ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਵਸਾ ਵਿष੍ਟਿਰ੍ ਇਤਿ ਭੀषਣਾ ਪਾਪਰੂਪਿਣੀ ਤਾਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਸਵਿਤਾ ਕਸ੍ਮੈ ਦਦਾਮੀਤਿ ਮਤਿਂ ਦਧੇ
ਉਸ ਦੀ ਭੈਣ ਵਿਟੀ ਹੈ, ਜੋ ਡਰਾਉਣੀ ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਸੁਰਤ ਵਾਲੀ ਹੈ। ਸਵਿਤਾ ਨੇ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਇਹ ਕੁੜੀ ਕਿਸ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਿੰਦਾ।
ਯਸ੍ਮੈ ਯਸ੍ਮੈ ਦਾਤੁਕਾਮਃ ਸੂਰ੍ਯੋ ਲੋਕਗੁਰੁਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ਤਚ੍ ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਭੀषਣਾ ਚੇਤਿ ਕਿਂ ਕੁਰ੍ਮੋ ਭਾਰ੍ਯਯਾਨਯਾ ਏਵਂ ਤੁ ਵਰ੍ਤਮਾਨੇ ਸਾ ਪਿਤਰਂ ਪ੍ਰਾਹ ਦੁਃਖਿਤਾ
ਸੂਰਜ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਗੁਰੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਇਹ ਕੁੜੀ ਦੇਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਰੱਖਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਜਦ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਸੁਣਿਆ ਕਿ ਉਹ ਡਰਾਉਣੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ, 'ਅਜਿਹੀ ਭਾਰਿਆ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰੀਏ?' ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਦ ਇਹ ਹਾਲਤ ਚਲਦੀ ਰਹੀ, ਉਹ ਕੁੜੀ ਦੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖੀ।
ਬਾਲਾਮ੍ ਏਵ ਪਿਤਾ ਯਸ੍ ਤੁ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ ਕਨ੍ਯਾਂ ਸੁਰੂਪਿਣੇ ਸ ਕृਤਾਰ੍ਥੋ ਭਵੇਲ੍ ਲੋਕੇ ਨ ਚੇਦ੍ ਦੁष੍ਕृਤਵਾਨ੍ ਪਿਤਾ
ਜੋ ਪਿਤਾ ਆਪਣੀ ਨੌਜਵਾਨ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਆਦਮੀ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਸੁਖੀ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇ ਨਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਪਾਪੀ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਚਤੁਰ੍ਥਾਦ੍ ਵਤ੍ਸਰਾਦ੍ ਊਰ੍ਧ੍ਵਂ ਯਾਵਨ੍ ਨ ਦਸ਼ਮਾਤ੍ਯਯਃ ਤਾਵਦ੍ ਵਿਵਾਹਃ ਕਨ੍ਯਾਯਾਃ ਪਿਤ੍ਰਾ ਕਾਰ੍ਯਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ
ਚੌਥੇ ਸਾਲ ਤੋਂ ਦਸਵੇਂ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਸ਼੍ਰੀਮਤੇ ਵਿਦੁषੇ ਯੂਨੇ ਕੁਲੀਨਾਯ ਯਸ਼ਸ੍ਵਿਨੇ ਉਦਾਰਾਯ ਸਨਾਥਾਯ ਕਨ੍ਯਾ ਦੇਯਾ ਵਰਾਯ ਵੈ
ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਚੰਗੇ ਵਰ ਨੂੰ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਜੋ ਧਨਵਾਨ, ਗਿਆਨੀ, ਨੌਜਵਾਨ, ਚੰਗੀ ਕੁਲ ਦਾ, ਮਸ਼ਹੂਰ, ਉੱਚ ਸੋਚ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸਹਾਇਕਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ।
ਏਤਚ੍ ਚੇਦ੍ ਅਨ੍ਯਥਾ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਪਿਤਾ ਸ ਨਿਰਯੀ ਸਦਾ ਧਰ੍ਮਸ੍ਯ ਸਾਧਨਂ ਕਨ੍ਯਾ ਵਿਦੁषਾਮ੍ ਅਪਿ ਭਾਸ੍ਕਰ
