ਸ੍ਵਰ੍ਗਃ ਸੁਰਾਣਾਮ੍ ਅਭਵਦ੍ ਅਸੁਰਾਣਾਮ੍ ਇਲਾਭਵਤ੍ ਕਰ੍ਮਭੂਮਿਮ੍ ਅਵष੍ਟਭ੍ਯ ਅਸੁਰਾਃ ਸਰ੍ਵਤੋ ऽਭਵਨ੍
ਸਵਰਗ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸੀ, ਧਰਤੀ ਅਸੁਰਾਂ ਦੀ; ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਕਰਮਭੂਮੀ ਫੜ ਲਈ ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਛਾ ਗਏ।
ਦੇਵਾਨਾਂ ਯਜ੍ਞਭਾਗਾਂਸ਼੍ ਚ ਦਾਤॄਨ੍ ਘ੍ਨਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਸੁਰਾਸ੍ ਤਤਃ ਤਤਃ ਸੁਰਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਯਜ੍ਞਭਾਗੈਰ੍ ਵਿਨਾ ਕृਤਾਃ
ਅਸੁਰਾਂ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਯਜਨ-ਭਾਗ ਦੇਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਯਜਨ-ਭਾਗ ਤੋਂ ਵੰਜੇ ਰਹੇ।
ਵ੍ਯਥਿਤਾ ਮਾਮ੍ ਉਪਾਜਗ੍ਮੁਃ ਕਿਂ ਕृਤ੍ਯਮ੍ ਇਤਿ ਚਾਬ੍ਰੁਵਨ੍ ਮਯਾ ਚੋਕ੍ਤਾਃ ਸੁਰਗਣਾ ਯੁਦ੍ਧੇ ਜਿਤ੍ਵਾਸੁਰਾਨ੍ ਬਲਾਤ੍
ਉਹ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਆਏ ਤੇ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ, 'ਹੁਣ ਕੀ ਕਰੀਏ?' ਮੈਂ ਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਤੁਸੀਂ ਜੰਗ ਵਿਚ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਹਰਾ ਕੇ—'
ਭੁਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਸ੍ਯਥ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਹਵੀਂषਿ ਚ ਯਸ਼ਾਂਸਿ ਚ ਤਥੇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਗਤਾ ਦੇਵਾ ਭੂਮਿਂ ਤੇ ਸਮਰਾਰ੍ਥਿਨਃ
'ਤੁਸੀਂ ਧਰਤੀ, ਆਪਣੇ ਕਰਮ, ਹਵਨ ਤੇ ਮਾਣ ਮੁੜ ਲੈ ਲਵੋਗੇ।' ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵ, ਜੰਗ ਦੀ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ, ਧਰਤੀ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ।
ਦੈਤ੍ਯਾਸ਼੍ ਚ ਦਾਨਵਾਸ਼੍ ਚੈਵ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਬਲਦਰ੍ਪਿਤਾਃ ਏਕੀਭੂਤ੍ਵਾ ਯਯੁਸ੍ ਤੇ ऽਪਿ ਜਯਿਨੋ ਯੁਦ੍ਧਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਦੇਤ, ਦਾਨਵ ਤੇ ਰਾਖਸ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ 'ਤੇ ਘਮੰਡ ਸੀ, ਉਹ ਵੀ ਇਕਠੇ ਹੋ ਕੇ, ਜੰਗ ਵਿਚ ਜਿੱਤ ਦੀ ਆਸ ਨਾਲ ਤਿਆਰ ਹੋ ਗਏ।
ਅਹਿਰ੍ ਵृਤ੍ਰੋ ਬਲਿਸ੍ ਤ੍ਵਾष੍ਟ੍ਰਿਰ੍ ਨਮੁਚਿਃ ਸ਼ਮ੍ਬਰੋ ਮਯਃ ਏਤੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਚ ਬਹਵੋ ਯੋਦ੍ਧਾਰੋ ਬਲਦਰ੍ਪਿਤਾਃ
ਅਹਿ, ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ, ਬਲੀ, ਤਵਾਸ਼ਤਰ, ਨਾਮੁਚਿ, ਸ਼ੰਬਰ, ਮਯਾ—ਇਹ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਯੋਧੇ, ਜੋ ਆਪਣੀ ਤਾਕਤ 'ਤੇ ਮਾਣ ਕਰਦੇ ਸਨ।
ਅਗ੍ਨਿਰ੍ ਇਨ੍ਦ੍ਰੋ ऽਥ ਵਰੁਣਸ੍ ਤ੍ਵष੍ਟਾ ਪੂषਾ ਤਥਾਸ਼੍ਵਿਨੌ ਮਰੁਤੋ ਲੋਕਪਾਲਾਸ਼੍ ਚ ਨਾਨਾਯੁਦ੍ਧਵਿਸ਼ਾਰਦਾਃ
ਅਗਨਿ, ਇੰਦਰ, ਫਿਰ ਵਰੁਣ, ਤਵਾਸ਼ਤਰ, ਪੂਸ਼ਾ, ਅਸ਼ਵਿਨੀ, ਮਰੁਤ ਤੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ—ਇਹ ਸਾਰੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ।
ਤੇ ਦਾਨਵਾਃ ਸਰ੍ਵ ਏਵ ਯਾਮ੍ਯਾਂ ਵੈ ਦਿਸ਼ਿ ਸਂਗਰੇ ਅਕੁਰ੍ਵਨ੍ਤ ਮਹਾਯਤ੍ਨਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਰ੍ਣਵਸਂਸ੍ਥਿਤਾਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਦਾਨਵ, ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਟਿਕੇ ਹੋਏ, ਜੰਗ ਲਈ ਵੱਡਾ ਜਤਨ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ।
ਤ੍ਰਿਕੂਟਃ ਪਰ੍ਵਤਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਨਾਂ ਪੁਰਾਭਵਤ੍ ਤਦ੍ਵਨੇਨ ਯਯੁਃ ਸਰ੍ਵੇ ਤੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਰ੍ਣਵਮ੍
ਤ੍ਰਿਕੂਟ, ਜੋ ਪਹਾੜਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਸੀ, ਰਾਖਸਾਂ ਦੀ ਪੁਰਾਣੀ ਨਗਰੀ ਸੀ। ਉਸ ਜੰਗਲ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਿਲ ਕੇ ਦੱਖਣੀ ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਚਲੇ।
ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਮੇਲਨਂ ਯਤ੍ਰ ਪਰ੍ਵਤੋ ਮਲਯਸ੍ ਤੁ ਸਃ ਮਲਯਸ੍ਯਾਪਿ ਦੇਸ਼ੋ ऽਸੌ ਦੇਵਾਰੀਣਾਮ੍ ਅਭੂਤ੍ ਤਦਾ
ਮਲਯਾ ਪਹਾੜ 'ਤੇ, ਸਾਰੇ ਇਕਠੇ ਹੋਏ; ਮਲਯਾ ਦਾ ਉਹ ਹਿੱਸਾ ਉਸ ਵੇਲੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀਆਂ ਦਾ ਮਿਲਣ-ਥਾਂ ਬਣ ਗਿਆ।
ਦੇਵਾਨਾਂ ਗੌਤਮੀਤੀਰੇ ਤਤ੍ਰ ਸਂਨਿਹਿਤਃ ਸ਼ਿਵਃ ਇਤਿ ਤੇषਾਂ ਸਮਾਯੋਗੋ ਦੇਵਾਨਾਮ੍ ਅਭਵਤ੍ ਕਿਲ
ਗੌਤਮੀ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਉੱਥੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਦੇਵਾਂ ਵਿਚ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉੱਥੇ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠ ਹੋਇਆ।
ਦੇਵਾਃ ਸ੍ਵਰਥਮ੍ ਆਰੂਢਾਸ੍ ਤਤ੍ਰ ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਗਮਨ੍ ਗੌਤਮ੍ਯਾਃ ਸਰਿਦਮ੍ਬਾਯਾਃ ਪੁਲਿਨੇ ਵਿਮਲਾਸ਼ਯਾਃ
ਦੇਵ, ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਰਥਾਂ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਗੌਤਮੀ ਦਰਿਆ ਦੇ ਰੇਤਲੇ ਕੰਢੇ 'ਤੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋਏ।
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਭੀष੍ਟਦਾ ਯਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਪਿਤॄਣਾਮ੍ ਅਖਿਲਸ੍ਯ ਤੁ ਤਤੋ ਦੇਵਗਣਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਅਭਯਂ ਚਿਨ੍ਤਯਾਮ੍ ਆਸੁਸ੍ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ऽਥ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍
ਜੋ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ ਚਾਹੀਦਾ ਵਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਸਾਰੇ ਦੇਵ-ਗਣ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰਕੇ, ਆਪਸ ਵਿਚ ਨਿਰਭੈ ਹੋਣ ਦੀ ਸੋਚ ਕਰਨ ਲੱਗੇ।
ਅਤ੍ਰਾਪ੍ਯ੍ ਉਪਾਯਃ ਕੋ ऽਸ੍ਮਾਕਂ ਨਿਰ੍ਜਿਤਾਨਾਂ ਪਰੈਰ੍ ਹਠਾਤ੍ ਏਕਮ੍ ਏਵਾਤ੍ਰ ਨਃ ਸ਼੍ਰੇਯੋ ਵਿਜਯੋ ਵਾਥਵਾ ਮृਤਿਃ ਸਪਤ੍ਨੈਰ੍ ਅਭਿਭੂਤਾਨਾਂ ਜੀਵਿਤਂ ਧਿਙ੍ ਮਨਸ੍ਵਿਨਾਮ੍
ਉਥੇ ਵੀ, ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗੇ, 'ਸਾਡੇ ਲਈ, ਜੋ ਵੈਰੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਹਾਰ ਗਏ ਹਾਂ, ਕਿਹੜਾ ਉਪਾਅ ਹੈ? ਸਾਡੇ ਲਈ ਇਕ ਹੀ ਚੰਗੀ ਚੀਜ਼ ਹੈ—ਜਿੱਤ ਜਾਂ ਮੌਤ। ਵੈਰੀਆਂ ਦੇ ਹੱਥ ਹਾਰ ਕੇ ਜੀਣਾ, ਸਿਆਣਿਆਂ ਲਈ ਨਫ਼ਰਤਯੋਗ ਹੈ।'
ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਅਨ੍ਤਰੇ ਪੁਤ੍ਰ ਵਾਗ੍ ਉਵਾਚਾਸ਼ਰੀਰਿਣੀ
ਇਸ ਵੇਲੇ, ਪੁੱਤਰ, ਇਕ ਅਸਰੀਰੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ।
ਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨਾਲਂ ਸੁਰਗਣਾ ਗੌਤਮੀਮ੍ ਆਸ਼ੁ ਗਚ੍ਛਤ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਹਰਿਹਰੌ ਤਤ੍ਰ ਸਮਾਰਾਧਯਤੇਸ਼੍ਵਰੌ
'ਹੁਣ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਨਾ ਕਰੋ, ਸੁਰ-ਗਣੋ! ਜਲਦੀ ਗੌਤਮੀ ਵੱਲ ਜਾਓ। ਉੱਥੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਹਰੀ ਤੇ ਹਰਾ, ਦੋਵੇਂ ਪ੍ਰਭੂਆਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰੋ।'
ਗੋਦਾਵਰ੍ਯਾਸ੍ ਤਯੋਸ਼੍ ਚੈਵ ਪ੍ਰਸਾਦਾਤ੍ ਕਿਂ ਤੁ ਦੁष੍ਕਰਮ੍
'ਗੋਦਾਵਰੀ 'ਤੇ, ਉਹ ਦੋਵੇਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਕੀ ਮੁਸ਼ਕਲ ਹੈ ਜੋ ਮਿਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ?'
ਪ੍ਰਸਨ੍ਨਾਭ੍ਯਾਂ ਹਰੀਸ਼ਾਭ੍ਯਾਂ ਦੇਵਾ ਜਯਮ੍ ਅਭੀਪ੍ਸਿਤਮ੍ ਅਵਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਤੋ ਜਗ੍ਮੁਃ ਪਾਲਯਨ੍ਤੋ ਦਿਵੌਕਸਃ
ਹਰੀ ਤੇ ਈਸ਼ਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਦੇਵਾਂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਜਿੱਤ ਪਾ ਲਈ, ਤੇ ਅਕਾਸ਼ਵਾਸੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਹਰ ਥਾਂ ਚਲੇ ਗਏ।
ਯਤ੍ਰ ਦੇਵਾਗਮੋ ਜਾਤਸ੍ ਤਤ੍ ਤੀਰ੍ਥਂ ਤੇਨ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ਦੇਵਾਗਮਂ ਪ੍ਰਸ਼ਂਸਨ੍ਤਿ ਮੁਨਯਸ੍ ਤਤ੍ਤ੍ਵਦਰ੍ਸ਼ਿਨਃ
ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਇਕੱਠ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਤੀਰਥ 'ਦੇਵਾਗਮ' ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ। ਜੋ ਸਚ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਮੁਨਿ 'ਦੇਵਾਗਮ' ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰਾਸ਼ੀਤਿਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸ਼ਿਵਲਿਙ੍ਗਾਨਿ ਨਾਰਦ ਦੇਵਾਗਮਃ ਪਰ੍ਵਤੋ ऽਸੌ ਪ੍ਰਿਯ ਇਤ੍ਯ੍ ਅਪਿ ਕਥ੍ਯਤੇ ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਤਤ੍ ਤੀਰ੍ਥਂ ਦੇਵਪ੍ਰਿਯਮ੍ ਅਤੋ ਵਿਦੁਃ
ਉੱਥੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਅੱਸੀ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਿਵ-ਲਿੰਗ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਾੜ 'ਦੇਵਾਗਮ' ਤੇ 'ਪ੍ਰਿਆ' ਵੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਉਹ ਤੀਰਥ ਦੇਵਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰਾ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕੁਸ਼ਤਰ੍ਪਣਮ੍ ਆਖ੍ਯਾਤਂ ਪ੍ਰਣੀਤਾਸਂਗਮਂ ਤਥਾ ਤੀਰ੍ਥਂ ਸਰ੍ਵੇषੁ ਲੋਕੇषੁ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਾਯਕਮ੍
ਕੁਸ਼ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹਾਉਣ ਦੀ ਰੀਤ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ, ਤੇ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਇਕੱਠ ਵੀ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ, ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਪਾਪਹਰਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਸ੍ਯ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵੇ ਸਹ੍ਯੋ ਨਾਮ ਮਹਾਗਿਰਿਃ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਅਸਲ ਸੁਰਤ ਦੱਸਾਂਗਾ—ਸੁਣ, ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਪਾਪ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੀ। ਵਿਂਧਿਆ ਦੇ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਵੱਡਾ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜਿਸ ਦਾ ਨਾਮ ਸਹਯਾ ਹੈ।
ਯਦਙ੍ਘ੍ਰਿਭ੍ਯੋ ऽਭਵਨ੍ ਨਦ੍ਯੋ ਗੋਦਾਭੀਮਰਥੀਮੁਖਾਃ ਯਤ੍ਰਾਭਵਤ੍ ਤਦ੍ ਵਿਰਜਮ੍ ਏਕਵੀਰਾ ਚ ਯਤ੍ਰ ਸਾ
ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਨਦੀਆਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ, ਗੋਦਾ, ਭੀਮਾ, ਰਥੀ ਆਦਿ। ਉਥੇ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਵਿਰਜਾ ਨਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਥੇ ਇਕਵੀਰਾ ਨਦੀ ਵੀ ਹੈ।
ਨ ਤਸ੍ਯ ਮਹਿਮਾ ਕੈਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਅਪਿ ਸ਼ਕ੍ਯੋ ऽਨੁਵਰ੍ਣਿਤੁਮ੍ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਗਿਰੌ ਪੁਣ੍ਯਦੇਸ਼ੇ ਸ਼ृਣੁ ਨਾਰਦ ਯਤ੍ਨਤਃ
ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਿਸੇ ਵੀ ਵੱਲੋਂ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਹੀਂ ਦੱਸ ਸਕੀ। ਉਸ ਪਹਾੜ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਵਿੱਚ, ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ, ਨਾਰਦ।
ਗੁਹ੍ਯਾਦ੍ ਗੁਹ੍ਯਤਰਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਵੇਦੋਦਿਤਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ ਯਨ੍ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਮੁਨਯੋ ਦੇਵਾਸ਼੍ ਚ ਪਿਤਰੋ ऽਸੁਰਾਃ
ਮੈਂ ਹੁਣ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁੱਝੀ ਗੱਲ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ, ਪਵਿੱਤਰ। ਇਹ ਗੱਲ ਨਾ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਪਤਾ, ਨਾ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਨਾ ਪਿਤਰਾਂ, ਨਾ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ।
ਤਦ੍ ਅਹਂ ਪ੍ਰੀਤਯੇ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਸ਼੍ਰਵਣਾਤ੍ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਮ੍ ਪਰਃ ਸ ਪੁਰੁषੋ ਜ੍ਞੇਯੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤੋ ऽਕ੍ਸ਼ਰ ਏਵ ਤੁ
ਤੇਰੀ ਖੁਸ਼ੀ ਲਈ ਮੈਂ ਇਹ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਹੁੰਦੀਆਂ। ਉਹ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਜਾਣਨ ਯੋਗ ਹੈ—ਅਦ੍ਰਿਸ਼, ਤੇ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ।
ਅਪਰਸ਼੍ ਚ ਕ੍ਸ਼ਰਸ੍ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯਨ੍ਵਿਤ ਏਵ ਚ ਨਿਰਾਕਾਰਾਤ੍ ਸਾਵਯਵਃ ਪੁਰੁषਃ ਸਮਜਾਯਤ
ਉਸ ਤੋਂ ਹੋਰ, ਨਾਸਵੰਤ ਪੁਰਖ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਹੋਇਆ। ਨਿਰਾਕਾਰ ਤੋਂ, ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਪੁਰਖ ਜਨਮਿਆ।
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਆਪਃ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਾ ਅਦ੍ਭ੍ਯਸ਼੍ ਚ ਪੁਰੁषਸ੍ ਤਥਾ ਤਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਅਬ੍ਜਂ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਂ ਤਤ੍ਰਾਹਮ੍ ਅਭਵਂ ਮੁਨੇ
ਉਸ ਤੋਂ ਪਾਣੀ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਤੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਵੀ ਪੁਰਖ। ਉਹ ਦੋਵਾਂ ਤੋਂ ਕਮਲ ਜਨਮਿਆ, ਤੇ ਉਥੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੈਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਪृਥਿਵੀ ਵਾਯੁਰ੍ ਆਕਾਸ਼ ਆਪੋ ਜ੍ਯੋਤਿਸ੍ ਤਥੈਵ ਚ ਏਤੇ ਮਤ੍ਤਃ ਪੂਰ੍ਵਤਰਾ ਏਕਦੈਵਾਭਵਨ੍ ਮੁਨੇ
ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਆਕਾਸ਼, ਪਾਣੀ, ਤੇ ਅੱਗ—ਇਹ ਸਾਰੇ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਮੇਰੇ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਪਹਿਲੇ ਦੇਵਤਾ ਵਜੋਂ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਏਤਾਨ੍ ਏਵ ਪ੍ਰਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਨਾਨ੍ਯਤ੍ ਸ੍ਥਾਵਰਜਙ੍ਗਮਮ੍ ਨੈਵ ਵੇਦਾਸ੍ ਤਦਾ ਚਾਸਨ੍ ਨਾਹਂ ਦ੍ਰष੍ਟਾਸ੍ਮਿ ਕਿਂਚਨ
ਮੈਂ ਇਹੀ ਦੇਖਿਆ, ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ—ਨਾ ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਨਾ ਅਚਲ। ਉਸ ਵੇਲੇ, ਵੇਦ ਵੀ ਨਹੀਂ ਸਨ, ਤੇ ਮੈਂ ਕੁਝ ਵੀ ਵੇਖਣ ਜੋਗਾ ਨਹੀਂ ਸੀ।