ततः भगवतः प्रसन्नस्य ताभ्यां समं “वरं वृणुताम्” इति वचनं श्रुत्वा, तौ उभौ अगस्त्यम् उचतुर्विद्वांसं, “भगवन्, पुत्रौ दत्तां” इति। तयोः वरदानेन, अगस्त्यः श्रेष्ठः मुनिः, “एवं भवतु” इत्युक्त्वा, दक्षिणदिशं प्रति जगाम। तत्र कालेन, अञ्जना च अद्रिका च, गायन्त्यः, नृत्यन्त्यः, हास्यन्त्यश्च, शैलशिखरे स्थिते। तयोः हसितयोः रूपं दृष्ट्वा, वायुर्निर्ऋती च, तौ देवौ, कामवशं गतौ, शीघ्रं ताभ्यां समीपं अगच्छताम्। ताः उभे, “स्वामी, वयं पतिपत्न्यौ भूत्वा वरदायिन्यौ भवेम” इति प्रार्थयामासतुः। तौ अपि, “एवं भवतु” इत्युक्त्वा, शैलशिखरे तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छताम्। एवं, अञ्जनायां वायुनः पुत्रः हनुमान् जातः; अद्रिकायां च निर्ऋतेः पुत्रः अद्रिः, पिशाचाधिपः, अभवत्। पुनः तौ उभौ, “मुनिवरस्य वरदानेन द्वौ पुत्रौ जातौ, किन्तु अस्माकं रूपं विकृतं, शिरः विकलं अभवत्” इति उक्तवन्तौ। तदा, शचीपतेः शापेन, “यूयं एवं ज्ञेयौ” इति उक्तम्। ततः, भगवतः वायोः तथा निर्ऋतेः वचनम्—“गौतम्यां स्नानदानाभ्यां शापः निवर्तिष्यते” इति। इत्युक्त्वा, तौ तत्रैव प्रसन्नौ अन्तर्धानम् अगच्छताम्। ततः, अद्रिः, पिशाचारूपेण स्वयम्, अञ्जनां भ्रातुः हनुमतः मातरं, स्नेहात् स्नापयामास। तथा हनुमान् अपि, गङ्गां गृहीत्वा, शीघ्रं अद्रिकां मृगीरूपिणीं गौतमीतीरं प्रति निनाय। तस्मात् कालात्, सः पुण्यः देशः “पिशाचाञ्जन” इति प्रसिद्धः अभवत्, यत्र ब्रह्मा पर्वतम् उपगम्य, सर्वाभिलाषफलप्रदः, सर्वमङ्गलदः च अभवत्। पूर्वदिशि त्रिपञ्चाशद्योजनानि यावत् “मार्जार” इति क्षेत्रं, ततः “धनुमन्त” तथा “वृषाकपि” इति प्रसिद्धानि। ततः “फेनासंगम” इति क्षेत्रं, सर्वाभिलाषफलप्रदं, तत्र तस्य स्वरूपमहिमानं कथितम्, शुभे। ततः, “क्षुधातीर्थ” इति ख्यातं स्थलम् अस्ति। तत्र, हे नारद, एकदा कण्वः नाम महर्षिः, तपोनिष्ठः, वेदविदां श्रेष्ठः, आश्रमेषु विचरन्, क्षुधया पीडितः अभवत्। सः गौतमस्य पुण्याश्रमं दृष्ट्वा, अन्नपानेन समृद्धं, स्वयम् क्षुधार्तः, गौतमं समृद्धं दृष्ट्वा, तेन विषमं विलोक्य, वैराग्यं प्राप्तम्। गौतमः अपि, द्विजश्रेष्ठः, “अहं तपःस्थः” इति चिन्तयामास। तस्मात्, शरीरदुःखितः, क्षुधार्तः अपि, “नाहं गौतमगृहे भक्षयिष्यामि, समदृष्ट्या भिक्षां याचिष्ये” इति