राजा तदा दिव्यं तेजोमयं विष्णुं शार्ङ्गधन्वानं बाणधारिणं च सूर्यसमानं युगान्ते, नीलवैदूर्यसदृशं दीप्तमालोकयत्। स भगवान् गरुडपक्षे स्थितः, षोडशार्धसुन्दरबाहुसमन्वितः, शान्तया वाचा राजानं संबोधितवान्—“साधु, साधु, बुद्धिमन् महाभागराजन्। यज्ञेनानेन, श्रद्धया भक्त्या च तव अहं तुष्टः; किमर्थं व्यर्थं शोकं कुरुषे? यत्र स्थायि प्रतिमा लोके पूज्यते, तस्य प्राप्त्युपायं वक्ष्यामि। यदा रात्रिः समाप्ता, निर्मलः सूर्यः उदितः, समुद्रतीरे विविधवृक्षसंयुक्ते, जलान्ते स्थिते—तत्र, तटस्थले, समुद्रतरङ्गैः क्षुब्धं जलं द्रक्ष्यसि। तटसीम्नि महान् वृक्षः भूम्यां च जले च स्थितः, तरङ्गैः आहतः, न च कम्पते। तत्र, काष्ठं गृहीत्वा, तरङ्गमध्ये प्रविश्य, एकाकी विचरन् स वृक्षं द्रक्ष्यसि। चिन्हं दृष्ट्वा, निःसंशयं वृक्षं छिन्द; प्रातःकाले छित्वा अद्भुतं रूपं पश्यसि। तद् दृष्ट्वा चिन्तय, ततो दिव्यं रूपं निर्माय, मोहं त्यज। एवं उक्त्वा श्रीहरिः अन्तर्धानं गतः; राजा तं स्वप्नं दृष्ट्वा विस्मितः अभवत्। स रात्रिं तस्य दर्शनमग्नचित्तः, विष्णुमन्त्रस्तोत्रं जपन् अतीतवान्। रात्र्यां गते, स्थिरमनाः, यथाविधि समुद्रे स्नात्वा उत्तिष्ठत्। ब्राह्मणेभ्यः दानं ग्रामांश्च दत्त्वा, प्रातःकर्म कृत्वा, राजा निर्गतः। न कश्चन अश्वः, न पदातिः, न गजः, न सारथिः तं अन्वगच्छन्; राजा एकाकी महातटं प्रविष्टः। स तत्र महान् वृक्षः दीप्तः, विशालः, उन्नतः, पवित्रः, महाप्रमाणः च दृष्टवान्। स वृक्षः समुद्रसमीपे, गूढः, मञ्जिष्ठवर्णः, नामरहितः, जातिरहितः च आसीत्। राजा तं वृक्षं दृष्ट्वा हर्षितः, तीक्ष्णकाष्ठेन छेदितुम् आरब्धवान्। द्विधा कर्तुं इच्छन्, इन्द्रसखा तत्र स्थितः; काष्ठं पश्यन्, अद्भुतं दृश्यं प्रादुरभवत्। विश्वकर्मा विष्णुश्च, ब्राह्मणरूपधारिणौ, समागतौ, तेजस्विनौ, तुल्यजन्मनौ। स्वतेजसा दीप्तौ, दिव्यमाल्याङ्गरागभूषितौ, इन्द्रसखं राजानं समीपं आगतौ। तौ उचतु—“महान् राजन्, किमत्र करोति? किमर्थं महाबाहो, वृक्षं छिन्नः? एकाकी, महावनान्तरे, महानदीतीरे, कथं वृक्षं पतितवान्?” राजा तयोः वचनं श्रुत्वा, हर्षपूर्णः, मधुरया वाचा प्रत्युवाच। तौ ब्राह्मणौ चन्द्रसूर्यसदृशौ दृष्ट्वा, लोकनाथयोः प्रणम्य, नम्रशिरा स्थितः। “देवदेवस्य, अनाद्यनन्तस्य, लोकनाथस्य, पूजायै रूपं कर्तुम् इच्छामि। परमात्मना स्वप्नान्ते आज्ञप्तः अस्मि; युवामपि तद् दर्शितवन्तौ।” राजस्य वचनं श्रुत्वा, इन्द्रप्रतिमायाः विषये, विश्वनाथः हृष्टः, स्मितं कृत्वा, तं उवाच—“उत्तमं मतं तव, राजन्, संसारसागरे, कदलीपत्रसदृशे। दुःखयुक्ते, कामक्रोधग्रस्ते, इन्द्रियवर्त्मन्यप्लवे, दुष्पारगसंसारे, रोमाञ्चकारिणि, शतरोगमण्डले, जलबिन्दुसदृशे, तव मनः विष्णुपूजायै उत्पन्नम्। धन्यः त्वं, गुणैः भूषितः; धन्या भूमिः जनैः, पर्वतैः, वनैः, उपवनेषु। धन्यः नगरेषु, ग्रामेषु, पुरेषु, चतुर्वर्णसंयुक्तेषु, यत्र त्वं, राजसिंह, जनरक्षिता। आयाहि, आयाहि, महाभाग, शीतलच्छायायाम्, धर्मकथासु रमस्व। मम सहचारी विश्वकर्मा, सर्वकर्मकुशलः, तव प्रतिमां मम आज्ञया निर्मास्यति—तटं त्यज।” एवं श्रुत्वा, राजा द्विजः, समुद्रतटं त्यक्त्वा, समीपं गतः। स तत्र शीतलच्छायायां स्थितः; तदा ब्राह्मणरूपधारी विश्वात्मा तं उपदेशं दत्तवान्। प्रमुखशिल्पिने, श्रेष्ठब्राह्मणः उवाच—“कृष्णरूपां प्रतिमां कुरु, शान्तां, पद्मपत्रविस्तृतनेत्रां। श्रीवत्सकौस्तुभचिह्नयुक्तां, शङ्खचक्रगदाधारिणीं, क्षीरसदृशवर्णां, द्वितीयां स्वस्तिकचिह्नितां। अनन्ताख्यं देवम्, हलायुधं, महाबलम्, यं न जानन्ति देवाः, दानवाः, गन्धर्वाः, यक्षाः, विद्याधराः, नागाः।