सोमस्य पुत्रो वरचाः नाम प्रसिद्धः, यस्मात् तेजः उत्पद्यते। धवस्य पुत्रः द्रविणः, यः हविर्भागधृत् अभवत्। मनोहरायाः शिशिरः, प्राणः, रमणश्च जाताः। अनिलस्य भार्या शिवा, तस्य पुत्रो मनोजवः, तथा अविज्ञातगतिर्नामान्यः पुत्रः, एवं द्वौ पुत्रौ अनिलात् अभवताम्। अग्नेः पुत्रः कुमारः, यः शूलाग्रे शोभायमानः आसीत्; तस्य भ्रातरः शाखः, विशाखः, नैगमेयश्च, यः पृष्ठतः जातः। कृत्तिकाभ्यः जातः कुमारः कार्त्तिकेयः इति प्रसिद्धः। प्रत्युषसः पुत्रः मुनिः देवलः नाम्ना अभवत्। देवलस्य अपि द्वौ पुत्रौ, प्राज्ञौ धैर्यसम्पन्नौ, जातौ। बृहस्पतेः भगिनी ब्रह्मवाच्यां विद्याम् अधिगतवती महाभागा आसीत्। सा योगसिद्धा, असङ्गता, सर्वं जगद् विचचार। सा प्रभासस्य, यः वसूनामष्टमः, पत्नी अभवत्। तस्यां विश्वकर्मा महाभागः अजायत—सः प्रजापतिः, सहस्रकर्मा, देवतानां तक्षकः। स एव सर्वाभरणकर्त्ता, श्रेष्ठः शिल्पिनां, सर्वाणि दिव्यानि यानानि देवतानां निर्मितवान्। तस्यैव कौशलात् मानवाः अपि जीवन्ति। सुरभी, कश्यपात्, एकादश रुद्रान् अजजनत्। महादेवस्य प्रसादेन तपसा च सा शुद्धा अभवत्। अजेिकपादः, अहिर्बुध्न्यः, त्वष्टा, महाबलः रुद्रः, हरो, बहुरूपः, त्र्यम्बकः, अपराजितः, वृषाकपिः, शम्भुः, कपर्दी, रैवतश्च—एते सर्वे जाताः। मृगव्याधः, शर्वः, कपाली च, द्विजश्रेष्ठ; एते एकादश रुद्राः त्रैलोक्येश्वराः अभवन्। मुनिवर, शतं रुद्राणां अनन्तवीर्याणां पुराणे निर्दिष्टम्, येन चराचरं सर्वं व्याप्यते। कश्यपप्रजापतेः पत्नीनां शृणु नामानि—अदितिः, दितिः, दनुः, अरिष्टा, सुरसा, खसा, सुरभिः, विनता, ताम्रा, क्रोधवशा, इरा, कद्रू, मुनिश्च। एभ्यः जातानां सन्ततिं ज्ञातव्यम्। पूर्वे मन्वन्तरे द्वादश श्रेष्ठाः देवाः तुषिताः नाम, वैवस्वतमन्वन्तरस्य आरम्भे परस्परं मन्त्रयामासुः। यदा चाक्षुषमन्वन्तरस्य कालः समाप्तः, ते सर्वे लोकानां हिताय समागच्छन्। "आगच्छाम, देवाः, शीघ्रं अदितिं प्रविशाम, आगामिनि मन्वन्तरे जनिष्यामः; तत् अस्माकं श्रेयः भविष्यति" इति उक्त्वा, चाक्षुषमन्वन्तरान्तरे, ते सर्वे अदित्याः, दक्षदुहितुः, कश्यपस्य, मरीचिपुत्रस्य, गर्भे समुत्पन्नाः। तत्र विष्णुः, शक्रः, अर्यमन्, धात्र्, त्वष्टा, पूषा अपि पुनः अभवन्। विवस्वान्, सविता, मित्रः, वरुणः, अंशः, प्रभा, एते द्वादश आदित्याः अभवन्। सोमस्य सप्तविंशतिः पत्न्यः, महाव्रता, तेजस्विनः, अनन्तवीर्याः पुत्रान् अजजनन्। अरिष्टनेमेश्च पत्न्यः, बहुपुत्राः, षोडश पुत्रान् अजजनन्; तेषां चत्वारः विद्युतः इति प्रसिद्धाः। चाक्षुषमन्वन्तरान्तरे, ऋग्वेदसूक्तानि ब्रह्मर्षिभिः पूजितानि, देवार्षेः कृशाश्वस्य आयुधानि च स्मृतानि। सहस्रयुगान्ते, एते सर्वे देवगणाः पुनः अत्र जायन्ते, त्रयस्त्रिंशत् संख्यायाः, कामात् जाताः। तेषु अपि सृष्टिः लयश्च वर्ण्यते, यथा सूर्यः आकाशे उदेति अस्तं च गच्छति। एवं एते देवगणाः सर्वेषु युगेषु उत्पद्यन्ते। श्रूयते—दितिः कश्यपात् द्वौ पुत्रौ अजजनत्। हिरण्यकशिपुः, महाबलः हिरण्याक्षः, कन्या सिंहिका च, या विप्रचित्तेः पत्नी अभवत्। तस्याः पुत्राः सैंहिकेयाः, महाबलिनः, अभवन्। हिरण्यकशिपोः चत्वारः पुत्राः, प्रसिद्धवीर्याः—ह्रादः, अनुह्रादः, महाबलः प्रह्रादः, संह्रादः चतुर्थः। ह्रादस्य पुत्रः ह्रदः। ह्रदस्य द्वौ वीर्यवन्तौ पुत्रौ—शिवः, कालः च। तथा प्रह्रादस्य पुत्रः विरोचनः, विरोचनात् बलीः अभवत्। बलिनः शतं पुत्राः, बाणः ज्येष्ठः, सर्वे तपसा समृद्धाः। तेषु धृतराष्ट्रः, सूर्यः, चन्द्रः, चन्द्रतापनः, कुम्भनाभः, गर्दभाक्षः, कूक्षिः, अन्ये च। बाणः ज्येष्ठः, महाबलवान्, पशुपतेः प्रियः। पूर्वे काले बाणः उमापतिं तुष्टाव, वरं च प्रार्थ्य, तस्य समीपे वासः प्राप्तवान्। हिरण्याक्षस्य पुत्राः, बुद्धिमन्तः महाबलिनश्च, बर्हभरो, शकुनिः, भूतसंतापनश्च। महानाभः, वीर्यवान्, कालानाभश्च। तथा दनुः शतं पुत्रान् अजजनत्, यः सर्वे महाबलिनः। तेषां मुख्यतः नामानि—द्विमूर्धा, शङ्कुकरणः, हयशिराः, अयोमुखः, शम्बरः, कपिलः, वामनः, मारीचिः, मघवान्, इल्वलः, स्वसृमश्च। विक्षोभणः, केतुः, केतुवीर्यशतह्रदः, इन्द्रजित्, सर्वजित्, वज्रनाभः च। एकचक्रः महाबाहुः, तारकः महाबलः, वैश्वानरः, पुलोमा, विद्रावणमहाशिराः च अभवन्। एवं, हे द्विजश्रेष्ठाः, एतेषां ऋषिभिः प्रतिपादितानां देवर्षिप्रजापतिनां, दैत्यदानवानां, रुद्रादीनां च, उत्पत्तिप्रवाहः पुराणेषु विस्तरेण वर्णितः।