ਦੇਵਦਾਨਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਰ੍ ਨਾਗੈਰ੍ ਅਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗਣੈਃ ਮੁਨਿਭਿਰ੍ ਗੁਹ੍ਯਕੈਃ ਸਿਦ੍ਧੈਃ ਸੌਪਰ੍ਣੈਃ ਸਮਰੁਦ੍ਗਣੈਃ
ਉਥੇ ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਨਾਗ, ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਰਿਸ਼ੀ, ਗੁਪਤ ਜੀਵ, ਸਿੱਧ, ਸੁਪਰਨ ਤੇ ਮਰੁਤਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਸਨ।
ਅਨ੍ਯੈਰ੍ ਦੇਵਾਲਯੈਃ ਸਾਧ੍ਯੈਃ ਕਸ਼੍ਯਪਾਦ੍ਯੈਃ ਪ੍ਰਜੇਸ਼੍ਵਰੈਃ ਵਾਲਖਿਲ੍ਯਾਦਿਭਿਸ਼੍ ਚੈਵ ਸ਼ੋਭਿਤੇ ਸੁਮਨੋਹਰੇ
ਹੋਰ ਦੇਵੀ-ਜਾਣ, ਸਾਧ, ਕਸ਼ਯਪ ਵਰਗੇ ਪ੍ਰਜਾ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਵਾਲਖਿਲਯ ਆਦਿਕ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਉਹ ਥਾਂ ਹੋਰ ਵੀ ਮਨਮੋਹਣੀ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਲੱਗ ਰਹੀ ਸੀ।
ਕਰ੍ਣਿਕਾਰਵਨੈਰ੍ ਦਿਵ੍ਯੈਃ ਸਰ੍ਵਰ੍ਤੁਕੁਸੁਮੋਤ੍ਕਰੈਃ ਜਾਤਰੂਪਪ੍ਰਤੀਕਾਸ਼ੈਰ੍ ਭੂषਿਤੇ ਸੂਰ੍ਯਸਂਨਿਭੈਃ
ਉਥੇ ਦਿਵ੍ਯ ਕਰਣਿਕਾਰ ਦੇ ਜੰਗਲ, ਹਰ ਰੁੱਤ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਸੂਰਜ ਵਰਗੇ ਰੌਸ਼ਨ ਸਨ।
ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ ਚ ਬਹੁਭਿਰ੍ ਵृਕ੍ਸ਼ੈਃ ਸ਼ਾਲਤਾਲਾਦਿਭਿਰ੍ ਵਨੈਃ ਪੁਂਨਾਗਾਸ਼ੋਕਸਰਲਨ੍ਯਗ੍ਰੋਧਾਮ੍ਰਾਤਕਾਰ੍ਜੁਨੈਃ
ਉਥੇ ਹੋਰ ਵੀ ਬਹੁਤ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਰੱਖਤ, ਸ਼ਾਲ ਤੇ ਤਾਲ ਦੇ ਜੰਗਲ, ਪੁੰਨਾਗ, ਅਸ਼ੋਕ, ਸਰਲ, ਵਟ, ਅੰਬ ਤੇ ਅਰਜੁਨ ਦੇ ਦਰੱਖਤ ਸਨ।
ਪਾਰਿਜਾਤਾਮ੍ਰਖਦਿਰਨੀਪਬਿਲ੍ਵਕਦਮ੍ਬਕੈਃ ਧਵਖਾਦਿਰਪਾਲਾਸ਼ਸ਼ੀਰ੍षਾਮਲਕਤਿਨ੍ਦੁਕੈਃ
ਉਥੇ ਪਾਰਿਜਾਤ, ਆਮ, ਖੇੜ, ਅਨੀਪ, ਬੈਲ, ਕਦੰਬ, ਧਵਾ, ਖਾਦਰ, ਪਲਾਸ, ਸ਼ੀਰਸ਼, ਆਵਲਾ ਤੇ ਟਿੰਡੂ ਦੇ ਰੁੱਖ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ,
ਨਾਰਿਙ੍ਗਕੋਲਬਕੁਲਲੋਧ੍ਰਦਾਡਿਮਦਾਰੁਕੈਃ ਸਰ੍ਜੈਸ਼੍ ਚ ਕਰ੍ਣੈਸ੍ ਤਗਰੈਃ ਸ਼ਿਸ਼ਿਭੂਰ੍ਜਵਨਿਮ੍ਬਕੈਃ
ਉਥੇ ਨਿੰਬੂ, ਬੇਰ, ਬਕੁਲ, ਲੋਧ, ਦਾਦੂ, ਡਾਰੂ, ਸਰਜ, ਕਰਣ, ਤਗਰ, ਸ਼ਿਸ਼ੀ, ਭੂਜ, ਤੇ ਜੰਗਲੀ ਨੀਮ ਦੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਸਨ,
ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ ਚ ਕਾਞ੍ਚਨੈਸ਼੍ ਚੈਵ ਫਲਭਾਰੈਸ਼੍ ਚ ਨਾਮਿਤੈਃ ਨਾਨਾਕੁਸੁਮਗਨ੍ਧਾਢ੍ਯੈਰ੍ ਭੂषਿਤੇ ਪੁष੍ਪਪਾਦਪੈਃ
ਹੋਰ ਸੋਨੇ ਵਰਗੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਸਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਫਲਾਂ ਦੇ ਭਾਰ ਨਾਲ ਝੁਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਤੇ ਉਹ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸੁਗੰਧੀ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੇ ਹੋਏ ਸਨ,
