ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਾਨ੍ ਧਾਰ੍ਮਿਕਾਨ੍ ਦੇਵਃ ਸ੍ਵਯਂ ਸਂਮਾਨਯੇਦ੍ ਯਮਃ ਸ੍ਵਾਗਤਾਸਨਦਾਨੇਨ ਪਾਦ੍ਯਾਰ੍ਘ੍ਯੇਣ ਪ੍ਰਿਯੇਣ ਤੁ
ਉਹ ਧਰਮਕਾਰੀ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਯਮ ਦੇਵਤਾ ਖੁਦ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਆਦਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਸੁਆਗਤ, ਆਸਨ, ਪੈਰਾਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਅਤੇ ਪ੍ਰੀਤਿ ਨਾਲ ਅਰਘ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।
ਧਨ੍ਯਾ ਯੂਯਂ ਮਹਾਤ੍ਮਾਨ ਆਤ੍ਮਨੋ ਹਿਤਕਾਰਿਣਃ ਯੇਨ ਦਿਵ੍ਯਸੁਖਾਰ੍ਥਾਯ ਭਵਦ੍ਭਿਃ ਸੁਕृਤਂ ਕृਤਮ੍
ਤੁਸੀਂ ਧਨਵੰਤ ਹੋ, ਵੱਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਆਪਣੀ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹੋ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦਿਵਯ ਸੁਖ ਲਈ ਚੰਗੇ ਕੰਮ ਕੀਤੇ ਹਨ।
ਇਦਂ ਵਿਮਾਨਮ੍ ਆਰੁਹ੍ਯ ਦਿਵ੍ਯਸ੍ਤ੍ਰੀਭੋਗਭੂषਿਤਾਃ ਸ੍ਵਰ੍ਗਂ ਗਚ੍ਛਧ੍ਵਮ੍ ਅਤੁਲਂ ਸਰ੍ਵਕਾਮਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍
ਇਹ ਅਸਮਾਨੀ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ, ਜਿੱਥੇ ਸੁੰਦਰ ਦਿਵੀ ਸਤੀਆਂ ਤੇ ਰਸ-ਵਿਲਾਸ ਹਨ, ਤੁਸੀਂ ਉਹ ਅਤੁੱਲ ਸੁਗਰਗ ਨੂੰ ਜਾਓ, ਜਿੱਥੇ ਹਰ ਚਾਹਤ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।
ਤਤ੍ਰ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਹਾਭੋਗਾਨ੍ ਅਨ੍ਤੇ ਪੁਣ੍ਯਪਰਿਕ੍ਸ਼ਯਾਤ੍ ਯਤ੍ ਕਿਂਚਿਦ੍ ਅਲ੍ਪਮ੍ ਅਸ਼ੁਭਂ ਫਲਂ ਤਦ੍ ਇਹ ਭੋਕ੍ਸ਼੍ਯਥ
ਉਥੇ ਵੱਡੇ ਸੁਖ-ਵਿਲਾਸ ਮਾਣ ਕੇ, ਜਦ ਤੁਹਾਡਾ ਪੂਣ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਜੋ ਕੁਝ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਮਾੜਾ ਫਲ ਰਹਿ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਹੀ ਭੋਗੋਗੇ।
ਯੇ ਤੁ ਤਂ ਧਰ੍ਮਰਾਜਾਨਂ ਨਰਾਃ ਪੁਣ੍ਯਾਨੁਭਾਵਤਃ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸੌਮ੍ਯਮਨਸਂ ਪਿਤृਭੂਤਮ੍ ਇਵਾਤ੍ਮਨਃ
ਪਰ ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਪੂਣ ਦੀ ਤਾਕਤ ਨਾਲ ਧਰਮ ਦੇ ਰਾਜਾ ਨੂੰ, ਨਰਮ ਦਿਲ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਪਿਤਾ ਵਾਂਗ ਦੇਖਦੇ ਹਨ—
ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਧਰ੍ਮਃ ਸੇਵਿਤਵ੍ਯਃ ਸਦਾ ਮੁਕ੍ਤਿਫਲਪ੍ਰਦਃ ਧਰ੍ਮਾਦ੍ ਅਰ੍ਥਸ੍ ਤਥਾ ਕਾਮੋ ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ ਚ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤ੍ਯਤੇ
ਇਸ ਲਈ ਧਰਮ ਨੂੰ ਸਦਾ ਅਪਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਫਲ ਦਿੰਦਾ ਹੈ। ਧਰਮ ਤੋਂ ਹੀ ਧਨ, ਇੱਛਾ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਇਹ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮੋ ਮਾਤਾ ਪਿਤਾ ਭ੍ਰਾਤਾ ਧਰ੍ਮੋ ਨਾਥਃ ਸੁਹृਤ੍ ਤਥਾ ਧਰ੍ਮਃ ਸ੍ਵਾਮੀ ਸਖਾ ਗੋਪ੍ਤਾ ਤਥਾ ਧਾਤਾ ਚ ਪੋषਕਃ
