राजा शूरसेनः पुत्रस्य विवाहस्य विषयं चिन्तयन् तं नागेश्वरं पुत्रं उवाच— “पुत्र, तव शब्दमात्रेण वीराः अपि भीताः भवन्ति। कः तव कन्यां दातुं इच्छेत्? कथं कर्तव्यम्, तत्त्वं मे वद।” तस्य पितुः वचनं श्रुत्वा नागः बुद्धिमान् प्रत्युवाच— “राजन्, राज्ञां मध्ये विवाहस्य अनेकाः प्रकाराः सन्ति—बलात्, शस्त्रैः, वा सम्मतिः। यदि मम विवाहः सम्पद्यते, तव पितृधर्मः पूर्णः भविष्यति; यदि न सम्पद्यते, अहं गङ्गायां एव म्रियेय—नात्र संशयः।” एवं पुत्रस्य निश्चयम् अवगम्य, राजा शूरसेनः, पुत्रहीनः अपि, मन्त्रिणः विवाहार्थं आह्वय्य एवं वदति— “नागेश्वरः मम पुत्रः, युवराजः, गुणनिधिः अस्ति। स धर्मज्ञः, बुद्धिमान्, वीरः, अजितः, शत्रुनां पीडनः च। रथमारुह्य धनुष्मान् नागः पृथिव्यां अप्रतिमः। तस्य विवाहः कर्तव्यः, अहं वृद्धः अस्मि, यथायोग्यं। राज्यभारं पुत्राय समर्प्य, अहं चिन्तायुक्तः न भवामि; यावत् तस्य पत्नी संगृहीता न भवति, पुत्रः मे प्रियः एव। स बालभावं न त्यजति; अतः, सर्वे यूयं मम हिताय विवाहे प्रयत्नं कुरुत। यदा पुत्रस्य विवाहः सम्पद्यते, तदा मम चिन्ता न अस्ति; भारः पुत्रे स्थाप्य, सिद्धपुरुषाः वनं तपस्यै गच्छन्ति।” मन्त्रिणः राज्ञः वचनं श्रुत्वा, सम्हृष्टाः, विनयपूर्वकं, अञ्जलिं कृत्वा, महातेजसः राजानम् ऊचुः— “तव पुत्रः गुणैः श्रेष्ठः, त्वं सर्वत्र प्रसिद्धः; किम् उपदेशः वा चिन्ता वा तस्य विवाहे?” तेषां वचनेन, राजा गम्भीरः, तेषां सम्मुखे तं नागपुत्रं न प्रकाशयत्; न तु तैः ज्ञातम्। तदनन्तरं राजा पुनः तान् मन्त्रिणः अपृच्छत्— “कस्य कन्या गुणैः श्रेष्ठा? का महावंशजा, धनाढ्या, कस्य राजा गुणनिधिः?” कः योग्यो सम्बन्धः, वीरः, कस्य सम्बन्धः प्रशंस्यः? इति राज्ञः वचनं श्रुत्वा, मन्त्रिणां मध्ये प्राज्ञः मन्त्रिणः— साधुः, अत्यन्तगुणवान्, राजहितनिष्ठः, राज्ञः मनः तथा चेष्टां जानन्, एवं वदति— “पूर्वदेशे, महराजन्, विजयः नाम राजा अस्ति, यस्य अश्वाः, गजाः, रत्नानि च असंख्येयानि। स बुद्धिमान् महराजः, अष्टपुत्रः, सर्वे महाबलिनः धनुर्धराः। तेषां भगिनी भोगवती लक्ष्म्याः तुल्या, सा तव पुत्राय योग्याऽस्ति।” मन्त्रिणः वृद्धस्य वचनं श्रुत्वा, राजा तम् प्रत्युवाच— “कथं तस्य कन्या मम पुत्रस्य पत्नी भवेत्? तत्त्वं वद।” मन्त्रिणः उक्तम्— “राजन्, यद् मनसि तव अस्ति, तद् ज्ञातम्; यत् कार्यं शूरसेने कर्तव्यम्, तत्र मां अनुमन्यस्व।” वृद्धमन्त्रिणः वचनं श्रुत्वा, तं पूजयित्वा आभरणैः वस्त्रैः च, स तम् मन्त्रिणम् महद् सेनया सह प्रेषयत्। स मन्त्रिणः पूर्वदेशे आगत्य, विजयं महराजं मिलित्वा, तं नानाविधैः वाक्यैः, नीतिशास्त्रसम्पन्नैः उपायैः च पूजयामास। शूरसेनस्य पुत्रः नागः, राजा विजयस्य कन्यायाः भोगवत्याः उपभोगं याचितवान्। विवाहार्थं, स मन्त्रिणः सत्याशत्ययोः वाक्ययोः संयोगेन सम्बन्धं कृतवान्, आभरणैः वस्त्रैः अन्यैः दानैः च राजानं पूजयामास। स मानं लब्ध्वा राजा उक्तवान्— “दास्यामि।” ततः वृद्धमन्त्रिणः पुनः राज्ञं समीपं गतवान्। स विवाहस्य वृत्तान्तं शूरसेनाय निवेदितवान्; दीर्घकालं अनन्तरं, वृद्धः मन्त्रिणः, शुभवस्त्राभरणैः भूषितः, अन्यैः मन्त्रिभिः सहितः, शीघ्रं महाबलम् आगच्छत्। विवाहार्थं, वृद्धः मन्त्रिणः, मन्त्रिणां परिवृतः, सर्वं महराजाय निवेदितवान्। “इह शूरसेनस्य पुत्रः, प्रसिद्धः नागः, बुद्धिमान्, गुणसागरः, न आगच्छति। राजन्, क्षत्रियाणां विवाहः विविधैः प्रकारैः भवति; अतः, विवाहः शस्त्रैः आभरणैः च भवेत्। क्षत्रियाः ब्राह्मणाः च सत्यं वदन्ति; अतः शस्त्राभरणविवाहः अनुमोदनीयः।” वृद्धमन्त्रिणः वचनं श्रुत्वा, विजयः, श्रेष्ठः राजा, तं वाक्यं सत्यम् मन्यते, मन्त्रिणं तस्मिन काले राजानं इव पश्यति। राजा विजयः भोगवत्याः विवाहं विधिवत् कृतवान्, शास्त्रानुसारं शस्त्रैः पुनः तां प्रेषितवान्। विजयः, महाहर्षपूर्णः, स्वमन्त्रिणः, गोः, सुवर्णं, अश्वान्, बहु अन्यं च दत्तवान्। ततः तां कन्यां गृहीत्वा, वृद्धमन्त्रिणः नेतृत्वे मन्त्रिणः आगच्छन्, शूरसेनाय तां पुत्रवधूं उपनिन्यु। तैः विजयस्य मन्त्रिभिः विवाहवृत्तान्तं निवेद्य, विजयस्य नानाविधानि आभरणानि, दासीः, वस्त्राणि, अन्यानि च दत्तानि। शूरसेनाय निवेद्य, विजयस्य मन्त्रिणः, ये भोगवत्याः सह आगच्छन्, कार्यसिद्ध्याः तुष्टाः अभवन्। राजा तान् महादाक्षिण्येन पूजितवान्, विजयाय स्नेहं दर्शयन्, यथायोग्यं सत्कारं कृत्वा तान् विसर्जितवान्। विजयस्य कन्या, यौवनसंपन्ना, सौन्दर्ययुक्ता, सर्वदा स्वसासुं श्वशुरं च सेवयति, सुष्ठु रूपवती।