ਮਾਲਤੀਯੂਥਿਕਾਮਲ੍ਲੀਕੁਨ੍ਦਬਾਣਕੁਰੁਣ੍ਟਕੈਃ ਪਾਟਲਾਗਸ੍ਤ੍ਯਕੁਟਜਮਨ੍ਦਾਰਕੁਸੁਮਾਦਿਭਿਃ
ਉਥੇ ਮਾਲਤੀ, ਜੂਈ, ਮੱਲੇ, ਕੁੰਦ, ਬਾਣ, ਕਰੂੰਟ, ਪਾਟਲ, ਅਗਸਤੀ, ਕੁਟਜ, ਮੰਦਾਰ ਤੇ ਹੋਰ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੇ ਰੁੱਖ ਵੀ ਸਨ,
ਅਨ੍ਯੈਸ਼੍ ਚ ਵਿਵਿਧੈਃ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ ਮਨਸਃ ਪ੍ਰੀਤਿਦਾਯਕੈਃ ਨਾਨਾਵਿਹਗਸਂਘੈਸ਼੍ ਚ ਕੂਜਦ੍ਭਿਰ੍ ਮਧੁਰਸ੍ਵਰੈਃ
ਹੋਰ ਵੀ ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਫੁੱਲ, ਜੋ ਮਨ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇਣ ਵਾਲੇ ਸਨ, ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ, ਜੋ ਮਿੱਠੇ ਸੁਰਾਂ ਵਿੱਚ ਗਾ ਰਹੇ ਸਨ,
ਪੁਂਸ੍ਕੋਕਿਲਰੁਤੈਰ੍ ਦਿਵ੍ਯੈਰ੍ ਮਤ੍ਤਬਰ੍ਹਿਣਨਾਦਿਤੈਃ ਏਵਂ ਨਾਨਾਵਿਧੈਰ੍ ਵृਕ੍ਸ਼ੈਃ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ ਨਾਨਾਵਿਧੈਸ੍ ਤਥਾ
ਉਥੇ ਨਰ ਕੋਇਲਾਂ ਦੀ ਸੁਰੀਲੀ ਬੋਲੀ ਤੇ ਮਸਤ ਮੋਰਾਂ ਦੀਆਂ ਪੁਕਾਰਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਇੰਝ ਅਨੇਕਾਂ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਫੁੱਲ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ,
ਖਗੈਰ੍ ਨਾਨਾਵਿਧੈਸ਼੍ ਚੈਵ ਸ਼ੋਭਿਤੇ ਸੁਰਸੇਵਿਤੇ ਤਤ੍ਰ ਸ੍ਥਿਤਂ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਜਗਤ੍ਸ੍ਰष੍ਟਾਰਮ੍ ਅਵ੍ਯਯਮ੍
ਉਥੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸੇਵਿਆ ਹੋਇਆ, ਉਹਥੇ ਸਾਰਿਆਂ ਜਗਤ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਅਟੱਲ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਕਰਤਾ ਖੜਾ ਸੀ,
ਸਰ੍ਵਲੋਕਵਿਧਾਤਾਰਂ ਵਾਸੁਦੇਵਾਖ੍ਯਮ੍ ਅਵ੍ਯਯਮ੍ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਸ਼ਿਰਸਾ ਦੇਵੀ ਲੋਕਾਨਾਂ ਹਿਤਕਾਮ੍ਯਯਾ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛੇਮਂ ਮਹਾਪ੍ਰਸ਼੍ਨਂ ਪਦ੍ਮਜਾ ਤਮ੍ ਅਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਂ ਅਟੱਲ ਪ੍ਰਭੂ, ਜਿਸਨੂੰ ਦੇਵੀ ਨੇ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹੋਏ, ਸਿਰ ਨਿਵਾ ਕੇ, ਕਮਲ-ਜਨਮਿਆ ਨੂੰ ਵਧੀਆ ਪ੍ਰਸ਼ਨ ਪੁੱਛਿਆ,
ਬ੍ਰੂਹਿ ਤ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇਸ਼ ਸਂਸ਼ਯਂ ਮੇ ਹृਦਿ ਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਮਰ੍ਤ੍ਯਲੋਕੇ ਮਹਾਸ਼੍ਚਰ੍ਯੇ ਕਰ੍ਮਭੂਮੌ ਸੁਦੁਰ੍ਲਭੇ
ਹੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮੇਰੇ ਦਿਲ ਵਿਚ ਜੋ ਸੰਦੇਹ ਵੱਸਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਇਸ ਮਾਨਵ ਲੋਕ ਦੀ ਵੱਡੀ ਅਚੰਭੀ ਕਰਮ-ਭੂਮੀ ਬਾਰੇ, ਉਹ ਦੱਸੋ,
