सीता धर्मयुक्तं वचनं दृढं सम्यक् उक्तवती। ततः सर्वे ‘एवमस्तु’ इति सहमताः अभवन्। तदनन्तरं दशरथः भाषितवान्—“त्वं जनकस्य कन्या, ब्रह्मविद्या विशारदा, गर्भात् न जाताऽसि, रामस्य पत्नी च। अतः युक्तं यत् त्वया उक्तम्, तत्र किम् आश्चर्यं?” दशरथः पुनः अवदत्—“युष्माकं कस्यापि कष्टं नास्ति, केवलं गौतमी स्नाने, दानं कृत्वा, पिण्डदानस्य कर्मणि स्वल्पं प्रयासः अस्ति। त्रिभिः ब्राह्मण-हत्यानाः मुक्तः सन् अहं स्वर्गं गच्छामि; जनकजायाः यद् उक्तं, तत् तस्य कुलस्य योग्यं।” सद्गृहस्थस्त्रियः गृहीत्वा अन्यान् भगवत्याः गोदावरी-प्रसादेन संसारसागरस्य पारं यान्ति। अत्र किम् दुर्लभं? पिण्डदानकर्मणि शत्रुघ्नः अन्नं वा अन्यं साधनं न दृष्टवान्। तदा सः लक्ष्मणं प्रति भाषितवान्। लक्ष्मणः ससन्मानं उक्तवान्—“इङ्गुदीफलानि सन्ति, तेषां चूर्णं शीघ्रं आनीतम्।” ततः रामः तेन चूर्णेन गङ्गातटे पितरं पिण्डं दातुं उद्युक्तः अभवत्, किंतु सः विलम्बितः, विषण्णः च अभवत्। तत्र दिव्यः शब्दः उत्पन्नः—“राजकुमार! शोकं त्यज। राज्यं नष्टम्, वनं प्राप्तम्; तव किम् अभावः?” “त्वं न कापट्ययुक्तः, धर्मनिष्ठः; अत्र शोकं कर्तुं न अर्हसि। यः धनार्थे धर्मं कपटेन आचरति, सः पापी। सर्वशास्त्रेषु श्रूयते, हे राम, शृणु—यद् यत् अन्नं मनुष्यः भक्षयति, तद् तद् पितृदेवताः अपि भक्षयन्ति।” पिण्डं भूमौ पतिते, सः पितरं न दृष्टवान्, न शवम्, यत्र परमश्मशानं आसीत्। तत्र स्मरणं जातम्, यत् महापापसंघातं नाशयति। लोकपालाः—रुद्राः, आदित्याः, अश्विनौ—आगच्छन्। तेषां प्रत्येकः स्वं दिव्ययानं आरूढः। तेषु एकः अतिवर्चस्वी, श्रेष्ठयानं आरूढः, किन्नरैः स्तुतः। तत्र रामस्य पिता दशरथः सूर्यवत् प्रकाशमानः अभवत्। रामः स्वं पितरं न दृष्ट्वा, देवतान् तेषु यानेषु ददर्श। रामः अञ्जलिं कृत्वा प्रार्थितवान्—“मम पिता कुत्र?” तदा दिव्यः शब्दः सीतायाः द्वारा रामं प्रति उक्तः। “त्रिभिः ब्राह्मण-हत्यानाः मुक्तः राजा दशरथः देवैः परिवृतः। पश्य पुत्र!” देवाः अपि तम् उक्तवन्तः। “धन्यः, सिद्धः असि, हे राम; तव पिता स्वर्गं गतः। यः स्वपितरः विविधनरकसमूहात् उद्धरति, सः प्रशंस्यः। सः धन्यः, पुण्यकर्मणा शोभितः, वीर्यवान्; पश्य तम्, सूर्यवत् प्रकाशमानं, पापमुक्तं, त्रिलोक्ये।” “सर्वधनसम्पन्नः पापी ज्वलितवृक्षवत्; किंतु निरधनः धर्मात्मा चन्द्रशेखरवत् प्रकाशमानः दृश्यते।” एतत् दृष्ट्वा राजा