ਜੇ ਪਿਤਾ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਖਰਾ ਕਰੇ, ਤਾਂ ਉਹ ਹਮੇਸ਼ਾ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਭਾਸਕਰ, ਵਿਦਵਾਨਾਂ ਲਈ ਵੀ ਕੁੜੀ ਦਾ ਦਾਨ ਧਰਮ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ।
ਨਰਕਸ੍ਯੇਵ ਮੂਰ੍ਖਾਣਾਂ ਕਾਮੋਪਹਤਚੇਤਸਾਮ੍ ਏਕਤਃ ਪृਥਿਵੀ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਾ ਸਸ਼ੈਲਵਨਕਾਨਨਾ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਮੂਰਖਾਂ ਦੇ ਮਨ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਘੇਰੇ ਹੋਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਲਈ ਨਰਕ ਹੈ। ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਪੂਰੀ ਧਰਤੀ, ਪਹਾੜਾਂ, ਜੰਗਲਾਂ ਅਤੇ ਬਾਗਾਂ ਹਨ।
ਸ੍ਵਲਂਕृਤੋਪਾਧਿਹੀਨਾ ਸੁਕਨ੍ਯਾ ਚੈਕਤਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਵਿਕ੍ਰੀਣੀਤੇ ਯਸ਼੍ ਚ ਕਨ੍ਯਾਮ੍ ਅਸ਼੍ਵਂ ਵਾ ਗਾਂ ਤਿਲਾਨ੍ ਅਪਿ
ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਸੋਹਣੀ, ਸੁੰਦਰ ਅਤੇ ਨਿਸ਼ਚਿੰਤ ਕੁੜੀ ਹੈ। ਜੋ ਕੋਈ ਕੁੜੀ ਨੂੰ, ਜਾਂ ਘੋੜਾ, ਗਾਂ ਜਾਂ ਤਿਲ ਵੀ ਵੇਚਦਾ ਹੈ—
ਨ ਤਸ੍ਯ ਰੌਰਵਾਦਿਭ੍ਯਃ ਕਦਾਚਿਨ੍ ਨਿष੍ਕृਤਿਰ੍ ਭਵੇਤ੍ ਵਿਵਾਹਾਤਿਕ੍ਰਮਃ ਕਾਰ੍ਯੋ ਨ ਕਨ੍ਯਾਯਾਃ ਕਦਾਚਨ
ਉਸ ਲਈ ਰੌਰਵ ਆਦਿ ਨਰਕਾਂ ਤੋਂ ਕਦੇ ਵੀ ਮੁਕਤੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੀ। ਕੁੜੀ ਦੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ ਕਦੇ ਵੀ ਉਲੰਘਣਾ ਨਹੀਂ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ।
ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਕृਤੇ ਯਤ੍ ਪਿਤੁਃ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪਾਪਂ ਤਤ੍ ਕੇਨ ਕਥ੍ਯਤੇ ਯਾਵਲ੍ ਲਜ੍ਜਾਂ ਨ ਜਾਨਾਤਿ ਯਾਵਤ੍ ਕ੍ਰੀਡਤਿ ਪਾਂਸ਼ੁਭਿਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਜੋ ਪਾਪ ਮਿਲਦਾ, ਉਹ ਕੌਣ ਦੱਸ ਸਕਦਾ ਹੈ? ਜਦ ਤਕ ਉਹ ਲੱਜਾ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੀ ਤੇ ਮਿੱਟੀ ਨਾਲ ਖੇਡਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ,
ਤਾਵਤ੍ ਕਨ੍ਯਾ ਪ੍ਰਦਾਤਵ੍ਯਾ ਨੋ ਚੇਤ੍ ਪਿਤ੍ਰੋਰ੍ ਅਧੋਗਤਿਃ ਪਿਤੁਃ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਪੁਤ੍ਰਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਯਃ ਪਿਤਾ ਪੁਤ੍ਰ ਏਵ ਸਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਕੁੜੀ ਦਾ ਵਿਆਹ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮਾਪਿਆਂ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੇਠਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਪੁੱਤਰ ਪਿਤਾ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਹੈ; ਜੋ ਪਿਤਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਪੁੱਤਰ ਹੈ।
