ததஃ ஸ்வர்கஶ் ச மோக்ஷஶ் ச மத்யமம் தச் ச கம்யதே ந கல்வ் அந்யத்ர மர்த்யாநாம் பூமௌ கர்ம விதீயதே
ஆகையால், இந்த நடுநிலத்தில் தான் சொர்க்கமும் விடுதலையும் பெற முடியும்; மற்ற எங்கும் மனிதர்களுக்காக பூமியில் கர்மங்கள் விதிக்கப்படவில்லை.
தஸ்மாத் விஸ்தரதோ ப்ரஹ்மந்ந் அஸ்மாகம் பாரதம் வத யதி தே ऽஸ்தி தயாஸ்மாஸு யதாவஸ்திதிர் ஏவ ச
அதனால், பரமனே, எங்கள் பாரத நாட்டை அதன் உண்மையான நிலைபாடுகளோடு விரிவாக விவரித்து சொல்லுங்கள்; உங்களுக்கு எங்களிடம் தயை இருந்தால் அப்படியே கூறுங்கள்.
தஸ்மாத் வர்ஷம் இதம் நாத யே வாஸ்மிந் வர்ஷபர்வதாஃ பேதாஶ் ச தஸ்ய வர்ஷஸ்ய ப்ரூஹி ஸர்வாந் அஶேஷதஃ
ஆகையால், ஆண்டவரே, இந்த நாட்டையும், அதில் உள்ள மலைத்தொடர்களையும், அந்த நாட்டின் எல்லா பிரிவுகளையும் முழுமையாக எங்களுக்கு விளக்குங்கள்.
ஶ்ரு'ணுத்வம் பாரதம் வர்ஷம் நவபேதேந போ த்விஜாஃ ஸமுத்ராந்தரிதா ஜ்ஞேயாஸ் தே ஸமாஶ் ச பரஸ்பரம்
இப்போது பாரத நாட்டை பற்றி கேளுங்கள், இருமுறை பிறந்தவர்களே; அது ஒன்பது பகுதிகளாகப் பிரிக்கப்பட்டு, கடலால் பிரிக்கப்பட்டும், ஒன்றோடொன்று தொடர்புடையதாகவும் உள்ளது.
இந்த்ரத்வீபஃ கஶேருஶ் ச தாம்ரவர்ணோ கபஸ்திமாந் நாகத்வீபஸ் ததா ஸௌம்யோ காந்தர்வோ வாருணஸ் ததா
இந்திரத்வீபம், கசேரு, தாம்ரவர்ணம், கபஸ்திமான், நாகத்வீபம், சௌம்யம், காண்தர்வம், வாருணம்—இவை எல்லாம் பெயரிடப்பட்டுள்ளன.
அயம் து நவமஸ் தேஷாம் த்வீபஃ ஸாகரஸம்வ்ரு'தஃ யோஜநாநாம் ஸஹஸ்ரம் வை த்வீபோ ऽயம் தக்ஷிணோத்தரஃ
இவற்றில் ஒன்பதாவது இந்தத் தீவு, கடலால் சூழப்பட்டு, தெற்கிலிருந்து வடக்கு வரை ஆயிரம் யோஜனைகள் பரப்பளவு கொண்டது.
பூர்வே கிராதா யஸ்யாஸந் பஶ்சிமே யவநாஸ் ததா ப்ராஹ்மணாஃ க்ஷத்ரியா வைஶ்யாஃ ஶூத்ராஶ் சாந்தே ஸ்திதா த்விஜாஃ
இதன் கிழக்கில் கிராதர்கள், மேற்கில் யவனர்கள் வாழ்ந்தனர்; முனைகளில் பிராமணர், க்ஷத்திரியர், வைசியர், சூத்திரர் ஆகியோர் தங்கியுள்ளனர், இருமுறை பிறந்தவர்களே.
இஜ்யாயுத்தவணிஜ்யாத்யைஃ கர்மபிஃ க்ரு'தபாவநாஃ தேஷாம் ஸம்வ்யவஹாரஶ் ச ஏபிஃ கர்மபிர் இஷ்யதே
யாகம், போர், வணிகம் போன்ற செயல்களால் அவர்கள் தூய்மையடைந்து, அவர்களுக்குள்ள பரஸ்பர உறவுகள் இச்செயல்களால் நடத்தப்படுகின்றன.
ஸ்வர்காபவர்கஹேதுஶ் ச புண்யம் பாபம் ச வை ததா மஹேந்த்ரோ மலயஃ ஸஹ்யஃ ஶுக்திமாந் ரு'க்ஷபர்வதஃ
புண்ணியம், பாவம் ஆகியவற்றால் சொர்க்கமும், விடுதலையும் கிடைக்கின்றன; மகேந்திரம், மலயம், சஹ்யம், சுக்திமான், ரிக்ஷபர்வதம் ஆகியவை மலைகள்.
