तत्र तु तासां कन्यानां सुकुमारकटितटीनाम्, मनोहरवस्त्राभरणधारिणीनां, सुललितकुन्तलशोभिनीनां, ताम्बूलरागितोष्ठीनां, सर्वाः स्वजनैः सुपालिताः आसन्। ताः च विविधरथयानयानि, सुवर्णमणिविचित्राणि, उन्नतानि चावचानि, गानकैः स्तुतिपाठकैः च परिवृतानि, समालङ्कृतानि च समारुह्य स्थिताः। तासां च सर्वासां चारितानां, दीर्घपद्मलोचनानां, शस्त्रधारिभिः रक्षिभिः परिवृतानां, ब्राह्मणक्षत्रियवैश्याः अपि तं राजानम् अनुययुः। नगरनगरान्तरेषु व्यापारीगणाः, स्वधनरत्नसुवर्णसम्पद्भिः, भार्याभिः परिवारैः च सह, तं राजानम् अनुजग्मुः। शस्त्रविक्रेतारः, ताम्बूलविक्रेतारः, तृणविक्रेतारः, काष्ठविक्रेतारः, नटनर्तकादयः, मांसविक्रेतारः, तैलविक्रेतारः, वस्त्रविक्रेतारः, फलपत्रविक्रेतारः, भारवाहकाः, राजकाः, सहस्रशः। गोपालाः, नापिताः, वस्त्रकाराः, मेषाजाविकाः, मृगपालकाः, हंसपालकाः च; धान्यविक्रेतारः, लाजविक्रेतारः, गुडविक्रेतारः, लवणविक्रेतारः; गायकाः, नर्तकाः, मङ्गलस्तोत्रपाठकाः, नाट्यकाराः, आख्यायकाः, पुराणार्थविदः; कवयः, काव्यकर्तारः, छन्दोविशारदाः, विषहराः, गरुडविद्याविदः, रत्नपरिक्षकाः; लौहकाराः, ताम्रकाराः, कांस्यकाराः, सुवर्णकाराः, पाटवायवः, चित्रकाराः, कुम्भकाराः, अग्निकर्मकाराः; दण्डकाराः, खड्गकाराः, मद्यविक्रेतारः, मल्लाः, दूताः, लेखकाः, अन्ये च विविधकारिणः; तन्तुवायाः, प्रतिमा-निर्मातारः, शिल्पिनः, तैलपेषकाः, लाजविक्रेतारः, पक्षिविक्रेतारः, मृगविक्रेतारः; गजचिकित्सकाः, वैद्याः, मानवचिकित्सकाः, वृक्षचिकित्सकाः, गवां चिकित्सकाः, छेदनदाहकर्मकृतः च—एवं नगरवासिनः, ये चान्येऽपि, सर्वे तं राजानम् अनुययुः। यथा पुत्राः पितरं ग्रामान्तरं गच्छन्तं सस्नेहमनुसरन्ति, तथा ते नगरजनाः स्नेहेन तं राजानम् अन्वगच्छन्। स राजर्षिः, सर्वैः महाजनैः परिवृतः, गजाश्वरथपत्तिभिः च सहितः शनैः शनैः प्रस्थितवान्। एवं स राजा, तैः सर्वैः सैन्यैः चिरकालम् अनुयातः, दक्षिणसागरतीरं प्राप्तवान्। स तत्र सौन्दर्ययुक्तं सागरं ददर्श, यः नृत्यमिव स्थितः, असंख्यशतमहत्समुद्रतरङ्गसमाकुलः। नानारत्नसम्पूर्णः, नानाजन्तुसमाकीर्णः, तरङ्गोर्मिसम्पन्नः, महाविस्मयसम्पन्नः च सः। स तु तीर्थराजः, महाघोषनादः, अनन्तः, भीषणः, मेघपिण्डसदृशः, अगम्यः, मकरालयः च। मत्स्यकच्छपशङ्खशुक्तिकच्छपग्राहशिशुमारकर्कटकमहाभुजङ्गसमाकुलः स सागरः। स लवणसमुद्रः, हरिविश्रमस्थानम्, नद्याधिपः, सर्वपापहरः, पुण्यः, सर्वकामदायकः च। अनन्तविवर्तसमुच्चयः, दानवाश्रयः, अमृतमन्थनदण्डः, दिव्यः, देवोत्पत्तिस्थानम्, आपतिपः, भूतरत्नसङ्घेषु श्रेष्ठः, प्राणिसंवर्धकः, शुद्धेषु शुद्धतमः, मङ्गलेषु मङ्गलतमः, तीर्थेषु प्रमुखः, अव्ययः, जलचरपतिः, चन्द्रवृद्धिक्षयवत् निश्चितपरिमाणः, सर्वजनानाम् अगम्यः, देवानाम् अमृताश्रयः, सृष्टिस्थितिसंहारकारणम् अनन्तम्। स राजा, तं नद्युत्पत्तिस्थानं पुण्यदायकं सागरपतिं दृष्ट्वा, परमविस्मितः अभवत्। स तत्रैव सागरतीरे, पुण्ये रमणीयभूमौ, सर्वभूमिगुणसम्पन्ने, निवासम् अकरोत्। सा भूमिः शालकदम्बपुंनागसरलपणसनारिकेलबकुलनागकेसरादिवृक्षैः शोभिता। तत्र तालपिप्पलखर्जूरनारङ्गबीजपूरशालाम्रातकलोध्रबकुलवारकवृक्षैः च। कपित्थकर्णिकारपाटलाशोकचम्पकदाडिमतमालपारिजातार्जुनवृक्षैः च। प्राचीनामलकबिल्वप्रियङ्गुवटखदिरिङ्गुदीसप्तपर्णाश्वत्थागस्त्यजम्बुकवृक्षैः च। मधुककर्णिकारवारकतिन्दुकपलाशबदरनीपसिद्धनिम्बमङ्गलाञ्जनवृक्षैः च। वारककोविदारभल्लातामलकहिन्तालाङ्कोलकरञ्जविभीतकवृक्षैः च। ससर्जमधुकाश्मरिशाल्मलीदेवदारुशाखोटकनिम्बवटकुम्भीकौष्ठहरितकवृक्षैः च। गुग्गुलुचन्दनागुरुपाटलजम्बीरकरुणतिन्तिडिरक्तचन्दनवृक्षैः च। एवं नानावृक्षसङ्घैः, अन्यैश्च बहुभिः, सर्वकालफलप्रदवृक्षैः, सर्वऋतुषु पुष्पसमूहैः च समलङ्कृता सा भूमिः। तत्र नानाविधैः दिव्यपक्षिभिः, मत्तकोकिलगीतनिनादितैः, शोभनमयूरसमूहमण्डितैः, शुकशारिकासङ्घैः चाकीर्णा सा रमणीया भूमिः बभूव।