निश्चित्य, बुद्धिमान्, “गौतमीगङ्गां गच्छित्वा, धनं प्राप्स्यामि” इति चिन्तयामास। सः पुण्यां गङ्गां गतः। तत्र, स्नात्वा, शुद्धः, एकाग्रचित्तः, कुशासन उपविश्य, गौतमीगङ्गां, स्वकां महाक्षुधां च स्तोतुम् आरब्धवान्—“नमस्ते गङ्गे, परमहर्षदुःखहारिणि; नमस्ते क्षुधे, सर्वजनदुःखहेतुः; नमस्ते शुभे, महेशानजटाजूटसम्भूते; नमस्ते, मृत्युमुखादुत्पन्ने। धर्मात्मनां शान्तिरूपा त्वं, पापिनां क्रोधरूपा; नदीरूपेण सर्वेषां तापपापहन्त्री। क्षुधारूपेण सर्वेषां दुःखपापदात्री। नमस्ते शुभदायिनि, पापनाशिनि, शान्तिदायिनि, दरिद्र्यनाशिनि।” एवं स्तुवतः, तस्य पुरतः द्वे रूपे प्रादुरभवताम्—एकं मोहयन्ति गङ्गासदृशं, अपरं भीषणरूपम्। पुनः, सः कण्वः, कृताञ्जलिः, प्रणम्य, उभे उवाच—“शुभस्रोतः, ब्राह्मी, शुभे माहेश्वरी, वैष्णवी, त्रिनेत्रे, गोदावरी, नमस्ते। हे गोदावरी, त्र्यम्बकजटासम्भूते, गौतमपापहन्त्रि, सप्तधारा समुद्रगामिनि, नमस्ते। हे देवि, सर्वपापिनां धर्मकामार्थनाशिनि, दुःखलोभपूर्णे, हे क्षुधे, पुनः पुनः नमः।” कण्वस्य वचः श्रुत्वा, तौ हृष्टौ द्विजश्रेष्ठं उचतुर्भूतले—“कामं ब्रूहि, वरणीयं वरेष्विति।” कण्वः, प्रणम्य, गङ्गां क्षुधं च उवाच—“हे देवि, प्रियाभिलाषान्, धनं, दीर्घायुष्यम्, वित्तं, भोगं, मोक्षं च मम देहि, हे गङ्गे, एतानि समर्पय।” एवमुक्त्वा, द्विजश्रेष्ठः, गौतमीं गङ्गां क्षुधं च उवाच—“हे क्षुधे, हे तृष्णे, हे दरिद्र्ये, मयि मम सन्ततौ च, पापकर्मणि स्थातव्यम्, न पुनः अत्र आगच्छत। ये क्षुधया पीडिताः, त्वां स्तुवन्ति, तेषां दरिद्रता दुःखं च न भविष्यति; एषः अन्यः वरः। ये भक्त्या स्नानदानजपादिकं कुर्वन्ति, ते समृद्धिमन्तः स्युः। यः कश्चिद् एतत्स्तोत्रं पठेत्, तीर्थे वा गृहे वा, तस्य दरिद्र्यदुःखभयम् नास्ति; एषः अन्यः वरः।” एवं “एवं भवतु” इति उक्त्वा, तौ तत्रैव अन्तर्धानम् अगच्छताम्। कण्वः स्वाश्रमं प्रतिनिवृत्तः। तस्मात् कालात् तत् तीर्थं “कण्वगङ्गा” इति ख्यातं, “क्षुधा” नाम्ना च, सर्वपापनाशनं, पितृत्रिप्तिवर्धनं च अभवत्। ततः, “चक्रतीर्थ” इति महत्तीर्थं अस्ति, यत्र स्नानेन भक्त्या, नरः हरिलोकं प्राप्नोति। शुक्लपक्षे एकादश्यां, गङ्गासंगमे उपवासनस्नानयोः फलेन, नित्यं पदं प्राप्यते। एवं पुण्यकथां श्रुत्वा, सर्वे सुखिनः भूयुः।