देवदानवयोः घोरः संग्रामः समुत्पन्नः। तदा देवाः असुराश्च सर्वे ब्रह्माणं प्रजापतिं जगत्पितरं समुपेत्य पप्रच्छुः— “भगवन्, अस्माकं युद्धे विजयी कः भविष्यति? सर्वभूतनाथ, सत्यम् इच्छामः श्रोतुम्।” ब्रह्मा तान् उवाच— “यस्य हेतोः राजी महाबलः शस्त्रं गृहीत्वा युद्धे प्रविशति, तस्य पक्षः त्रैलोक्यं जयति; अत्र न संशयः। यत्र राजी अस्ति, तत्र धृतिः; यत्र धृतिः, तत्र श्रीः; यत्र धृतिः श्रीश्च, तत्र धर्मः; धर्माद् जयः सिध्यति।” एवं भगवतो वचनं श्रुत्वा देवासुराः तुष्टाः राजिं पुरुषश्रेष्ठं युद्धजयेच्छया समुपेत्य तं वरण्ति। स राजी स्वर्भानु-पौत्रः प्रभायाः पुत्रः, सोमवंशवर्धनः, तेजस्वी राजा अभवत्। तदा सर्वे देवासुराः हर्षपूर्णहृदयाः राजिं ऊचुः— “सर्वस्य विजयाय उत्तमं धनुः गृहाण।” राजी तेषां भावं विज्ञाय स्वस्य लाभाय तत्र देवासुरयोः समक्षं स्वकीर्तिं प्रकट्य उवाच— “यदि मम बलात् सर्वान् असुरगणान् जयामि, तदा धर्मेण अहं इन्द्रः भविष्यामि; तदा एव युद्धे प्रविश्यामि।” देवाः हर्षितचित्ताः प्रथमं अनुमोदितवन्तः— “एवमस्तु, राजन्; यथा ते कामः, तथा सिध्यतु।” ततः राजी देववचनं श्रुत्वा, असुरश्रेष्ठं अपि पप्रच्छ, यथा देवांश्च पृष्टवान्। असुराः स्वहितमात्रदृष्ट्या अहंकारपूर्णं वचनं राजिं प्रति ऊचुः— “प्रह्लादः अस्माकं इन्द्रः, यस्य विजयाय वयं युध्यामः; त्वं तु युद्धे स्थितुम् आवश्यकः, राजन्।” राजी ‘एवमस्तु’ इति उक्त्वा, देवैः पुनः प्रेरितः, देवाः तम् ऊचुः— “त्वया जिते, त्वं इन्द्रः भविष्यसि।” ततः स सर्वान् असुरान्, वज्रधारिणः अपि दुर्भेद्यान्, परास्तवान्; स महाश्रीः देवदुर्लभं तेजो पुनः स्थापयामास। सर्वासुरान् निहत्य, महाबलः राजी राज्यं गृहीत्वा, इन्द्रः देवैः सहितः तं महाबलिनं पूजयामास। इन्द्रः पुनः उवाच— “अहं राजिपुत्रः; त्वं सर्वदेवानाम् इन्द्रः, अत्र न संशयः।” यस्य अहं इन्द्रः, तव पुत्रः, स कर्मणा प्रसिद्धः भविष्यति; किन्तु इन्द्रस्य वचनं श्रुत्वा, राजी मायया मोहितः। राजी तुष्टः इन्द्रं प्रति ‘एवमस्तु’ इति प्रत्युवाच। स राजा स्वर्गं गच्छन्, देवसमानः अभवत्। तस्य राजिपुत्राः इन्द्रात् राज्यं उत्तराधिकाररूपेण प्राप्तवन्तः; पञ्चशतान् पुत्रान् राजीः आसित्, तद् इन्द्रस्य क्षेत्रम् अभवत्। ते राजिपुत्राः मोहितचित्ताः, काममद-परायणाः, अधर्मिष्ठाः, स्वर्गलोकं नानाविधं प्रविश्य, ब्रह्मद्वेषिणः अभवन्; तेषां वीर्यं बलं च नष्टम्। ततः इन्द्रः स्वं ऐश्वर्यं पुनः प्राप्तवान्, ऊर्ध्वस्थानं च पुनः लेभे। कामक्रोधपरायणान् राजिपुत्रान् हत्वा, यः शृणोति वा पठति वा शतक्रतुस्य पुनःस्थापनायाः एषां चरितं, स कदापि दुरात्मा न भविष्यति। रम्भा पुत्रहीना अभवत्। अनैनसवंशस्य वृत्तान्तं कथयिष्यामि। अनैनसस्य पुत्रः प्रतिक्षत्रः प्रसिद्धः राजा अभवत्। प्रतिक्षत्रस्य पुत्रः संजयः, संजयस्य पुत्रः जयः, जयस्य पुत्रः विजयः। विजयस्य पुत्रः कृति, कृत्याः पुत्रः हर्यत्वतः, हर्यत्वतः पुत्रः सहदेवः महाबलिः। सहदेवस्य पुत्रः धर्मात्मा नदीनः, नदीनस्य पुत्रः जयत्सेनः, जयत्सेनस्य पुत्रः संकृतिः। संकृत्याः पुत्रः धर्मिष्ठः क्षत्रवृद्धः प्रसिद्धः। एते अनैनसवंशजाः; क्षत्रवृद्धस्य अपरः अपि अस्ति। क्षत्रवृद्धस्य पुत्रः सुनहोत्रः महाकीर्तिः; सुनहोत्रस्य त्रीणि धर्मिष्ठानि पुत्राणि आसन्। काशः च शालः च, तृतीयः गृत्समदः महाकीर्तिः। गृत्समदस्य पुत्रः शुनकः, शुनकस्य पुत्रः शौनकः। ब्राह्मणाः, क्षत्रियाः, वैश्याः, शूद्राः अपि; शालस्य पुत्रः आर्ष्टिसेनः, तस्य पुत्रः कश्यपः। काशस्य पुत्रः काशिपः, तस्य पुत्रः दीर्घतपाः; दीर्घतपस्य पुत्रः धन्वन्तरिः महाबुद्धिः। तपस्याः अन्ते धन्वन्तरिः पुनः वृद्धः अभवत्; धन्वन्तरिः देवः भूत्वा मनुष्योऽत्र अवतरत्। तस्य गृहे धन्वन्तरिः देवः जातः; ततः काश्याः महराजः सर्वरोगनाशकः। स भरद्वाजात् आयुर्वेदं प्राप्तवान्, वैद्यः अभवत्; अष्टधा तं वेदं विभज्य शिष्यान् अव्याहरत्। धन्वन्तरिः पुत्रः केतुमान् प्रसिद्धः; केतुमानस्य पुत्रः भीमरथः वीरः। भीमरथस्य पुत्रः दिवोदासः प्रजापतिः; दिवोदासः धर्मात्मा वाराणसीपतिः अभवत्। तस्मिन्नेव काले, क्षेमकः नाम राक्षसः वाराणसीं नगरीं उपस्थापयत्, या द्विजातिभिः रिक्ता अभवत्। सा निकुम्भेन महात्मना शप्तवती; सहस्रवर्षाणि सा रिक्ता भविष्यति, नात्र संशयः। तस्य शापस्य क्षणे, दिवोदासः प्रजापतिः स्वस्य राज्यस्य सीमायाः गोमतीतीरे रम्यां नगरीं स्थापयामास।