ਸ਼ੁਦ੍ਧਿਂ ਨੇਯਂ ਸ਼ਰੀਰਂ ਤੁ ਵਿष੍ਣੁਭਕ੍ਤੈਰ੍ ਵਿਸ਼ੇषਤਃ ਨਿषਿਦ੍ਧਂ ਵਰ੍ਜਯੇਦ੍ ਦ੍ਰਵ੍ਯਂ ਯਥੋਕ੍ਤਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਤੌਰ ਤੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਭਗਤਾਂ ਵਲੋਂ ਸਰੀਰ ਦੀ ਸ਼ੁੱਧੀ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਮਨਾਹੀ ਕੀਤੇ ਹੋਏ ਪਦਾਰਥਾਂ ਨੂੰ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ, ਛੱਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ।
ਸਮਾਹृਤ੍ਯ ਤਤਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਂ ਨਿਜਸ਼ਕ੍ਤਿਤਃ ਏਵਂ ਵਿਧਾਨਤਃ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਸ੍ਵਵਿਭਵੋਚਿਤਮ੍ ਆਬ੍ਰਹ੍ਮਸ੍ਤਮ੍ਬਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਜਗਤ੍ ਪ੍ਰੀਣਾਤਿ ਮਾਨਵਃ
ਇਸ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਆਪਣੀ ਸਮਰਥਾ ਅਨੁਸਾਰ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਆਪਣੇ ਹਾਲਾਤ ਮੁਤਾਬਕ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਘਾਹ ਦੇ ਤਣੇ ਤੱਕ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਪਿਤਾ ਜੀਵਤਿ ਯਸ੍ਯਾਥ ਮृਤੌ ਦ੍ਵੌ ਪਿਤਰੌ ਪਿਤੁਃ ਕਥਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਹਿ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯਮ੍ ਏਤਦ੍ ਵਿਸ੍ਤਰਸ਼ੋ ਵਦ
ਜੇ ਕਿਸੇ ਦਾ ਪਿਤਾ ਜੀਵਤ ਹੈ ਜਾਂ ਦੋਵੇਂ ਮਾਤਾ-ਪਿਤਾ ਮਰ ਚੁੱਕੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਪਿਤਾ ਲਈ ਸ਼ਰਾਧ ਕਿਵੇਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ? ਇਹ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਦੱਸੋ।
ਯਸ੍ਮੈ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ ਪਿਤਾ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਤਸ੍ਮੈ ਦਦ੍ਯਾਤ੍ ਸੁਤਃ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਏਵਂ ਨ ਹੀਯਤੇ ਧਰ੍ਮੋ ਲੌਕਿਕੋ ਵੈਦਿਕਸ੍ ਤਥਾ
ਜਿਸ ਨੂੰ ਪਿਤਾ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇਵੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਨੇ ਆਪ ਸ਼ਰਾਧ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾ ਲੋਕਿਕ ਧਰਮ ਘਟਦਾ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਵੈਦਿਕ।
ਮृਤਃ ਪਿਤਾ ਜੀਵਤਿ ਚ ਯਸ੍ਯ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ ਪਿਤਾਮਹਃ ਸ ਹਿ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਂ ਕਥਂ ਕੁਰ੍ਯਾਦ੍ ਏਤਤ੍ ਤ੍ਵਂ ਵਕ੍ਤੁਮ੍ ਅਰ੍ਹਸਿ
ਜੇ ਪਿਤਾ ਮਰ ਚੁੱਕਾ ਹੋਵੇ ਪਰ ਦਾਦਾ ਜੀਵਤ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਉਹ ਸ਼ਰਾਧ ਕਿਵੇਂ ਕਰੇ? ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਦੱਸਣ ਯੋਗ ਹੋ।
ਪਿਤੁਃ ਪਿਣ੍ਡਂ ਪ੍ਰਦਦ੍ਯਾਚ੍ ਚ ਭੋਜਯੇਚ੍ ਚ ਪਿਤਾਮਹਮ੍ ਪ੍ਰਪਿਤਾਮਹਸ੍ਯ ਪਿਣ੍ਡਂ ਵੈ ਹ੍ਯ੍ ਅਯਂ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰੇषੁ ਨਿਰ੍ਣਯਃ
