कश्यपः, दीर्घं व्रतम् समाप्त्य, दित्या गर्भं स्थापयामास। ततः पुनः, एकान्ते प्रियायै दित्यै कश्यपः स्नेहेन इदं प्रवोचत्— “सुहासिनि, यथा तपसि निष्ठिताः ऋषयः अपि, यदि विहितकर्माणि अवमान्य त्यजन्ति, तदा इच्छितं फलम् न प्राप्नुवन्ति। सायंप्रातःकाले निषिद्धानि कर्माणि न कर्तव्यानि— न निद्रा, न बहिर्गमनं, न च केशविसर्जनम्। भगिनि, सायंप्रातःकाले विशेषतः, न भक्ष्यम्, न जृम्भा, न च अङ्गविस्तारणम् कर्तव्यम्, यतः तत्र भूतगणाः संप्रयान्ति। हास्यं च विशेषतः गूढं कर्तव्यम्, गृहान्तः सायंप्रातःकाले न स्थेयम्। दिवा रात्रौ वा, मुषलं, उपल, सुप, आसनं, च्छादनानि च, तेषां उपरि न गन्तव्यम्। विशेषतः सायंप्रातःकाले, शिरसा उत्तरदिशि न शयितव्यम्; न च मिथ्या भाषणं, न परगृहगमनम्। स्वपत्नीं विहाय, अन्यां स्त्रीं दृष्ट्वा अपि न पश्येत्, विशेषतः सावधानः स्यात्। एतान् नियमान् यः पालयेत्, तस्य पुत्रः त्रैलोक्याधिपत्यस्य पात्रं भविष्यति।” दितिः, पतिं लोके पूजितं, “एवं भवतु” इति प्रत्यगृह्णात्। कश्यपः तदा, देवतानां प्रति मनः कृत्वा, तस्मात् प्रदेशात् निर्गतः। दित्याः गर्भः, पुण्यसम्भूतः, बलवत्तरः अभवत्; एते सर्वे मायासुरेण स्वमायया ज्ञातम्। तदा, इन्द्रस्य मायायाश्च सौहार्दं स्नेहेन जातम्। माया, गूढं गत्वा, विनयेन इन्द्राय उक्तवान्। सः इन्द्राय दित्याः संकल्पं, व्रतम्, गर्भवृद्धिं, तस्य शक्तिं च स्नेहेन निवेदयामास। सखा यः विश्वासस्यैकस्थानम्, निर्भयः, विविधैः पुण्यैः लब्धः, स एव लभ्यते। माया, महाबलवान् दैत्यः, नमुचेरनुजः आसीत्; हे देवेश, कथं माया भ्रातुघ्नेन इन्द्रेण सौहार्दं कुर्यात्? नमुचिः, पूर्वं दैत्याधिपः, इन्द्रेण घोरं वैरं चकार। कदाचित् युद्धं विरम्य, वीरः नमुचिः पृष्ठतः इन्द्रं निर्गच्छन्तं अन्वगच्छत्। तं समीपं आगच्छन्तं दृष्ट्वा, शचीपतिः इन्द्रः भीतः, ऐरावतं हस्तिनं परित्यज्य, फेनं प्रविश्य अभवत्। वज्रपाणिः इन्द्रः शत्रुं शीघ्रं फेनमात्रेण ताडितवान्; नमुचिः नष्टः, तस्य भ्राता माया कनिष्ठः आसीत्। भ्रातुघ्नस्य विनाशाय, माया महत्तपः कृत्वा, देवेषु भीषणानि मायाविशेषाणि प्राप्तवान्। तपसा विष्णोः, लोकाश्रयस्य, वरान् लब्ध्वा, माया दानशीलः मधुरभाषी च अभवत्। इन्द्रः, अग्निं ब्राह्मणांश्च पूज्य, युद्धाय सज्जः, याचकानां प्रति दानानि दत्त्वा, सूतैः स्तुतः। माया, शत्रुः, उत्तमं संग्रामं कर्तुं समीपं आगतम् इति ज्ञात्वा, इन्द्रः ब्राह्मणरूपं धृत्वा तस्य समीपम् अगच्छत्; शचीपतिः पुनःपुनः मायायै दैत्याय वचः प्रोक्तवान्— “हे दैत्येश, मम वाञ्छितं वरं देहि; तव दानशीलतां श्रुत्वा, अहं ब्राह्मणश्रेष्ठः याचकः त्वां समागतः।” माया, ब्राह्मणं मन्यमानः, प्रत्युवाच— “यद् याचसि तत् दत्तम्; याचकाय दातव्यं युक्तमल्पं वा बहु वा विचार्य।” इति उक्ते, हरिः उवाच— “तव सह मित्रता मम वाञ्छा।” माया पुनः— “किमेतत्, ब्राह्मणश्रेष्ठ?” हरिः उवाच— “मम तव न वैरम् अस्ति, मित्र। सत्यम् वद।” हरिः एवम् उक्त्वा, दैत्यः स्वं रूपं दर्शयामास। सः दैत्याय सहस्राक्षरूपं दर्शयामास। तदा विस्मितः माया हरिम् उवाच— “किमेतत्? त्वं वज्रपाणिः! इदं कृत्यम् तव न शोभते, मित्र।” हरिः, तम् आलिङ्ग्य हसन्, अवदत्— “कृतं खलु। बुद्धिमन्तः स्वार्थं किञ्चिदुपायेन साधयन्ति।” ततः प्रभृति, महर्षिसिंह, शक्रमाययोः महान् स्नेहः अभवत्; माया हरौ सदा भक्तः अभवत्। माया, इन्द्रस्य भवनं गत्वा, सर्वं तस्मै निवेदयामास। हरिः मायायै पृष्टवान्— “किं करवानि?” माया हृष्टः हरये स्वमायां दत्तवान्। हरिः तुष्टः पुनः पृष्टवान्— “किं करोमि, माया? वद।” माया उवाच— “अगस्त्याश्रमं गच्छ; तत्र दितिः गर्भिणी वसति। तां सेवस्व, तत्र किञ्चित्कालं वस। हे मघवन्, गर्भं प्रविश्य, वज्रं गृहीत्वा, तं गर्भं छिन्धि, यावत् सः वशं न याति वा न म्रियते; यावत् नश्यति, तावत् वज्रेण ताडय; तदा रिपुः न भविष्यति।” मघवाञ्, “एवं भवतु” इति उक्त्वा, मायां पूज्य, एकाकी, विनयेन, दित्यै मातरि, दैत्यजननीं सेवमानः, तत्र गतः; सा इन्द्रस्य वैरभावं न अवेदयत्। यः गर्भे स्थितः सत्त्वः, तं देवेशेन प्रेरितः, मुनिवरस्य कश्यपस्य तेजः अव्याहतम् अभवत्। ततः, वज्रं गृहीत्वा, सहस्राक्षः पुरन्दरः, गर्भं प्रविशितुं इच्छन्, तत्र दीर्घकालं वसति स्म। सायंप्रातःकाले, दितिं शिरः प्रक्षालितां शयानां दृष्ट्वा, वज्रधारी इन्द्रः, “इदम् अवसरः” इति मन्ये, दित्याः गर्भं प्रविश्य। तत्र, तं हन्तुम् उद्यतं वज्रधारिणं इन्द्रं दृष्ट्वा, गर्भस्थः पुनःपुनः निर्भयेन वचसा उवाच— “वज्रपाणे! किं मां न रक्षसि? स्वभ्रातुघ्नं कर्तुमिच्छसि। रणाङ्गणे भ्रातुघ्नात् पापतरं नास्ति।