తస్మాత్ ప్రయత్నమ్ ఆస్థాయ దద్యాద్ అర్ఘ్యం దినే దినే ఆదిత్యాయ శుచిర్ భూత్వా పుష్పైర్ గన్ధైర్ మనోరమైః
అందువల్ల ప్రతిరోజూ శుద్ధిగా ఉండి, అందమైన పువ్వులు, పరిమళాలతో ఆదిత్యునికి శ్రద్ధగా అర్ఘ్యం సమర్పించాలి.
ఏవం దదాతి యశ్ చార్ఘ్యం సప్తమ్యాం సుసమాహితః ఆదిత్యాయ శుచిః స్నాతః స లభేద్ ఈప్సితం ఫలమ్
ఈ విధంగా ఏవైనా సప్తమి రోజున, స్నానం చేసి, శుద్ధమైన మనసుతో ఆదిత్యునికి అర్ఘ్యం సమర్పిస్తే, కోరిన ఫలితాన్ని పొందుతాడు.
రోగాద్ విముచ్యతే రోగీ విత్తార్థీ లభతే ధనమ్ విద్యాం ప్రాప్నోతి విద్యార్థీ సుతార్థీ పుత్రవాన్ భవేత్
రోగులు వ్యాధుల నుంచి విముక్తి పొందుతారు, ధనం కోరేవారు ధనాన్ని సంపాదిస్తారు, విద్య కోసం ప్రయత్నించేవారు విద్యను పొందుతారు, సంతానం కోరేవారు పిల్లలను పొందుతారు.
యం యం కామమ్ అభిధ్యాయన్ సూర్యాయార్ఘ్యం ప్రయచ్ఛతి తస్య తస్య ఫలం సమ్యక్ ప్రాప్నోతి పురుషః సుధీః
సూర్యునికి అర్ఘ్యం ఇస్తూ, ఏ కోరికను మనసులో ఉంచితే, ఆ కోరికకు తగిన ఫలితాన్ని జ్ఞానవంతుడు సంపూర్ణంగా పొందుతాడు.
స్నాత్వా వై సాగరే దత్త్వా సూర్యాయార్ఘ్యం ప్రణమ్య చ నరో వా యది వా నారీ సర్వకామఫలం లభేత్
సముద్రంలో స్నానం చేసి, సూర్యునికి అర్ఘ్యం సమర్పించి, నమస్కరించిన పురుషుడు అయినా, స్త్రీ అయినా, అన్ని కోరికల ఫలితాన్ని పొందుతారు.
తతః సూర్యాలయం గచ్ఛేత్ పుష్పమ్ ఆదాయ వాగ్యతః ప్రవిశ్య పూజయేద్ భానుం కృత్వా తు త్రిః ప్రదక్షిణమ్
తర్వాత పువ్వులు తీసుకుని, మాటల్లో నియంత్రణతో, సూర్యాలయానికి వెళ్లి, లోపలికి ప్రవేశించి, భాను దేవుని పూజించి, మూడు సార్లు ప్రదక్షిణ చేయాలి.
పూజయేత్ పరయా భక్త్యా కోణార్కం మునిసత్తమాః గన్ధైః పుష్పైస్ తథా దీపైర్ ధూపైర్ నైవేద్యకైర్ అపి
మునిశ్రేష్ఠులారా! పరమ భక్తితో, సుగంధాలు, పువ్వులు, దీపాలు, ధూపాలు, నైవేద్యాలతో కోణార్కుని పూజించాలి.
దణ్డవత్ ప్రణిపాతైశ్ చ జయశబ్దైస్ తథా స్తవైః ఏవం సంపూజ్య తం దేవం సహస్రాంశుం జగత్పతిమ్
దండవత్ నమస్కారాలతో, జయధ్వనులతో, స్తోత్రాలతో, అలా ఆ సహస్రకిరణుడైన జగత్పతిని పూజించాలి.
దశానామ్ అశ్వమేధానాం ఫలం ప్రాప్నోతి మానవః సర్వపాపవినిర్ముక్తో యువా దివ్యవపుర్ నరః
వాడు పది అశ్వమేధ యాగాల ఫలితాన్ని పొందుతాడు, అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి చెంది, యవ్వనంతో కూడిన దివ్యదేహాన్ని పొందుతాడు.
సప్తావరాన్ సప్త పరాన్ వంశాన్ ఉద్ధృత్య భో ద్విజాః విమానేనార్కవర్ణేన కామగేన సువర్చసా
ద్విజులారా! ఏడుగురు ముందరి, ఏడుగురు తరువాతి తరాలను ఉద్ధరించి, సూర్యుని వంటి ప్రకాశవంతమైన, కోరికలు తీరే విమానంలో ఎక్కుతాడు.