ਉਹ ਪਿਤਾ ਨੂੰ ਪਿੰਡ ਦੇਵੇ ਅਤੇ ਦਾਦਾ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਏ; ਪਰ ਪਰਦਾਦਾ ਲਈ ਵੀ ਪਿੰਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਹੀ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਣੈ ਹੈ।
ਮृਤੇषੁ ਪਿਣ੍ਡਂ ਦਾਤਵ੍ਯਂ ਜੀਵਨ੍ਤਂ ਚਾਪਿ ਭੋਜਯੇਤ੍ ਸਪਿਣ੍ਡੀਕਰਣਂ ਨਾਸ੍ਤਿ ਨ ਚ ਪਾਰ੍ਵਣਮ੍ ਇष੍ਯਤੇ
ਮਰੇ ਹੋਏ ਲਈ ਪਿੰਡ ਦੇਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਜੀਵਤ ਨੂੰ ਭੋਜਨ ਕਰਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਸਪੀੰਡੀਕਰਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ ਅਤੇ ਪੱਖਵਾਰਿਕ ਸ਼ਰਾਧ ਵੀ ਮਨਜ਼ੂਰ ਨਹੀਂ।
ਆਚਾਰਮ੍ ਆਚਰੇਦ੍ ਯਸ੍ ਤੁ ਪਿਤृਮੇਧਾਸ਼੍ਰਿਤਂ ਨਰਃ ਆਯੁषਾ ਧਨਪੁਤ੍ਰੈਸ਼੍ ਚ ਵਰ੍ਧਤ੍ਯ੍ ਆਸ਼ੁ ਨ ਸਂਸ਼ਯਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਪਿਤ੍ਰਮੇਧ ਦੀ ਰੀਤ ਅਨੁਸਾਰ ਆਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਜਲਦੀ ਹੀ ਆਯੁ, ਧਨ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਵਧਦਾ ਹੈ—ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਪਿਤृਮੇਧਾਧ੍ਯਾਯਮ੍ ਇਮਂ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧਕਾਲੇषੁ ਯਃ ਪਠੇਤ੍ ਤਦ੍ ਅਨ੍ਨਮ੍ ਅਸ੍ਯ ਪਿਤਰੋ ऽਸ਼੍ਨਨ੍ਤਿ ਚ ਤ੍ਰਿਯੁਗਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸ਼ਰਾਧ ਦੇ ਸਮੇਂ ਪਿਤ੍ਰਮੇਧ ਦੇ ਅਧਿਆਇ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਪਿਤਰ ਤਿੰਨ ਯੁਗਾਂ ਤੱਕ ਉਹ ਭੋਜਨ ਖਾਂਦੇ ਹਨ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ।
ਏਵਂ ਮਯੋਕ੍ਤਃ ਪਿਤृਮੇਧਕਲ੍ਪਃ ਪਾਪਾਪਹਃ ਪੁਣ੍ਯਵਿਵਰ੍ਧਨਸ਼੍ ਚ ਸ਼੍ਰੋਤਵ੍ਯ ਏष ਪ੍ਰਯਤੈਰ੍ ਨਰੈਸ਼੍ ਚ ਸ਼੍ਰਾਦ੍ਧੇषੁ ਚੈਵਾਪ੍ਯ੍ ਅਨੁਕੀਰ੍ਤਯੇਤ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮੈਂ ਪਿਤ੍ਰਮੇਧ ਦੀ ਵਿਧੀ ਦੱਸ ਦਿੱਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਪਾਪ ਦੂਰ ਕਰਦੀ ਅਤੇ ਪੁੰਨ ਵਧਾਉਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਸੁਣਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਸ਼ਰਾਧ ਸਮੇਂ ਵੀ ਉਚਾਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਏਵਂ ਸਮ੍ਯਗ੍ ਗृਹਸ੍ਥੇਨ ਦੇਵਤਾਃ ਪਿਤਰਸ੍ ਤਥਾ ਸਂਪੂਜ੍ਯਾ ਹਵ੍ਯਕਵ੍ਯਾਭ੍ਯਾਮ੍ ਅਨ੍ਨੇਨਾਤਿਥਿਬਾਨ੍ਧਵਾਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗ੍ਰਿਹਸਤੀ ਨੇ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪਿਤਰਾਂ ਨੂੰ ਹਵਨ ਅਤੇ ਕਵਨ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਅਤਿਥੀਆਂ ਤੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਚੌਲ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਭੂਤਾਨਿ ਭृਤ੍ਯਾਃ ਸਕਲਾਃ ਪਸ਼ੁਪਕ੍ਸ਼ਿਪਿਪੀਲਿਕਾਃ ਭਿਕ੍ਸ਼ਵੋ ਯਾਚਮਾਨਾਸ਼੍ ਚ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇ ਪਾਨ੍ਥਕਾ ਗृਹੇ
ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਨੌਕਰ, ਪਸ਼ੂ, ਪੰਛੀ, ਚੀਟੀ, ਭਿਖਾਰੀ, ਮੰਗਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਹੋਰ ਘਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਯਾਤਰੀ—