ਧਰਮ ਮਾਂ ਹੈ, ਪਿਤਾ ਹੈ, ਭਰਾ ਹੈ; ਧਰਮ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਤੇ ਦੋਸਤ ਵੀ ਹੈ; ਧਰਮ ਮਾਲਕ, ਸਾਥੀ, ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਪਾਲਣ ਵਾਲਾ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਾਦ੍ ਅਰ੍ਥੋ ऽਰ੍ਥਤਃ ਕਾਮਃ ਕਾਮਾਦ੍ ਭੋਗਃ ਸੁਖਾਨਿ ਚ ਧਰ੍ਮਾਦ੍ ਐਸ਼੍ਵਰ੍ਯਮ੍ ਏਕਾਗ੍ਰ੍ਯਂ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਗਗਤਿਃ ਪਰਾ
ਧਰਮ ਤੋਂ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਧਨ ਤੋਂ ਇੱਛਾ, ਇੱਛਾ ਤੋਂ ਰਸ-ਵਿਲਾਸ ਤੇ ਸੁਖ; ਧਰਮ ਤੋਂ ਰਾਜ-ਅਧਿਕਾਰ, ਇਕਾਗ੍ਰਤਾ ਤੇ ਸੁਗਰਗ ਦੀ ਵਧੀਆ ਰਾਹ ਮਿਲਦੀ ਹੈ।
ਧਰ੍ਮਸ੍ ਤੁ ਸੇਵਿਤੋ ਵਿਪ੍ਰਾਸ੍ ਤ੍ਰਾਯਤੇ ਮਹਤੋ ਭਯਾਤ੍ ਦੇਵਤ੍ਵਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜਤ੍ਵਂ ਚ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਪ੍ਨੋਤ੍ਯ੍ ਅਸਂਸ਼ਯਮ੍
ਜਦੋਂ ਧਰਮ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਵੈਦਿਕ ਲੋਕੋ, ਇਹ ਵੱਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਧਰਮ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਦੇਵਤਾ ਤੇ ਦੋਹਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮ ਵਾਲਾ ਦਰਜਾ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ।
ਯਦਾ ਚ ਕ੍ਸ਼ੀਯਤੇ ਪਾਪਂ ਨਰਾਣਾਂ ਪੂਰ੍ਵਸਂਚਿਤਮ੍ ਤਦੈषਾਂ ਭਜਤੇ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ ਧਰ੍ਮਂ ਚਾਤ੍ਰ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖਾਂ ਦੇ ਪਿਛਲੇ ਜਮਿਆਂ ਪਾਪ ਘਟ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਦ ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਸੋਚ ਧਰਮ ਵੱਲ ਮੁੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਵੈਦਿਕ ਲੋਕੋ।
ਜਨ੍ਮਾਨ੍ਤਰਸਹਸ੍ਰੇषੁ ਮਾਨੁष੍ਯਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਦੁਰ੍ਲਭਮ੍ ਯੋ ਹਿ ਨਾਚਰਤੇ ਧਰ੍ਮਂ ਭਵੇਤ੍ ਸ ਖਲੁ ਵਞ੍ਚਿਤਃ
ਜਿਹੜਾ ਮਨੁੱਖ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਨਮਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਇਹ ਵਿਰਲੇ ਮਨੁੱਖਾ ਜਨਮ ਲੈ ਕੇ ਵੀ ਧਰਮ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ, ਉਹ ਸੱਚਮੁੱਚ ਠੱਗਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।
ਕੁਤ੍ਸਿਤਾ ਯੇ ਦਰਿਦ੍ਰਾਸ਼੍ ਚ ਵਿਰੂਪਾ ਵ੍ਯਾਧਿਤਾਸ੍ ਤਥਾ ਪਰਪ੍ਰੇष੍ਯਾਸ਼੍ ਚ ਮੂਰ੍ਖਾਸ਼੍ ਚ ਜ੍ਞੇਯਾ ਧਰ੍ਮਵਿਵਰ੍ਜਿਤਾਃ
ਜਿਹੜੇ ਘਟੀਆ, ਗਰੀਬ, ਬਦਸੂਰਤ, ਬਿਮਾਰ, ਦੂਜਿਆਂ ਦੇ ਨੌਕਰ ਜਾਂ ਮੂਰਖ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਤੋਂ ਖਾਲੀ ਸਮਝੋ।
ਯੇ ਹਿ ਦੀਰ੍ਘਾਯੁषਃ ਸ਼ੂਰਾਃ ਪਣ੍ਡਿਤਾ ਭੋਗਿਨੋ ऽਰ੍ਥਿਨਃ ਅਰੋਗਾ ਰੂਪਵਨ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਤੈਸ੍ ਤੁ ਧਰ੍ਮਃ ਪੁਰਾ ਕृਤਃ
ਜਿਹੜੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਵਾਲੇ, ਬਹਾਦਰ, ਗਿਆਨਵਾਨ, ਰਸ-ਵਿਲਾਸੀ, ਧਨਵੰਤ, ਤੰਦਰੁਸਤ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਧਰਮ ਕੀਤਾ ਸੀ।
ਏਵਂ ਧਰ੍ਮਰਤਾ ਵਿਪ੍ਰਾ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਗਤਿਮ੍ ਉਤ੍ਤਮਾਮ੍ ਅਧਰ੍ਮਂ ਸੇਵਮਾਨਾਸ੍ ਤੁ ਤਿਰ੍ਯਗ੍ਯੋਨਿਂ ਵ੍ਰਜਨ੍ਤਿ ਤੇ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਵੈਦਿਕ ਲੋਕੋ, ਜੋ ਧਰਮ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਵਧੀਆ ਦਰਜਾ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜੋ ਅਧਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਜਾਤੀ ਵਿਚ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਨਰਾ ਨਰਕਧ੍ਵਂਸਿਵਾਸੁਦੇਵਮ੍ ਅਨੁਵ੍ਰਤਾਃ ਤੇ ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ऽਪਿ ਨ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਯਮਂ ਵਾ ਨਰਕਾਣਿ ਵਾ
ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਨਰਕ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਵਾਸੁਦੇਵ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਉਹ ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਵੀ ਯਮ ਜਾਂ ਨਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।
ਅਨਾਦਿਨਿਧਨਂ ਦੇਵਂ ਦੈਤ੍ਯਦਾਨਵਦਾਰਣਮ੍ ਯੇ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਹਿ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਤੇ ਯਮਮ੍
ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਸਦਾ ਆਦਿ-ਅੰਤ ਰਹਿਤ, ਦੈਤਿਆਂ ਤੇ ਦਾਨਵਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਯਮ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।
ਕਰ੍ਮਣਾ ਮਨਸਾ ਵਾਚਾ ਯੇ ऽਚ੍ਯੁਤਂ ਸ਼ਰਣਂ ਗਤਾਃ ਨ ਸਮਰ੍ਥੋ ਯਮਸ੍ ਤੇषਾਂ ਤੇ ਮੁਕ੍ਤਿਫਲਭਾਗਿਨਃ
ਜਿਹੜੇ ਕਰਮ, ਮਨ ਤੇ ਬੋਲ ਰਾਹੀਂ ਅਚੁਤ ਦਾ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਤੱਕ ਯਮ ਨਹੀਂ ਪਹੁੰਚ ਸਕਦਾ; ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਫਲ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਜਨਾ ਜਗਤਾਂ ਨਾਥਂ ਨਿਤ੍ਯਂ ਨਾਰਾਯਣਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਨਮਨ੍ਤਿ ਨਹਿ ਤੇ ਵਿष੍ਣੋਃ ਸ੍ਥਾਨਾਦ੍ ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਗਾਮਿਨਃ
ਜਿਹੜੇ ਲੋਕ, ਵੈਦਿਕ ਲੋਕੋ, ਸਦਾ ਜਗਤ ਦੇ ਨਾਥ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਥਾਂ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਨ ਤੇ ਦੂਤਾਨ੍ ਨ ਤਨ੍ ਮਾਰ੍ਗਂ ਨ ਯਮਂ ਨ ਚ ਤਾਂ ਪੁਰੀਮ੍ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਵਿष੍ਣੁਂ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਨਰਕਾਣਿ ਕਥਂਚਨ