ਲੋਭਮੋਹਗ੍ਰਹਗ੍ਰਸ੍ਤੇ ਕਾਮਕ੍ਰੋਧਮਹਾਰ੍ਣਵੇ ਯੇਨ ਮੁਚ੍ਯੇਤ ਦੇਵੇਸ਼ ਅਸ੍ਮਾਤ੍ ਸਂਸਾਰਸਾਗਰਾਤ੍
ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਲਾਲਚ, ਮੋਹ ਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹਾਂ ਵਲੋਂ ਫੜਿਆ ਹੋਇਆ ਹੋਵੇ, ਤੇ ਇੱਛਾ ਤੇ ਗੁੱਸੇ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਰਿਹਾ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ, ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਇਸ ਸੰਸਾਰ-ਸਮੁੰਦਰ ਤੋਂ ਕਿਵੇਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਮਿਲ ਸਕਦਾ ਹੈ?
ਆਚਕ੍ਸ਼੍ਵ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਸ਼ ਪ੍ਰਣਤਾਂ ਯਦਿ ਮਨ੍ਯਸੇ ਤ੍ਵਦृਤੇ ਨਾਸ੍ਤਿ ਲੋਕੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਕ੍ਤਾ ਸਂਸ਼ਯਨਿਰ੍ਣਯੇ
ਹੇ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਮੈਨੂੰ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਅੱਗੇ ਨਿਵਾਂ ਹਾਂ। ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਯੋਗ ਸਮਝੋ, ਤਾਂ ਦੱਸੋ, ਕਿਉਂਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਬਿਨਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵੀ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਨਹੀਂ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵਂ ਵਚਨਂ ਤਸ੍ਯਾ ਦੇਵਦੇਵੋ ਜਨਾਰ੍ਦਨਃ ਪ੍ਰੋਵਾਚ ਪਰਯਾ ਪ੍ਰੀਤ੍ਯਾ ਪਰਂ ਸਾਰਾਮृਤੋਪਮਮ੍
ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਜਨਾਰਦਨ ਨੇ ਵੱਡੇ ਪਿਆਰ ਨਾਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਤੇ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵਰਗੀ ਗੱਲ ਕਹੀ।
ਸੁਖੋਪਾਸ੍ਯਃ ਸੁਸਾਧ੍ਯਸ਼੍ ਚ ऽਭਿਰਾਮਸ਼੍ ਚ ਸੁਸਤ੍ਫਲਃ ਆਸ੍ਤੇ ਤੀਰ੍ਥਵਰੇ ਦੇਵਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤਃ ਪੁਰੁषੋਤ੍ਤਮਃ
ਉਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਪਾਉਣਾ ਵੀ ਆਸਾਨ ਹੈ, ਮਨ ਭਾਉਂਦਾ ਤੇ ਵਧੀਆ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੇ ਦੇਵੀ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੀਰਥ ਵਿਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਹਰ ਥਾਂ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ।
ਨ ਤੇਨ ਸਦृਸ਼ਃ ਕਸ਼੍ਚਿਤ੍ ਤ੍ਰਿषੁ ਲੋਕੇषੁ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਕੀਰ੍ਤਨਾਦ੍ ਯਸ੍ਯ ਦੇਵੇਸ਼ਿ ਮੁਚ੍ਯਤੇ ਸਰ੍ਵਪਾਤਕੈਃ
