यदा त्वं स्मृतः, हे विश्वेश्वर, तदा दुःखं दारिद्र्यं चापमृत्युश्च नश्यन्ति; किं पुनः, यदा त्वां पश्यामि, ममापदः कथं तिष्ठेयुः? यत्किञ्चिदपि कृतं येन केनचिद्, तत्सर्वं भूतैः सर्वत्र सर्वदा अनुभव्यम्; कोऽपि अन्यस्य न शुभं न च अशुभं करोति। यथाबीजं वप्यते, तथैव फलमवश्यं जायते; कदाचित् कुतोऽपि निम्बबीजात् आम्रफलं न जायते। ये गौतमीं न सेवितवन्तः, न हरिं शंकरं वा पूजितवन्तः, न ब्राह्मणान् दत्तवन्तः—ते कथं समृद्धिं प्राप्नुयुः? त्वया ब्राह्मणाय किञ्चिद् न दत्तं, न मया अपि; यद्दत्तं तत्र तदेव लोकेऽस्मिन्परत्र च तिष्ठति। मृत्तिका, आपः, कुशा, मन्त्राश्च—एतेन शुद्धिकर्माणि नित्यं क्रियन्ते; एवं शुद्धात्मा तपसा शरीरस्य क्षयेण विशुद्धः स्यात्। अदानात् न क्वापि जनाः भोगं लभन्ते; पुण्यकर्माभ्यासेन शुद्धः विरक्तश्च भवति, एवं सः पुरुषः प्रवर्तते। ततः निर्बाधज्ञानवान् जीवन्मुक्तो भवति; सर्वेषां मोक्षः मम भक्त्या अत्र, दानकर्मणाच सुलभः। दानादिभिः सर्वभूतदुःखनिवृत्त्या भोगः सिध्यति; भक्त्या मोक्षं प्राप्नुयात्, न तु भोगम्। कथं भक्त्या मोक्षः स्यात्? भोगतः मोक्षः दुर्लभः; यदि देहिनां मोक्षः लभ्यते, तर्हि किमन्येन? भक्त्याः मोक्षः सर्वत्र पूज्यः; अहं जगदात्मा तमेव कामये। एष ते रहस्यं ब्रह्मन्, यः मां स्मरति—ब्राह्मणाय वा यच्छति, स एव अक्षयत्वं प्राप्नोति। यद्दत्तं मयि ध्यात्वा, तदेव स्वफलप्रदं; तद्दत्तं न भोगाय कल्पते। अतः, महाबाहो, मम भोजनं ददातु, अथवा प्रमुखाय ब्राह्मणाय, यो गौतमीतीरे शरणं गतोऽस्ति। मौद्गल्यः विष्णवे उवाच—"मम किंचित् दातुं नास्ति; यदस्ति देहादिसम्बन्धि, तत्तव अर्पितम्।" तदा विष्णुः, लोकनाथः, गरुडं प्रति उवाच—"शीघ्रं कनिशं आनय; स एतद् मम दास्यति।" ततः, स यथोचितान् मनोहरान् भोगान् लप्स्यते; स्वामिनः आज्ञां श्रुत्वा विहगपतिः तद्वदाचरन्। मौद्गल्यः, दृढव्रतः, विष्णोः हस्ते धान्यानि न्यवेदयत्; तस्मिन्नन्तरे विष्णुः विश्वकर्माणमुवाच—"यावत् सप्त जनाः अस्य वंशे स्युः, तावदस्तु; तावत् च काम्याः प्रीणन्यः गोः सुवर्णं धान्यं वासांसि भूषणानि च स्युः।" यद् यद् भूषणं लोके मनःप्रह्लादनं विद्यते, तत् सर्वं मौद्गल्यः विष्णुगङ्गयोः प्रभावेन लब्धवान्। विष्णुः उवाच—"गृहं गच्छ," इत्युक्त्वा मौद्गल्यः प्रस्थितः; स्वाश्रमे समृद्धिं दृष्ट्वा स मुनिः उवाच—"अहो दानस्य प्रभावः! अहो विष्णोः स्मरणस्य महिमा! अहो गङ्गायाः प्रभावः! कोऽस्य ऐश्वर्यस्य पारं गन्तुं शक्नोति?" मौद्गल्यः, भार्यया, पुत्रैः, पौत्रैः, बान्धवैः, पितृभिः सह, भोगान् अनुभूय, भोगं च मोक्षं च प्राप्तवान्। ततः प्रभृति मौद्गल्यस्य तद् पुण्यस्थानं वैष्णवमभवत्; तत्र स्नानदानाभ्यां भोगमोक्षौ लभ्येते।