మమ త్వయా సమం యుద్ధం యే స్మరిష్యన్తి మానవాః విజ్వరాస్ తే భవిష్యన్తీత్య్ ఉక్త్వా చైనం యయౌ హరిః
'నాతో నీ యుద్ధాన్ని స్మరించే మానవులు జ్వరములేని వారు అవుతారు' అని హరి అతనితో చెప్పి అక్కడినుంచి వెళ్లిపోయాడు.
తతో ఽగ్నీన్ భగవాన్ పఞ్చ జిత్వా నీత్వా క్షయం తథా దానవానాం బలం విష్ణుశ్ చూర్ణయామ్ ఆస లీలయా
తర్వాత భగవాన్ ఐదు అగ్నులను జయించి, వాటిని నాశనం చేసి, అలాగే దానవుల బలాన్ని సులభంగా నశింపజేశాడు.
తతః సమస్తసైన్యేన దైతేయానాం బలేః సుతః యుయుధే శంకరశ్ చైవ కార్త్తికేయశ్ చ శౌరిణా
అప్పుడు బలి కుమారుడు అయిన దైత్యుడు తన సైన్యంతో యుద్ధానికి దిగాడు. శంకరుడు, కార్తికేయుడు, ధైర్యవంతుడైన కృష్ణుడు కూడా యుద్ధం చేశారు.
హరిశంకరయోర్ యుద్ధమ్ అతీవాసీత్ సుదారుణమ్ చుక్షుభుః సకలా లోకాః శస్త్రాస్త్రైర్ బహుధార్దితాః
హరి, శంకరుల మధ్య యుద్ధం భయంకరంగా జరిగింది. ఎన్నో ఆయుధాలు, అస్త్రాలతో అన్ని లోకాలు కంపించిపోయాయి, బాధపడిపోయాయి.
ప్రలయో ఽయమ్ అశేషస్య జగతో నూనమ్ ఆగతః మేనిరే త్రిదశా యత్ర వర్తమానే మహాహవే
ఆ మహాయుద్ధం జరుగుతుండగా, దేవతలు 'ఇప్పుడు ఈ సృష్టి అంతా నశించబోతుందేమో' అని భావించారు.
జృమ్భణాస్త్రేణ గోవిన్దో జృమ్భయామ్ ఆస శంకరమ్ తతః ప్రణేశుర్ దైతేయాః ప్రమథాశ్ చ సమన్తతః
జృంభణాస్త్రంతో గోవిందుడు శంకరుడిని జొప్పించాడు. అప్పుడు దైత్యులు, ప్రమథులు చుట్టూ అంతటా ఓడిపోయారు.
జృమ్భాభిభూతశ్ చ హరో రథోపస్థమ్ ఉపావిశత్ న శశాక తదా యోద్ధుం కృష్ణేనాక్లిష్టకర్మణా
జృంభణాస్త్ర ప్రభావంతో హరుడు తన రథంలో కూర్చున్నాడు. ఆ సమయంలో కృష్ణుడితో యుద్ధం చేయలేకపోయాడు.
గరుడక్షతబాహుశ్ చ ప్రద్యుమ్నాస్త్రేణ పీడితః కృష్ణహుంకారనిర్ధూతశక్తిశ్ చాపయయౌ గుహః
గరుడుని చేతులు గాయపడ్డాయి, ప్రద్యుమ్నుని ఆయుధంతో బాధపడ్డాడు. కృష్ణుని గర్జనతో గుహుడి శక్తి కదిలిపోయి, అతడు వెనక్కు వెళ్లిపోయాడు.
జృమ్భితే శంకరే నష్టే దైత్యసైన్యే గుహే జితే నీతే ప్రమథసైన్యే చ సంక్షయం శార్ఙ్గధన్వనా
శంకరుడు జొప్పించబడగా, దైత్య సైన్యం నశించగా, గుహుడు ఓడిపోవగా, ప్రమథ సైన్యాన్ని శారంగధనుడు నాశనం చేయగా,
నన్దీశసంగృహీతాశ్వమ్ అధిరూఢో మహారథమ్ బాణస్ తత్రాయయౌ యోద్ధుం కృష్ణకార్ష్ణిబలైః సహ
నందీశుడు పట్టిన గుర్రాలతో ఉన్న మహారథంపై ఎక్కి బాణుడు అక్కడికి వచ్చాడు. కృష్ణుడు, కార్ష్ణులు కూడిన సైన్యంతో యుద్ధానికి సిద్ధమయ్యాడు.
బలభద్రో మహావీర్యో బాణసైన్యమ్ అనేకధా వివ్యాధ బాణైః ప్రద్యుమ్నో ధర్మతశ్ చాపలాయతః
బలభద్రుడు మహాశక్తితో బాణుడి సైన్యాన్ని అనేక విధాలుగా బాణాలతో కొట్టాడు. ప్రద్యుమ్నుడు ధర్మబద్ధంగా వారిని చెల్లాచెదురుగా చేసాడు.
ఆకృష్య లాఙ్గలాగ్రేణ ముశలేన చ పోథితమ్ బలం బలేన దదృశే బాణో బాణైశ్ చ చక్రిణః
తన లాంగలంతో వారిని లాగి, ముసలతో కొట్టాడు. చక్రధారి బాణాలతో తన సైన్యం నశిస్తున్నదని బాణుడు చూశాడు.
తతః కృష్ణస్య బాణేన యుద్ధమ్ ఆసీత్ సమాసతః పరస్పరం తు సందీప్తాన్ కాయత్రాణవిభేదినః
అప్పుడే కృష్ణుడు, బాణుడు నేరుగా యుద్ధం చేశారు. ఇద్దరూ కోపంతో మండిపడి, ఒకరినొకరు గాయపరిచేందుకు ప్రయత్నించారు.
కృష్ణశ్ చిచ్ఛేద బాణాంస్ తాన్ బాణేన ప్రహితాఞ్ శరైః బిభేద కేశవం బాణో బాణం వివ్యాధ చక్రధృక్
కృష్ణుడు తన బాణాలతో బాణుడి బాణాలను కోసేశాడు. బాణుడు కేశవుడిని గాయపరిచాడు. చక్రధారి కృష్ణుడు బాణుడిని గాయపరిచాడు.
ముముచాతే తథాస్త్రాణి బాణకృష్ణౌ జిగీషయా పరస్పరక్షతిపరౌ పరిఘాంశ్ చ తతో ద్విజాః
అలా బాణుడు, కృష్ణుడు ఇద్దరూ పరస్పరం గెలవాలని ఆయుధాలు, పరఘాలు విసిరారు. ఇద్దరూ ఒకరినొకరు గాయపర్చాలని యత్నించారు.
ఛిద్యమానేష్వ్ అశేషేషు శస్త్రేష్వ్ అస్త్రే చ సీదతి ప్రాచుర్యేణ హరిర్ బాణం హన్తుం చక్రే తతో మనః
అన్ని ఆయుధాలు, అస్త్రాలు నశించిపోతుండగా, బాణుడు క్షీణించిపోతున్నప్పుడు, హరి తన మనసులో బాణుడిని సంహరించాలనే సంకల్పం చేసాడు.
తతో ఽర్కశతసంభూతతేజసా సదృశద్యుతి జగ్రాహ దైత్యచక్రారిర్ హరిశ్ చక్రం సుదర్శనమ్
అప్పుడు దైత్య సైన్యాలకు శత్రువైన హరి, వంద సూర్యుల తేజస్సుతో ప్రకాశిస్తూ, సుదర్శన చక్రాన్ని పట్టుకున్నాడు.
ముఞ్చతో బాణనాశాయ తచ్ చక్రం మధువిద్విషః నగ్నా దైతేయవిద్యాభూత్ కోటరీ పురతో హరేః
మధుసూరుడు బాణుడిని సంహరించేందుకు ఆ చక్రాన్ని విసిరినప్పుడు, దైత్య మాయతో పుట్టిన ఓ నగ్న స్త్రీ హరికి ముందుగా ప్రత్యక్షమైంది.
తామ్ అగ్రతో హరిర్ దృష్ట్వా మీలితాక్షః సుదర్శనమ్ ముమోచ బాణమ్ ఉద్దిశ్య ఛేత్తుం బాహువనం రిపోః
ఆమెను తన ముందర నిలబడి చూసిన హరి కళ్ళు మూసుకుని, శత్రువు చేతుల సమూహాన్ని కోయడానికి సుదర్శన చక్రాన్ని విడిచాడు.
క్రమేణాస్య తు బాహూనాం బాణస్యాచ్యుతచోదితమ్ ఛేదం చక్రే ఽసురస్యాశు శస్త్రాస్త్రక్షేపణాద్ ద్రుతమ్
అనంతరం, అచ్యుతుని ప్రేరణతో, బాణుడు వేగంగా ఆయుధాలు విసురుతుండగా, అతని చేతులు ఒక్కొక్కటిగా త్వరగా కోసివేయబడ్డాయి.
ఛిన్నే బాహువనే తత్ తు కరస్థం మధుసూదనః ముముక్షుర్ బాణనాశాయ విజ్ఞాతస్ త్రిపురద్విషా
అనేక భుజాలు తొలగిపోయిన తరువాత, మిగిలినది తన చేతిలో ఉన్నదాన్ని మధుసూదనుడు, బాణాసురుని నాశనం చేయాలని సంకల్పించి, గుర్తించాడు.
స ఉత్పత్యాహ గోవిన్దం సామపూర్వమ్ ఉమాపతిః విలోక్య బాణం దోర్దణ్డచ్ఛేదాసృక్స్రావవర్షిణమ్
ఆ సమయంలో, ఉమాపతి లేచి, కోవిందుని దగ్గరికి వచ్చి, కోమలమైన మాటలతో ఇలా అన్నాడు. చేతులు తెగిపోయిన చోట నుంచి రక్తం ప్రవహిస్తున్న బాణాసురుని చూసాడు.
కృష్ణ కృష్ణ జగన్నాథ జానే త్వాం పురుషోత్తమమ్ పరేశం పరమాత్మానమ్ అనాదినిధనం పరమ్
కృష్ణా, కృష్ణా, జగన్నాథా! నిన్ను నేను పరిపూర్ణుడిగా, పరమేశ్వరుడిగా, ఆదిమూలములేని, అంతములేని పరమాత్మగా తెలుసు.
దేవతిర్యఙ్మనుష్యేషు శరీరగ్రహణాత్మికా లీలేయం తవ చేష్టా హి దైత్యానాం వధలక్షణా
దేవతలు, జంతువులు, మనుషులలో నీవు అవతరించడమంతా నీ లీల మాత్రమే. ఈ కార్యం రాక్షసులను సంహరించడానికే జరిగింది.
తత్ ప్రసీదాభయం దత్తం బాణస్యాస్య మయా ప్రభో తత్ త్వయా నానృతం కార్యం యన్ మయా వ్యాహృతం వచః
కాబట్టి ప్రసన్నుడవు కావాలి ప్రభూ! నేను ఈ బాణాసురునికి అభయాన్ని ఇచ్చాను. నేను చెప్పిన మాటను నీవు అబద్ధం చేయకూడదు.
అస్మత్సంశ్రయవృద్ధో ఽయం నాపరాధస్ తవావ్యయ మయా దత్తవరో దైత్యస్ తతస్ త్వాం క్షమయామ్య్ అహమ్
ఈ రాక్షసుడు నా ఆశ్రయంతో పెరిగాడు. నీవు నిత్యుడవు, ఇతడు నీకు అపరాధం చేయలేదు. నేను ఇతనికి వరం ఇచ్చాను. అందుకే నిన్ను క్షమించమని వేడుకుంటున్నాను.
ఇత్య్ ఉక్తః ప్రాహ గోవిన్దః శూలపాణిమ్ ఉమాపతిమ్ ప్రసన్నవదనో భూత్వా గతామర్షో ఽసురం ప్రతి
అలా ఉమాపతి చెప్పిన తరువాత, కోవిందుడు శూలధారుడైన ఉమాపతిని ముఖంలో ప్రశాంతతతో, రాక్షసునిపై కోపం లేకుండా ఇలా అన్నాడు.
యుష్మద్దత్తవరో బాణో జీవతాద్ ఏష శంకర త్వద్వాక్యగౌరవాద్ ఏతన్ మయా చక్రం నివర్తితమ్
శంకరా! బాణాసురుడు నీ వల్ల వరం పొందాడు కాబట్టి ఇతడు బతకాలి. నీ మాటకు గౌరవంగా నేను నా చక్రాన్ని వెనక్కు తీసుకున్నాను.
త్వయా యద్ అభయం దత్తం తద్ దత్తమ్ అభయం మయా మత్తో ఽవిభిన్నమ్ ఆత్మానం ద్రష్టుమ్ అర్హసి శంకర
నీవు ఇచ్చిన అభయమే నేను కూడా ఇచ్చాను. శంకరా! నా ఆత్మ నీది వేరు కాదని నీవు గ్రహించాలి.
యో ఽహం స త్వం జగచ్ చేదం సదేవాసురమానుషమ్ అవిద్యామోహితాత్మానః పురుషా భిన్నదర్శినః
నేనే నీవు, ఈ లోకం కూడా దేవతలు, రాక్షసులు, మనుషులతో కలిపి మనిదే. కానీ అజ్ఞానంతో మోహించిపోయిన జనులు మనిద్దరిని వేరుగా చూస్తారు.