तत्र, महाप्रलयपर्यन्तं सुखान्यनुभूय पुण्यक्षये पुनः इह आगत्य चतुर्वेदाध्ययनाधिपतित्वं प्राप्नुवन्ति। शङ्करयोगे स्थित्वा, ये सूर्यक्षेत्रे प्राणान् त्यजन्ति, ते मुक्तिं लभन्ति। सः सूर्यलोकं प्राप्य दिव्यसुखान् उपभुञ्जन्, ततः पुनर्जन्मन्य धर्मात्मा राज्ञः भवति। सूर्ययोगसिद्ध्या मोक्षः प्राप्तव्यः। एवं, महर्षे, अतिशयदुर्लभं क्षेत्रं मया वर्णितम्। कोणार्कसागरतीरे तद् क्षेत्रं भोगमोक्षप्रदं। ततः, देवश्रेष्ठ, भवतः कथितं भास्करस्य परमं क्षेत्रं श्रुतवन्तः स्म, यः भोगमोक्षदायकः। तव आनन्ददायिनीं, पवित्रां, तव वचसः उत्पन्नां, सूर्यपापनाशिनीं कथां श्रुत्वा न तृप्तिं प्राप्नुमः। अतः, देवश्रेष्ठ, वद, वक्त्रश्रेष्ठ, देवपूजाफलम् किं? दानस्य फलम् किं? ब्रूहि। नमस्कारः, प्रणामः, प्रदक्षिणा, दीपधूपार्पणम्, मार्जनकर्मणि च किम् पुण्यम् अस्ति? उपवासे, निश्याहारे, अर्घ्यस्य प्रकारः, अर्घ्यदानस्थानं च किम्? भक्तिः कथं? देवः कथं तुष्टः भवति? सर्वम् एतत्, देवश्रेष्ठ, त्वत्तः श्रोतुम् इच्छामः। अर्घ्यं च भास्करस्य सर्वपूजा, भक्तिः श्रद्धा ध्यानम् च, द्विजश्रेष्ठ, शृणु। भक्तिः मानसचिन्तनम् उच्यते, श्रद्धा अपि प्रशस्यते, ध्यानं समाधिः इति कथ्यते। ये तां कथां श्रावयन्ति, भक्तजनान् पूजयन्ति, अग्निसेवां कुर्वन्ति, सः नित्यभक्तः। यस्य मनः हृदयं तत्र स्थिरं, यः देवपूजायाम् नित्यनिष्ठः, यः तानि कर्माणि करोति, सः नित्यभक्तः। देवकर्मणि यः अनुमोदति, स्तुतिपाठे यः श्रेष्ठः, सः पुरुषो भक्ततमः। भक्तेषु न स्पर्धा, अन्यदेवेषु न निन्दा; सूर्यव्रतम् यः पालनं करोति, सः भक्ततमः। गच्छन्, स्थित्वा, सुप्त्वा, घ्राणं कृत्वा, नेत्रौ उद्घाट्य वा, यः भास्करं स्मरति, सः भक्ततमः। एवं भक्तिः ज्ञातृभिः नित्यं आचर्या; भक्त्या, समाधिना, मानसस्तुत्या च। शीलपालनं कृत्वा, ब्राह्मणाय दानं दत्त्वा, देवाः, मनुष्याः, पितरः च तं स्वीकुर्वन्ति। पत्रं, पुष्पं, फलम्, वा जलम् भक्त्या दत्तम् देवैः स्वीकृतम्; नास्तिकाः त्यज्यन्ते। शुद्धभावः शीलसहितः आचर्यः; यद् यत् शुद्धभावेन क्रियते, तत् फलदायकम्। स्तुत्या, जपेन, अर्पणेन, विवस्वतः पूजया, भक्त्या उपवासेन च सर्वपापात् विमुक्तिः। यः भूमौ शिरः प्रणमति, सः क्षणात् सर्वपापात् विमुक्तः—न संशयः। यः भक्तिपूर्णः सूर्यं प्रदक्षिणं करोति, सः सप्तद्वीपवतीं पृथिवीं प्रदक्षिणं करोति। यः सूर्यं मनसि स्थापयित्वा आकाशं प्रदक्षिणं करोति, सः सर्वान् देवान् प्रदक्षिणं करोति। यः एकवारं खादित्वा षष्ठे दिवसे सूर्यं पूजयति, शीलव्रतपालनं कृत्वा, सः भक्तिसम्पन्नः। सप्तमे दिवसे वा, उपवासेन दिवानिशं भास्करं पूजयन्, अश्वमेधस्य फलम् प्राप्नोति। षष्ठे वा सप्तमे दिवसे, उपवासेन इन्द्रियसंयमेन, परमं पदम् प्राप्नोति। यः सर्वरत्नैः भास्करं पूजयति, पद्मसदृशवाहनं च याति, सः सूर्यलोकं प्राप्नोति। शुक्लपक्षसप्तम्यां, उपवासनिष्ठः, शुद्धोपहारैः भास्करं पूजयति। सर्वपापविमुक्तः, सूर्यलोकं प्राप्नोति; सूर्यसम्बद्धपात्रे जलं पानम् कर्तव्यम्। क्रमशः गणना वृद्धिं कृत्वा, प्रत्येकं चतुर्विंशतितमं पुनः निवार्य, द्वाभ्यां वर्षाभ्यां व्रतं समाप्तम्। एषा अर्कसप्तमी सर्वकामफलप्रदा इति प्रशस्यते; शुक्लपक्षसप्तम्यां, सूर्यदिने, विशेषतः शुभा। सप्तमी विजयेत्युक्ता; तत्र दत्तं दानं, स्नानं, तपः, होमः, उपवासः, महाफलप्रदः। विजयासप्तम्यां यत् किमपि क्रियते, तद् महापापनाशनम्; ये जनाः सूर्यदिने पितृकर्म कुर्वन्ति— ये महाश्वेतं पूजयन्ति, तेषां सर्वकामाः सिद्ध्यन्ति; सर्वधर्मकार्याणि भास्कराय समर्पितानि। तेषां कुले कदाचित् दरिद्रः वा रोगी वा न जायते, शुक्लरक्तपीतमृत्तिकया वा। यः उष्णानं लेपं प्रयुङ्क्ते, सः यत् कामं इच्छति, तस्य फलम् लभते; चित्रभानुं विविधसुगन्धपुष्पैः पूजयितव्यम्।