ਸਦਾਚਾਰਰਤਾ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸਾਧੁਨਾ ਗृਹਮੇਧਿਨਾ ਪਾਪਂ ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਸਮੁਲ੍ਲਙ੍ਘ੍ਯ ਨਿਤ੍ਯਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕੀਃ ਕ੍ਰਿਯਾਃ
ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚੰਗੇ ਆਚਾਰ ਵਿਚ ਲੱਗੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਜੋ ਗ੍ਰਿਹਸਤੀ ਨੇਕ ਹੈ, ਉਹ ਨਿੱਤ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਕਥਿਤਂ ਭਵਤਾ ਵਿਪ੍ਰ ਨਿਤ੍ਯਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਂ ਚ ਯਤ੍ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਂ ਕਾਮ੍ਯਂ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਕਰ੍ਮ ਪੌਰੁषਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਦੱਸਿਆ ਹੈ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਨਿੱਤ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਅਤੇ ਇੱਛਾ ਵਾਲੇ ਕਰਮ—ਇਹ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਨੁੱਖੀ ਕਰਮ ਹਨ।
ਸਦਾਚਾਰਂ ਮੁਨੇ ਸ਼੍ਰੋਤੁਮ੍ ਇਚ੍ਛਾਮੋ ਵਦਤਸ੍ ਤਵ ਯਂ ਕੁਰ੍ਵਨ੍ ਸੁਖਮ੍ ਆਪ੍ਨੋਤਿ ਪਰਤ੍ਰੇਹ ਚ ਮਾਨਵਃ
ਹੇ ਮੁਨੀ, ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਲੋਂ ਚੰਗਾ ਆਚਾਰ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਕਰਕੇ ਮਨੁੱਖ ਇੱਥੇ ਅਤੇ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ।
ਗृਹਸ੍ਥੇਨ ਸਦਾ ਕਾਰ੍ਯਮ੍ ਆਚਾਰਪਰਿਰਕ੍ਸ਼ਣਮ੍ ਨ ਹ੍ਯ੍ ਆਚਾਰਵਿਹੀਨਸ੍ਯ ਭਦ੍ਰਮ੍ ਅਤ੍ਰ ਪਰਤ੍ਰ ਵਾ
ਗ੍ਰਿਹਸਤੀ ਨੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਚੰਗਾ ਆਚਾਰ ਰੱਖਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਜਿਸ ਦੇ ਆਚਾਰ ਨਹੀਂ, ਉਸ ਲਈ ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਪਰਲੋਕ ਵਿੱਚ ਭਲਾ ਨਹੀਂ।
ਯਜ੍ਞਦਾਨਤਪਾਂਸੀਹ ਪੁਰੁषਸ੍ਯ ਨ ਭੂਤਯੇ ਭਵਨ੍ਤਿ ਯਃ ਸਦਾਚਾਰਂ ਸਮੁਲ੍ਲਙ੍ਘ੍ਯ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਤੇ
ਇੱਥੇ, ਯਜਨ, ਦਾਨ ਤੇ ਤਪ ਕਰਨਾ ਕਿਸੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਫਾਇਦਾ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ ਜੇ ਉਹ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਉਲਟ ਵਤੀਰਾ ਰੱਖਦਾ ਹੈ।
ਦੁਰਾਚਾਰੋ ਹਿ ਪੁਰੁषੋ ਨੇਹਾਯੁਰ੍ ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਮਹਤ੍ ਕਾਰ੍ਯੋ ਧਰ੍ਮਃ ਸਦਾਚਾਰ ਆਚਾਰਸ੍ਯੈਵ ਲਕ੍ਸ਼ਣਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਮਾੜੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦਾ; ਧਰਮ ਦਾ ਮੁੱਖ ਮਕਸਦ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਹੈ, ਤੇ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਹੀ ਧਰਮ ਦੀ ਪਹਚਾਣ ਹੈ।
ਤਸ੍ਯ ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸਦਾਚਾਰਸ੍ਯ ਭੋ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਆਤ੍ਮਨੈਕਮਨਾ ਭੂਤ੍ਵਾ ਤਥੈਵ ਪਰਿਪਾਲਯੇਤ੍
ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲੋ, ਮੈਂ ਹੁਣ ਚੰਗੀ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਦਾ ਸਵਰੂਪ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਿਭਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਗਸਾਧਨੇ ਯਤ੍ਨਃ ਕਰ੍ਤਵ੍ਯੋ ਗृਹਮੇਧਿਨਾ ਤਤ੍ਸਂਸਿਦ੍ਧੌ ਗृਹਸ੍ਥਸ੍ਯ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ ਅਤ੍ਰ ਪਰਤ੍ਰ ਚ
ਇੱਕ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦੇ ਤਿੰਨ ਉਦੇਸ਼ ਹਾਸਲ ਕਰਨ ਲਈ ਯਤਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜਦ ਇਹ ਪੂਰੇ ਹੋ ਜਾਣ, ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਨੂੰ ਇੱਥੇ ਤੇ ਪਰਲੋਕ ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਪਾਦੇਨਾਪ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਯ ਪਾਰਤ੍ਰ੍ਯਂ ਕੁਰ੍ਯਾਚ੍ ਛ੍ਰੇਯਃ ਸ੍ਵਮ੍ ਆਤ੍ਮਵਾਨ੍ ਅਰ੍ਧੇਨ ਚਾਤ੍ਮਭਰਣਂ ਨਿਤ੍ਯਨੈਮਿਤ੍ਤਿਕਾਨਿ ਚ
ਆਪਣੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਆਮਦਨ ਦਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਵਰਤਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਅੱਧਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਤੇ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤੇ ਸਮੇਂ-ਸਮੇਂ ਦੀਆਂ ਕਰਤਬਾਂ ਲਈ ਰੱਖੋ।
ਪਾਦੇਨੈਵ ਤਥਾਪ੍ਯ੍ ਅਸ੍ਯ ਮੂਲਭੂਤਂ ਵਿਵਰ੍ਧਯੇਤ੍ ਏਵਮ੍ ਆਚਰਤੋ ਵਿਪ੍ਰਾ ਅਰ੍ਥਃ ਸਾਫਲ੍ਯਮ੍ ऋਚ੍ਛਤਿ
ਬਚਾ ਚੌਥਾ ਹਿੱਸਾ ਆਪਣੀ ਜੜਾਂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਵਰਤੋ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਲਣ ਵਾਲਾ, ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਵਧੀਆ ਧਨ-ਦੌਲਤ ਹਾਸਲ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦ੍ਵਤ੍ ਪਾਪਨਿषੇਧਾਰ੍ਥਂ ਧਰ੍ਮਃ ਕਾਰ੍ਯੋ ਵਿਪਸ਼੍ਚਿਤਾ ਪਰਤ੍ਰਾਰ੍ਥਸ੍ ਤਥੈਵਾਨ੍ਯਃ ਕਾਰ੍ਯੋ ऽਤ੍ਰੈਵ ਫਲਪ੍ਰਦਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਾਪ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ, ਸਮਝਦਾਰ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਧਰਮ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਇੱਕ ਧਰਮ ਪਰਲੋਕ ਲਈ ਹੈ, ਤੇ ਇੱਕ ਇੱਥੇ ਹੀ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਵਾਯਭਯਾਤ੍ ਕਾਮਸ੍ ਤਥਾਨ੍ਯਸ਼੍ ਚਾਵਿਰੋਧਵਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਧਾ ਕਾਮੋ ऽਪਿ ਰਚਿਤਸ੍ ਤ੍ਰਿਵਰ੍ਗਾਯਾਵਿਰੋਧਕृਤ੍
ਉਲਟ ਨਤੀਜਿਆਂ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਿਸਮ ਦੀ ਇੱਛਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਇੱਛਾ ਵੀ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਉਦੇਸ਼ਾਂ ਲਈ ਬਣੀ ਹੋਈ ਤੇ ਰੁਕਾਵਟ ਨਾ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਵਾਲੀ।
ਪਰਸ੍ਪਰਾਨੁਬਨ੍ਧਾਂਸ਼੍ ਚ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਏਤਾਨ੍ ਵਿਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍ ਵਿਪਰੀਤਾਨੁਬਨ੍ਧਾਂਸ਼੍ ਚ ਬੁਧ੍ਯਧ੍ਵਂ ਤਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਸੀ ਸੰਬੰਧਾਂ ਨੂੰ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਲਟ ਪ੍ਰਭਾਵ ਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਵੀ ਸਮਝਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸਮਝੋ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲੋ।
ਧਰ੍ਮੋ ਧਰ੍ਮਾਨੁਬਨ੍ਧਾਰ੍ਥੋ ਧਰ੍ਮੋ ਨਾਤ੍ਮਾਰ੍ਥਪੀਡਕਃ ਉਭਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਦ੍ਵਿਧਾ ਕਾਮਂ ਤੇਨ ਤੌ ਚ ਦ੍ਵਿਧਾ ਪੁਨਃ
ਧਰਮ, ਧਰਮ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ ਹੈ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੁੱਖੀ ਕਰਨ ਲਈ ਨਹੀਂ; ਦੋਹਾਂ ਨਾਲ, ਇੱਛਾ ਵੀ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਉਹ ਦੋਹਾਂ ਵੀ ਫਿਰ ਦੋ ਵਾਰ ਵੰਡੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੇ ਮੁਹੂਰ੍ਤੇ ਬੁਧ੍ਯੇਤ ਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਾਵ੍ ਅਨੁਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍ ਸਮੁਤ੍ਥਾਯ ਤਥਾਚਮ੍ਯ ਪ੍ਰਸ੍ਨਾਤੋ ਨਿਯਤਃ ਸ਼ੁਚਿਃ
ਬ੍ਰਾਹਮ ਮੂਹਰਤ ਵਿੱਚ ਉਠ ਕੇ, ਧਰਮ ਤੇ ਧਨ ਬਾਰੇ ਸੋਚਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਉਠ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਮੂੰਹ ਧੋ ਕੇ, ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਤੇ ਨਿਯਤ ਰਹੋ।
ਪੂਰ੍ਵਾਂ ਸਂਧ੍ਯਾਂ ਸਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਾਂ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਂ ਸਦਿਵਾਕਰਾਮ੍ ਉਪਾਸੀਤ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਨੈਨਾਂ ਜਹ੍ਯਾਦ੍ ਅਨਾਪਦਿ
ਸਵੇਰੇ ਦੀ ਸੰਧਿਆ, ਜਦ ਤਾਰੇ ਹੋਣ, ਤੇ ਸ਼ਾਮ ਦੀ ਸੰਧਿਆ, ਜਦ ਸੂਰਜ ਹੋਵੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ; ਬਿਨਾ ਮੁਸ਼ਕਲ ਦੇ, ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀਂ।
ਅਸਤ੍ਪ੍ਰਲਾਪਮ੍ ਅਨृਤਂ ਵਾਕ੍ਪਾਰੁष੍ਯਂ ਚ ਵਰ੍ਜਯੇਤ੍ ਅਸਚ੍ਛਾਸ੍ਤ੍ਰਮ੍ ਅਸਦ੍ਵਾਦਮ੍ ਅਸਤ੍ਸੇਵਾਂ ਚ ਵੈ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਝੂਠੀ ਗੱਲ, ਝੂਠ, ਕਰੜੀ ਬੋਲੀਆਂ ਤੋਂ ਬਚੋ; ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਵਾਲੋ, ਝੂਠੇ ਸ਼ਾਸਤਰ, ਝੂਠੀ ਵਾਦ, ਤੇ ਮਾੜਿਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਤੋਂ ਵੀ ਦੂਰ ਰਹੋ।
ਸਾਯਂਪ੍ਰਾਤਸ੍ ਤਥਾ ਹੋਮਂ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਨਿਯਤਾਤ੍ਮਵਾਨ੍ ਨੋਦਯਾਸ੍ਤਮਨੇ ਚੈਵਮ੍ ਉਦੀਕ੍ਸ਼ੇਤ ਵਿਵਸ੍ਵਤਃ
ਸਵੇਰੇ ਤੇ ਸ਼ਾਮ, ਹਵਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਆਪਣੇ ਮਨ ਨੂੰ ਸੰਯਮ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ ਦੇ ਉਗਣ ਤੇ ਡੁੱਬਣ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰੋ।