तत्र तु सप्त नद्यः समुद्राय प्रवहन्ति, तेषां नामानि श्रवणमात्रेण पापं नाशयन्ति। ताः अनुतप्ता, शिखा, विप्राशा, त्रिदिवा, क्रमु, अमृता, च सुकृता—एताः सप्त नद्यः तत्र प्रवहन्ति। तत्र प्रमुखाः पर्वताः च नद्यः उच्यन्ते, द्विजोत्तम, सहस्रशः लघुपर्वतानां लघुनदीनां च तत्र अस्ति। तेषां जनाः तान् नद्यः हर्षेण पिबन्ति; तत्र नद्यः केवलं अधोमुख्यः, न तु उद्गच्छन्ति, द्विजोत्तम। सप्तसु तेषु प्रदेशेषु युगविभागः नास्ति; तत्र कालः सदा त्रेतायुगसमः, द्विजश्रेष्ठ। प्लक्षद्वीपे च शाकद्वीपातः परे प्रदेशेषु, जनाः पञ्चसहस्रवर्षाणि जीवन्ति, रोगरहिताः। तत्र धर्मः चतुष्पादः, वर्णाश्रमविभागात् उत्पन्नः; तत्र चत्वारः वर्णाः, यान् अहं वक्ष्यामि, विप्राः। आर्यकाः, कुरवः, विविश्वाः, भाविनः—एते ब्राह्मणाः, क्षत्रियाः, वैश्याः, शूद्राः, मुनिश्रेष्ठ। तस्यां भूमौ मध्ये महद्वृक्षः प्लक्षः तिष्ठति, यः जम्बूवृक्षसमानः; तस्मात् तस्य नाम प्लक्षद्वीपः, द्विजोत्तम। तत्र तेषां वर्णानां आर्यकादिभिः हरिः सर्वस्य स्रष्टा, सर्वेश्वरः, सोमरूपेण पूज्यते। प्लक्षद्वीपः तस्य एव परिमाणेन इक्षुरससागरः समन्तात् वृतः अस्ति। एवं, मुनिश्रेष्ठ, प्लक्षद्वीपस्य संक्षेपेण वर्णनं कृतम्; अधुना शाल्मलीद्वीपस्य विवरणं शृणु। शाल्मलीद्वीपस्य पतिः वीरः तेजस्वी, तस्य सप्त पुत्राः द्विजोत्तम, तेषां नामानि—श्वेतः, हरितः, जीमूतः, रोहितः, वैद्युतः, मानसः, सुप्रभः—एतानि द्विजश्रेष्ठ। शाल्मलीद्वीपः इक्षुरससागरः समन्तात् आवृतः, द्विगुणपरिमाणेन। तत्र अपि सप्त रत्नप्रसूतिपर्वतानि सप्त नद्यः च प्रदेशानां सूचकाः। कुमुदः, उन्नतः, बलाहकः, द्रोणः (यत्र औषधि महान्), कङ्कः, महिषः, ककुद्मान्—एते सप्त पर्वताः; द्विजोत्तम, सप्त नदीनां नामानि शृणु। श्रोणी, तोया, वितृष्णा, चन्द्रा, शुक्रा, विमोचनी, निवृत्तिः—एताः सप्त नद्यः पापविमोचनस्मृत्याः। श्वेतः, लोहितः, जीमूतः, हरितः, वैद्युतः, मानसः, सुप्रभः—एते सप्त प्रदेशाः। तेषु सप्तसु प्रदेशेषु चत्वारः वर्णाः निवसन्ति, द्विजोत्तम, शाल्मलीद्वीपवासिनः तेषु वर्गेषु विभक्ताः। कपिलः, अरुणः, पीतः, कृष्णः—एते ब्राह्मणः, क्षत्रियः, वैश्यः, शूद्रः, पृथक् पूजयन्ति। ते अव्ययात्मा सर्वस्य भगवान् विष्णुं पूजयन्ति, वायुरूपेण, यज्ञेषु श्रेष्ठयाजकैः स्थापितम्। तत्र देवाः अत्यन्तं रम्याः, महद्वृक्षः शाल्मली नामसिद्धिं प्रदत्ते। शाल्मलीद्वीपः सुरोदसागरः समन्तात् तस्यैव परिमाणेन आवृतः। सुरोदसागरः तु सर्वतः कुशद्वीपेन परिवृतः, यः शाल्मलीद्वीपस्य द्विगुणः। कुशद्वीपे ज्योतिष्मतः पुत्राणां नामानि शृणु—उद्भिदः, वेणुमान्, स्वैरथः, रन्धनः, धृतिः, प्रभाकरः, कपिलः—एते प्रदेशनामानि; तेषु मानवाः दैत्यैः दानवैः सह निवसन्ति। तत्र देवाः, गन्धर्वाः, यक्षाः, किम्पुरुषाः, अन्ये च; तत्र अपि चत्वारः वर्णाः स्वस्वकर्मनिष्ठाः। संयताः, ऊर्जस्विनः, स्निग्धाः, मन्दबुद्धयः—एवं ब्राह्मणः, क्षत्रियः, वैश्यः, शूद्रः, द्विजोत्तम। पूर्वोक्तकर्मनिष्ठाः, स्वाधिकारक्षयात्, कुशद्वीपे जनार्दनं ब्रह्मरूपेण पूजयन्ति। तत्र यज्ञैः तीव्रफलं निवारयन्ति, विद्रुमः, हेमशैलः, द्युतिमान्, पुष्टिमान्—एतानि नामानि। कुशेशयः, हरिः, सप्तमः मन्दराचलः—एते सप्त पर्वताः, द्विजोत्तम। सप्त नद्यः अपि—धुतपापा, शिवा, पवित्रा, सम्मतिः, विद्युत्, अम्भा, मही—सर्वाः पापनाशिनीः; अन्या अपि सहस्रशः लघुनद्यः प्रवहन्ति। कुशद्वीपे कुशस्तम्भः तेन नाम्ना स्मृतः; तस्य परिमाणेन तं द्वीपं घृतसागरः समन्तात् आवृतः। घृतसागरः क्रौञ्चद्वीपेन सर्वतः परिवृतः; मुनिश्रेष्ठ, क्रौञ्चद्वीपस्य महत्त्वं शृणु। कुशद्वीपस्य परिमाणात् द्विगुणः क्रौञ्चद्वीपः; तत्र द्युतिमतः सप्त पुत्राः महात्मनः निवसन्ति। तेषां नामानि प्रदेशाः च महात्मना स्थापिताः—कुशगः, मन्दगः, उष्णः, पिवरः, अन्धकारकः, मुनिः, दुन्दुभिः—एते सप्त पुत्राः, द्विजोत्तम। तत्र अपि देवगन्धर्वैः सेविताः रम्याः प्रदेशाः सन्ति। एवं सप्तद्वीपेषु पर्वतानां, नदीनां, सागराणां, वर्णानां, देवपूजायाः च विविधं वर्णनं विधिवत् कृतम्, द्विजोत्तम।