ਕੇਨ ਬਨ੍ਧੇਨ ਬਦ੍ਧੋ ऽਹਂ ਕਾਰਣਂ ਕਿਮ੍ ਅਕਾਰਣਮ੍ ਕਿਂ ਕਾਰ੍ਯਂ ਕਿਮ੍ ਅਕਾਰ੍ਯਂ ਵਾ ਕਿਂ ਵਾਚ੍ਯਂ ਕਿਂ ਨ ਚੋਚ੍ਯਤੇ
ਮੈਂ ਕਿਸ ਬੰਧਨ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹਿਆ ਹੋਇਆ ਹਾਂ? ਕੀ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਨਹੀਂ? ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ? ਕੀ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਨਹੀਂ ਕਹਿਣਾ ਚਾਹੀਦਾ?
ਕੋ ਧਰ੍ਮਃ ਕਸ਼੍ ਚ ਵਾਧਰ੍ਮਃ ਕਸ੍ਮਿਨ੍ ਵਰ੍ਤੇਤ ਵੈ ਕਥਮ੍ ਕਿਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਅਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਕਿਂ ਵਾ ਕਿਂ ਗੁਣਦੋषਵਤ੍
ਕੀ ਧਰਮ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਅਧਰਮ ਹੈ? ਕਿਸ ਵਿਚ ਤੇ ਕਿਵੇਂ ਜੀਵਨ ਬਿਤਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਕੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ? ਕਿਸ ਵਿਚ ਗੁਣ ਜਾਂ ਦੋਸ਼ ਹਨ?
ਏਵਂ ਪਸ਼ੁਸਮੈਰ੍ ਮੂਢੈਰ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਪ੍ਰਭਵਂ ਮਹਤ੍ ਅਵਾਪ੍ਯਤੇ ਨਰੈਰ੍ ਦੁਃਖਂ ਸ਼ਿਸ਼੍ਨੋਦਰਪਰਾਯਣੈਃ
ਜੋ ਲੋਕ ਗਾਂਵਾਂ ਵਾਂਗ ਮੂਰਖ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਵੱਡੀ ਅਗਿਆਨਤਾ ਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਉਹ ਲੋਕ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਭੁੱਖ ਤੇ ਇੰਦਰੀ ਭੋਗ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਅਜ੍ਞਾਨਂ ਤਾਮਸੋ ਭਾਵਃ ਕਾਰ੍ਯਾਰਮ੍ਭਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਯਃ ਅਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਕਰ੍ਮਲੋਪਸ੍ ਤਤੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਅਗਿਆਨਤਾ ਹਨੇਰੇ ਦੀ ਲਕੜੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਕਰਮ ਕਰਨ ਦੀ ਲਗਨ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਅਗਿਆਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿਚ ਇਹ ਲਗਨ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਸ ਕਰਕੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਉਣਗਣ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ।
ਨਰਕਂ ਕਰ੍ਮਣਾਂ ਲੋਪਾਤ੍ ਫਲਮ੍ ਆਹੁਰ੍ ਮਹਰ੍षਯਃ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਦੁਃਖਮ੍ ਇਹ ਚਾਮੁਤ੍ਰ ਚੋਤ੍ਤਮਮ੍
ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਉਣਗਣ ਦਾ ਫਲ ਨਰਕ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਅਗਿਆਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਦੁੱਖ ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿਚ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਜਰਾਜਰ੍ਜਰਦੇਹਸ਼੍ ਚ ਸ਼ਿਥਿਲਾਵਯਵਃ ਪੁਮਾਨ੍ ਵਿਚਲਚ੍ਛੀਰ੍ਣਦਸ਼ਨੋ ਵਲਿਸ੍ਨਾਯੁਸ਼ਿਰਾਵृਤਃ
