यावत्कन्या विवाहाय दत्तव्यास्ति, तावत्पर्यन्तं तस्याः पितरौ अधः पतन्ति। पुत्रः एव पितुः स्वरूपः; यः पिता, स एव पुत्रः। कः स्वस्य पुत्रं अस्मिन्लोके सुखितं न कुर्यात्? यत्किंचित् पिता कन्यायै ददाति, सम्मानं करोति, संरक्षणं वा करोति—यत्किंचित् तत्कृतं एव गण्यं, तद्वा दत्तं अक्षयं। कन्याभ्यः यत्किंचित् दत्तं, तत् अनन्तं पुण्यं जनयति। कः पुत्रपौत्रयोः सुखं न यच्छेत्? यः कन्यायाः सुखं करोति, सः समृद्धिं लभते। एवं तर्कशीलायै कन्यायै विष्ट्यै भास्करः उवाच। "किं करिष्यामि? त्वां कश्चिद् न गृह्णाति, यतो हि ते भीषणं रूपम् अस्ति। वंशः, सौन्दर्यं, आयुः, वित्तं, विद्या, आचारः, सद्गुणः—सर्वे गुणाः स्त्रीषु वा पुरुषेषु विवाहे सम्बन्धे च वर्तन्ते, तव गुणं विहाय। किं करिष्यामि? कुत्र त्वां दास्यामि? व्यर्थं मां दुष्टयसी—किमर्थम्?" एवं उक्त्वा भास्करः पुनः विष्टिं सम्बोधयामास। "यस्मै त्वं दातव्या, यदि त्वं अनुमोदयसि, तदा अहं त्वां अद्य दास्यामि, हे विष्टि। तस्मै मां अनुमोदय।" तदा विष्टिः पितरं प्रत्युवाच—"पत्युः, पुत्राणां, वित्तस्य, सुखस्य, आयुः, सौन्दर्यस्य, स्नेहस्य च उत्पत्तिः पूर्वकृतैः कर्मभिः। यत्किंचित् जीवेन पूर्वं कृतं, शुभं वा अशुभं वा, तस्य फलम् अनुगुणं लभ्यते, अन्यजन्मनि अपि। पितुः स्वदोषः सावधानं वर्जनीयः; पूर्वाचारस्य एव फलम्। तस्मात् पिता स्वस्य वंशानुसारं दानसम्बन्धं स्थापयति; शेषं दैवेन निश्चितं—यद्भवितव्यं तत् भवति।" एवं कन्यायाः वचनं श्रुत्वा त्वष्टा तां भीषणरूपां विष्टिं, या लोकत्रासं जनयति, पुत्राय विश्वरूपाय दत्तवान्। विश्वरूपः अपि भीषणः आसीत्, तस्य अपि रूपं भीषयम् आसीत्; तयोः स्वभावः रूपं च समानं आसीत्। कदाचित् तयोः स्नेहः, कदाचित् कलहः अभवत्; तयोः पुत्रः गण्डः नाम, अपरः अतिगण्डः नाम। रक्तनेत्रः, क्रोधी, अपव्ययी, दुष्टस्वभावः—तयोः अन्त्यः पुत्रः धर्षणः नाम, पुण्यलाभी अभवत्। एकः पुत्रः, धर्मात्मा, भाग्यवान्, शान्तः, शुद्धचित्तः, स्वच्छः, यमस्य स्थानं मातुलं द्रष्टुं गतः। तत्र सः बहून् जीवाः दृष्टवान्, स्वर्गे दुःखितानिव, प्रणम्य मातुलं धर्मराजं शाश्वतधर्मं पप्रच्छ। "पितः, के ते सुखिनः, के च नरके पच्यमानाः?" एवं पृष्टः धर्मराजः सर्वं यथार्थं व्याचष्ट—कर्मणां प्रवृत्तिं सम्पूर्णं प्रकाशयामास। "ये न कदापि विधिं उल्लङ्घयन्ति, ते नरकं न पश्यन्ति, एकवारं अपि न। ये शास्त्रं, सदाचारं, विद्वांसः न मानयन्ति, निषिद्धं कर्म कुर्वन्ति, ते नरकाय नियताः।" धर्मवचनं श्रुत्वा हर्षणः हर्षितः पुनः उवाच। "पिता त्वष्टा भीषणः; माता विष्टिः अपि भीषणा; भ्रातृः महात्मनः, येन तव मनः शान्तम्। ते सुन्दराः, दोषरहिताः, शुभदाः भविष्यन्ति। तं कर्म त्वं वद, देवश्रेष्ठ, यत् अहं करिष्यामि। अन्यथा तेषां समीपं न यास्यामि।" एवं उक्तः धर्मराजः उवाच—"हर्षण, तव मनः शुद्धम्; त्वं हर्षण एव, न संशयः। पुत्राणां बहवः सन्ति, किन्तु सर्वे वंशं न धारयन्ति; एकः पुत्रः वंशं धारयति। यः कुलस्य आधारः, पितृभ्यः स्नेहपूर्वकं आचरति, पितरं उन्नयति, सः पुत्रः; अन्यः रोगः।" "यतः त्वं उचितं प्रियं च मम मातुलाय उक्तवान्, तस्मात् स्नात्वा गौतमीं गच्छ, नियतचित्तः। विष्णुं, जगदुत्पत्तिस्थितिलयं, शान्तं, हर्षपूर्णहृदयेन स्तुहि; सः प्रसन्नः सन् सर्वं कामं दास्यति।" एवं धर्मवचनं श्रुत्वा हर्षणः शुद्धः गौतमीं गच्छन्, देवेशं हरिं स्तुतवान्; हरिः प्रसन्नः अभवत्। तदनन्तरं हरिः हर्षणाय कुलक्षेमं दत्तवान्, सर्वदुःखं निवार्य, "शुभं ते भवतु" इति उक्तवान्। अतः विष्टिः शुभा, पिता शुभः, पुत्राः अपि शुभाः; ततः तद् तीर्थं "भद्रतीर्थ" इति प्रसिद्धम्। तत्र हरिः, शुभस्य अधिपः, मानवेषु सर्वं शुभं ददाति; ये तत्र तीर्थे पूजां कुर्वन्ति, तेषां सर्वसिद्धिं ददाति, एकः शुभनिधिः, जनार्दनः, देवदेवः सन्। पतात्रीतीर्थं रोगपापनाशनं नाम, तस्य श्रवणमात्रेण मानवः तृप्तिं लभते। कश्यपस्य द्वौ पुत्रौ दिव्यौ जातौ—सम्पातिः तथा जटायुः, तयोः वंशे उत्पन्नौ। तर्क्ष्यप्रजापतेः पुत्रौ अरुणः गरुडः च; तयोः वंशे सम्पातिः, पक्षिणां श्रेष्ठः, जातः। अन्यः जटायुः नाम, कनिष्ठः भ्राता, प्रसिद्धः; तयोः परस्परं स्पर्धा अभवत्, स्वबलमदेन पूर्णौ। तौ पक्ष्यौ श्रेष्ठौ सूर्याय प्रणम्य गगनं गतौ; सूर्यसमीपं अभिगच्छन्तौ।