ਆਤ੍ਮਨਃ ਸੁਖਿਤਾਂ ਲੋਕੇ ਕੋ ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਕਰੋਤਿ ਚ ਯਤ੍ ਕਨ੍ਯਾਯਾਂ ਪਿਤਾ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ ਦਾਨਂ ਪੂਜਨਮ੍ ਈਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਆਪਣੀ ਸੰਤਾਨ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਖੁਸ਼ ਕੌਣ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ? ਪਿਤਾ ਜੋ ਕੁੜੀ ਲਈ ਕਰਦਾ ਹੈ—ਦਾਨ, ਸਨਮਾਨ ਜਾਂ ਦੇਖਭਾਲ—
ਯਤ੍ ਕृਤਂ ਤਤ੍ ਕृਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ ਤਾਸੁ ਦਤ੍ਤਂ ਤਦ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਯਮ੍ ਯਦ੍ ਦਤ੍ਤਂ ਤਾਸੁ ਕਨ੍ਯਾਸੁ ਤਦ੍ ਆਨਨ੍ਤ੍ਯਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ
ਜੋ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕੀਤਾ ਮੰਨੋ। ਜੋ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ। ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ ਦਾਨ ਅਨੰਤ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਪੁਤ੍ਰੇषੁ ਚੈਵ ਪੌਤ੍ਰੇषੁ ਕੋ ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਤ੍ ਸੁਖਂ ਰਵੇ ਕਰੋਤਿ ਯਃ ਕਨ੍ਯਕਾਨਾਂ ਸ ਸਂਪਦ੍ਭਾਜਨਂ ਭਵੇਤ੍
ਪੁੱਤਰਾਂ ਅਤੇ ਪੌਤਿਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਕੌਣ ਨਹੀਂ ਦੇਵੇਗਾ? ਜੋ ਕੁੜੀਆਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਵਾਲਾ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਂ ਤਾਂ ਵਾਦਿਨੀਂ ਕਨ੍ਯਾਂ ਵਿष੍ਟਿਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਸ ਵਾਦੀ ਕੁੜੀ ਵਿਟੀ ਨੂੰ ਭਾਸਕਰ ਨੇ ਆਖਿਆ।
ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਨ ਗृਹ੍ਣਾਤਿ ਤ੍ਵਾਂ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਭੀषਣਾਕृਤਿਮ੍ ਕੁਲਂ ਰੂਪਂ ਵਯੋ ਵਿਤ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਯਾਂ ਵृਤ੍ਤਂ ਸੁਸ਼ੀਲਤਾਮ੍
ਮੈਂ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਕੋਈ ਵੀ ਤੈਨੂੰ ਨਹੀਂ ਸਵੀਕਾਰਦਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੇਰੀ ਸ਼ਕਲ ਡਰਾਉਣੀ ਹੈ। ਵੰਸ਼, ਸੋਹਣਾਪਣ, ਉਮਰ, ਧਨ, ਗਿਆਨ, ਚਲਣ ਤੇ ਚੰਗਾ ਸੁਭਾਉ—
ਮਿਥਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸਂਬਨ੍ਧੇ ਵਿਵਾਹੇ ਸ੍ਤ੍ਰੀषੁ ਪੁਂਸੁ ਚ ਅਸ੍ਮਾਸੁ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਤਿ ਵਿਨਾ ਤਵ ਗੁਣੈਃ ਸ਼ੁਭੇ ਕਿਂ ਕਰੋਮਿ ਕ੍ਵ ਦਾਸ੍ਯਾਮਿ ਵृਥਾ ਮਾਂ ਧਿਕ੍ ਕਰੋषਿ ਕਿਮ੍
ਰਿਸ਼ਤੇ ਤੇ ਵਿਆਹ ਵਿੱਚ, ਚਾਹੇ ਔਰਤਾਂ ਹੋਣ ਜਾਂ ਮਰਦ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਗੁਣ ਸਾਡੇ ਵਿੱਚ ਹਨ, ਪਰ ਤੇਰੇ ਗੁਣਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾ, ਸੁਭਾਗੀਏ। ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ? ਤੈਨੂੰ ਕਿੱਥੇ ਦੇਵਾਂ? ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਵਿਅਰਥ ਦੋਸ਼ ਲਾਂਦੀ ਹੈਂ—ਕਿਉਂ?