ਉਹ ਨਾ ਦੂਤਾਂ ਨੂੰ, ਨਾ ਉਹ ਰਾਹ, ਨਾ ਯਮ, ਨਾ ਉਹ ਸ਼ਹਿਰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਕਿਸੇ ਵੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਰਕ ਨਹੀਂ ਵੇਖਦੇ।
ਕृਤ੍ਵਾਪਿ ਬਹੁਸ਼ਃ ਪਾਪਂ ਨਰਾ ਮੋਹਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ ਨ ਯਾਨ੍ਤਿ ਨਰਕਂ ਨਤ੍ਵਾ ਸਰ੍ਵਪਾਪਹਰਂ ਹਰਿਮ੍
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਭਟਕਣ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਕਈ ਵਾਰੀ ਪਾਪ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ, ਜੇ ਹਰਿ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦੇ ਹਨ ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਨਰਕ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦੇ।
ਸ਼ਾਠ੍ਯੇਨਾਪਿ ਨਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਯੇ ਸ੍ਮਰਨ੍ਤਿ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ ਤੇ ऽਪਿ ਯਾਨ੍ਤਿ ਤਨੁਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਵਿष੍ਣੁਲੋਕਮ੍ ਅਨਾਮਯਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਚਲਾਕੀ ਨਾਲ ਵੀ ਹਰ ਵੇਲੇ ਜਨਾਰਦਨ ਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਦੇ ਨਿਰਮਲ ਲੋਕ ਵਿਚ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਕ੍ਰੋਧਸਕ੍ਤੋ ऽਪਿ ਕਦਾਚਿਤ੍ ਕੀਰ੍ਤਯੇਦ੍ ਧਰਿਮ੍ ਸੋ ऽਪਿ ਦੋषਕ੍ਸ਼ਯਾਨ੍ ਮੁਕ੍ਤਿਂ ਲਭੇਚ੍ ਚੇਦਿਪਤਿਰ੍ ਯਥਾ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਗੁੱਸੇ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਕਦੇ ਕਦੇ ਹਰਿ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵੀ ਜਦੋਂ ਉਸਦੇ ਵਿਕਾਰ ਮੁੱਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਮੁਕਤੀ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਰਤਾਜ।
ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵੈਵਂ ਯਮਮਾਰ੍ਗਂ ਤੇ ਨਰਕੇषੁ ਚ ਯਾਤਨਾਮ੍ ਪਪ੍ਰਚ੍ਛੁਸ਼੍ ਚ ਪੁਨਰ੍ ਵ੍ਯਾਸਂ ਸਂਸ਼ਯਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਾਃ
ਜਦੋਂ ਯਮ ਦੇ ਰਸਤੇ ਅਤੇ ਨਰਕ ਦੀਆਂ ਸਜ਼ਾਵਾਂ ਬਾਰੇ ਸੁਣਿਆ, ਤਾਂ ਵਧੀਆ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਆਪਣਾ ਸੰਦੇਹ ਫਿਰ ਵਿਆਸ ਜੀ ਤੋਂ ਪੁੱਛਿਆ।
ਭਗਵਨ੍ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਜ੍ਞ ਸਰ੍ਵਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਵਿਸ਼ਾਰਦ ਮਰ੍ਤ੍ਯਸ੍ਯ ਕਃ ਸਹਾਯੋ ਵੈ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਸੁਤੋ ਗੁਰੁਃ
ਹੇ ਭਗਵਾਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹੋ, ਸਾਰੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਹੋ, ਮਰਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਦਾ ਸੱਚਾ ਸਾਥੀ ਕੌਣ ਹੈ—ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ, ਪੁੱਤਰ ਜਾਂ ਗੁਰੂ?
