ਜਦੋਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਕਾਲੀਆ ਨਾਗ ਦੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਬੰਧੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਸਾਰੀਆਂ ਗੋਪੀਆਂ, ਨੰਦ ਬਾਬਾ, ਯਸ਼ੋਦਾ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਗਵਾਲੇ ਬਹੁਤ ਦੁਖੀ ਹੋ ਗਏ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਇਕੱਠਿਆਂ ਆਖਿਆ, "ਅਸੀਂ ਯਸ਼ੋਦਾ ਸਮੇਤ, ਇਹ ਵੱਡਾ ਜਲਾਸ਼ਯ ਛੱਡ ਕੇ ਵਾਪਸ ਵ੍ਰਜਾ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗੇ, ਜਦ ਤੱਕ ਸੱਪਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਸਾਨੂੰ ਆਗਿਆ ਨਾ ਦੇਣ। ਕਿਵੇਂ ਦਿਨ ਬਿਨਾ ਸੂਰਜ ਦੇ, ਰਾਤ ਬਿਨਾ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ, ਗਾਂਵਾਂ ਬਿਨਾ ਦੁੱਧ ਦੇ, ਜਾਂ ਵ੍ਰਜਾ ਬਿਨਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਹੋ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਅਸੀਂ ਗੋਕੁਲ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਜਾਵਾਂਗੇ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ ਰੋਹਣੀ ਨੰਦਨ ਬਲਰਾਮ ਨੇ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖ ਰਹੇ ਸਨ, ਆਪਣੇ ਗਵਾਲਿਆਂ ਨੂੰ ਚੁੱਪ ਅਤੇ ਦੁਖੀ ਵੇਖਿਆ। ਨੰਦ ਬਾਬਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵਲ ਤੱਕਦੇ ਰਹਿੰਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅੱਖੀਂ ਚਿੰਤਾ ਸੀ। ਯਸ਼ੋਦਾ ਜੀ ਵੀ ਬੇਹੋਸ਼ ਵਰਗੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਸਿਰਫ਼ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਸੋਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ। ਫਿਰ ਬਲਰਾਮ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਤੁਸੀਂ ਇਹ ਮਨੁੱਖੀ ਲੀਲਾ ਕਿਉਂ ਵਿਖਾ ਰਹੇ ਹੋ? ਆਪਣਾ ਅਸਲ ਰੂਪ ਵਿਖਾਓ। ਕੀ ਤੁਸੀਂ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦੇ ਤੁਸੀਂ ਕੌਣ ਹੋ? ਤੁਸੀਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਨਾਭਿ ਹੋ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਸਰੇ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟਿਕਰਤਾ, ਸੰਹਾਰਕ ਅਤੇ ਰਖਵਾਲੇ ਹੋ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸਵਰੂਪ ਹੋ। ਇਥੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਸਿਰਫ਼ ਇਹ ਗਵਾਲੇ ਤੇ ਗੋਪੀਆਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਸਾਕ ਹਨ, ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਤੁਸੀਂ ਉੱਤਰ ਆਏ ਹੋ। ਇਹ ਗੋਪੀਆਂ ਇੱਥੇ ਬੈਠੀਆਂ ਹਨ—ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ ਨੂੰ ਕਿਉਂ ਭੁਲ ਗਏ ਹੋ? ਹੁਣ ਮਨੁੱਖੀ ਤੇ ਬਾਲਕ ਵਰਤਾਰਾ ਛੱਡੋ ਤੇ, ਇਸ ਦੁਸਟ, ਤਿੱਖੇ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲੇ ਸੱਪ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰ ਲਵੋ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਯਾਦ ਕਰਵਾਉਣ ’ਤੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਮੁਸਕੁਰਾਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਸੱਪ ਦੀਆਂ ਕੁੰਡਲੀਆਂ ਉੱਤੇ ਪੈਰ ਮਾਰ ਕੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਨਾਗ ਦੀ ਕਸ ਤੋਂ ਛੁਡਾ ਲਿਆ। ਫਿਰ, ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ ਵਾਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਥੋੜ੍ਹਾ ਝੁਕ ਕੇ, ਦੋਹਾਂ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਨਾਗ ਦੇ ਮੱਥੇ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਏ ਤੇ ਮੱਥਾ ਨਿਵਾ ਕੇ ਉਸ ਉੱਤੇ ਨੱਚਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਜਿੱਥੇ-ਜਿੱਥੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਪੈਰ ਪਏ, ਉਥੇ-ਉਥੇ ਨਾਗ ਦਾ ਮੱਥਾ ਲਹੂ ਨਾਲ ਭਰ ਗਿਆ ਤੇ ਥੱਲੇ ਝੁਕ ਗਿਆ। ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਜੋਰਦਾਰ ਪੈਰਾਂ ਦੀਆਂ ਚੋਟਾਂ ਨਾਲ ਨਾਗ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਉਸ ਦੇ ਮੂੰਹੋਂ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਲਹੂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਇਹ ਦ੍ਰਿਸ਼ ਵੇਖ ਕੇ, ਜਦੋਂ ਨਾਗ ਦੀ گردن ਤੇ ਮੱਥਾ ਥੱਲੇ ਹੋ ਗਿਆ, ਤੇ ਲਹੂ ਵਗ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਨਾਗ ਦੀਆਂ ਪਤਨੀਆਂ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਕੋਲ ਆ ਕੇ ਸ਼ਰਨ ਪਈਆਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਰਵੋਤਮ, ਅਕਥ, ਪਰਮ ਜੋਤਿ ਹੋ। ਤੁਹਾਡੀ ਮਹਿਮਾ ਤਾਂ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ, ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਇਸਤ੍ਰੀਆਂ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ? ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਧਰਤੀ-ਅਕਾਸ਼-ਪਾਣੀ-ਅੱਗ-ਹਵਾ, ਸਿਰਫ਼ ਤੁਹਾਡਾ ਛੋਟਾ ਜਿਹਾ ਅੰਸ਼ ਹੈ। ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਿਵੇਂ ਕਰੀਏ? ਪਰ, ਹੇ ਜਗਤਪਤੀ, ਕਿਰਪਾ ਕਰੋ, ਇਹ ਨਾਗ ਮਰ ਰਿਹਾ ਹੈ, ਇਸ ਉੱਤੇ ਦਇਆ ਕਰੋ, ਤੇ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣਾ ਦਾਸ ਬਣਨ ਦੀ ਅਨੁਮਤੀ ਦੇਵੋ।" ਉਹਨਾਂ ਦੀ ਅਰਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ, ਨਾਗ ਨੇ, ਜਦੋਂ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਗਿਆ ਸੀ, ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਆਖਿਆ, "ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਅਤਿ ਪ੍ਰਾਕ੍ਰਿਤਕ, ਅਤੁਲ, ਅੱਠ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੀ ਸਰਵਭੌਮਤਾ ਵਾਲੇ ਹੋ। ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਤੁਸੀਂ ਪਰਮ ਹੋ, ਪਰਮ ਦਾ ਮੂਲ ਹੋ, ਪਰਮ ਦਾ ਸਾਰ ਹੋ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹੋ—ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੀ ਕੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਾਂ? ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਬਣਾਇਆ, ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ, ਮੇਰੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਦਿੱਤੀ, ਮੈਂ ਓਸੇ ਅਨੁਸਾਰ ਵਰਤਿਆ। ਜੇ ਮੈਂ ਹੋਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕਰਦਾ, ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਜੋ ਸਜ਼ਾ ਦੇਂਦੇ ਠੀਕ ਹੁੰਦੀ। ਪਰ, ਜਿਹੜੀ ਸਜ਼ਾ ਤੁਸੀਂ ਦਿੱਤੀ, ਮੈਂ ਓਹ ਸਹਿ ਲਈ। ਮੈਨੂੰ ਹੋਰ ਕੋਈ ਵਰਦਾਨ ਨਾ ਚਾਹੀਦਾ, ਇਹੀ ਸਜ਼ਾ ਮੇਰੇ ਲਈ ਵੱਡਾ ਵਰਦਾਨ ਹੈ। ਮੇਰੀ ਤਾਕਤ ਮੁੱਕ ਗਈ, ਜ਼ਹਿਰ ਵੀ ਖਤਮ ਹੋ ਗਿਆ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਵਲੋਂ ਵਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਜੀਵਨ ਦਿਓ, ਹੁਕਮ ਕਰੋ ਮੈਂ ਕੀ ਕਰਾਂ।" ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਫਿਰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਸੱਪ, ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਇੱਥੇ, ਯਮੁਨਾ ਦੇ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਕਦੇ ਨਾ ਰਹੋ। ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ, ਪਰਿਵਾਰ ਸਮੇਤ, ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਚਲੇ ਜਾਓ। ਜਦੋਂ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿੱਚ ਮੇਰੇ ਪੈਰਾਂ ਦੇ ਨਿਸ਼ਾਨ ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਹੋਣਗੇ, ਤਾਂ ਗਰੁੜ, ਜੋ ਸੱਪਾਂ ਦਾ ਵੈਰੀ ਹੈ, ਤੇਰਾ ਕੁਝ ਨਹੀਂ ਕਰੇਗਾ।" ਇਹ ਆਖ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਕਾਲੀਆ ਨੂੰ ਛੱਡ ਦਿੱਤਾ। ਨਾਗ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ ਤੇ ਆਪਣੇ ਪਰਿਵਾਰ ਸਹਿਤ ਪਾਣੀ ਦੇ ਘਰ ਵੱਲ ਚਲ ਪਿਆ। ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਸਾਥੀਆਂ, ਬੱਚਿਆਂ, ਰਿਸ਼ਤੇਦਾਰਾਂ, ਅਤੇ ਪਤਨੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਜਲਾਸ਼ਯ ਛੱਡ ਗਿਆ। ਜਦੋਂ ਕਾਲੀਆ ਨਾਗ ਚਲਾ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਗਵਾਲੇ, ਜਿਵੇਂ ਮਰੇ ਤੋਂ ਮੁੜ ਜੀਉਂਦੇ ਹੋਣ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਚੰਬਣ ਲੱਗ ਪਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਚੋਂ ਖੁਸ਼ੀ ਦੇ ਹੰਝੂ ਵਗਣ ਲੱਗ ਪਏ। ਉਹ ਹੈਰਾਨ-ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਮਨ ਨਾਲ, ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਏ, ਕਿਉਂਕਿ ਨਦੀ ਮੁੜ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਈ ਸੀ। ਫਿਰ, ਜਦ ਗਵਾਲਣਾਂ ਨੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀਆਂ ਮਹਾਨ ਲੀਲਾਵਾਂ ਤੇ ਮੋਹਣੇ ਚਲਿਤਰ ਗਾਇਨ ਕੀਤੇ, ਤੇ ਗਵਾਲੇ ਉਸ ਦੀ ਸਿਫ਼ਤ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, ਤਦ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵਾਪਸ ਵ੍ਰਜਾ ਵਿੱਚ ਪਰਵੇਸ਼ ਕਰ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਕ ਵਾਰ ਫਿਰ, ਰਾਮ (ਬਲਦੇਵ) ਅਤੇ ਕੇਸ਼ਵ (ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ) ਇਕੱਠੇ ਗਾਂ ਚਰਾਉਂਦੇ ਹੋਏ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਤਾਲ ਦੇ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚੇ। ਉਸ ਤਾਲ ਬਾਗ ਵਿੱਚ ਧੇਨੁਕਾ ਨਾਮ ਦਾ ਇਕ ਦੈਤ ਰਹਿੰਦਾ ਸੀ, ਜੋ ਗਧੇ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਮਨੁੱਖਾਂ ਅਤੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦਾ ਮਾਸ ਖਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਥੇ, ਗਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਰਸਾਲ ਤੇ ਪੱਕੇ ਤਾਲ ਦੇ ਫਲ ਵੇਖੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹ ਵਧੀ ਤੇ ਉਹ ਆਪਸ ਵਿੱਚ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਰਾਮ, ਹੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਇਹ ਧਰਤੀ ਧੇਨੁਕਾ ਰਾਖੀ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਕਰਕੇ ਇਹ ਫਲ ਇੱਥੇ ਹੀ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਵੇਖੋ, ਪੱਕੇ ਤੇ ਸੁਗੰਧਤ ਤਾਲ ਦੇ ਫਲ ਹਨ, ਅਸੀਂ ਇਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ, ਜੇ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ ਤਾਂ ਇਹ ਥੱਲੇ ਲਿਆਉ।" ਗਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ (ਬਲਦੇਵ) ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੇ ਤਾਲ ਦੇ ਫਲ ਥੱਲੇ ਪਾਉਣ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੱਤੇ। ਜਦ ਫਲਾਂ ਦੇ ਡਿੱਗਣ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਆਈ, ਤਾਂ ਰਾਖਸ਼ਸਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਉਹ ਦੁਸਟ ਹਿਰਦੇ ਵਾਲਾ ਧੇਨੁਕਾ, ਜੋ ਗਧੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸੀ, ਗੁੱਸੇ ਵਿੱਚ ਉਥੇ ਆ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਬਲਦੇਵ ਨੂੰ ਦੋਹਾਂ ਪਿੱਛਲੇ ਪੈਰਾਂ ਨਾਲ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਮਾਰਿਆ, ਪਰ ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਉਸਦੇ ਉਹੀ ਪੈਰ ਫੜ ਲਏ। ਫੜ ਕੇ, ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਧੇਨੁਕਾ ਨੂੰ ਹਵਾ ਵਿੱਚ ਘੁਮਾ ਕੇ, ਮਰੇ ਹੋਏ ਵਾਂਗੂ, ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਤਾਲ ਦੇ ਦਰੱਖ਼ਤ ਉੱਤੇ ਸੁੱਟ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਤੇ ਬਲਦੇਵ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਹਾਨਤਾ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਵ੍ਰਜ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਖੁਸ਼ੀ ਅਤੇ ਨਿਰਭਤਾ ਦੇ ਦਿੱਤੀ।