ਜਦੋਂ ਬੁੱਢਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅੰਗ ਢੀਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਦੰਦ ਹਿਲ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਝੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਚਮੜੀ, ਨਸਾਂ ਤੇ ਰਗਾਂ ਸਿੜ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਦੂਰਪ੍ਰਨष੍ਟਨਯਨੋ ਵ੍ਯੋਮਾਨ੍ਤਰ੍ਗਤਤਾਰਕਃ ਨਾਸਾਵਿਵਰਨਿਰ੍ਯਾਤਰੋਮਪੁਞ੍ਜਸ਼੍ ਚਲਦ੍ਵਪੁਃ
ਉਸ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਦੂਰ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨਹੀਂ ਵੇਖ ਸਕਦੀ, ਉਹ ਅਸਮਾਨ ਵਿਚ ਸਿਰਫ ਤਾਰੇ ਹੀ ਵੇਖ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦਾ ਸਰੀਰ ਕੰਬਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਨੱਕ ਵਿਚੋਂ ਵਾਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਛੇ ਨਿਕਲਦੇ ਹਨ।
ਪ੍ਰਕਟੀਭੂਤਸਰ੍ਵਾਸ੍ਥਿਰ੍ ਨਤਪृष੍ਠਾਸ੍ਥਿਸਂਹਤਿਃ ਉਤ੍ਸਨ੍ਨਜਠਰਾਗ੍ਨਿਤ੍ਵਾਦ੍ ਅਲ੍ਪਾਹਾਰੋ ऽਲ੍ਪਚੇष੍ਟਿਤਃ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਸਾਫ਼ ਦਿਸਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਿੱਠ ਦੇ ਜੋੜ ਮੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਪੇਟ ਦੀ ਅੱਗ ਮਿਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਘੱਟ ਖਾਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਘੱਟ ਹੀ ਕੁਝ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹੈ।
ਕृਚ੍ਛ੍ਰਚਙ੍ਕ੍ਰਮਣੋਤ੍ਥਾਨਸ਼ਯਨਾਸਨਚੇष੍ਟਿਤਃ ਮਨ੍ਦੀਭਵਚ੍ਛ੍ਰੋਤ੍ਰਨੇਤ੍ਰਗਲਲ੍ਲਾਲਾਵਿਲਾਨਨਃ
ਉਸ ਦੇ ਚਲਣ, ਉਠਣ, ਲੇਟਣ, ਬੈਠਣ—all ਕੁਝ ਔਖਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਸੁਣਨ ਤੇ ਵੇਖਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਲਾਰ ਭਰ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਨਾਯਤ੍ਤੈਃ ਸਮਸ੍ਤੈਸ਼੍ ਚ ਕਰਣੈਰ੍ ਮਰਣੋਨ੍ਮੁਖਃ ਤਤ੍ਕ੍ਸ਼ਣੇ ऽਪ੍ਯ੍ ਅਨੁਭੂਤਾਨਾਮ੍ ਅਸ੍ਮਰ੍ਤਾਖਿਲਵਸ੍ਤੁਨਾਮ੍
ਉਸ ਦੇ ਸਾਰੇ ਇੰਦਰੇ ਉਸ ਦੇ ਕਾਬੂ ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੇ, ਉਹ ਮੌਤ ਵੱਲ ਵਧਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਪਿਛਲੇ ਪਲ ਦੀਆਂ ਵੀ ਆਪਣੀਆਂ ਅਨੁਭਵ ਕੀਤੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਨੂੰ ਯਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ।
ਸਕृਦ੍ ਉਚ੍ਚਾਰਿਤੇ ਵਾਕ੍ਯੇ ਸਮੁਦ੍ਭੂਤਮਹਾਸ਼੍ਰਮਃ ਸ਼੍ਵਾਸਕਾਸਾਮਯਾਯਾਸਸਮੁਦ੍ਭੂਤਪ੍ਰਜਾਗਰਃ
ਇੱਕ ਵਾਰ ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹੀ ਵੱਡਾ ਥਕਾਵਟ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਸਾਹ ਲੈਣ, ਖੰਘਣ ਤੇ ਬਿਮਾਰੀ ਦੀ ਵਜ੍ਹਾ ਨਾਲ ਜਾਗ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਨ੍ਯੇਨੋਤ੍ਥਾਪ੍ਯਤੇ ऽਨ੍ਯੇਨ ਤਥਾ ਸਂਵੇਸ਼੍ਯਤੇ ਜਰੀ ਭृਤ੍ਯਾਤ੍ਮਪੁਤ੍ਰਦਾਰਾਣਾਮ੍ ਅਪਮਾਨਪਰਾਕृਤਃ
