మహతా పాంశువర్షేణ పూర్యమాణా రుదన్తి చ మేఘారవైః సుఘోరైశ్ చ విత్రాస్యన్తే ముహుర్ ముహుః
పెద్ద మట్టి వర్షంతో నిండిపోతూ, వారు ఏడుస్తారు. భయంకరమైన మేఘ గర్జనతో మళ్లీ మళ్లీ భయపడుతారు.
నిఃశేషాః శరవర్షేణ చూర్ణ్యమాణాశ్ చ సర్వతః మహాక్షారామ్బుధారాభిః సిచ్యమానా వ్రజన్తి చ
ప్రతి వైపునా బాణాల వర్షంతో పూర్తిగా నలిగిపోతూ, ఉప్పు నీటి ధారలతో తడిపోతూ వారు ముందుకు సాగుతారు.
మహాశీతేన మరుతా రూక్షేణ పరుషేణ చ సమన్తాద్ దీర్యమాణాశ్ చ శుష్యన్తే సంకుచన్తి చ
చుట్టూ ఉగ్రమైన, చల్లటి, పొడిగా ఉన్న గాలితో చీలిపోతూ, వారు ఎండిపోతారు, ఒరిగిపోతారు.
ఇత్థం మార్గేణ పురుషాః పాథేయరహితేన చ నిరాలమ్బేన దుర్గేణ నిర్జలేన సమన్తతః
ఇలా, దారిలో భోజనం లేక, ఆధారం లేక, నీరు లేక, అన్ని వైపులా కష్టాలతో, జనులు ప్రయాణిస్తారు.
అతిశ్రమేణ మహతా నిర్గతేనాశ్రమాయ వై నీయన్తే దేహినః సర్వే యే మూఢాః పాపకర్మిణః
పెద్ద అలసటతో, విశ్రాంతి లేకుండా, మూర్ఖులు, పాపాలు చేసిన వారు, శరీరధారులు అందరూ ముందుకు నడిపించబడతారు.
యమదూతైర్ మహాఘోరైస్ తదాజ్ఞాకారిభిర్ బలాత్ ఏకాకినః పరాధీనా మిత్రబన్ధువివర్జితాః
యముని ఆజ్ఞతో, భయంకరమైన యమదూతలు బలవంతంగా, ఒంటరిగా, సహాయములేక, మిత్రులు బంధువులు లేని వారిని తీసుకెళ్తారు.
శోచన్తః స్వాని కర్మాణి రుదన్తి చ ముహుర్ ముహుః ప్రేతీభూతా నిషిద్ధాస్ తే శుష్కకణ్ఠౌష్ఠతాలుకాః
తమ పాపాల గురించి విచారిస్తూ, మళ్లీ మళ్లీ ఏడుస్తూ, ప్రేతరూపంలో, ఎండిన గొంతు, పెదాలు, నోరు కలిగి, నిషేధించబడతారు.
కృశాఙ్గా భీతభీతాశ్ చ దహ్యమానాః క్షుధాగ్నినా బద్ధాః శృఙ్ఖలయా కేచిత్ కేచిద్ ఉత్తానపాదయోః
శరీరం క్షీణించి, మళ్లీ మళ్లీ భయపడుతూ, ఆకలి అగ్నిలో కాలిపోతూ, కొందరు గొలుసులతో కట్టబడి, మరికొందరు పైకి కాళ్లు పెట్టి పడుకుంటారు.
ఆకృష్యన్తే శుష్యమాణా యమదూతైర్ బలోత్కటైః నరా అధోముఖాశ్ చాన్యే కృష్యమాణాః సుదుఃఖితాః
ఎండిపోతూ, బలమైన యమదూతలు లాగుతూ, కొందరు తలకిందులుగా లాగబడుతూ, మరికొందరు తీవ్రమైన బాధతో లాగబడుతారు.
అన్నపానీయరహితా యాచమానాః పునః పునః దేహి దేహీతి భాషన్తః సాశ్రుగద్గదయా గిరా
అన్నం, నీరు లేక, మళ్లీ మళ్లీ అడుగుతూ, 'ఇవ్వండి, ఇవ్వండి' అని కన్నీటి గొంతుతో వేడుకుంటారు.
కృతాఞ్జలిపుటా దీనాః క్షుత్తృష్ణాపరిపీడితాః భక్ష్యాన్ ఉచ్చావచాన్ దృష్ట్వా భోజ్యాన్ పేయాంశ్ చ పుష్కలాన్
చేతులు జోడించి, దుర్భరంగా, ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ, ఎన్నో రకాల తినుబండారాలు, పానీయాలు చూస్తారు.
సుగన్ధద్రవ్యసంయుక్తాన్ యాచమానాః పునః పునః దధిక్షీరఘృతోన్మిశ్రం దృష్ట్వా శాల్యోదనం తథా
మళ్లీ మళ్లీ పరిమళభరితమైన పదార్థాలు అడుగుతూ, పెరుగు, పాల, నెయ్యి కలిపిన అన్నాన్ని చూస్తారు.
పానాని చ సుగన్ధీని శీతలాన్య్ ఉదకాని చ తాన్ యాచమానాంస్ తే యామ్యా భర్త్సయన్తస్ తదాబ్రువన్ వచోభిః పరుషైర్ భీమాః క్రోధరక్తాన్తలోచనాః
తేము సుగంధమైన చల్లని పానీయాలు, నీళ్లు అడిగినప్పుడు, యముని సేవకులు కోపంతో కన్నులు ఎర్రబెట్టుకొని, భయంకరమైన కఠిన మాటలతో వారిని దుర్భాషలాడారు.
న భవద్భిర్ హుతం కాలే న దత్తం బ్రాహ్మణేషు చ ప్రసభం దీయమానం చ వారితం చ ద్విజాతిషు
మీరు కాలానికి తగిన విధంగా హవిస్సులు సమర్పించలేదు, బ్రాహ్మణులకు దానం చేయలేదు; బలవంతంగా ఇవ్వమన్నప్పుడు, ద్విజులకు ఇవ్వకుండా నిరాకరించారు.
తస్య పాపస్య చ ఫలం భవతాం సముపాగతమ్ నాగ్నౌ దగ్ధం జలే నష్టం న హృతం నృపతస్కరైః
మీ పాపానికి ఫలితం ఇప్పుడు మీకు ఎదురైంది; అది అగ్నిలో కాలిపోలేదు, నీటిలో పోయిపోలేదు, దొంగలు దోచిపోలేదు.
కుతో వా సాంప్రతం విప్రే యన్ న దత్తం పురాధమాః యైర్ దత్తాని తు దానాని సాధుభిః సాత్త్వికాని తు
మీరు ముందుగా ఇవ్వని దానాన్ని ఇప్పుడు బ్రాహ్మణులకు ఎలా ఇవ్వగలరు, ఓ నిందితులారా? మంచి స్వభావం గల సజ్జనులు ఇచ్చిన దానాలు మాత్రమే ఫలిస్తాయి.
తేషామ్ ఏతే ప్రదృశ్యన్తే కల్పితా హ్య్ అన్నపర్వతాః భక్ష్యభోజ్యాశ్ చ పేయాశ్ చ లేహ్యాశ్ చోష్యాశ్ చ సంవృతాః
వారికోసం ఇక్కడ అన్నపర్వతాలు సిద్ధంగా ఉన్నాయి; తినే పదార్థాలు, భోజ్యాలు, పానీయాలు, లేపనాలు, మింగే పదార్థాలు అన్నీ సమకూర్చబడ్డాయి.
న యూయమ్ అభిలప్స్యధ్వే న దత్తం చ కథంచన యైస్ తు దత్తం హుతం చేష్టం బ్రాహ్మణాశ్ చైవ పూజితాః
మీరు వాటిలో ఏదీ పొందలేరు, ఏదీ దక్కదు; దానం చేసినవారు, హవిస్సులు సమర్పించినవారు, కర్మలు చేసినవారు, బ్రాహ్మణులను గౌరవించినవారికే అవి లభిస్తాయి.
తేషామ్ అన్నం సమానీయ ఇహ నిక్షిప్యతే సదా పరస్వం కథమ్ అస్మాభిర్ దాతుం శక్యేత నారకాః
వారికోసం ఆహారం ఇక్కడికి తెచ్చి ఎప్పుడూ వుంచుతారు; మేము నరకవాసులు, ఇతరుల దానాన్ని ఎలా ఇవ్వగలం?
కింకరాణాం వచః శ్రుత్వా నిఃస్పృహాః క్షుత్తృషార్దితాః తతస్ తే దారుణైశ్ చాస్త్రైః పీడ్యన్తే యమకింకరైః
యముని సేవకుల మాటలు విని, ఆకలి దాహాలతో బాధపడుతూ నిరాశచెందుతారు; వెంటనే యముని భయంకరమైన ఆయుధాలతో వారిని హింసిస్తారు.
ముద్గరైర్ లోహదణ్డైశ్ చ శక్తితోమరపట్టిశైః పరిఘైర్ భిన్దిపాలైశ్ చ గదాపరశుభిః శరైః
ముద్గరాలు, ఇనుప కఠిన దండాలు, శక్తులు, తోమరాలు, కత్తులు, గొడ్డళ్లు, గదలు, బాణాలు వంటి ఆయుధాలతో—
పృష్ఠతో హన్యమాన్యాశ్ చ యమదూతైః సునిర్దయైః అగ్రతః సింహవ్యాఘ్రాద్యైర్ భక్ష్యన్తే పాపకారిణః
పాపులు వెనుక నుంచి యమదూతలు నిర్దయగా కొడతారు, ముందు నుంచి సింహాలు, పులులు వంటి జంతువులు వారిని తినేస్తాయి.
న ప్రవేష్టుం న నిర్గన్తుం లభన్తే దుఃఖితా భృశమ్ స్వకర్మోపహతాః పాపాః క్రన్దమానాః సుదారుణాః
వారు తీవ్రమైన బాధతో లోపలికి వెళ్లలేరు, బయటకు రాలేరు; తమ పాపకర్మల వల్ల తీవ్రంగా విలపిస్తూ బాధపడతారు.
తత్ర సంపీడ్య సుభృశం ప్రవేశం యమకింకరైః నీయన్తే పాపినస్ తత్ర యత్ర తిష్ఠేత్ స్వయం యమః
అక్కడ యముని సేవకులు తీవ్రమైన హింసలు చేసి, పాపులను యముడు ఉన్న చోటికి తీసుకెళ్తారు.
ధర్మాత్మా ధర్మకృద్ దేవః సర్వసంయమనో యమః ఏవం పథాతికష్టేన ప్రాప్తాః ప్రేతపురం నరాః
ధర్మాన్ని పాటించే దేవుడు, అందరిని నియంత్రించే యముడు—ఆ మార్గంలో ఎన్నో కష్టాలు అనుభవించి, మనుషులు ప్రేతపురానికి చేరుకుంటారు.
ప్రజ్ఞాపితాస్ తదా దూతైర్ నివేశ్యన్తే యమాగ్రతః తతస్ తే పాపకర్మాణస్ తం పశ్యన్తి భయానకమ్
అక్కడ దూతలు తెలియజేసి, వారిని యముని ఎదుట నిలబెడతారు; అప్పుడా పాపకర్మలు చేసినవారు భయంకరమైన యముని చూస్తారు.
పాపాపవిద్ధనయనా విపరీతాత్మబుద్ధయః దంష్ట్రాకరాలవదనం భ్రుకూటీకుటిలేక్షణమ్
పాపంతో కళ్లు మసకబారినవారు, చెడు ఆలోచనలతో ఉన్నవారు; యముని ముఖం భయంకరంగా, పెద్ద దవళాలతో, వంకర భ్రుకుటులతో, ఉగ్రంగా ఉంటుంది.
ఊర్ధ్వకేశం మహాశ్మశ్రుం ప్రస్ఫురదధరోత్తరమ్ అష్టాదశభుజం క్రుద్ధం నీలాఞ్జనచయోపమమ్
యముని జుట్టు పైకి లేచినట్లుగా, గొప్ప మీసంతో, పెదాలు, దవళాలు కంపించేవిగా, అతడు కోపంతో, పద్దెనిమిది చేతులతో, నీలిరంగు మబ్బులా కనిపిస్తాడు.
సర్వాయుధోద్యతకరం తీవ్రదణ్డేన సంయుతమ్ మహామహిషమ్ ఆరూఢం దీప్తాగ్నిసమలోచనమ్
అతని చేతుల్లో అన్ని ఆయుధాలు సిద్ధంగా ఉన్నాయి, భయంకరమైన దండం పట్టుకున్నాడు, పెద్ద ఎద్దుపై కూర్చున్నాడు, కళ్లలో అగ్ని మంటలా మెరుస్తున్నాయి.
రక్తమాల్యామ్బరధరం మహామేఘమ్ ఇవోచ్ఛ్రితమ్ ప్రలయామ్బుదనిర్ఘోషం పిబన్న్ ఇవ మహోదధిమ్
ఎర్ర మాలలు, వస్త్రాలు ధరించి, పెద్ద మేఘంలా ఎత్తుగా కనిపిస్తూ, ప్రళయ మేఘాల గర్జనలా గట్టిగా అరుస్తూ, మహాసముద్రాన్ని త్రాగుతున్నట్లుగా ఉన్నాడు.