ఇతి కుసుమవిచిత్రసర్వవృక్షా వివిధవిహంగమనాదరమ్యదేశాః హిమగిరితనయావివాహభూత్యై షడ్ ఉపయయుర్ ఋతవో మునిప్రవీరాః
ఇలా, వివిధ పుష్పాలతో అలంకరించబడిన వృక్షాలు, అనేక పక్షుల గానాలతో రమణీయమైన ప్రదేశాలు కలిగి, ఆరు ఋతువులు హిమగిరి కుమార్తె వివాహానికి వచ్చాయి, ఓ మునిశ్రేష్ఠులారా!
తత ఏవం ప్రవృత్తే తు సర్వభూతసమాగమే నానావాద్యసమాకీర్ణే అహం తత్ర ద్విజాతయః
అప్పుడు అన్ని జీవులు కూడి, అనేక వాద్యాల శబ్దాలతో ఆ ప్రదేశం నిండిపోయింది. అప్పుడు నేనూ, ఓ ద్విజులారా, అక్కడే ఉన్నాను.
శైలపుత్రీమ్ అలంకృత్య యోగ్యాభరణసంపదా పురం ప్రవేశితవాంస్ తాం స్వయమ్ ఆదాయ భో ద్విజాః
పర్వత కుమార్తెను తగిన అలంకారాలతో అలంకరించి, స్వయంగా పట్టుకొని, పట్టణంలోకి ప్రవేశింపజేశాను, ఓ ద్విజులారా.
తతస్ తు పునర్ ఏవేశమ్ అహం చైవోక్తవాన్ విభుమ్ హవిర్ జుహోమి వహ్నౌ తే ఉపాధ్యాయపదే స్థితః
తర్వాత మళ్లీ, ఉపాధ్యాయునిగా నిలబడి, ప్రభువైన ఆయనను ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాను: 'మీ కోసం హవిస్సును అగ్నిలో సమర్పిస్తున్నాను.'
దదాసి మహ్యం యద్య్ ఆజ్ఞాం కర్తవ్యో ఽయం క్రియావిధిః మామ్ ఆహ శంకరశ్ చైవం దేవదేవో జగత్పతిః
నీవు నాకు అనుమతి ఇస్తే, ఈ కర్మ విధానం తప్పక చేయాలి. ఇదే విధంగా దేవదేవుడు, జగత్పతి అయిన శంకరుడు నాకు చెప్పాడు.
యద్ ఉద్దిష్టం సురేశాన తత్ కురుష్వ యథేప్సితమ్ కర్తాస్మి వచనం సర్వం బ్రహ్మంస్ తవ జగద్విభో
దేవతల అధిపతీ, నీవు చెప్పినది ఏదైనా, నీకు ఇష్టమైనట్లు చేయు. బ్రహ్మా! జగత్పతి! నీ ఆజ్ఞలన్నింటినీ నేను పాటిస్తాను.
తతశ్ చాహం ప్రహృష్టాత్మా కుశాన్ ఆదాయ సత్వరమ్ హస్తం దేవస్య దేవ్యాశ్ చ యోగబన్ధేన యుక్తవాన్
ఆ తరువాత, హర్షంతో నేను వేగంగా కుశలు తీసుకొని, యోగబంధంతో దేవుడు, దేవిని ఇద్దరి చేతులను కలిపాను.
జ్వలనశ్ చ స్వయం తత్ర కృతాఞ్జలిపుటః స్థితః శ్రుతిగీతైర్ మహామన్త్రైర్ మూర్తిమద్భిర్ ఉపస్థితైః
అక్కడ అగ్ని స్వయంగా చేతులు జోడించి నిలబడి, వేదగీతలు, మహామంత్రాలు రూపంగా ప్రత్యక్షమై పాడబడుతున్నాయి.
యథోక్తవిధినా హుత్వా సర్పిస్ తద్ అమృతం హవిః తతస్ తం జ్వలనం సర్వం కారయిత్వా ప్రదక్షిణమ్
విధి ప్రకారం నెయ్యి హోమం చేసి, ఆ అమృతమైన హవిస్సును సమర్పించి, అగ్నిని సాక్షిగా చేసి, అతన్ని ప్రదక్షిణగా తిప్పించాను.
ముక్త్వా హస్తసమాయోగం సహితః సర్వదైవతైః పుత్రైశ్ చ మానసైః సిద్ధైః ప్రహృష్టేనాన్తరాత్మనా
చేతులు విడిపించి, అందరు దేవతలు, మనసులో పుట్టిన కుమారులు, సిద్ధులు కలిసి, అంతరంగంలో ఆనందంతో ఉన్నాము.
వృత్త ఉద్వాహకాలే తు ప్రణమ్య చ వృషధ్వజమ్ యోగేనైవ తయోర్ విప్రాస్ తద్ ఉమాపరమేశయోః
పెళ్లి వేళ పూర్తయ్యాక, బ్రాహ్మణులు యోగబలంతో వృషధ్వజుడైన పరమేశ్వరుడు, ఉమాదేవి ఇద్దరికీ నమస్కరించారు.
ఉద్వాహః స పరో వృత్తో యం దేవా న విదుః క్వచిత్ ఇతి వః సర్వమ్ ఆఖ్యాతం స్వయంవరమ్ ఇదం శుభమ్ ఉద్వాహశ్ చైవ దేవస్య శృణుధ్వం పరమాద్భుతమ్
ఆ పరమమైన పెళ్లి పూర్తయ్యింది. దాన్ని దేవతలు ఎక్కడా పూర్తిగా తెలుసుకోలేరు. ఈ మంగళకరమైన స్వయంవరం, దేవుని అద్భుతమైన పెళ్లి అన్నీ నేను మీకు వివరించాను. వినండి.
అథ వృత్తే వివాహే తు భవస్యామితతేజసః ప్రహర్షమ్ అతులం గత్వా దేవాః శక్రపురోగమాః తుష్టువుర్ వాగ్భిర్ ఆద్యాభిః ప్రణేముస్ తే మహేశ్వరమ్
తరువాత, అపార తేజస్సుతో ఉన్న భవుని వివాహం జరిగిన తరువాత, ఇంద్రుడు ముందుండి, దేవతలు అందరూ అపూర్వమైన ఆనందంతో, శుభవాక్యాలతో మహేశ్వరుడిని స్తుతించి, నమస్కరించారు.
నమః పర్వతలిఙ్గాయ పర్వతేశాయ వై నమః నమః పవనవేగాయ విరూపాయాజితాయ చ నమః క్లేశవినాశాయ దాత్రే చ శుభసంపదామ్
పర్వతాన్ని గుర్తుగా ధరించువారికి నమస్కారం, పర్వతాధిపతికి నమస్కారం. గాలి వేగంతో ఉన్నవారికి, రూపం విచిత్రంగా ఉన్నవారికి, ఎవ్వరూ జయించలేనివారికి నమస్కారం. బాధలను తొలగించేవారికి, శుభ సంపదలను ప్రసాదించేవారికి నమస్కారం.
నమో నీలశిఖణ్డాయ అమ్బికాపతయే నమః నమః పవనరూపాయ శతరూపాయ వై నమః
నీలపు కిరీటాన్ని ధరించినవారికి, అంబికాపతికి నమస్కారం. గాలి స్వరూపుడికి, నూరు రూపాలవారికి నమస్కారం.
నమో భైరవరూపాయ విరూపనయనాయ చ నమః సహస్రనేత్రాయ సహస్రచరణాయ చ
భైరవరూపుడికి నమస్కారం, విచిత్రమైన కన్నులతో ఉన్నవారికి నమస్కారం. వెయ్యి కళ్ళు కలిగినవారికి, వెయ్యి పాదాలవారికి నమస్కారం.
నమో దేవవయస్యాయ వేదాఙ్గాయ నమో నమః విష్టమ్భనాయ శక్రస్య బాహ్వోర్ వేదాఙ్కురాయ చ
దేవతలకు స్నేహితుడైనవారికి, వేదాంగాలవారికి నమస్కారం. ఇంద్రుని శక్తిని అడ్డుకునేవారికి, వేదాల నుండి పుట్టిన బాహువులవారికి నమస్కారం.
చరాచరాధిపతయే శమనాయ నమో నమః సలిలాశయలిఙ్గాయ యుగాన్తాయ నమో నమః
చరాచర జాతులకు అధిపతికి, శాంతిని ప్రసాదించేవారికి నమస్కారం. నీటిని గుర్తుగా ధరించినవారికి, యుగాంతాన్ని కలిగించేవారికి నమస్కారం.
నమః కపాలమాలాయ కపాలసూత్రధారిణే నమః కపాలహస్తాయ దణ్డినే గదినే నమః
కపాలమాల ధరించినవారికి, కపాలసూత్రాన్ని ధరించినవారికి నమస్కారం. చేతిలో కపాలాన్ని పట్టుకున్నవారికి, దండం, గదా ధరించినవారికి నమస్కారం.
