ਅਸ੍ਮਨ੍ਮਖਵਿਨਾਸ਼ਾਯ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਪ੍ਰੇषਿਤਾ ਯਤਃ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਭਵਦ੍ਭ੍ਯਃ ਪਾਪਿष੍ਠਾ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾਃ ਸਨ੍ਤੁ ਸ਼ਤ੍ਰਵਃ
ਕਿਉਂਕਿ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਨੂੰ ਸਾਡੇ ਯਜਨ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜਿਆ ਗਿਆ ਸੀ, ਇਸ ਲਈ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਦ ਰਾਖਸ਼ਸ ਤੁਹਾਡੇ ਵੈਰੀ ਹੋਣ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਦੇਵਾਨਾਂ ਰਾਕ੍ਸ਼ਸਾ ਵੈਰਿਣੋ ऽਭਵਨ੍ ਕृਤ੍ਯਾਂ ਚ ਵਡਵਾਂ ਤਤ੍ਰ ਦੇਵਾਸ਼੍ ਚ ऋषਯੋ ऽਮਲਾਃ
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਰਾਖਸ਼ਸ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਵੈਰੀ ਬਣ ਗਏ; ਉਥੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਜਾਦੂਈ ਘੋੜੀ ਬਣਾਈ।
ਮृਤ੍ਯੋਰ੍ ਭਾਰ੍ਯਾ ਭਵ ਤ੍ਵਂ ਤਾਮ੍ ਇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤੇ ऽਭ੍ਯषੇਚਯਨ੍ ਅਭਿषੇਕੋਦਕਂ ਯਤ੍ ਤੁ ਸਾ ਨਦੀ ਵਡਵਾਭਵਤ੍
"ਤੂੰ ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਦੀ ਪਤਨੀ ਬਣ," ਕਹਿ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਕੀਤਾ; ਅਭਿਸ਼ੇਕ ਦਾ ਪਾਣੀ ਵਡਵਾ ਨਦੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਮृਤ੍ਯੁਨਾ ਸ੍ਥਾਪਿਤਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਮਹਾਨਲਮ੍ ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੁਤਮ੍ ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਤਤ੍ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਡਵਾਸਂਗਮਂ ਵਿਦੁਃ
ਮ੍ਰਿਤਯੁ ਵੱਲੋਂ ਸਥਾਪਿਤ ਲਿੰਗ ਮਹਾਨਲ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਉਹ ਤੀਰਥ ਵਡਵਾ-ਸੰਗਮ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਮਹਾਨਲੋ ਯਤ੍ਰ ਦੇਵਸ੍ ਤਤ੍ ਤੀਰ੍ਥਂ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਦਮ੍ ਸਹਸ੍ਰਂ ਤਤ੍ਰ ਤੀਰ੍ਥਾਨਾਂ ਸਰ੍ਵਾਭੀष੍ਟਪ੍ਰਦਾਯਿਨਾਮ੍ ਉਭਯੋਸ੍ ਤੀਰਯੋਸ੍ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਮਰਣਾਦ੍ ਅਘਘਾਤਿਨਾਮ੍
ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਨਲ ਦੇਵਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਤੀਰਥ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਦੋਵੇਂ ਕੰਢਿਆਂ ਤੇ ਹਜ਼ਾਰ ਤੀਰਥ ਹਨ, ਜੋ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਯਾਦ ਕਰਨ ਨਾਲ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਆਤ੍ਮਤੀਰ੍ਥਮ੍ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਂ ਭੁਕ੍ਤਿਮੁਕ੍ਤਿਪ੍ਰਦਂ ਨृਣਾਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਾਵਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਯਤ੍ਰ ਜ੍ਞਾਨੇਸ਼੍ਵਰਃ ਸ਼ਿਵਃ
