుః సనాతనః వేదాశ్ చ సరహస్యా వై గాయన్తి చ హసన్తి చ
శాశ్వతుడు అయిన విష్ణువు అక్కడక్కడ తన పూజను నిర్వహించాడు. వేదాలు, వాటి రహస్యాలతో కూడి, పాడుతూ నవ్వుతూ ఆనందించాయి.
నృత్యన్త్య్ అప్సరసః సర్వా జగుర్ గన్ధర్వకింనరాః లాజాధృక్ చాపి మైనాకో బభూవ మునిసత్తమ
అప్సరసలు అందరూ నృత్యం చేశారు. గంధర్వులు, కిన్నరులు పాటలు పాడారు. మునిశ్రేష్ఠుడైన మైనాకుడు లాజలు పట్టుకున్నాడు.
పుణ్యాహవాచనం వృత్తమ్ అన్తర్వేశ్మని నారద వేదికాయామ్ ఉపావిష్టౌ దంపతీ సురసత్తమౌ
పుణ్యాహవాచనం అంతర్వేశంలో పూర్తయ్యింది, నారదా. ఆ వేదికపై దివ్య దంపతులు కూర్చున్నారు.
ప్రతిష్ఠాప్యాగ్నిం విధివద్ అశ్మానం చాపి పుత్రక హుత్వా లాజాంశ్ చ విధివత్ ప్రదక్షిణమ్ అథాకరోత్
క్రమంగా అగ్నిని, రాయిని ప్రతిష్ఠించి, లాజలను యథావిధిగా హోమం చేసి, వారు ప్రదక్షిణలు చేశారు.
అశ్మనః స్పర్శహేతోశ్ చ దేవ్యఙ్గుష్ఠం కరే ఽస్పృశత్ విష్ణునా ప్రేరితః శంభుర్ దక్షిణస్య పదస్య చ
రాయిని తాకే సందర్భంలో, విష్ణువు ప్రేరణతో శంభుడు దేవికి, ఆమె కుడి పాదాన్ని, అంగుళిని తాకాడు.
తామ్ అదర్శమ్ అహం తత్ర హోమం కుర్వన్ హరాన్తికే దృష్టే ఽఙ్గుష్ఠే దుష్టబుద్ధ్యా వీర్యం సుస్రావ మే తదా
హరుని సమీపంలో హోమం చేస్తూ నేను ఆమె అంగుళిని చూశాను. అపరిశుద్ధమైన మనసుతో నా వీర్యం అక్కడే జారిపోయింది.
లజ్జయా కలుషీభూతః స్కన్నం వీర్యమ్ అచూర్ణయమ్ మద్వీర్యాచ్ చూర్ణితాత్ సూక్ష్మాద్ వాలఖిల్యాస్ తు జజ్ఞిరే
అప్పుడే నన్ను లజ్జా కలుషితం చేసింది. జారిన వీర్యాన్ని నేను నలిపాను. నా నలిపిన సూక్ష్మ వీర్యం నుండి వాలఖిల్యులు జన్మించారు.
తతో మహాన్ అభూత్ తత్ర హాహాకారః సురోదితః లజ్జయా పరిభూతో ఽహం నిర్గతస్ తు తదాసనాత్
అక్కడ దేవతల మధ్య గొప్ప హాహాకారం మోగింది. లజ్జతో నేనూ అవమానానికి లోనై ఆ ఆసనాన్ని వదిలి వెళ్లిపోయాను.
పశ్యత్సు దేవసంఘేషు తూష్ణీంభూతేషు నారద గచ్ఛన్తం మాం మహాదేవో దృష్ట్వా నన్దినమ్ అబ్రవీత్
దేవతల సమూహం నిశ్శబ్దంగా చూస్తుండగా, నారదా, నేను వెళ్లిపోతుంటే మహాదేవుడు నందిని చూసి ఇలా అన్నాడు.
బ్రహ్మాణమ్ ఆహ్వయస్వేహ గతపాపం కరోమ్య్ అహమ్ కృతాపరాధే ఽపి జనే సన్తః సకృపమానసాః మోహయన్త్య్ అపి విద్వాంసం విషయాణామ్ ఇయం స్థితిః
బ్రహ్మను ఇక్కడికి పిలువు. నేను అతనికి పాపం తొలగిస్తాను. తప్పు చేసినవారిని కూడా సద్గుణులు కరుణతో క్షమిస్తారు. జ్ఞానులు కూడా విషయాల్లో మోహించవచ్చు — ఇదే లోక ధర్మం.