விந்த்யஶ் ச பாரியாத்ரஶ் ச ஸப்தைவாத்ர குலாசலாஃ தேஷாம் ஸஹஸ்ரஶஶ் சாந்யே பூதரா யே ஸமீபகாஃ
விந்தியம், பாரியாத்திரம்—இவை ஏழு முக்கியமான மலைத்தொடர்கள்; அவற்றைச் சுற்றிலும் ஆயிரக்கணக்கான மற்ற மலைகள் உள்ளன.
விஸ்தாரோச்ச்ரயிணோ ரம்யா விபுலாஶ் சித்ரஸாநவஃ கோலாஹலஃ ஸ வைப்ராஜோ மந்தரோ தர்தலாசலஃ
பரந்ததும், உயர்ந்ததும், அழகானதும், விசாலமானதும், பல்வேறு சிகரங்களுடன்: கோலாஹலம், வைப்ராஜம், மந்தரம், தர்தலாசலம்.
வாதம்தயோ வைத்யுதஶ் ச மைநாகஃ ஸுரஸஸ் ததா துங்கப்ரஸ்தோ நாககிரிர் கோதநஃ பாண்டராசலஃ
வாதாந்தய, வைத்யுதம், மைனாகம், சுரசம், துங்கபிரஸ்தம், நாககிரி, கோதனம், பாண்டராசலம்.
புஷ்பகிரிர் வைஜயந்தோ ரைவதோ ऽர்புத ஏவ ச ரு'ஷ்யமூகஃ ஸ கோமந்தஃ க்ரு'தஶைலஃ க்ரு'தாசலஃ
புஷ்பகிரி, வைஜயந்தம், ரைவதம், அர்புதம், ஷ்யமூகம், கோமந்தம், கிருதசைலம், கிருதாசலம்.
ஶ்ரீபார்வதஶ் சகோரஶ் ச ஶதஶோ ऽந்யே ச பர்வதாஃ தைர் விமிஶ்ரா ஜநபதா ம்லேச்சாத்யாஶ் சைவ பாகஶஃ
ஸ்ரீபர்வதம், சகோரம், மேலும் நூற்றுக்கணக்கான பிற மலைகள்; அவற்றில் கலந்த மக்கள், மிலேச்சர் போன்ற பல்வேறு பிரிவினரும் வாழ்கின்றனர்.
தைஃ பீயந்தே ஸரிச்ச்ரேஷ்டாஸ் தா புத்யத்வம் த்விஜோத்தமாஃ கங்கா ஸரஸ்வதீ ஸிந்துஶ் சந்த்ரபாகா ததாபரா
அந்த மலைகளால் பெரும் நதிகள் பாய்கின்றன—இவற்றை அறிந்து கொள்ளுங்கள், சிறந்த இருமுறை பிறந்தவர்களே: கங்கை, சரஸ்வதி, சிந்து, சந்திரபாகா எனும் மற்றொரு நதி.
யமுநா ஶதத்ருர் விபாஶா விதஸ்தைராவதீ குஹூஃ கோமதீ தூதபாபா ச பாஹுதா ச த்ரு'ஷத்வதீ
யமுனை, சதத்ரு, விபாஷா, விதஸ்தா, இராவதி, குஹூ, கோமதி, தூதபாபா, பாஹுதா, திருஷத்வதி.
விபாஶா தேவிகா சக்ஷுர் நிஷ்டீவா கண்டகீ ததா கௌஶிகீ சாபகா சைவ ஹிமவத்பாதநிஃஸ்ரு'தாஃ
விபாஷா, தேவிகா, சக்ஷுர், நிஷ்டீவா, கண்டகி, கௌசிகி, ஆபகா—இவை எல்லாம் ஹிமவான் மலையின் அடியில் இருந்து தோன்றியவை.
தேவஸ்ம்ரு'திர் தேவவதீ வாதக்நீ ஸிந்துர் ஏவ ச வேண்யா து சந்தநா சைவ ஸதாநீரா மஹீ ததா
தேவஸ்ம்ருதி, தேவவதி, வாதக்னி, சிந்து, வேண்யா, சந்தனா, சதானீரா, மகி ஆகிய நதிகளும் உள்ளன.
சர்மண்வதீ வ்ரு'ஷீ சைவ விதிஶா வேதவத்ய் அபி ஸிப்ரா ஹ்ய் அவந்தீ ச ததா பாரியாத்ராநுகாஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ
சர்மண்வதி, வ்ருஷி, விதிசா, வேதவதி, சிப்ரா, அவந்தி மற்றும் பாரியாத்திர மலைகளைக் கடந்து ஓடும் நதிகள் என்றும் நினைவில் கொள்ளப்படுகின்றன.
ஶோணா மஹாநதீ சைவ நர்மதா ஸுரதா க்ரியா மந்தாகிநீ தஶார்ணா ச சித்ரகூடா ததாபரா
சோணா, மகாநதி, நர்மதா, சுரதா, கிரியா, மந்தாகினி, தசார்ணா, சித்ரகூடா ஆகியவை மற்ற நதிகள்.