ਆਤਮ-ਤੀਰਥ ਵਜੋਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਮੈਂ ਉਸ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਜਿੱਥੇ ਗਿਆਨ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਸ਼ਿਵ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।
ਦਤ੍ਤ ਇਤ੍ਯ੍ ਅਪਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਃ ਸੋ ऽਤ੍ਰਿਪੁਤ੍ਰੋ ਹਰਪ੍ਰਿਯਃ ਦੁਰ੍ਵਾਸਸਃ ਪ੍ਰਿਯੋ ਭ੍ਰਾਤਾ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਾਨਵਿਸ਼ਾਰਦਃ ਸ ਗਤ੍ਵਾ ਪਿਤਰਂ ਪ੍ਰਾਹ ਵਿਨਯੇਨ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ
ਉਹ ਦੱਤਾ ਵਜੋਂ ਵੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤ੍ਰੀ ਦਾ ਪੁੱਤਰ, ਹਰਾ ਦਾ ਪਿਆਰਾ, ਦੁਰਵਾਸਾ ਦਾ ਪਿਆਰਾ ਭਰਾ, ਸਭ ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ; ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਕੋਲ ਗਿਆ, ਨਮਨ ਕਰਕੇ ਨਮ੍ਰਤਾ ਨਾਲ ਬੋਲਿਆ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮਜ੍ਞਾਨਂ ਕਥਂ ਮੇ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਕਂ ਪृਚ੍ਛਾਮਿ ਕ੍ਵ ਯਾਮਿ ਚ
ਮੈਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮ ਗਿਆਨ ਕਿਵੇਂ ਮਿਲੇ? ਮੈਂ ਕਿਸ ਨੂੰ ਪੁੱਛਾਂ, ਅਤੇ ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ?
ਤਚ੍ ਛ੍ਰੁਤ੍ਵਾਤ੍ਰਿਃ ਪੁਤ੍ਰਵਾਕ੍ਯਂ ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਵਚਨਮ੍ ਅਬ੍ਰਵੀਤ੍
ਪਿਤਾ ਅਤ੍ਰੀ ਨੇ ਪੁੱਤਰ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਫਿਰ ਬੋਲਿਆ।
ਗੌਤਮੀਂ ਪੁਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛ ਤ੍ਵਂ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਤੁਹਿ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਸ ਤੁ ਪ੍ਰੀਤੋ ਯਦੈਵ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਤਦਾ ਜ੍ਞਾਨਮ੍ ਅਵਾਪ੍ਸ੍ਯਸਿ
ਪੁੱਤਰ, ਤੂੰ ਗੌਤਮੀ ਨਦੀ ਤੇ ਜਾ, ਉਥੇ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕਰ; ਜਦ ਉਹ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ, ਤਦ ਤੈਨੂੰ ਗਿਆਨ ਮਿਲੇਗਾ।
ਤਥੇਤ੍ਯ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਤਦਾਤ੍ਰੇਯੋ ਗਙ੍ਗਾਂ ਗਤ੍ਵਾ ਸ਼ੁਚਿਰ੍ ਯਤਃ ਕृਤਾਞ੍ਜਲਿਪੁਟੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਤੁष੍ਟਾਵ ਸ਼ਂਕਰਮ੍
ਦੱਤਾ ਨੇ "ਠੀਕ ਹੈ" ਕਹਿ ਕੇ, ਗੰਗਾ ਤੇ ਗਿਆ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਯੰਮ ਵਾਲਾ ਹੋ ਕੇ, ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸ਼ੰਕਰ ਦੀ ਸਤਕਾਰੀ ਕੀਤੀ।
ਸਂਸਾਰਕੂਪੇ ਪਤਿਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਦੈਵਾਨ੍ ਮੋਹੇਨ ਗੁਪ੍ਤੋ ਭਵਦੁਃਖਪਙ੍ਕੇ ਅਜ੍ਞਾਨਨਾਮ੍ਨਾ ਤਮਸਾਵृਤੋ ऽਹਂ ਪਰਂ ਨ ਵਿਨ੍ਦਾਮਿ ਸੁਰਾਧਿਨਾਥ
ਮੈਂ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕੂਏ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਭਾਗ ਦੇ ਮੋਹ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੁੱਖ ਦੀ ਚੀਕੜ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ, ਅਗਿਆਨ ਦੇ ਹਨੇਰੇ ਵਿੱਚ ਘਿਰਿਆ; ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮੈਂ ਪਰਮ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਦਾ।
ਭਿਨ੍ਨਸ੍ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲੇਨ ਬਲੀਯਸਾਹਂ ਪਾਪੇਨ ਚਿਨ੍ਤਾਕ੍ਸ਼ੁਰਪਾਟਿਤਸ਼੍ ਚ ਤਪ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪਞ੍ਚੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਤੀਵ੍ਰਤਾਪੈਃ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਸਂਤਾਰਯ ਸੋਮਨਾਥ
ਮੈਂ ਤੀਬਰ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਨਾਲ ਜਖਮੀ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਪਾਪੀ ਚਿੰਤਾ ਦੀ ਧਾਰ ਨਾਲ ਚੀਰਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਪੰਜ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਤੀਬਰ ਪੀੜ ਨਾਲ ਸੜ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਤੇ ਥੱਕ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਸੋਮਨਾਥ ਜੀ, ਮੈਨੂੰ ਪਾਰ ਲੰਘਾ ਲਵੋ।
ਬਦ੍ਧੋ ऽਸ੍ਮਿ ਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਮਯੈਸ਼੍ ਚ ਬਨ੍ਧੈਰ੍ ਹਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਰੋਗਾਨਲਤੀਵ੍ਰਤਾਪੈਃ ਕ੍ਰਾਨ੍ਤੋ ऽਸ੍ਮ੍ਯ੍ ਅਹਂ ਮृਤ੍ਯੁਭੁਜਂਗਮੇਨ ਭੀਤੋ ਭृਸ਼ਂ ਕਿਂ ਕਰਵਾਣਿ ਸ਼ਂਭੋ
ਮੈਂ ਗਰੀਬੀ ਦੇ ਬੰਧਨਾਂ ਵਿਚ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ, ਰੋਗਾਂ ਦੀ ਤੇਜ਼ ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹਾਂ, ਮੌਤ ਦੇ ਸੱਪ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਘੇਰ ਲਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਬਹੁਤ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ। ਸ਼ੰਭੂ ਜੀ, ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ?
ਭਵਾਭਵਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਅਤਿਪੀਡਿਤੋ ऽਹਂ ਤृष੍ਣਾਕ੍ਸ਼ੁਧਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਰਜਸ੍ਤਮੋਭ੍ਯਾਮ੍ ਈਦृਕ੍ਸ਼ਯਾ ਜਰਯਾ ਚਾਭਿਭੂਤਃ ਪਸ਼੍ਯਾਵਸ੍ਥਾਂ ਕृਪਯਾ ਮੇ ऽਦ੍ਯ ਨਾਥ
ਮੈਂ ਜਨਮ ਤੇ ਮਰਨ ਦੀਆਂ ਵੱਡੀਆਂ ਪੀੜਾਂ ਨਾਲ ਪੀੜਤ ਹਾਂ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਤੇ ਭੁੱਖ ਨਾਲ, ਰਜ ਤੇ ਤਮਸ ਨਾਲ, ਤੇ ਬੁਢਾਪੇ ਤੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਾਰ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਨਾਥ ਜੀ, ਅੱਜ ਮੇਰੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਦਇਆ ਨਾਲ ਵੇਖੋ।
ਕਾਮੇਨ ਕੋਪੇਨ ਚ ਮਤ੍ਸਰੇਣ ਦਮ੍ਭੇਨ ਦਰ੍ਪਾਦਿਭਿਰ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਨੇਕੈਃ ਏਕੈਕਸ਼ਃ ਕष੍ਟਗਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਵਿਦ੍ਧਸ੍ ਤ੍ਵਂ ਨਾਥਵਦ੍ ਵਾਰਯ ਨਾਥ ਸ਼ਤ੍ਰੂਨ੍
ਕਾਮ, ਗੁੱਸਾ, ਈਰਖਾ, ਝੂਠ, ਅਹੰਕਾਰ ਤੇ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਕਾਰਾਂ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਇੱਕ-ਇੱਕ ਕਰਕੇ ਦੁੱਖ ਵਿੱਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ ਹੈ। ਨਾਥ ਜੀ, ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਾਂਗ, ਮੇਰੇ ਵੈਰੀਆਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੋ।
ਕਸ੍ਯਾਪਿ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਪਤਿਤਸ੍ਯ ਪੁਂਸੋ ਦੁਃਖਪ੍ਰਣੋਦੀ ਭਵਤੀਤਿ ਸਤ੍ਯਮ੍ ਵਿਨਾ ਭਵਨ੍ਤਂ ਮਮ ਸੋਮਨਾਥ ਕੁਤ੍ਰਾਪਿ ਕਾਰੁਣ੍ਯਵਚੋ ऽਪਿ ਨਾਸ੍ਤਿ
ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ ਕਿ ਕੋਈ-ਨ-ਕੋਈ ਡਿੱਗੇ ਹੋਏ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਦੁੱਖ ਦੂਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਸੋਮਨਾਥ ਜੀ, ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾਂ ਮੇਰੇ ਲਈ ਕਿਤੇ ਵੀ ਦਇਆ ਦਾ ਇੱਕ ਵੀ ਸ਼ਬਦ ਨਹੀਂ।
ਤਾਵਤ੍ ਸ ਕੋਪੋ ਭਯਮੋਹਦੁਃਖਾਨ੍ਯ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਦਾਰਿਦ੍ਰ੍ਯਰੁਜਸ੍ ਤਥੈਵ ਕਾਮਾਦਯੋ ਮृਤ੍ਯੁਰ੍ ਅਪੀਹ ਯਾਵਨ੍ ਨਮਃ ਸ਼ਿਵਾਯੇਤਿ ਨ ਵਚ੍ਮਿ ਵਾਕ੍ਯਮ੍
ਜਦ ਤੱਕ ਮੈਂ 'ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ' ਨਹੀਂ ਆਖਦਾ, ਗੁੱਸਾ, ਡਰ, ਭਟਕਣਾ, ਦੁੱਖ, ਅਗਿਆਨ, ਗਰੀਬੀ, ਰੋਗ, ਕਾਮ ਤੇ ਮੌਤ ਇਥੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਮੇ ऽਸ੍ਤਿ ਧਰ੍ਮੋ ਨ ਚ ਮੇ ऽਸ੍ਤਿ ਭਕ੍ਤਿਰ੍ ਨਾਹਂ ਵਿਵੇਕੀ ਕਰੁਣਾ ਕੁਤੋ ਮੇ ਦਾਤਾਸਿ ਤੇਨਾਸ਼ੁ ਸ਼ਰਣ੍ਯ ਚਿਤ੍ਤੇ ਨਿਧੇਹਿ ਸੋਮੇਤਿ ਪਦਂ ਮਦੀਯੇ
ਮੇਰੇ ਕੋਲ ਨਾ ਧਰਮ ਹੈ, ਨਾ ਭਗਤੀ, ਨਾ ਮੈਂ ਸਮਝਦਾਰ ਹਾਂ, ਦਇਆ ਤਾਂ ਹੋਣ ਦਾ ਸਵਾਲ ਹੀ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਲਈ, ਸ਼ਰਨ ਦਾਤਾ, ਸੋਮ ਦਾ ਨਾਮ ਮੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਜਲਦੀ ਰੱਖੋ।
ਯਾਚੇ ਨ ਚਾਹਂ ਸੁਰਭੂਪਤਿਤ੍ਵਂ ਹृਤ੍ਪਦ੍ਮਮਧ੍ਯੇ ਮਮ ਸੋਮਨਾਥ ਸ਼੍ਰੀਸੋਮਪਾਦਾਮ੍ਬੁਜਸਂਨਿਧਾਨਂ ਯਾਚੇ ਵਿਚਾਰ੍ਯੈਵ ਚ ਤਤ੍ ਕੁਰੁष੍ਵ
ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਜਗਦੀ ਨਹੀਂ ਮੰਗਦਾ। ਸੋਮਨਾਥ ਜੀ, ਮੇਰੇ ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿਚ ਤੁਹਾਡੇ ਪਵਿੱਤਰ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਹੀ ਮੰਗਦਾ ਹਾਂ। ਇਹ ਸੋਚ ਕੇ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਦਾਨ ਦੇਵੋ।
ਯਥਾ ਤਵਾਹਂ ਵਿਦਿਤੋ ऽਸ੍ਮਿ ਪਾਪਸ੍ ਤਥਾਪਿ ਵਿਜ੍ਞਾਪਨਮ੍ ਆਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਸਂਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਵਚਃ ਸ਼ਿਵੇਤਿ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤਿਃ ਸ੍ਯਾਨ੍ ਮਮ ਸੋਮਨਾਥ
ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪਾਪੀ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਫਿਰ ਵੀ ਮੇਰੀ ਅਰਜ਼ ਸੁਣੋ। ਜਿੱਥੇ 'ਸ਼ਿਵ' ਦਾ ਨਾਮ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਹੀ, ਸੋਮਨਾਥ ਜੀ, ਮੇਰਾ ਵਾਸ ਹੋਵੇ।
ਗੌਰੀਪਤੇ ਸ਼ਂਕਰ ਸੋਮਨਾਥ ਵਿਸ਼੍ਵੇਸ਼ ਕਾਰੁਣ੍ਯਨਿਧੇ ऽਖਿਲਾਤ੍ਮਨ੍ ਸਂਸ੍ਤੂਯਤੇ ਯਤ੍ਰ ਸਦੇਤਿ ਤਤ੍ਰ ਕੇषਾਮ੍ ਅਪਿ ਸ੍ਯਾਤ੍ ਕृਤਿਨਾਂ ਨਿਵਾਸਃ
ਗੌਰੀ ਦੇ ਪਤੀ, ਸ਼ੰਕਰ, ਸੋਮਨਾਥ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦਇਆ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ, ਸਭ ਦੇ ਅੰਤਰਯਾਮੀ—ਜਿੱਥੇ ਤੁਹਾਡੀ ਸਚਾਈ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਹੀ ਨੇਕ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਵਾਸ ਹੋਵੇ।
ਇਤ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਰੇਯਸ੍ਤੁਤਿਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਤੁਤੋष ਭਗਵਾਨ੍ ਹਰਃ ਵਰਦੋ ऽਸ੍ਮੀਤਿ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਯੋਗਿਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਕृਦ੍ ਭਵਃ
ਇਸ ਆਤ੍ਰੇਯ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਸੁਣ ਕੇ, ਭਗਵਾਨ ਹਰਾ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਤੇ ਉਸ ਯੋਗੀ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਵਰ ਦਾਤਾ ਹਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹਾਂ।'
ਆਤ੍ਮਜ੍ਞਾਨਂ ਚ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਚ ਭੁਕ੍ਤਿਂ ਚ ਵਿਪੁਲਾਂ ਤ੍ਵਯਿ ਤੀਰ੍ਥਸ੍ਯਾਪਿ ਚ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਂ ਵਰੋ ऽਯਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਾਰ੍ਚਿਤ
ਤੈਨੂੰ ਆਤਮ ਗਿਆਨ, ਮੁਕਤੀ, ਵੱਡੀ ਭੋਗ, ਤੇ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਇਹ ਵਰ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮ੍ ਅਸ੍ਤ੍ਵ੍ ਇਤਿ ਤਂ ਸ਼ਂਭੁਰ੍ ਉਕ੍ਤ੍ਵਾ ਚਾਨ੍ਤਰਧੀਯਤ ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਤਤ੍ ਤੀਰ੍ਥਮ੍ ਆਤ੍ਮਤੀਰ੍ਥਂ ਵਿਦੁਰ੍ ਬੁਧਾਃ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨੇਨ ਦਾਨੇਨ ਮੁਕ੍ਤਿਃ ਸ੍ਯਾਦ੍ ਇਹ ਨਾਰਦ
ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ 'ਇਹੋ ਜਿਹਾ ਹੋਵੇ' ਆਖ ਕੇ ਅੰਤर्धਾਨ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਉਸ ਤੀਰਥ ਨੂੰ 'ਆਤਮ ਤੀਰਥ' ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ ਨਾਲ ਮੁਕਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ, ਨਾਰਦ ਜੀ।
ਅਸ਼੍ਵਤ੍ਥਤੀਰ੍ਥਮ੍ ਆਖ੍ਯਾਤਂ ਪਿਪ੍ਪਲਂ ਚ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ਉਤ੍ਤਰੇ ਮਨ੍ਦਤੀਰ੍ਥਂ ਤੁ ਤਤ੍ਰ ਵ੍ਯੁष੍ਟਿਮ੍ ਇਤਃ ਸ਼ृਣੁ
ਅਸ਼ਵੱਥ ਤੀਰਥ ਦਾ ਵਰਣਨ ਹੋ ਚੁਕਾ ਹੈ, ਫਿਰ ਪਿੱਪਲ ਦਾ। ਹੁਣ ਉੱਤਰ ਵੱਲ ਮੰਦ ਤੀਰਥ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣੋ।
ਪੁਰਾ ਤ੍ਵ੍ ਅਗਸ੍ਤ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਸ਼ਾਪਤਿਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ਦੇਵੈਸ੍ ਤੁ ਪ੍ਰੇਰਿਤਃ ਪੂਰ੍ਵਂ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਸ੍ਯ ਪ੍ਰਾਰ੍ਥਨਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਪੁਰਾਣੇ ਸਮੇਂ, ਭਗਵਾਨ ਅਗਸਤ, ਦੱਖਣੀ ਦਿਸ਼ਾ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਵਿਂਧਿਆ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਲਈ ਭੇਜੇ ਗਏ।
ਸ ਸ਼ਨੈਰ੍ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਮ੍ ਅਭ੍ਯਾਗਾਤ੍ ਸਹਸ੍ਰਮੁਨਿਭਿਰ੍ ਵृਤਃ ਤਮ੍ ਆਗਤ੍ਯ ਨਗਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਬਹੁਵृਕ੍ਸ਼ਸਮਾਕੁਲਮ੍
ਉਹ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਿਂਧਿਆ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਹਜ਼ਾਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ। ਜਦ ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ, ਬਹੁਤ ਦਰੱਖਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਥੇ ਪਹੁੰਚਿਆ—
ਸ੍ਪਰ੍ਧਿਨਂ ਮੇਰੁਭਾਨੁਭ੍ਯਾਂ ਵਿਨ੍ਧ੍ਯਂ ਸ਼ृਙ੍ਗਸ਼ਤੈਰ੍ ਵृਤਮ੍ ਅਤ੍ਯੁਨ੍ਨਤਂ ਨਗਂ ਧੀਰੋ ਲੋਪਾਮੁਦ੍ਰਾਪਤਿਰ੍ ਮੁਨਿਃ
ਵਿੰਧਿਆ, ਜੋ ਸੈਂਕੜੇ ਚੋਟੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਮੇਰੂ ਤੇ ਸੂਰਜ ਨਾਲ ਟੱਕਰ ਲੈਂਦਾ ਸੀ। ਲੋਪਾਮੁਦਰਾ ਦੇ ਪਤੀ, ਉਹ ਧੀਰ ਰਿਸ਼ੀ, ਉਸ ਉੱਚੇ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਕृਤਾਤਿਥ੍ਯੋ ਦ੍ਵਿਜੈਃ ਸਾਰ੍ਧਂ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯ ਚ ਨਗਂ ਪੁਨਃ ਇਦਮ੍ ਆਹ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਦੇਵਕਾਰ੍ਯਾਰ੍ਥਸਿਦ੍ਧਯੇ
ਦਵਿਜਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਅਤਿਥੀ ਵਜੋਂ ਸਤਿਕਾਰ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਕੰਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਲਈ ਇਹ ਬੋਲ ਆਖੇ।