ਉਹ ਇੱਕ ਵੱਲੋਂ ਉਠਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਵੱਲੋਂ ਲੇਟਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਬੁਢਾਪੇ ਵਿਚ ਉਸ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ, ਪੁੱਤਰਾਂ ਤੇ ਪਤਨੀਆਂ ਵਲੋਂ ਤਰਕਾਰੀ ਤੇ ਬੇਇੱਜਤੀ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਕ੍ਸ਼ੀਣਾਖਿਲਸ਼ੌਚਸ਼੍ ਚ ਵਿਹਾਰਾਹਾਰਸਂਸ੍ਪृਹਃ ਹਾਸ੍ਯਃ ਪਰਿਜਨਸ੍ਯਾਪਿ ਨਿਰ੍ਵਿਣ੍ਣਾਸ਼ੇषਬਾਨ੍ਧਵਃ
ਸਾਰੇ ਸੁਚੱਜੇ ਗੁਣ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਵਿਹਾਰ ਤੇ ਖਾਣ-ਪੀਣ ਦੀ ਲਾਲਚ ਰਹਿ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਨੌਕਰਾਂ ਲਈ ਵੀ ਹਾਸੇ ਦਾ ਪਾਤਰ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰ ਉਸ ਨੂੰ ਛੱਡ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਨੁਭੂਤਮ੍ ਇਵਾਨ੍ਯਸ੍ਮਿਞ੍ ਜਨ੍ਮਨ੍ਯ੍ ਆਤ੍ਮਵਿਚੇष੍ਟਿਤਮ੍ ਸਂਸ੍ਮਰਨ੍ ਯੌਵਨੇ ਦੀਰ੍ਘਂ ਨਿਸ਼੍ਵਸਿਤ੍ਯ੍ ਅਤਿਤਾਪਿਤਃ
ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਿਛਲੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਜਨਮ ਵਿਚ ਹੋਏ ਹੋਣ, ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਬੁਢਾਪੇ ਵਿਚ ਉਹ ਲੰਮਾ ਸਾਹ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਵਾਨੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਕੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮਾਦੀਨਿ ਦੁਃਖਾਨਿ ਜਰਾਯਾਮ੍ ਅਨੁਭੂਯ ਚ ਮਰਣੇ ਯਾਨਿ ਦੁਃਖਾਨਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤਿ ਸ਼ृਣੁ ਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਪਿ
ਬੁਢਾਪੇ ਵਿਚ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਭੋਗਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਹੁਣ ਮੌਤ ਸਮੇਂ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣ।
ਸ਼੍ਲਥਗ੍ਰੀਵਾਙ੍ਘ੍ਰਿਹਸ੍ਤੋ ऽਥ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤੋ ਵੇਪਥੁਨਾ ਨਰਃ ਮੁਹੁਰ੍ ਗ੍ਲਾਨਿਪਰਸ਼੍ ਚਾਸੌ ਮੁਹੁਰ੍ ਜ੍ਞਾਨਬਲਾਨ੍ਵਿਤਃ
ਫਿਰ, ਗਰਦਨ, ਪੈਰ ਤੇ ਹੱਥ ਢੀਲੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਆਦਮੀ ਕੰਬਣ ਲੱਗਦਾ ਹੈ; ਇੱਕ ਪਲ ਉਹ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੂਜੇ ਪਲ ਉਸ ਨੂੰ ਹੋਸ਼ ਤੇ ਤਾਕਤ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਹਿਰਣ੍ਯਧਾਨ੍ਯਤਨਯਭਾਰ੍ਯਾਭृਤ੍ਯਗृਹਾਦਿषੁ ਏਤੇ ਕਥਂ ਭਵਿष੍ਯਨ੍ਤੀਤ੍ਯ੍ ਅਤੀਵ ਮਮਤਾਕੁਲਃ
ਉਹ ਮਮਤਾ ਵਿਚ ਫਸ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਸੋਚਦਾ ਹੈ—'ਮੇਰਾ ਸੋਨਾ, ਅਨਾਜ, ਪੁੱਤਰ, ਪਤਨੀ, ਨੌਕਰ, ਘਰ ਆਦਿ ਦਾ ਕੀ ਹੋਵੇਗਾ?'