ఉపగీయమానో గన్ధర్వైః సూర్యలోకం స గచ్ఛతి భుక్త్వా తత్ర వరాన్ భోగాన్ యావద్ ఆభూతసంప్లవమ్
గంధర్వులు స్తుతిస్తూ, వాడు సూర్యలోకానికి చేరి, అక్కడ ఆ భోగాలను సృష్టి అంతం అయ్యే వరకు అనుభవిస్తాడు.
పుణ్యక్షయాద్ ఇహాయాతః ప్రవరే యోగినాం కులే చతుర్వేదో భవేద్ విప్రః స్వధర్మనిరతః శుచిః
పుణ్యం తగ్గిన తర్వాత, వాడు ఇక్కడ ఉత్తమ యోగుల కుటుంబంలో జన్మించి, నాలుగు వేదాలు తెలిసిన బ్రాహ్మణుడై, తన ధర్మంలో నిమగ్నుడై, శుద్ధుడిగా ఉంటాడు.
యోగం వివస్వతః ప్రాప్య తతో మోక్షమ్ అవాప్నుయాత్ చైత్రే మాసి సితే పక్షే యాత్రాం దమనభఞ్జికామ్
వివస్వంతుని యోగాన్ని పొందిన తరువాత, మోక్షాన్ని పొందుతాడు; చైత్రమాసంలో, శుక్లపక్షంలో, దమనభంజిక అనే యాత్ర జరుగుతుంది.
యః కరోతి నరస్ తత్ర పూర్వోక్తం స ఫలం లభేత్ శయనోత్థాపనే భానోః సంక్రాన్త్యాం విషువాయనే
ఎవరైనా అక్కడ ముందుగా చెప్పిన విధంగా ఆచరించితే, భానుడి ఉదయాన, సంక్రాంతి రోజున, లేదా విషువత్సమయంలో, ఆ ఫలితాన్ని పొందుతారు.
వారే రవేస్ తిథౌ చైవ పర్వకాలే ఽథవా ద్విజాః యే తత్ర యాత్రాం కుర్వన్తి శ్రద్ధయా సంయతేన్ద్రియాః
ద్విజులారా! ఆదివారమో, తిథిలోనో, లేదా పర్వకాలంలోనో, అక్కడ భక్తితో, ఇంద్రియ నియమంతో యాత్ర చేసే వారు—
విమానేనార్కవర్ణేన సూర్యలోకం వ్రజన్తి తే ఆస్తే తత్ర మహాదేవస్ తీరే నదనదీపతేః
వారు సూర్యుని వంటి ప్రకాశవంతమైన విమానంలో ఎక్కి, సూర్యలోకానికి చేరి, నదీ నదీపతికి సమీపంలో ఉన్న మహా తీరం మీద నివసిస్తారు.
రామేశ్వర ఇతి ఖ్యాతః సర్వకామఫలప్రదః యే తం పశ్యన్తి కామారిం స్నాత్వా సమ్యఙ్ మహోదధౌ
రామేశ్వరుడు అని ప్రసిద్ధి పొందిన ఈ దేవుడు, అన్ని కోరికల ఫలితాలనూ ప్రసాదించేవాడు. మహాసముద్రంలో స్నానం చేసి, ఆ కామారిని దర్శించినవారు,
గన్ధైః పుష్పైస్ తథా ధూపైర్ దీపైర్ నైవేద్యకైర్ వరైః ప్రణిపాతైస్ తథా స్తోత్రైర్ గీతైర్ వాద్యైర్ మనోహరైః
సుగంధాలు, పుష్పాలు, ధూపాలు, దీపాలు, ఉత్తమమైన నైవేద్యాలు, నమస్కారాలు, స్తోత్రాలు, పాటలు, హృదయాన్ని ఆకట్టుకునే వాద్యాలతో పూజిస్తే,
రాజసూయఫలం సమ్యగ్ వాజిమేధఫలం తథా ప్రాప్నువన్తి మహాత్మానః సంసిద్ధిం పరమాం తథా
అటువంటి మహాత్ములు రాజసూయ యాగ ఫలితాన్ని, అశ్వమేధ యాగ ఫలితాన్ని సంపూర్ణంగా పొందుతారు. అంతేకాక, పరమ సిద్ధిని కూడా సాధిస్తారు.
కామగేన విమానేన కిఙ్కిణీజాలమాలినా ఉపగీయమానా గన్ధర్వైః శివలోకం వ్రజన్తి తే
కోరికలతో ఏర్పడిన, గంటల అలంకరణలతో ముస్తాబైన విమానంలో, గంధర్వులు కీర్తిస్తూ, వారు శివలోకానికి వెళ్ళిపోతారు.