ਉਸ ਵਰਗਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਤਿੰਨਾਂ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਰਾਣੀ, ਜਿਸਦਾ ਜੱਸ ਗਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨ ਵਿਜ੍ਞਾਤੋ ऽਮਰੈਃ ਸਰ੍ਵੈਰ੍ ਨ ਦੈਤ੍ਯੈਰ੍ ਨ ਚ ਦਾਨਵੈਃ ਮਰੀਚ੍ਯਾਦ੍ਯੈਰ੍ ਮੁਨਿਵਰੈਰ੍ ਗੋਪਿਤਂ ਮੇ ਵਰਾਨਨੇ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਦੈਤਿਆਂ ਜਾਂ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ, ਨਾ ਹੀ ਮਰੀਚੀ ਆਦਿਕ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ। ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਚਿਹਰੇ ਵਾਲੀ, ਮੈਂ ਉਸਨੂੰ ਲੁਕਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਤਤ੍ ਤੇ ऽਹਂ ਸਂਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਤੀਰ੍ਥਰਾਜਂ ਚ ਸਾਂਪ੍ਰਤਮ੍ ਭਾਵੇਨੈਕੇਨ ਸੁਸ਼੍ਰੋਣਿ ਸ਼ृਣੁष੍ਵ ਵਰਵਰ੍ਣਿਨਿ
ਇਸ ਲਈ, ਹੁਣ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੇ ਰਾਜੇ ਬਾਰੇ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਹੇ ਸੋਹਣੀ ਰੰਗ ਵਾਲੀ, ਇੱਕ ਚਿੱਤ ਹੋ ਕੇ ਸੁਣ।
ਆਸੀਤ੍ ਕਲ੍ਪੇ ਸਮੁਤ੍ਪਨ੍ਨੇ ਨष੍ਟੇ ਸ੍ਥਾਵਰਜਙ੍ਗਮੇ ਪ੍ਰਲੀਨਾ ਦੇਵਗਨ੍ਧਰ੍ਵਦੈਤ੍ਯਵਿਦ੍ਯਾਧਰੋਰਗਾਃ
ਜਦੋਂ ਨਵਾਂ ਯੁਗ ਆਇਆ, ਤੇ ਸਾਰਾ ਚਲਦਾ-ਫਿਰਦਾ ਤੇ ਅਡੋਲ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਦੈਤ, ਵਿਦਿਆਧਰ ਤੇ ਸੱਪ—all ਲੀਨ ਹੋ ਗਏ।
ਤਮੋਭੂਤਮ੍ ਇਦਂ ਸਰ੍ਵਂ ਨ ਪ੍ਰਾਜ੍ਞਾਯਤ ਕਿਂਚਨ ਤਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਾਗਰ੍ਤਿ ਭੂਤਾਤ੍ਮਾ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਜਗਦ੍ਗੁਰੁਃ
ਉਸ ਵੇਲੇ ਸਭ ਕੁਝ ਹਨੇਰੇ ਵਿਚ ਡੁੱਬ ਗਿਆ, ਕੁਝ ਵੀ ਦਿਸਦਾ ਨਹੀਂ ਸੀ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਆਤਮਾ, ਪਰਮਾਤਮਾ, ਜਗਤ ਦਾ ਅਧਿਆਪਕ ਜਾਗਦਾ ਰਿਹਾ।
ਸ਼੍ਰੀਮਾਂਸ੍ ਤ੍ਰਿਮੂਰ੍ਤਿਕृਦ੍ ਦੇਵੋ ਜਗਤ੍ਕਰ੍ਤਾ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਵਾਸੁਦੇਵੇਤਿ ਵਿਖ੍ਯਾਤੋ ਯੋਗਾਤ੍ਮਾ ਹਰਿਰ੍ ਈਸ਼੍ਵਰਃ
ਜੋ ਮਹਾਨ ਤੇ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਸਿਰਜਣਹਾਰ, ਉਹ ਵਾਸੁਦੇਵ ਨਾਮ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੈ। ਉਹ ਯੋਗ ਦਾ ਸਰੂਪ, ਹਰੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਸੋ ऽਸृਜਦ੍ ਯੋਗਨਿਦ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਨਾਭ੍ਯਮ੍ਭੋਰੁਹਮਧ੍ਯਗਮ੍ ਪਦ੍ਮਕੇਸ਼ਰਸਂਕਾਸ਼ਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਭੂਤਮ੍ ਅਵ੍ਯਯਮ੍
ਯੋਗ ਨੀਂਦ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਨਾਭੀ ਵਿਚੋਂ ਉੱਗੀ ਹੋਈ ਕਮਲ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਕਮਲ ਦੇ ਕੇਸਰ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ, ਅਟੱਲ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਸਿਰਜਿਆ।
ਤਾਦृਗ੍ਭੂਤਸ੍ ਤਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਲੋਕਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਪਞ੍ਚਭੂਤਸਮਾਯੁਕ੍ਤਂ ਸृਜਤੇ ਚ ਸ਼ਨੈਃ ਸ਼ਨੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਬਣ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨੂੰ ਰਚਦਾ ਗਿਆ।
ਮਾਤ੍ਰਾਯੋਨੀਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਸ੍ਥੂਲਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਣਿ ਯਾਨਿ ਚ ਚਤੁਰ੍ਵਿਧਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਸ੍ਥਾਵਰਾਣਿ ਚਰਾਣਿ ਚ
ਕਈ ਮਾਤਾਵਾਂ ਤੇ ਜਣਨੀਆਂ ਤੋਂ, ਜਿਹੜੇ ਜੀਵ ਸਥੂਲ ਤੇ ਸੁਕਸ਼ਮ ਹਨ, ਚਾਰ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ, ਜੜ ਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਤਤਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਰ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚਕ੍ਰੇ ਸਰ੍ਵਂ ਚਰਾਚਰਮ੍ ਸਂਚਿਨ੍ਤ੍ਯ ਮਨਸਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸਸਰ੍ਜ ਵਿਵਿਧਾਃ ਪ੍ਰਜਾਃ
ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚ ਕੇ, ਆਪ ਤੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪ੍ਰਜਾਵਾਂ, ਚਲਣ ਵਾਲੀਆਂ ਤੇ ਨਾ ਚਲਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੀਆਂ।
ਮਰੀਚ੍ਯਾਦੀਨ੍ ਮੁਨੀਨ੍ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਦੇਵਾਸੁਰਪਿਤॄਨ੍ ਅਪਿ ਯਕ੍ਸ਼ਵਿਦ੍ਯਾਧਰਾਂਸ਼੍ ਚਾਨ੍ਯਾਨ੍ ਗਙ੍ਗਾਦ੍ਯਾਃ ਸਰਿਤਸ੍ ਤਥਾ
ਉਸ ਨੇ ਮਰੀਚੀ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਪਿਤਰ, ਯਕਸ਼, ਵਿਦਿਆਧਰ ਤੇ ਹੋਰ, ਗੰਗਾ ਆਦਿ ਨਦੀਆਂ ਵੀ ਰਚੀਆਂ।
ਨਰਵਾਨਰਸਿਂਹਾਂਸ਼੍ ਚ ਵਿਵਿਧਾਂਸ਼੍ ਚ ਵਿਹਂਗਮਾਨ੍ ਜਰਾਯੂਨ੍ ਅਣ੍ਡਜਾਨ੍ ਦੇਵਿ ਸ੍ਵੇਦਜੋਦ੍ਭੇਦਜਾਂਸ੍ ਤਥਾ
ਉਸ ਨੇ ਮਨੁੱਖ, ਬਾਂਦਰ, ਸਿੰਘ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀ, ਜਿਹੜੇ ਜਣਨ ਤੋਂ, ਅੰਡੇ ਤੋਂ, ਪਸੀਨੇ ਤੋਂ, ਤੇ ਚੀਰ ਕੇ ਪੈਦਾ ਹੋਏ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਂ ਤਥਾ ਵੈਸ਼੍ਯਂ ਸ਼ੂਦ੍ਰਂ ਚੈਵ ਚਤੁष੍ਟਯਮ੍ ਅਨ੍ਤ੍ਯਜਾਤਾਂਸ਼੍ ਚ ਮ੍ਲੇਚ੍ਛਾਂਸ਼੍ ਚ ਸਸਰ੍ਜ ਵਿਵਿਧਾਨ੍ ਪृਥਕ੍
ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਜਾਤੀਆਂ—ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਖਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਸ਼ੂਦਰ—ਅਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਤਜਾਤੀਆਂ ਤੇ ਵਿਦੇਸ਼ੀਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਚਿਆ।