పాదేనాప్య్ అస్య పారత్ర్యం కుర్యాచ్ ఛ్రేయః స్వమ్ ఆత్మవాన్ అర్ధేన చాత్మభరణం నిత్యనైమిత్తికాని చ
తన సంపదలో నాలుగవ వంతుతో పరమ శ్రేయస్సు కోసం ప్రయత్నించాలి, ఆత్మ నియంత్రణతో ఉండాలి. సగం సంపదతో తనను పోషించుకోవాలి, నిత్య, నైమిత్తిక కర్మలు చేయాలి.
పాదేనైవ తథాప్య్ అస్య మూలభూతం వివర్ధయేత్ ఏవమ్ ఆచరతో విప్రా అర్థః సాఫల్యమ్ ఋచ్ఛతి
మిగిలిన నాలుగవ వంతుతో తన మూలధనాన్ని పెంచుకోవాలి. ఇలా ప్రవర్తిస్తే, ఓ బ్రాహ్మణులారా, సంపదకు నిజమైన ఫలితం లభిస్తుంది.
తద్వత్ పాపనిషేధార్థం ధర్మః కార్యో విపశ్చితా పరత్రార్థస్ తథైవాన్యః కార్యో ఽత్రైవ ఫలప్రదః
అలాగే, పాపాన్ని నివారించడానికి జ్ఞానులు ధర్మాన్ని ఆచరించాలి. పరలోక ప్రయోజనం కోసం ఒకటి, ఇహలోకంలో ఫలితాన్ని ఇచ్చేది ఇంకొకటి.
ప్రత్యవాయభయాత్ కామస్ తథాన్యశ్ చావిరోధవాన్ ద్విధా కామో ఽపి రచితస్ త్రివర్గాయావిరోధకృత్
దోషభయంతో కోరికలు, మరో రకమైన నిరోధం లేని కోరికలు కలుగుతాయి. కోరిక కూడా రెండు విధాలుగా ఉంటుంది—మూడు పురుషార్థాలకు అనుకూలంగా, నిరోధం కలిగించకుండా ఉండే విధంగా.
పరస్పరానుబన్ధాంశ్ చ సర్వాన్ ఏతాన్ విచిన్తయేత్ విపరీతానుబన్ధాంశ్ చ బుధ్యధ్వం తాన్ ద్విజోత్తమాః
వాటి పరస్పర సంబంధాలను కూడా పరిశీలించాలి. విరుద్ధమైన ఫలితాలు కలిగించేవాటిని కూడా తెలుసుకోవాలి. ఇవన్నీ గ్రహించండి, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా.
ధర్మో ధర్మానుబన్ధార్థో ధర్మో నాత్మార్థపీడకః ఉభాభ్యాం చ ద్విధా కామం తేన తౌ చ ద్విధా పునః
ధర్మం అనేది ధర్మ సంబంధం కోసం, స్వప్రయోజనానికి హానికరం కాకూడదు. ఈ రెండింటి ద్వారా కోరిక రెండు విధాలుగా ఉంటుంది, అవి కూడా మళ్లీ రెండు విధాలవుతాయి.
బ్రాహ్మే ముహూర్తే బుధ్యేత ధర్మార్థావ్ అనుచిన్తయేత్ సముత్థాయ తథాచమ్య ప్రస్నాతో నియతః శుచిః
బ్రాహ్మ ముహూర్తంలో లేచి, ధర్మం, అర్థం గురించి ఆలోచించాలి. లేచి, శుద్ధిగా ఉండాలి, నోరు కడిగి నియమంగా ఉండాలి.
పూర్వాం సంధ్యాం సనక్షత్రాం పశ్చిమాం సదివాకరామ్ ఉపాసీత యథాన్యాయం నైనాం జహ్యాద్ అనాపది
నక్షత్రాలు ఉన్నప్పుడు పూర్వ సంధ్యను, సూర్యుడు ఉన్నప్పుడు పశ్చిమ సంధ్యను యథావిధిగా ఆరాధించాలి. ఎలాంటి అపాయం లేకపోతే వాటిని వదిలిపెట్టకూడదు.
అసత్ప్రలాపమ్ అనృతం వాక్పారుష్యం చ వర్జయేత్ అసచ్ఛాస్త్రమ్ అసద్వాదమ్ అసత్సేవాం చ వై ద్విజాః
అసత్యం, అబద్ధం, కఠినమైన మాటలు మాట్లాడకూడదు. అసత్యమైన శాస్త్రాలు, తప్పు సిద్ధాంతాలు, చెడు వారితో సాంగత్యాన్ని కూడా విడిచిపెట్టాలి, ఓ ద్విజులారా.
సాయంప్రాతస్ తథా హోమం కుర్వీత నియతాత్మవాన్ నోదయాస్తమనే చైవమ్ ఉదీక్షేత వివస్వతః
సాయంత్రం, ఉదయం హోమం చేయాలి, ఆత్మ నియంత్రణతో ఉండాలి. సూర్యోదయం, సూర్యాస్తమయం చూడాలి.
కేశప్రసాధనాదర్శదన్తధావనమ్ అఞ్జనమ్ పూర్వాహ్ణ ఏవ కార్యాణి దేవతానాం చ తర్పణమ్
జుట్టు దువ్వడం, అద్దంలో చూడడం, పళ్లను శుభ్రం చేయడం, కాజల్ పెట్టుకోవడం ఇవన్నీ ఉదయం చేయాలి. దేవతలకు తర్పణం కూడా చేయాలి.
గ్రామావసథతీర్థానాం క్షేత్రాణాం చైవ వర్త్మని న విణ్మూత్రమ్ అనుష్ఠేయం న చ కృష్టే న గోవ్రజే
గ్రామ మార్గాల్లో, నివాసాల్లో, తీర్థాల్లో, పొలాల్లో, పంట భూముల్లో, ఆవుల గోశాలలో మలమూత్రాలు చేయకూడదు.
నగ్నాం పరస్త్రియం నేక్షేన్ న పశ్యేద్ ఆత్మనః శకృత్ ఉదక్యాదర్శనస్పర్శమ్ ఏవం సంభాషణం తథా
తన భార్య కాని నగ్న స్త్రీని చూడకూడదు. తన మలాన్ని చూడకూడదు. రుతుమతిని చూడడం, తాకడం, మాట్లాడడం కూడా నివారించాలి.
నాప్సు మూత్రం పురీషం వా మైథునం వా సమాచరేత్ నాధితిష్ఠేచ్ ఛకృన్మూత్రే కేశభస్మసపాలికాః
నీటిలో మలమూత్రాలు చేయకూడదు, సంభోగం చేయకూడదు. మలమూత్రాలపై, జుట్టు, బూడిద, పగిలిన మట్టిపాత్రలపై కూర్చోవద్దు.
తుషాఙ్గారవిశీర్ణాని రజ్జువస్త్రాదికాని చ నాధితిష్ఠేత్ తథా ప్రాజ్ఞః పథి వస్త్రాణి వా భువి
తెలివైనవాడు తుళ్లలు, బొగ్గులు, కట్టెలు లేదా బట్టలు చెల్లాచెదురుగా ఉన్న చోట ఉండకూడదు. అలాగే, దారిపై లేదా నేలపై బట్టలు పెట్టకూడదు.
పితృదేవమనుష్యాణాం భూతానాం చ తథార్చనమ్ కృత్వా విభవతః పశ్చాద్ గృహస్థో భోక్తుమ్ అర్హతి
తన శక్తికి అనుగుణంగా పితృదేవతలు, మనుషులు, ఇతర ప్రాణులను పూజించిన తరువాత గృహస్థుడు భోజనం చేయవచ్చు.
ప్రాఙ్ముఖోదఙ్ముఖో వాపి స్వాచాన్తో వాగ్యతః శుచిః భుఞ్జీత చాన్నం తచ్చిత్తో హ్య్ అన్తర్జానుః సదా నరః
తూర్పు లేదా ఉత్తర దిశను చూసి, శుభ్రంగా, ఒంటరిగా ఉండే చోట, మాటలను నియంత్రించి, శుద్ధంగా, మనస్సు ఏకాగ్రతతో, మోకాళ్ళు మడిచిన స్థితిలో భోజనం చేయాలి.
ఉపఘాతమ్ ఋతే దోషాన్ నాన్నస్యోదీరయేద్ బుధః ప్రత్యక్షలవణం వర్జ్యమ్ అన్నమ్ ఉచ్ఛిష్టమ్ ఏవ చ
తినే ఆహారంలో హానికరమైన లోపం లేకపోతే దాన్ని తప్పుబట్టకూడదు. కనబడేంత ఉప్పుగా ఉన్నది లేదా మిగిలిన ఆహారం తినకూడదు.
న గచ్ఛన్ న చ తిష్ఠన్ వై విణ్మూత్రోత్సర్గమ్ ఆత్మవాన్ కుర్వీత చైవమ్ ఉచ్ఛిష్టం న కించిద్ అపి భక్షయేత్
ఆత్మనియంత్రణ కలవాడు నడుచుకుంటూ లేదా నిల్చుని మలమూత్ర విసర్జన చేయకూడదు. అలాగే, అలాంటి స్థితిలో మిగిలిన ఆహారం తినకూడదు.
ఉచ్ఛిష్టో నాలపేత్ కించిత్ స్వాధ్యాయం చ వివర్జయేత్ న పశ్యేచ్ చ రవిం చేన్దుం నక్షత్రాణి చ కామతః
తిన్న వెంటనే ఏ విషయమైను మాట్లాడకూడదు, పఠనం చేయకూడదు. సూర్యుడు, చంద్రుడు, నక్షత్రాలను కావాలనుకుంటే చూడకూడదు.
భిన్నాసనం చ శయ్యాం చ భాజనం చ వివర్జయేత్ గురూణామ్ ఆసనం దేయమ్ అభ్యుత్థానాదిసత్కృతమ్
పగిలిన ఆసనాలు, మంచాలు, పాత్రలు వాడకూడదు. గురువుకు ఆసనం ఇచ్చి, లేచి మర్యాద చేయాలి.
అనుకూలం తథాలాపమ్ అభికుర్వీత బుద్ధిమాన్ తత్రానుగమనం కుర్యాత్ ప్రతికూలం న సంచరేత్
తెలివైనవాడు మృదువుగా, అనుకూలంగా మాట్లాడాలి. అవసరమైన విషయాల్లో అనుసరించాలి. గురువుకు విరుద్ధంగా ప్రవర్తించకూడదు.
నైకవస్త్రశ్ చ భుఞ్జీత న కుర్యాద్ దేవతార్చనమ్ నావాహయేద్ ద్విజాన్ అగ్నౌ హోమం కుర్వీత బుద్ధిమాన్
ఒకే బట్టతో భోజనం చేయకూడదు, దేవతలను పూజించకూడదు. ద్విజులకు ఆహ్వానం చేయకూడదు, కానీ వివేకంతో హోమం చేయవచ్చు.
న స్నాయీత నరో నగ్నో న శయీత కదాచన న పాణిభ్యామ్ ఉభాభ్యాం తు కణ్డూయేత శిరస్ తథా
వాడు ఒంటి మీద బట్టలు లేకుండా స్నానం చేయకూడదు, అలాగే ఎప్పుడూ నగ్నంగా పడుకోకూడదు. రెండు చేతులతో తలను గోకకూడదు.
న చాభీక్ష్ణం శిరఃస్నానం కార్యం నిష్కారణం బుధైః శిరఃస్నాతశ్ చ తైలేన నాఙ్గం కించిద్ ఉపస్పృశేత్
ఎటువంటి అవసరం లేకుండా తరచూ తలస్నానం చేయకూడదు. నూనెతో తలస్నానం చేసిన తరువాత శరీరాన్ని కడగక ముందే ఇతర భాగాలను తాకకూడదు.
అనధ్యాయేషు సర్వేషు స్వాధ్యాయం చ వివర్జయేత్ బ్రాహ్మణానలగోసూర్యాన్ నావమన్యేత్ కదాచన
అనుకూలం కాని రోజుల్లో పఠనం చేయకూడదు. బ్రాహ్మణుడు, అగ్ని, ఆవు, సూర్యుని ఎప్పుడూ అవమానించకూడదు.
ఉదఙ్ముఖో దివా రాత్రావ్ ఉత్సర్గం దక్షిణాముఖః ఆబాధాసు యథాకామం కుర్యాన్ మూత్రపురీషయోః
పగలు మలమూత్ర విసర్జనకు ఉత్తరం, రాత్రి దక్షిణం ముఖంగా ఉండాలి. అనారోగ్య సమయంలో అవసరమైతే అనుసరించవచ్చు.
దుష్కృతం న గురోర్ బ్రూయాత్ క్రుద్ధం చైనం ప్రసాదయేత్ పరివాదం న శృణుయాద్ అన్యేషామ్ అపి కుర్వతామ్
గురువు తప్పులు చెప్పకూడదు. గురువు కోపంగా ఉంటే శాంతింపజేయాలి. ఇతరులు నిందిస్తున్నా వినకూడదు.
పన్థా దేయో బ్రాహ్మణానాం రాజ్ఞో దుఃఖాతురస్య చ విద్యాధికస్య గర్భిణ్యా రోగార్తస్య మహీయతః
బ్రాహ్మణులు, రాజులు, బాధపడేవారు, విద్యావంతులు, గర్భవతులు, రోగులు, ఉన్నత స్థితిలో ఉన్నవారికి దారి ఇవ్వాలి.
మూకాన్ధబధిరాణాం చ మత్తస్యోన్మత్తకస్య చ దేవాలయం చైద్యతరుం తథైవ చ చతుష్పథమ్
మూగవారు, అంధులు, చెవిటివారు, మత్తులో ఉన్నవారు, పిచ్చివారు, దేవాలయాలు, పవిత్ర వృక్షాలు, చౌరస్తాలలో కూడా దారి ఇవ్వాలి.