ਏਵਮ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਪੁਨਸ੍ ਤਾਂ ਚ ਵਿष੍ਟਿਂ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਭਾਸ੍ਕਰਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਭਾਸਕਰ ਨੇ ਮੁੜ ਵਿਟੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ।
ਯਸ੍ਮੈ ਕਸ੍ਮੈ ਚ ਦਾਤਵ੍ਯਾ ਤ੍ਵਂ ਵੈ ਯਦ੍ਯ੍ ਅਨੁਮਨ੍ਯਸੇ ਦੀਯਸੇ ऽਦ੍ਯ ਮਯਾ ਵਿष੍ਟੇ ਅਨੁਜਾਨੀਹਿ ਮਾਂ ਤਤਃ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਤੈਨੂੰ ਦੇਣਾ ਹੋਵੇ, ਜੇ ਤੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰ ਕਰੇਂ, ਅੱਜ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਦੇਵਾਂਗਾ, ਵਿਟੀ। ਇਸ ਲਈ ਮੈਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇ।
ਪਿਤਰਂ ਪ੍ਰਾਹ ਸਾ ਵਿष੍ਟਿਰ੍ ਭਰ੍ਤਾ ਪੁਤ੍ਰਾ ਧਨਂ ਸੁਖਮ੍ ਆਯੂ ਰੂਪਂ ਚ ਸਂਪ੍ਰੀਤਿਰ੍ ਜਾਯਤੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਤਨਾਨੁਗਮ੍
ਵਿਟੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਪਤੀ, ਪੁੱਤਰ, ਧਨ, ਸੁਖ, ਉਮਰ, ਸੋਹਣਾਪਣ ਤੇ ਪਿਆਰ ਪਿਛਲੇ ਕਰਮਾਂ ਅਨੁਸਾਰ ਹੀ ਮਿਲਦੇ ਹਨ।'
ਯਤ੍ ਪੁਰਾ ਵਿਹਿਤਂ ਕਰ੍ਮ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾ ਸਾਧ੍ਵ੍ ਅਸਾਧੁ ਵਾ ਫਲਂ ਤਦਨੁਰੋਧੇਨ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਤੇ ऽਪਿ ਭਵਾਨ੍ਤਰੇ
ਜੋ ਕਰਮ ਪਹਿਲਾਂ ਜੀਵ ਨੇ ਕੀਤਾ, ਚਾਹੇ ਚੰਗਾ ਜਾਂ ਮਾੜਾ, ਉਸ ਦਾ ਫਲ ਉਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਵੀ।
ਸ੍ਵਦੋष ਏਵ ਤਤ੍ ਪਿਤ੍ਰਾ ਪਰਿਹਰ੍ਤਵ੍ਯ ਆਦਰਾਤ੍ ਤਾਦृਗ੍ ਏਵ ਫਲਂ ਤੁ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਯਾਦृਗ੍ ਆਚਰਿਤਂ ਪੁਰਾ
ਆਪਣੀ ਗਲਤੀ ਪਿਤਾ ਨੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਟਾਲਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਫਲ ਉਹੋ ਜਿਹਾ ਮਿਲੇਗਾ ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਕਰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਤਦ੍ਦਾਨਸਂਬਨ੍ਧਂ ਸ੍ਵਵਂਸ਼ਾਨੁਗਤਂ ਪਿਤਾ ਕਰੋਤਿ ਸ਼ੇषਂ ਦੈਵੇਨ ਯਦ੍ ਭਾਵ੍ਯਂ ਤਦ੍ ਭਵਿष੍ਯਤਿ
ਇਸ ਲਈ, ਪਿਤਾ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਅਨੁਸਾਰ ਦੇਣ ਦਾ ਸੰਬੰਧ ਬਣਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਬਾਕੀ ਸਭ ਕੁਝ ਭਾਗ ਦੇ ਹਵਾਲੇ—ਜੋ ਹੋਣਾ ਹੈ, ਉਹ ਹੋਵੇਗਾ।
ਤਚ੍ ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੁਹਿਤੁਰ੍ ਵਾਕ੍ਯਂ ਤ੍ਵष੍ਟੁਃ ਪੁਤ੍ਰਾਯ ਭੀषਣਾਮ੍ ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਾਯ ਤਾਂ ਪ੍ਰਾਦਾਦ੍ ਵਿष੍ਟਿਂ ਲੋਕਭਯਂਕਰੀਮ੍
ਪੁੱਤਰੀ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਤਵਸ਼ਟ੍ਰ ਨੇ ਵਿਸ਼ਵਰੂਪ ਨੂੰ ਵਿਟੀ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਡਰਾਉਂਦੀ ਸੀ, ਦੇ ਦਿੱਤੀ।
ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪੋ ऽਪਿ ਤਦ੍ਵਚ੍ ਚ ਭੀषਣੋ ਭੀषਣਾਕृਤਿਃ ਏਵਂ ਮਿਥਃ ਸਂਚਰਤੋਃ ਸ਼ੀਲਰੂਪਸਮਾਨਯੋਃ
ਵਿਸ਼ਵਰੂਪ ਵੀ ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਡਰਾਉਣਾ ਤੇ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ ਸੀ; ਦੋਹਾਂ ਦੀ ਜਿੰਦਗੀ, ਸੁਭਾਉ ਤੇ ਰੂਪ ਇੱਕੋ ਜਿਹੇ ਸਨ।
ਪ੍ਰੀਤਿਃ ਕਦਾਚਿਦ੍ ਵੈषਮ੍ਯਂ ਦਂਪਤ੍ਯੋਰ੍ ਅਭਵਨ੍ ਮਿਥਃ ਗਣ੍ਡੋ ਨਾਮਾਭਵਤ੍ ਪੁਤ੍ਰੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਤਿਗਣ੍ਡਸ੍ ਤਥੈਵ ਚ
ਕਦੇ ਦੋਹਾਂ ਵਿਚ ਪਿਆਰ, ਕਦੇ ਵਿਵਾਦ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਦਾ ਨਾਮ ਗੰਡਾ ਸੀ, ਤੇ ਹੋਰ ਇੱਕ ਦਾ ਨਾਮ ਅਤੀਗੰਡਾ।
ਰਕ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ਃ ਕ੍ਰੋਧਨਸ਼੍ ਚੈਵ ਵ੍ਯਯੋ ਦੁਰ੍ਮੁਖ ਏਵ ਚ ਤੇਭ੍ਯਃ ਕਨੀਯਾਨ੍ ਅਭਵਦ੍ ਧਰ੍षਣੋ ਨਾਮ ਪੁਣ੍ਯਭਾਕ੍
ਲਾਲ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ, ਫ਼ਜ਼ੂਲਖ਼ਰਚੀ ਤੇ ਮਾੜਾ ਸੁਭਾਉ—ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਛੋਟਾ ਧਰਸ਼ਣਾ ਸੀ, ਜੋ ਚੰਗੇ ਕਰਮਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਸੁਤਃ ਸੁਸ਼ੀਲਃ ਸੁਭਗਃ ਸ਼ਾਨ੍ਤਃ ਸ਼ੁਦ੍ਧਮਤਿਃ ਸ਼ੁਚਿਃ ਸ ਕਦਾਚਿਦ੍ ਯਮਗृਹਂ ਦ੍ਰष੍ਟੁਂ ਮਾਤੁਲਮ੍ ਅਭ੍ਯਗਾਤ੍
ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ, ਚੰਗਾ ਸੁਭਾਉ, ਸੁਭਾਗਾ, ਸ਼ਾਂਤ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਤੇ ਸਾਫ਼ ਸੀ; ਉਹ ਇਕ ਵਾਰੀ ਯਮ ਦੇ ਘਰ ਆਪਣੇ ਮਾਮੇ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਗਿਆ।
ਸ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਬਹੂਞ੍ ਜਨ੍ਤੂਨ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਗਸ੍ਥਾਨ੍ ਇਵ ਦੁਃਖਿਨਃ ਸ ਮਾਤੁਲਂ ਤੁ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਨਤ੍ਵਾ ਧਰ੍ਮਂ ਸਨਾਤਨਮ੍
ਉਹਨੇ ਬਹੁਤ ਜੀਵ ਵੇਖੇ, ਜੋ ਸੁਗਰਤ ਵਿੱਚ ਹੋ ਕੇ ਵੀ ਦੁਖੀ ਸਨ; ਫਿਰ ਨਮ ਸਕਦੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾਮੇ ਨੂੰ ਸਦਾ ਧਰਮ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਿਆ।
ਕ ਇਮੇ ਸੁਖਿਨਸ੍ ਤਾਤ ਪਚ੍ਯਨ੍ਤੇ ਨਰਕੇ ਚ ਕੇ
ਪਿਤਾ, ਕੌਣ ਖੁਸ਼ ਹਨ, ਤੇ ਕੌਣ ਨਰਕ ਵਿੱਚ ਸਜ਼ਾ ਭੁਗਤ ਰਹੇ ਹਨ?