ਮਰ੍ਮਵਿਦ੍ਭਿਰ੍ ਮਹਾਰੋਗੈਃ ਕ੍ਰਕਚੈਰ੍ ਇਵ ਦਾਰੁਣੈਃ ਸ਼ਰੈਰ੍ ਇਵਾਨ੍ਤਕਸ੍ਯੋਗ੍ਰੈਸ਼੍ ਛਿਦ੍ਯਮਾਨਾਸ੍ਥਿਬਨ੍ਧਨਃ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਜੋੜ, ਜਿਵੇਂ ਕਠੋਰ ਆਰੀਆਂ ਨਾਲ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਮਰਮ ਪਤਾ ਹਨ, ਵੱਡੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੇ ਮੌਤ ਦੇ ਤੀਖੇ ਤੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕੱਟੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਪਰਿਵਰ੍ਤਮਾਨਤਾਰਾਕ੍ਸ਼ਿ ਹਸ੍ਤਪਾਦਂ ਮੁਹੁਃ ਕ੍ਸ਼ਿਪਨ੍ ਸਂਸ਼ੁष੍ਯਮਾਣਤਾਲ੍ਵੋष੍ਠਕਣ੍ਠੋ ਘੁਰਘੁਰਾਯਤੇ
ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਘੁੰਮ ਰਹੀਆਂ ਹਨ, ਹੱਥ ਤੇ ਪੈਰ ਵਾਰ ਵਾਰ ਝਟਕਦਾ ਹੈ, ਜੀਭ, ਹੋਠ ਤੇ ਗਲ ਸੁੱਕ ਰਹੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਹ ਘੁਰ-ਘੁਰ ਕਰਕੇ ਕਰਾਹਦਾ ਹੈ।
ਨਿਰੁਦ੍ਧਕਣ੍ਠਦੇਸ਼ੋ ऽਪਿ ਉਦਾਨਸ਼੍ਵਾਸਪੀਡਿਤਃ ਤਾਪੇਨ ਮਹਤਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਸ੍ ਤृषਾ ਵ੍ਯਾਪ੍ਤਸ੍ ਤਥਾ ਕ੍ਸ਼ੁਧਾ
ਗਲ ਰੁਕ ਗਿਆ ਹੋਣ ਤੇ ਵੀ, ਉਪਰੋਂ ਸਾਹ ਦੀ ਪੀੜਾ ਨਾਲ, ਤੇ ਵੱਡੀ ਗਰਮੀ ਵਿਚ, ਉਸ ਨੂੰ ਪਿਆਸ ਤੇ ਭੁੱਖ ਘੇਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਕ੍ਲੇਸ਼ਾਦ੍ ਉਤ੍ਕ੍ਰਾਨ੍ਤਿਮ੍ ਆਪ੍ਨੋਤਿ ਯਾਮ੍ਯਕਿਂਕਰਪੀਡਿਤਃ ਤਤਸ਼੍ ਚ ਯਾਤਨਾਦੇਹਂ ਕ੍ਲੇਸ਼ੇਨ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਤੇ
ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੀ ਪੀੜਾ ਤੇ ਦੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਤੰਗ ਆ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਹ ਛੱਡਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੁਖਾਂ ਵਾਲਾ ਯਾਤਨਾ-ਦੇਹ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਏਤਾਨ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯਾਨਿ ਚੋਗ੍ਰਾਣਿ ਦੁਃਖਾਨਿ ਮਰਣੇ ਨृਣਾਮ੍ ਸ਼ृਣੁਧ੍ਵਂ ਨਰਕੇ ਯਾਨਿ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪੁਰੁषੈਰ੍ ਮृਤੈਃ
ਮੌਤ ਵੇਲੇ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਹੋਰ ਭਿਆਨਕ ਦੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸੁਣੋ, ਤੇ ਨਰਕ ਵਿਚ ਮਰੇ ਹੋਏ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਕਲੇਸ਼ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ।
ਯਾਮ੍ਯਕਿਂਕਰਪਾਸ਼ਾਦਿਗ੍ਰਹਣਂ ਦਣ੍ਡਤਾਡਨਮ੍ ਯਮਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਚੋਗ੍ਰਮ੍ ਉਗ੍ਰਮਾਰ੍ਗਵਿਲੋਕਨਮ੍
ਯਮ ਦੇ ਸੇਵਕਾਂ ਦੇ ਫੰਦੇ ਤੇ ਹੋਰ ਸੰਦਾਂ ਨਾਲ ਫੜਨਾ, ਲਾਠੀਆਂ ਨਾਲ ਮਾਰਨਾ, ਯਮ ਦਾ ਡਰਾਉਣਾ ਦਰਸ਼ਨ, ਤੇ ਭਿਆਨਕ ਰਸਤੇ ਦੀ ਝਲਕ।
ਕਰਮ੍ਭਵਾਲੁਕਾਵਹ੍ਨਿਯਨ੍ਤ੍ਰਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਦਿਭੀषਣੇ ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਂ ਯਾਤਨਾਯਾਸ਼੍ ਚ ਯਾਤਨਾਦਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਹਰ ਇਕ ਯਾਤਨਾ ਡਰਾਉਣੀ ਹੈ—ਚੱਕੀ ਵਿਚ ਪੀਸਣਾ, ਰੇਤ ਤੇ ਅੱਗ ਵਿਚ ਸਾੜਨਾ, ਹਥਿਆਰਾਂ ਤੇ ਸੰਦਾਂ ਨਾਲ ਤੰਗ ਕਰਨਾ, ਤੇ ਦੁਖਾਂ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ।
ਕ੍ਰਕਚੈਃ ਪੀਡ੍ਯਮਾਨਾਨਾਂ ਮृषਾਯਾਂ ਚਾਪਿ ਧ੍ਮਾਪ੍ਯਤਾਮ੍ ਕੁਠਾਰੈਃ ਪਾਟ੍ਯਮਾਨਾਨਾਂ ਭੂਮੌ ਚਾਪਿ ਨਿਖਨ੍ਯਤਾਮ੍
ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਆਰੀਆਂ ਨਾਲ ਤੰਗ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਤੇ ਸਾੜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਕੁਹਾੜੀਆਂ ਨਾਲ ਕੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਧਰਤੀ ਵਿਚ ਦਫਨ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਸ਼ੂਲੇष੍ਵ੍ ਆਰੋਪ੍ਯਮਾਣਾਨਾਂ ਵ੍ਯਾਘ੍ਰਵਕ੍ਤ੍ਰੇ ਪ੍ਰਵੇਸ਼੍ਯਤਾਮ੍ ਗृਧ੍ਰੈਃ ਸਂਭਕ੍ਸ਼੍ਯਮਾਣਾਨਾਂ ਦ੍ਵੀਪਿਭਿਸ਼੍ ਚੋਪਭੁਜ੍ਯਤਾਮ੍
ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਸੂਲਾਂ ਤੇ ਚੜ੍ਹਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਬਾਘਾਂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਵਿਚ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਗਿੱਧਾਂ ਵੱਲੋਂ ਖਾਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰਾਂ ਵੱਲੋਂ ਨਿਗਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਵਥ੍ਯਤਾਂ ਤੈਲਮਧ੍ਯੇ ਚ ਕ੍ਲਿਦ੍ਯਤਾਂ ਕ੍ਸ਼ਾਰਕਰ੍ਦਮੇ ਉਚ੍ਚਾਨ੍ ਨਿਪਾਤ੍ਯਮਾਨਾਨਾਂ ਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਯਤਾਂ ਕ੍ਸ਼ੇਪਯਨ੍ਤ੍ਰਕੈਃ
ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਤੇਲ ਵਿਚ ਉਬਾਲਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਖਾਰ ਵਾਲੀ ਮਿੱਟੀ ਵਿਚ ਡੁਬੋਇਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਉੱਚਿਆਂ ਤੋਂ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਕਈਆਂ ਨੂੰ ਯੰਤਰਾਂ ਨਾਲ ਸੁੱਟਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਨਰਕੇ ਯਾਨਿ ਦੁਃਖਾਨਿ ਪਾਪਹੇਤੂਦ੍ਭਵਾਨਿ ਵੈ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯਨ੍ਤੇ ਨਾਰਕੈਰ੍ ਵਿਪ੍ਰਾਸ੍ ਤੇषਾਂ ਸਂਖ੍ਯਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਨਰਕ ਵਿਚ ਪਾਪਾਂ ਕਾਰਨ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਜੋ ਦੁੱਖ ਹਨ, ਉਹ ਨਰਕਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ; ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ ਕੀਤੀ ਜਾ ਸਕਦੀ।
ਨ ਕੇਵਲਂ ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾ ਨਰਕੇ ਦੁਃਖਪਦ੍ਧਤਿਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗੇ ऽਪਿ ਪਾਤਭੀਤਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ਯਿष੍ਣੋਰ੍ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨਿਰ੍ਵृਤਿਃ
ਹੇ ਵਧੀਆ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਨਰਕ ਵਿਚ ਹੀ ਨਹੀਂ, ਸੁਰਗ ਵਿਚ ਵੀ, ਡਰ ਵਾਲੇ ਤੇ ਨਾਸਵੰਤ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਕੋਈ ਟਿਕਾਉ ਸੁਖ ਨਹੀਂ।
ਪੁਨਸ਼੍ ਚ ਗਰ੍ਭੋ ਭਵਤਿ ਜਾਯਤੇ ਚ ਪੁਨਰ੍ ਨਰਃ ਗਰ੍ਭੇ ਵਿਲੀਯਤੇ ਭੂਯੋ ਜਾਯਮਾਨੋ ऽਸ੍ਤਮ੍ ਏਤਿ ਚ
ਮਨੁੱਖ ਮੁੜ ਗਰਭ ਵਿਚ ਆਉਂਦਾ ਹੈ, ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਗਰਭ ਵਿਚ ਹੀ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਮੁੜ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।