ਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਾਲਯਚ੍ ਚ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਾਨਿ ਅਸृਗ੍ਲਿਪ੍ਤਾਨਿ ਨਾਰਦ ਗਙ੍ਗਾਮ੍ਭਸਾ ਤਤ੍ਰ ਕੁਣ੍ਡਂ ਵਾਰਾਹਮ੍ ਅਭਵਤ੍ ਤਤਃ
ਉਥੇ, ਨਾਰਦ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਗ, ਜੋ ਖੂਨ ਨਾਲ ਲਪੇਟੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਧੋਏ; ਉਥੇ ਵਾਰਾਹ ਨਾਂ ਦਾ ਇੱਕ ਕੁੰਡ ਬਣ ਗਿਆ।
ਮੁਖੇ ਨ੍ਯਸ੍ਤਂ ਮਹਾਯਜ੍ਞਂ ਦੇਵਾਨਾਂ ਪੁਰਤੋ ਹਰਿਃ ਦਤ੍ਤਵਾਂਸ੍ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਮੁਖਾਦ੍ ਯਜ੍ਞੋ ऽਭ੍ਯਜਾਯਤ
ਵੱਡਾ ਯਜਨ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਹਰੀ ਨੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ, ਯਜਨ ਨੂੰ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਯਜਨ ਜਨਮਿਆ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਭृਤਿ ਯਜ੍ਞਾਙ੍ਗਂ ਪ੍ਰਧਾਨਂ ਸ੍ਰੁਵ ਉਚ੍ਯਤੇ ਵਾਰਾਹਰੂਪਮ੍ ਅਭਵਦ੍ ਏਵਂ ਵੈ ਕਾਰਣਾਨ੍ਤਰਾਤ੍
ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਯਜਨ ਦੀ ਮੁੱਖ ਚਮਚ ਵਾਰਾਹ ਰੂਪ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੋਰ ਕਾਰਣ ਕਰਕੇ ਵੀ ਇਹ ਹੋਇਆ।
ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਪੁਣ੍ਯਤਮਂ ਤੀਰ੍ਥਂ ਵਾਰਾਹਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਮ੍ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨਂ ਚ ਦਾਨਂ ਚ ਸਰ੍ਵਕ੍ਰਤੁਫਲਪ੍ਰਦਮ੍
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਵਾਰਾਹ ਤੀਰਥ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ ਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ, ਸਾਰੇ ਯਜਨਾਂ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤੋ ऽਪਿ ਯਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਪਿਤॄਨ੍ ਸ੍ਮਰਤਿ ਪੁਣ੍ਯਕृਤ੍ ਵਿਮੁਕ੍ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਪਾਪੇਭ੍ਯਃ ਪਿਤਰਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਮ੍ ਆਪ੍ਨੁਯੁਃ
ਉਥੇ ਰਹਿ ਕੇ, ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ, ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਵਰਗ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕੁਸ਼ਾਵਰ੍ਤਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਅਹਂ ਵਕ੍ਤੁਂ ਨ ਤੇ ਕ੍ਸ਼ਮਃ ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਮਰਣਮਾਤ੍ਰੇਣ ਕृਤਕृਤ੍ਯੋ ਭਵੇਨ੍ ਨਰਃ
ਕੁਸ਼ਾਵਰਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਬਿਆਨ ਕਰਨਾ ਮੇਰੇ ਵੱਸ ਵਿਚ ਨਹੀਂ; ਉਸ ਦੀ ਸਿਰਫ ਯਾਦ ਕਰ ਲੈਣ ਨਾਲ ਹੀ ਮਨੁੱਖ ਦੀ ਸਾਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਕੁਸ਼ਾਵਰ੍ਤਮ੍ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਂ ਨਰਾਣਾਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਦਮ੍ ਕੁਸ਼ੇਨਾਵਰ੍ਤਿਤਂ ਯਤ੍ਰ ਗੌਤਮੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ
ਕੁਸ਼ਾਵਰਤ ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਗੌਤਮ ਨੇ ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਘੁੰਮਣੀ ਬਣਾਈ ਸੀ।
ਕੁਸ਼ੇਨਾਵਰ੍ਤਯਿਤ੍ਵਾ ਤੁ ਆਨਯਾਮ੍ ਆਸ ਤਾਂ ਮੁਨਿਃ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨਂ ਚ ਦਾਨਂ ਚ ਪਿਤॄਣਾਂ ਤृਪ੍ਤਿਦਾਯਕਮ੍
ਕੁਸ਼ ਘਾਸ ਨਾਲ ਘੁੰਮਣੀ ਬਣਾਕੇ, ਉਸ ਮੁਨੀ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਉਥੇ ਲਿਆਇਆ; ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਨੀਲਗਙ੍ਗਾ ਸਰਿਚ੍ਛ੍ਰੇष੍ਠਾ ਨਿਃਸृਤਾ ਨੀਲਪਰ੍ਵਤਾਤ੍ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਨਾਨਾਦਿ ਯਤ੍ ਕਿਂਚਿਤ੍ ਕਰੋਤਿ ਪ੍ਰਯਤੋ ਨਰਃ
ਨੀਲਾ ਗੰਗਾ, ਨਦੀਆਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ, ਨੀਲਾ ਪਹਾੜ ਤੋਂ ਨਿਕਲਦੀ ਹੈ; ਉਥੇ ਜੋ ਭੀ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਆਦਿ ਕਰਦਾ ਹੈ—
ਸਰ੍ਵਂ ਤਦ੍ ਅਕ੍ਸ਼ਯਂ ਵਿਦ੍ਯਾਤ੍ ਪਿਤॄਣਾਂ ਤृਪ੍ਤਿਦਾਯਕਮ੍ ਵਿਸ਼੍ਰੁਤਂ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਕਪੋਤਂ ਤੀਰ੍ਥਮ੍ ਉਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਹ ਸਭ ਅਟੱਲ ਸਮਝੋ, ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਤ੍ਰਿਪਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ; ਕਪੋਤਾ ਤੀਰਥ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਰੂਪਂ ਚ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਮੁਨੇ ਸ਼ृਣੁ ਮਹਾਫਲਮ੍ ਤਤ੍ਰ ਬ੍ਰਹ੍ਮਗਿਰੌ ਕਸ਼੍ਚਿਦ੍ ਵ੍ਯਾਧਃ ਪਰਮਦਾਰੁਣਃ
ਮੈਂ ਉਸ ਦਾ ਰੂਪ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਹੇ ਮੁਨੀ, ਉਸ ਦੀ ਵੱਡੀ ਮਹਿਮਾ ਸੁਣ। ਉਥੇ ਬ੍ਰਹਮਗਿਰੀ ਪਹਾੜ ਤੇ, ਇੱਕ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਸੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਰੜਾ।
ਹਿਨਸ੍ਤਿ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਨ੍ ਸਾਧੂਨ੍ ਯਤੀਨ੍ ਗੋਪਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਮृਗਾਨ੍ ਏਵਂਭੂਤਃ ਸ ਪਾਪਾਤ੍ਮਾ ਕ੍ਰੋਧਨੋ ऽਨृਤਭਾषਣਃ
ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ, ਸਾਧੂਆਂ, ਯਤੀਆਂ, ਗੋਪਾਲਾਂ ਅਤੇ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਂਦਾ ਸੀ; ਉਹ ਪਾਪੀ, ਗੁੱਸੇ ਵਾਲਾ ਤੇ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਭੀषਣਾਕृਤਿਰ੍ ਅਤ੍ਯੁਗ੍ਰੋ ਨੀਲਾਕ੍ਸ਼ੋ ਹ੍ਰਸ੍ਵਬਾਹੁਕਃ ਦਨ੍ਤੁਰੋ ਨष੍ਟਨਾਸਾਕ੍ਸ਼ੋ ਹ੍ਰਸ੍ਵਪਾਤ੍ ਪृਥੁਕੁਕ੍ਸ਼ਿਕਃ
ਉਹ ਡਰਾਉਣੀ ਸ਼ਕਲ ਵਾਲਾ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਭਿਆਨਕ, ਕਾਲੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਛੋਟੀ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲਾ, ਉਭਰੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ, ਨੱਕ ਤੇ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਵੰਜਾ, ਛੋਟੀ ਲੱਤਾਂ ਤੇ ਚੌੜੀ ਪੇਟ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਹ੍ਰਸ੍ਵੋਦਰੋ ਹ੍ਰਸ੍ਵਭੁਜੋ ਵਿਕृਤੋ ਗਰ੍ਦਭਸ੍ਵਨਃ ਪਾਸ਼ਹਸ੍ਤਃ ਪਾਪਚਿਤ੍ਤਃ ਪਾਪਿष੍ਠਃ ਸਧਨੁਃ ਸਦਾ
ਉਹ ਛੋਟੀ ਪੇਟ, ਛੋਟੀ ਬਾਂਹਾਂ, ਵਿਗੜੀ ਹੋਈ ਸ਼ਕਲ, ਗਧੇ ਵਾਂਗ ਰੌਲਾ ਪਾਉਂਦਾ, ਹੱਥ ਵਿਚ ਫੰਨ੍ਹੀ ਫੜੀ ਹੋਈ, ਮੰਦੇ ਮਨ ਵਾਲਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਪਾਪੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਧਨੁਸ਼ ਫੜੀ ਹੋਈ।
ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਤਥਾਭੂਤਾ ਅਪਤ੍ਯਾਨ੍ਯ੍ ਅਪਿ ਨਾਰਦ ਤਯਾ ਤੁ ਪ੍ਰੇਰ੍ਯਮਾਣੋ ऽਸੌ ਵਿਵੇਸ਼ ਗਹਨਂ ਵਨਮ੍
ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਸੁਭਾਵ ਦੀ ਸੀ, ਉਸਦੇ ਬੱਚੇ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਸਨ। ਨਾਰਦ ਜੀ, ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਦੇ ਕਹਿਣ ਤੇ, ਉਹ ਗਾੜ੍ਹੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਚਲਾ ਗਿਆ।
ਸ ਜਘਾਨ ਮृਗਾਨ੍ ਪਾਪਃ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣੋ ਬਹੁਰੂਪਿਣਃ ਪਞ੍ਜਰੇ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ਿਪਤ੍ ਕਾਂਸ਼੍ਚਿਜ੍ ਜੀਵਮਾਨਾਂਸ੍ ਤਥੇਤਰਾਨ੍
ਉਹ ਪਾਪੀ ਬੰਦਾ ਨੇ ਕਈ ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਪੰਛੀ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ, ਕੁਝ ਜੀਉਂਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨੂੰ ਪਿੰਜਰੇ ਵਿਚ ਪਾ ਦਿੱਤਾ, ਤੇ ਹੋਰਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਐਸਾ ਹੀ ਕੀਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ੁਧਯਾ ਪਰਿਤਪ੍ਤਾਙ੍ਗੋ ਵਿਹ੍ਵਲਸ੍ ਤृषਯਾ ਤਥਾ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਦੇਸ਼ੋ ਬਹੁਤਰਂ ਨ੍ਯਵਰ੍ਤਤ ਗृਹਂ ਪ੍ਰਤਿ
ਭੁੱਖ ਨਾਲ ਤੜਪਦਾ, ਪਿਆਸ ਨਾਲ ਬੇਹੋਸ਼, ਭਟਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਹ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਘਰ ਵੱਲ ਮੁੜ ਗਿਆ।
ਤਤੋ ऽਪਰਾਹ੍ਣੇ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤੇ ਨਿਵृਤ੍ਤੇ ਮਧੁਮਾਧਵੇ ਕ੍ਸ਼ਣਾਤ੍ ਤਡਿਦ੍ ਗਰ੍ਜਿਤਂ ਚ ਸਾਭ੍ਰਂ ਚੈਵਾਭਵਤ੍ ਤਦਾ
ਫਿਰ, ਜਦ ਦਪਹਿਰ ਹੋ ਗਈ ਤੇ ਬਸੰਤ ਰੁੱਤ ਮੁੱਕ ਗਈ, ਅਚਾਨਕ ਬਿਜਲੀ ਚਮਕੀ, ਗੜਗੜਾਹਟ ਹੋਈ, ਤੇ ਬੱਦਲ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ।
ਵਵੌ ਵਾਯੁਃ ਸਾਸ਼੍ਮਵਰ੍षੋ ਵਾਰਿਧਾਰਾਤਿਭੀषਣਃ ਸ ਗਚ੍ਛਂਲ੍ ਲੁਬ੍ਧਕਃ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਃ ਪਨ੍ਥਾਨਂ ਨਾਵਬੁਧ੍ਯਤ
ਹਵਾ ਚੱਲੀ, ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਤੇ ਪਾਣੀ ਦੀਆਂ ਧਾਰਾਂ ਨਾਲ ਡਰਾਉਣੀ। ਥੱਕਾ ਹੋਇਆ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਰਾਹ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ।
ਜਲਂ ਸ੍ਥਲਂ ਗਰ੍ਤਮ੍ ਅਥੋ ਪਨ੍ਥਾਨਮ੍ ਅਥਵਾ ਦਿਸ਼ਃ ਨ ਬੁਬੋਧ ਤਦਾ ਪਾਪਃ ਸ਼੍ਰਾਨ੍ਤਃ ਸ਼ਰਣਮ੍ ਅਪ੍ਯ੍ ਅਥ
ਉਹ ਪਾਪੀ, ਥੱਕਾ ਹੋਇਆ, ਪਾਣੀ, ਧਰਤੀ, ਖੱਡ, ਰਾਹ ਜਾਂ ਦਿਸਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਪਛਾਣ ਸਕਿਆ; ਉਹ ਸ਼ਰਨ ਵੀ ਨਹੀਂ ਲੱਭ ਸਕਿਆ।
ਕ੍ਵ ਗਚ੍ਛਾਮਿ ਕ੍ਵ ਤਿष੍ਠੇਯਂ ਕਿਂ ਕਰੋਮੀਤ੍ਯ੍ ਅਚਿਨ੍ਤਯਤ੍ ਸਰ੍ਵੇषਾਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਨ੍ ਆਹਰ੍ਤਾਹਂ ਯਥਾਨ੍ਤਕਃ
ਉਹ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ, 'ਕਿੱਥੇ ਜਾਵਾਂ? ਕਿੱਥੇ ਰਹਾਂ? ਕੀ ਕਰਾਂ? ਮੈਂ ਤਾਂ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਜਾਨ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਮੌਤ ਵਾਂਗ।'
ਮਮਾਪ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਤਕਰਂ ਭੂਤਂ ਸਂਪ੍ਰਾਪ੍ਤਂ ਚਾਸ਼੍ਮਵਰ੍षਣਮ੍ ਤ੍ਰਾਤਾਰਂ ਨੈਵ ਪਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ਼ਿਲਾਂ ਵਾ ਵृਕ੍ਸ਼ਮ੍ ਅਨ੍ਤਿਕੇ
'ਹੁਣ ਮੇਰੀ ਆਖਰੀ ਘੜੀ ਆ ਗਈ—ਇਹ ਪੱਥਰਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ। ਮੈਨੂੰ ਕੋਈ ਬਚਾਉਣ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ ਦਿਸਦਾ, ਨਾ ਪੱਥਰ, ਨਾ ਰੁੱਖ ਨੇੜੇ।'
ਏਵਂ ਬਹੁਵਿਧਂ ਵ੍ਯਾਧੋ ਵਿਚਿਨ੍ਤ੍ਯਾਪਸ਼੍ਯਦ੍ ਅਨ੍ਤਿਕੇ ਵਨੇ ਵਨਸ੍ਪਤਿਮ੍ ਇਵ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਯਥਾਤ੍ਰਿਜਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਸੋਚਦਾ ਹੋਇਆ, ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਨੇ ਜੰਗਲ ਵਿਚ ਨੇੜੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ ਰੁੱਖ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਤਾਰਿਆਂ ਵਿਚ ਅਤ੍ਰਿ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਂਗ ਸੀ।
ਮृਗਾਣਾਂ ਚ ਯਥਾ ਸਿਂਹਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਮਾਣਾਂ ਗृਹਾਧਿਪਮ੍ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਾਂ ਮਨ ਇਵ ਤ੍ਰਾਤਾਰਂ ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਨਗਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵਿਚ ਸ਼ੇਰ, ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਿਚ ਘਰ-ਮਾਲਕ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਵਿਚ ਮਨ, ਉਹ ਰੁੱਖ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ।
ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਂ ਵਿਟਪਿਨਂ ਸ਼ੁਭ੍ਰਂ ਸ਼ਾਖਾਪਲ੍ਲਵਮਣ੍ਡਿਤਮ੍ ਤਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯੋਪਵਿष੍ਟੋ ऽਭੂਤ੍ ਕ੍ਲਿਨ੍ਨਵਾਸਾ ਸ ਲੁਬ੍ਧਕਃ
ਉਹ ਸ਼ਿਕਾਰੀ ਉਸ ਸ਼ਾਨਦਾਰ, ਚਮਕਦੇ, ਡਾਲੀਆਂ ਤੇ ਨਵੇਂ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ ਆ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਭਿੱਜੇ ਕੱਪੜਿਆਂ ਸਮੇਤ ਬੈਠ ਗਿਆ।
ਸ੍ਮਰਨ੍ ਭਾਰ੍ਯਾਮ੍ ਅਪਤ੍ਯਾਨਿ ਜੀਵੇਯੁਰ੍ ਅਥਵਾ ਨ ਵਾ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨ੍ ਅਨ੍ਤਰੇ ਤਤ੍ਰ ਚਾਸ੍ਤਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਦਿਵਾਕਰਃ
ਉਹ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ, ਸੋਚਦਾ ਕਿ ਉਹ ਜੀਉਣਗੇ ਜਾਂ ਨਹੀਂ; ਉਸ ਵੇਲੇ ਹੀ, ਉਥੇ ਸੂਰਜ ਡੁੱਬ ਗਿਆ।
ਤਮ੍ ਏਵ ਨਗਮ੍ ਆਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਕਪੋਤੋ ਭਾਰ੍ਯਯਾ ਸਹ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰੈਃ ਪਰਿਵृਤੋ ਹ੍ਯ੍ ਆਸ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਨਗੋਤ੍ਤਮੇ
ਉਸੇ ਰੁੱਖ ਹੇਠਾਂ, ਇੱਕ ਕਬੂਤਰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਪੋਤਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਉੱਤਮ ਰੁੱਖ 'ਤੇ ਵੱਸਦਾ ਸੀ।
ਸੁਖੇਨ ਨਿਰ੍ਭਯੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸੁਤृਪ੍ਤਃ ਪ੍ਰੀਤ ਏਵ ਚ ਬਹਵੋ ਵਤ੍ਸਰਾ ਯਾਤਾ ਵਸਤਸ੍ ਤਸ੍ਯ ਪਕ੍ਸ਼ਿਣਃ
ਉਹ ਪੰਛੀ ਉਥੇ ਰਹਿ ਕੇ, ਬਹੁਤ ਸਾਲ ਬੀਤਾਏ, ਖੁਸ਼, ਨਿਡਰ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਜਿਆ ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ।
ਪਤਿਵ੍ਰਤਾ ਤਸ੍ਯ ਭਾਰ੍ਯਾ ਸੁਪ੍ਰੀਤਾ ਤੇਨ ਚੈਵ ਹਿ ਕੋਟਰੇ ਤਨ੍ਨਗੇ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੇ ਜਲਵਾਯ੍ਵਗ੍ਨਿਵਰ੍ਜਿਤੇ
ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਪਤੀਵਰਤਾ ਤੇ ਉਸ ਨਾਲ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਸੀ; ਉਸ ਉੱਤਮ ਰੁੱਖ ਦੀ ਖੋਹ ਵਿਚ, ਜਿੱਥੇ ਪਾਣੀ, ਹਵਾ ਜਾਂ ਅੱਗ ਨਹੀਂ ਸੀ।
ਭਾਰ੍ਯਾਪੁਤ੍ਰੈਃ ਪਰਿਵृਤਃ ਸਰ੍ਵਦਾਸ੍ਤੇ ਕਪੋਤਕਃ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ ਦਿਨੇ ਦੈਵਵਸ਼ਾਤ੍ ਕਪੋਤਸ਼੍ ਚ ਕਪੋਤਕੀ
ਕਬੂਤਰ ਹਮੇਸ਼ਾ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਬੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਵੱਸਦਾ ਸੀ; ਉਸ ਦਿਨ, ਭਾਗ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਕਬੂਤਰ ਤੇ ਉਸ ਦੀ ਮਾਤਾ...