சித்ரோத்பலா வேத்ரவதீ கரமோதா பிஶாசிகா ததாந்யாதிலகுஶ்ரோணீ விபாப்மா ஶைவலா நதீ
சித்ரோத்பலா, வேத்ரவதி, கரமோதா, பிசாசிகா, அந்யாதிலகுஷ்ரோணி, விபாப்மா, சைவலா ஆகிய நதிகளும் உள்ளன.
ஸதேருஜா ஶக்திமதீ ஶகுநீ த்ரிதிவா க்ரமுஃ ரு'க்ஷபாதப்ரஸூதா வை ததாந்யா வேகவாஹிநீ
சதேருஜா, சக்திமதி, சகுனி, திரிதிவா, கிரமு, ரிக்ஷ மரங்களின் வேர் பகுதியில் பிறந்தவை மற்றும் வேகமாக ஓடும் பிற நதிகளும் உள்ளன.
ஸிப்ரா பயோஷ்ணீ நிர்விந்த்யா தாபீ சைவ ஸரித்வரா வேணா வைதரணீ சைவ ஸிநீவாலீ குமுத்வதீ
சிப்ரா, பயோஷ்ணி, நிர்விந்த்யா, தாபி, வேணா, வைதரணி, சினிவாலி, குமுதவதி ஆகியவை சிறந்த நதிகள்.
தோயா சைவ மஹாகௌரீ துர்கா சாந்தஃஶிலா ததா விந்த்யபாதப்ரஸூதாஸ் தா நத்யஃ புண்யஜலாஃ ஶுபாஃ
தொயா, மகாகௌரி, துர்கா, அந்தஷிலா மற்றும் விந்த்ய மலை வேர் பகுதியில் பிறந்த புண்ணியமான, நன்மை தரும் நீருள்ள நதிகள் இவை.
கோதாவரீ பீமரதீ க்ரு'ஷ்ணவேணா ததாபகா துங்கபத்ரா ஸுப்ரயோகா ததாந்யா பாபநாஶிநீ
கோதாவரி, பீமரதி, கிருஷ்ணவேணா, துங்கபத்ரா, சுப்ரயோகா மற்றும் பாபநாசினி உட்பட பிற நதிகளும் உள்ளன.
ஸஹ்யபாதவிநிஷ்க்ராந்தா இத்ய் ஏதாஃ ஸரிதாம் வராஃ க்ரு'தமாலா தாம்ரபர்ணீ புஷ்யஜா ப்ரத்யலாவதீ
சஹ்ய மலை அடிவாரிலிருந்து பிறக்கும் நதிகளில், கிருதமாலா, தாமிரபரணி, புஷ்யஜா, பிரத்யலாவதி ஆகியவை மிகச் சிறந்தவை.
மலயாத்ரிஸமுத்பூதாஃ புண்யாஃ ஶீதஜலாஸ் த்வ் இமாஃ பித்ரு'ஸோமர்ஷிகுல்யா ச வஞ்ஜுலா த்ரிதிவா ச யா
மலயாத்ரி மலையிலிருந்து தோன்றும் புனிதமான, குளிர்ந்த நீருள்ள நதிகள்: பித்ருசோமர்ஷிகுல்யா, வஞ்சுலா, திரிதிவா ஆகியவை.
லாங்குலிநீ வம்ஶகரா மஹேந்த்ரப்ரபவாஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ ஸுவிகாலா குமாரீ ச மநூகா மந்தகாமிநீ
லாங்குலினி, வம்ஷகரா, மகேந்திர மலைபிறப்பானவை, சுவிகாலா, குமாரி, மனுகா, மந்தகாமினி ஆகியவை நினைவில் கொள்ளப்படுகின்றன.
க்ஷயாபலாஸிநீ சைவ ஶுக்திமத்ப்ரபவாஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ ஸர்வாஃ புண்யாஃ ஸரஸ்வத்யஃ ஸர்வா கங்காஃ ஸமுத்ரகாஃ
க்ஷயாபலாசினி மற்றும் ஷுக்திமத் மலையிலிருந்து பிறந்தவை, இவை எல்லாம் புனிதமான சரஸ்வதிகள், எல்லா கங்கைகளும் கடலுக்கு செல்லும்.
விஶ்வஸ்ய மாதரஃ ஸர்வாஃ ஸர்வாஃ பாபஹராஃ ஸ்ம்ரு'தாஃ அந்யாஃ ஸஹஸ்ரஶஃ ப்ரோக்தாஃ க்ஷுத்ரநத்யோ த்விஜோத்தமாஃ
இவை அனைத்தும் உலகிற்கு தாய்கள், பாவங்களை நீக்கும் நதிகள் என்றும் நினைவில் கொள்ளப்படுகின்றன; ஆயிரக்கணக்கான சிறிய நதிகளும் குறிப்பிடப்பட்டுள்ளன, சிறந்த பிராமணர்களே.