ਜ੍ਞਾਤਿਸਂਬਨ੍ਧਿਵਰ੍ਗਸ਼੍ ਚ ਮਿਤ੍ਰਵਰ੍ਗਸ੍ ਤਥੈਵ ਚ ਗृਹਂ ਸ਼ਰੀਰਮ੍ ਉਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਕਾष੍ਠਲੋष੍ਟਸਮਂ ਜਨਾਃ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਮੁਤ੍ਰ ਲੋਕੇ ਵੈ ਕਸ਼੍ ਚ ਤਾਨ੍ ਅਨੁਗਚ੍ਛਤਿ
ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਅਤੇ ਮਿਤਰਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ, ਜਦੋਂ ਮਨੁੱਖ ਘਰ ਤੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਕੌਣ ਉਸਨੂੰ ਅਗਲੇ ਲੋਕ ਵਿਚ ਸਾਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ?
ਏਕਃ ਪ੍ਰਸੂਯਤੇ ਵਿਪ੍ਰਾ ਏਕ ਏਵ ਹਿ ਨਸ਼੍ਯਤਿ ਏਕਸ੍ ਤਰਤਿ ਦੁਰ੍ਗਾਣਿ ਗਚ੍ਛਤ੍ਯ੍ ਏਕਸ੍ ਤੁ ਦੁਰ੍ਗਤਿਮ੍
ਇਨਸਾਨ ਇਕੱਲਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਤੇ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਮਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਮੁਸ਼ਕਲਾਂ ਪਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਇਕੱਲਾ ਹੀ ਬੁਰੇ ਹਾਲਾਂ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਸਹਾਯਃ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਤਥਾ ਭ੍ਰਾਤਾ ਸੁਤੋ ਗੁਰੁਃ ਜ੍ਞਾਤਿਸਂਬਨ੍ਧਿਵਰ੍ਗਸ਼੍ ਚ ਮਿਤ੍ਰਵਰ੍ਗਸ੍ ਤਥੈਵ ਚ
ਪਿਤਾ, ਮਾਤਾ, ਭਰਾ, ਪੁੱਤਰ, ਗੁਰੂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਤੇ ਮਿਤਰਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ—ਇਹ ਸਭ ਇਕੱਲੇ ਹਨ, ਕੋਈ ਸਾਥ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦਾ।
ਮृਤਂ ਸ਼ਰੀਰਮ੍ ਉਤ੍ਸृਜ੍ਯ ਕਾष੍ਠਲੋष੍ਟਸਮਂ ਜਨਾਃ ਮੁਹੂਰ੍ਤਮ੍ ਇਵ ਰੋਦਿਤ੍ਵਾ ਤਤੋ ਯਾਨ੍ਤਿ ਪਰਾਙ੍ਮੁਖਾਃ
ਮਨੁੱਖ ਮਰੇ ਹੋਏ ਸਰੀਰ ਨੂੰ, ਜੋ ਲੱਕੜ ਜਾਂ ਮਿੱਟੀ ਵਾਂਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਛੱਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਰੋ ਕੇ, ਫਿਰ ਪਿੱਛੇ ਮੂੰਹ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਤੈਸ੍ ਤਚ੍ ਛਰੀਰਮ੍ ਉਤ੍ਸृष੍ਟਂ ਧਰ੍ਮ ਏਕੋ ऽਨੁਗਚ੍ਛਤਿ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਧਰ੍ਮਃ ਸਹਾਯਸ਼੍ ਚ ਸੇਵਿਤਵ੍ਯਃ ਸਦਾ ਨृਭਿਃ
ਉਹ ਸਰੀਰ ਛੱਡਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੇਵਲ ਧਰਮ ਹੀ ਸਾਥ ਦਿੰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਧਰਮ ਨੂੰ ਹੀ ਸਾਥੀ ਬਣਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਪ੍ਰਾਣੀ ਧਰ੍ਮਸਮਾਯੁਕ੍ਤੋ ਗਚ੍ਛੇਤ੍ ਸ੍ਵਰ੍ਗਗਤਿਂ ਪਰਾਮ੍ ਤਥੈਵਾਧਰ੍ਮਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਨਰਕਂ ਚੋਪਪਦ੍ਯਤੇ
ਜੋ ਜੀਵ ਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਉੱਚਾ ਸੁਰਗ ਦਾ ਰਸਤਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ; ਤੇ ਜੇ ਅਧਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਨਰਕ ਵਿਚ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।