दशरथः पुत्रं प्रति आशीर्वादं शुभाशंसनं च उक्तवान्। “कृतं तव कर्तव्यं; सौभाग्यं तव। त्वया, निष्पाप, मया मोक्षः प्राप्तः। अस्मिन् लोके सः पुत्रः धन्यः, यः पितरं उद्धरति।” ततः देवगणाः देवकार्यसिद्ध्यर्थं रामं प्रति उक्तवन्तः—“नरश्रेष्ठ, राम, यथेष्टं गच्छ।” तद् श्रुत्वा रामः देवतान् प्रति उक्तवान्—“हे देवाः, गुरुणा पित्रा च सह, किं कर्तव्यं शेषम्?” “नास्ति गङ्गायाः तुल्या नदी, नास्ति तव तुल्यः पुत्रः, नास्ति शिवस्य तुल्यः देवः, नास्ति उद्धारकस्य तुल्यः नरः।” “त्वया, हे राम, सर्वाणि वृद्धकर्माणि सम्पूर्णानि; त्वया, मानद, पितरः पुत्रेण उद्धृताः। सर्वे स्वस्थानं गच्छन्तु, त्वं अपि यथेष्टं गच्छ।” ततः देववचनैः उत्साहितः रामः लक्ष्मणस्य ज्येष्ठः, सीतया सह, गङ्गायाः महिमानं दृष्ट्वा विस्मितः इदं वचनं उक्तवान्—“आह! गङ्गायाः सामर्थ्यं एतादृशम्—त्रिलोक्ये किमपि नास्ति। धन्याः वयम्, यतः गङ्गां दृष्टवन्तः, त्रिलोक्यपावनीम्।” सः महोत्साहेन महेश्वरं स्थाप्य, षोडशोपचारैः परमभक्त्या तं भगवंतं पूजयामास। पूजां कृत्वा, वस्त्रैः भूषितं, षट्-त्रिंशद् शक्तिसम्पन्नं शंकरं रामः अञ्जलिं कृत्वा स्तुतवान्। “नमः शम्भवे, आदिपुरुषाय; नमः सर्वज्ञाय, अनन्ताय; नमः रुद्राय, अक्षराय; नमः शर्वाय, शिरसा नमः।” “नमः परमाक्षराय देवाय, उमापतये, लोकगुरवे; नमः दारिद्र्यनाशकाय; नमः रोगनाशकाय।” “नमः अनिर्वचनीयस्वरूपाय, विश्वबीजाय; नमः जगत्कारणाय, संहारकाय।” “नमः गौरीप्रियाय, अक्षराय; नित्यम् शाश्वताय, क्षराक्षराय; नमः चैतन्यरूपाय, अनन्तस्वरूपाय, त्रिनेत्राय, शिरसा नमः।” “नमः करुणाकराय, संसारभीषणाय; नित्यं नमः। नमः कामदाय; नमः सोमपतये, आद्याय उमापतये।” “नमः त्रिवेदचक्षुषे; नमः त्रिरूपातीताय; नमः पावनाय, सत्-असत्-तीर्थाय; नमः पापनाशकाय।” “नमः विश्वहिताय, बहुरूपधारिणे, सर्वरक्षकाय, सत्-असत्-प्रवर्तकाय; नमः विश्वनाथाय, तस्मै नमः।” “नमः यज्ञनाथाय, देवपितृ-प्रतीकाय, मार्गाय, नित्यशिवाय, पूज्याय, सर्वदायिने, प्रियदायिने, प्रियदेवताय नमः।” “नमः सोमनाथाय, स्वतंत्रतारहिताय, विजयी उमापतये नमः; शिरसा नमः विघ्ननाथाय, नन्दिप्रियाय, पुत्रप्रियाय।” “नमः दुःखसंसारनाशकाय देवाय; नमः शशिधराय; नमः गङ्गाधराय, स्तुत्याय, उमापतये, देवश्रेष्ठाय, नमः।” एवं रामः भगवंतं शिवं भक्त्या स्तुत्वा, पूजां कृत्वा, पितरं उद्धृत्य, देवैः आशीर्वादं प्राप्तवान्।