నమస్ త్రైలోక్యనాథాయ పశులోకరతాయ చ నమః ఖట్వాఙ్గహస్తాయ ప్రమథార్తిహరాయ చ
మూడు లోకాలకు అధిపతికి, పశుజాతులలో ఆనందించేవారికి నమస్కారం. ఖట్వాంగాన్ని చేతిలో పట్టుకున్నవారికి, ప్రమథ గణాల బాధను తొలగించేవారికి నమస్కారం.
నమో యజ్ఞశిరోహన్త్రే కృష్ణకేశాపహారిణే భగనేత్రనిపాతాయ పూష్ణో దన్తహరాయ చ
యజ్ఞశిరస్సును నాశనం చేసినవారికి నమస్కారం, కృష్ణుని జుటను తొలగించినవారికి నమస్కారం. భగుడి కన్ను తొలగించినవారికి, పూషణుడి పళ్ళను తీసినవారికి నమస్కారం.
నమః పినాకశూలాసిఖడ్గముద్గరధారిణే నమో ఽస్తు కాలకాలాయ తృతీయనయనాయ చ
పినాకం, శూలం, ఖడ్గం, ముద్గరం ధరించినవారికి నమస్కారం. కాలకాలుడికి, మూడవ కన్ను ఉన్నవారికి నమస్కారం.
అన్తకాన్తకృతే చైవ నమః పర్వతవాసినే సువర్ణరేతసే చైవ నమః కుణ్డలధారిణే
మరణాన్ని సంహరించేవారికి, కొండపై నివసించేవారికి, బంగారు వంశానికి మూలమైనవారికి, కుండలాలు ధరించినవారికి నమస్కారం.
దైత్యానాం యోగనాశాయ యోగినాం గురవే నమః శశాఙ్కాదిత్యనేత్రాయ లలాటనయనాయ చ
దైత్యుల యోగాన్ని నాశనం చేసేవారికి, యోగులకు గురువైనవారికి, చంద్రుని, సూర్యుని కన్నులుగా కలిగినవారికి, నుదుటిపై కన్నుతో ఉన్నవారికి నమస్కారం.
నమః శ్మశానరతయే శ్మశానవరదాయ చ నమో దైవతనాథాయ త్ర్యమ్బకాయ నమో నమః
శ్మశానంలో ఆనందించేవారికి, శ్మశానంలో వరాలిచ్చేవారికి, దేవతల అధిపతికి, త్ర్యంబకునికి పునఃపునః నమస్కారం.
గృహస్థసాధవే నిత్యం జటిలే బ్రహ్మచారిణే నమో ముణ్డార్ధముణ్డాయ పశూనాం పతయే నమః
గృహస్థాశ్రమంలో ఉన్న సాధువుకి, జటలు కలిగిన బ్రహ్మచారికి, అర్ధముండ, సంపూర్ణంగా ముండ అయినవారికి, పశువుల అధిపతికి నమస్కారం.
సలిలే తప్యమానాయ యోగైశ్వర్యప్రదాయ చ నమః శాన్తాయ దాన్తాయ ప్రలయోత్పత్తికారిణే
నీటిలో తపస్సు చేసేవారికి, యోగశక్తులు ప్రసాదించేవారికి, శాంత స్వభావమున్నవారికి, నియమంతో ఉన్నవారికి, సృష్టి లయాలకు కారణమైనవారికి నమస్కారం.
నమో ఽనుగ్రహకర్త్రే చ స్థితికర్త్రే నమో నమః నమో రుద్రాయ వసవ ఆదిత్యాయాశ్వినే నమః
కృపచూపే వారికి, సృష్టిని నిలిపే వారికి పునఃపునః నమస్కారం. రుద్రునికి, వసువులకు, ఆదిత్యులకు, అశ్వినీదేవతలకు నమస్కారం.
నమః పిత్రే ఽథ సాంఖ్యాయ విశ్వేదేవాయ వై నమః నమః శర్వాయ ఉగ్రాయ శివాయ వరదాయ చ
తండ్రికి, సాంఖ్యానికి, విశ్వదేవతలకు నమస్కారం. శర్వునికి, ఉగ్రునికి, శివునికి, వరాలిచ్చేవారికి నమస్కారం.
నమో భీమాయ సేనాన్యే పశూనాం పతయే నమః శుచయే వైరిహానాయ సద్యోజాతాయ వై నమః
భయంకరుడైనవారికి, సేనాధిపతికి, పశువుల అధిపతికి, పవిత్రుడైనవారికి, శత్రువులను నాశనం చేసేవారికి, సద్యోజాతునికి నమస్కారం.