ఆహూతసంప్లవం యావద్ భుక్త్వా భోగాన్ మనోరమాన్ పుణ్యక్షయాద్ ఇహాగత్య చాతుర్వేదా భవన్తి తే
అక్కడ, ప్రళయకాలం వరకు ఆనందదాయకమైన భోగాలు అనుభవించి, పుణ్యం తగ్గిన తర్వాత మళ్లీ భూమికి వచ్చి, నాలుగు వేదాల్లో నిపుణులవుతారు.
శాంకరం యోగమ్ ఆస్థాయ తతో మోక్షం వ్రజన్తి తే యస్ తత్ర సవితుః క్షేత్రే ప్రాణాంస్ త్యజతి మానవః
శంకరుని యోగాన్ని ఆచరించి, ఆ సూర్యక్షేత్రంలో ప్రాణాలు విడిచినవారు మోక్షాన్ని పొందుతారు.
స సూర్యలోకమ్ ఆస్థాయ దేవవన్ మోదతే దివి పునర్ మానుషతాం ప్రాప్య రాజా భవతి ధార్మికః
అతడు సూర్యలోకాన్ని చేరి, దేవతలవలె స్వర్గంలో ఆనందిస్తాడు. తిరిగి మానవ జన్మను పొంది, ధర్మబద్ధమైన రాజుగా అవతరిస్తాడు.
యోగం రవేః సమాసాద్య తతో మోక్షమ్ అవాప్నుయాత్ ఏవం మయా మునిశ్రేష్ఠాః ప్రోక్తం క్షేత్రం సుదుర్లభమ్
సూర్యుని యోగాన్ని సాధించి, తరువాత మోక్షాన్ని పొందవచ్చు. మహర్షులారా! ఇంత అరుదైన క్షేత్రాన్ని నేను వివరించాను.
కోణార్కస్యోదధేస్ తీరే భుక్తిముక్తిఫలప్రదః
కొణార్క వద్ద సముద్రతీరంలో ఉన్న ఈ క్షేత్రం, భోగమూ మోక్షమూ ప్రసాదిస్తుంది.
శ్రుతో ఽస్మాభిః సురశ్రేష్ఠ భవతా యద్ ఉదాహృతమ్ భాస్కరస్య పరం క్షేత్రం భుక్తిముక్తిఫలప్రదమ్
దేవతలలో శ్రేష్ఠుడవైనవాడా! మీరు చెప్పిన భాస్కరుని పరమ క్షేత్రాన్ని, భోగమూ మోక్షమూ ఇచ్చే దానిని మేము వినాము.
న తృప్తిమ్ అధిగచ్ఛామః శృణ్వన్తః సుఖదాం కథామ్ తవ వక్త్రోద్భవాం పుణ్యామ్ ఆదిత్యస్యాఘనాశినీమ్
మీ వచనాల ద్వారా పుణ్యమయమైన, సూర్యుని పాపాలను తొలగించే, ఆనందాన్ని ఇచ్చే ఈ కథను వింటున్నా మేము తృప్తి చెందటం లేదు.
అతః పరం సురశ్రేష్ఠ బ్రూహి నో వదతాం వర దేవపూజాఫలం యచ్ చ యచ్ చ దానఫలం ప్రభో
కాబట్టి దేవతలలో శ్రేష్ఠుడవా! మాట్లాడేవారిలో ప్రథముడవా! దేవతలను పూజించడానికీ, దానం చేయడానికీ ఎలాంటి ఫలితాలు ఉంటాయో మాకు చెప్పండి ప్రభూ.
ప్రణిపాతే నమస్కారే తథా చైవ ప్రదక్షిణే దీపధూపప్రదానే చ సంమార్జనవిధౌ చ యత్
పాదాభివందనం, నమస్కారం, ప్రదక్షిణ, దీపం, ధూపం సమర్పించడం, ఆలయం శుభ్రపరిచే విధానం—ఇవి చేయడంలో ఉన్న పుణ్యం ఏమిటో చెప్పండి.
ఉపవాసే చ యత్ పుణ్యం యత్ పుణ్యం నక్తభోజనే అర్ఘశ్ చ కీదృశః ప్రోక్తః కుత్ర వా సంప్రదీయతే
ఉపవాసం చేయడంలో, రాత్రిపూట మాత్రమే భోజనం చేయడంలో ఉన్న పుణ్యం ఏమిటి? అర్ఘ్యం ఎలా ఇవ్వాలి? ఎక్కడ సమర్పించాలి? వీటిని వివరించండి.