ਕੰਸ ਨੇ ਅਸੁਰਾਂ ਨੂੰ ਆਦੇਸ਼ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਵਿਲੱਖਣ ਤਾਕਤ ਦਿਖਾਉਣ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬੜੀ ਸਾਵਧਾਨੀ ਨਾਲ ਮਾਰ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ। ਇਹ ਹੁਕਮ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਕੰਸ ਆਪਣੇ ਘਰ ਵਿੱਚ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵਿਨਾ ਕਿਸੇ ਵਿਰੋਧ ਦੇ, ਵਸੁਦੇਵ ਅਤੇ ਦੇਵਕੀ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਤੁਹਾਡੇ ਦੋਵੇਂ ਦੇ ਜਿਹੜੇ ਭ੍ਰੂਣ ਮੈਂ ਮਾਰ ਦਿੱਤੇ, ਉਹ ਵਿਅਰਥ ਹੀ ਸੀ; ਹੁਣ ਕੋਈ ਹੋਰ ਬੱਚਾ ਮੇਰੇ ਨਾਸ ਲਈ ਉੱਠ ਖੜਾ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਫਿਰ ਕਿਹਾ, "ਹੁਣ ਹੋਰ ਦੁੱਖ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ—ਜੋ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, ਉਹੀ ਹੋਵੇਗਾ; ਤੁਹਾਡੇ ਕਿਸੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੇ ਨਿਯਤ ਸਮੇਂ ’ਤੇ ਮਾਰਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।" ਇੰਝ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਧੀਰਜ ਦੇ ਕੇ, ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਕੇ, ਕੰਸ ਦੁਬਾਰਾ ਅੰਦਰਲੇ ਭਾਗ ਵਿੱਚ ਚਲਾ ਗਿਆ। ਵਸੁਦੇਵ, ਆਜ਼ਾਦ ਹੋ ਕੇ, ਨੰਦ ਦੀ ਰਥਗੱਡੀ ਵੱਲ ਗਿਆ ਅਤੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਨੰਦ ਖੁਸ਼ੀ ਨਾਲ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ, "ਮੇਰੇ ਘਰ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ ਹੈ!" ਵਸੁਦੇਵ ਨੇ ਵੀ ਆਦਰ ਸਹਿਤ ਕਿਹਾ, "ਵਧਾਈ ਹੋਵੇ, ਵਧਾਈ ਹੋਵੇ, ਤੇਰੇ ਵੱਡੇ ਉਮਰ ਵਿੱਚ ਪੁੱਤਰ ਹੋਇਆ ਹੈ।" ਫਿਰ ਕਿਹਾ, "ਤੂੰ ਰਾਜੇ ਦੇ ਸਾਰੇ ਸਾਲਾਨਾ ਕਰ ਲੱਗੇ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਹਨ; ਇਸ ਕਾਰਨ ਹੀ ਤੂੰ ਇੱਥੇ ਆਇਆ ਸੀ, ਹੁਣ ਰਹਿਣ ਦੀ ਕੋਈ ਲੋੜ ਨਹੀਂ।" "ਜਿਸ ਕੰਮ ਲਈ ਤੂੰ ਆਇਆ ਸੀ, ਉਹ ਮੁਕੰਮਲ ਹੋ ਗਿਆ ਹੈ; ਹੁਣ ਹੋਰ ਕਿਉਂ ਰਹਿਣਾ? ਨੰਦਿਆ, ਜਲਦੀ ਆਪਣੇ ਗਾਂਵ ਵਾਪਸ ਜਾ।" "ਮੇਰਾ ਵੀ ਇੱਕ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਰੋਹਣੀ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ, ਉੱਥੇ ਹੀ ਹੈ; ਉਸ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਵੀ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਕਰੀਂ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨੰਦ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗੋਪਾਲ, ਆਪਣਾ ਸਾਮਾਨ ਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਚੜ੍ਹਾ ਕੇ, ਕਰ ਲੱਗਾ ਕੇ, ਵਾਪਸ ਪਿੰਡ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਹ ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਲੱਗੇ। ਇਕ ਰਾਤ, ਪੁਤਨਾ, ਜੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੀ ਹੱਤਿਆ ਕਰਦੀ ਸੀ, ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਕੇ ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ ਲਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਵੀ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪੁਤਨਾ ਆਪਣੀ ਛਾਤੀ ਦਿੰਦੀ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਤੁਰੰਤ ਨੁਕਸਾਨ ਪਾ ਲੈਂਦਾ। ਪਰ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੇ ਉਸ ਦੀ ਛਾਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਹੱਥਾਂ ਨਾਲ ਜ਼ੋਰ ਨਾਲ ਫੜਿਆ ਅਤੇ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਸ ਦੀ ਜ਼ਿੰਦਗੀ ਨਾਲ ਹੀ ਦੁੱਧ ਪੀ ਗਿਆ। ਪੁਤਨਾ, ਭਿਆਨਕ ਚੀਖ ਮਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਦੇ ਜੋੜ ਤੇ ਨਸਾਂ ਟੁੱਟ ਗਈਆਂ, ਮਿੱਟੀ ਉੱਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ—ਮੌਤ ਵਿੱਚ ਵੀ ਭਿਆਨਕ। ਉਸ ਡਰਾਉਣੀ ਚੀਖ ਨੂੰ ਸੁਣ ਕੇ, ਵ੍ਰਜ ਦੇ ਲੋਕ ਜਾਗ ਪਏ, ਡਰੇ ਹੋਏ ਆਏ ਅਤੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਪੁਤਨਾ ਦੀ ਛਾਤੀ ਉੱਤੇ ਪਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਵੱਡਾ ਸ਼ਰੀਰ ਥੱਲੇ ਪਿਆ ਹੈ। ਯਸ਼ੋਦਾ ਕੰਪਦੀ ਹੋਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗੋ-ਪੂੰਛੀਆਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਵਾਜਾਂ ਨਾਲ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਬੱਚੇ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਦੁਸ਼ਟ ਪ੍ਰਭਾਵ ਦੂਰ ਕਰਨ ਲਈ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤੇ। ਨੰਦ ਨੇ ਵੀ ਗੋਬਰ ਲੈ ਕੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਦੇ ਸਿਰ ਉੱਤੇ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਉਚਾਰੇ: "ਹਰੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਜਿਸਦੇ ਨਾਭੀ ਤੋਂ ਕਮਲ ਉੱਗਿਆ ਅਤੇ ਜਗਤ ਬਣਿਆ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" "ਕੇਸ਼ਵ, ਜਿਸ ਨੇ ਸੂਰ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਦੰਦ ਉੱਤੇ ਚੁੱਕਿਆ, ਉਹ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" "ਵਿਸ਼ਨੂ ਤੇਰੇ ਗੁਪਤ ਅੰਗ, ਜਨਾਰਦਨ ਤੇਰੀਆਂ ਰਾਣੀਆਂ ਤੇ ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਵਾਮਨ, ਜੋ ਪਲ ਵਿੱਚ ਆਇਆ, ਸਦਾ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" "ਗੋਵਿੰਦ, ਜਿਸਦੇ ਹਥਿਆਰ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਚਮਕਦੇ, ਤੇਰੇ ਸਿਰ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ; ਕੇਸ਼ਵ ਤੇਰੀ ਗਰਦਨ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" "ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਕਦੇ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਤੇਰਾ ਚਿਹਰਾ, ਬਾਂਹਾਂ, ਮਨ ਅਤੇ ਸਾਰੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" "ਵੈਕੁੰਠਾ ਤੇਰੀ ਸਾਰੀਆਂ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਮਧੁਸੂਦਨ ਮੱਧ ਦਿਸ਼ਾਵਾਂ ਵਿੱਚ; ਹ੍ਰਿਸ਼ੀਕੇਸ਼ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ, ਮਹੀਧਰ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤੇਰੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੱਖਿਆ ਦਾ ਸੰਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਨੰਦ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਰਥ ਹੇਠਾਂ, ਛੋਟੇ ਬਿਸਤਰੇ ਉੱਤੇ ਸੁਤਾ ਦਿੱਤਾ। ਗੋਪਾਲਾਂ ਨੇ, ਪੁਤਨਾ ਦੇ ਵੱਡੇ ਸ਼ਰੀਰ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਡਰ ਅਤੇ ਹੈਰਾਨੀ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤੀ। ਇਕ ਵਾਰੀ, ਜਦ ਮਧੁਸੂਦਨ ਰਥ ਹੇਠਾਂ ਸੁੱਤਾ ਸੀ, ਮਾਂ ਦੇ ਦੁੱਧ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪੈਰ ਚੁੱਕੇ ਅਤੇ ਰੋਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਸ ਦੇ ਪੈਰ ਦੀ ਲੱਤ ਨਾਲ ਰਥ ਉਲਟ ਗਿਆ, ਉਸ ਦੇ ਘੜੇ-ਬਰਤਨ ਟੁੱਟ ਗਏ ਅਤੇ ਉਹ ਉਲਟੀ ਦਿਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਡਿੱਗ ਪਿਆ। ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਗੋਪਾਲ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਵਹੁਟੀਆਂ ਚੀਕਾਂ ਮਾਰਦੀਆਂ, ਦੌੜਦੀਆਂ ਆਈਆਂ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਪਿੱਠ ਉੱਤੇ ਪਿਆ ਵੇਖਿਆ। ਗੋਪਾਲ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ, "ਇਹ ਰਥ ਕਿਸ ਨੇ ਉਲਟਾਇਆ?" ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਬੱਚੇ ਕਹਿੰਦੇ, "ਇਸ ਬੱਚੇ ਨੇ ਹੀ ਰਥ ਥੱਲੇ ਸੁੱਟਿਆ।" "ਅਸੀਂ ਵੇਖਿਆ, ਉਹ ਰੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਪੈਰ ਨਾਲ ਮਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ; ਰਥ ਉਲਟ ਗਿਆ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੇ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ।" ਫਿਰ, ਗੋਪਾਲ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ; ਨੰਦ, ਬਹੁਤ ਅਚੰਭੇ ਵਿੱਚ, ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਚੁੱਕ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਯਸ਼ੋਦਾ, ਹੈਰਾਨੀ ਨਾਲ, ਟੁੱਟੇ ਘੜਿਆਂ ਅਤੇ ਉਲਟੇ ਰਥ ਦੀ ਦਹੀਂ, ਫੁੱਲ, ਫਲ ਤੇ ਚਾਵਲ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਗੋਕੁਲ ਵਿੱਚ, ਵਸੁਦੇਵ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਣ ਨਾਲ, ਗਰਗ ਨੇ ਗੋਪਾਲਾਂ ਤੋਂ ਲੁਕ ਕੇ, ਦੋ ਬੱਚਿਆਂ ਦੇ ਸੰਸਕਾਰ ਕੀਤੇ। ਉਸ ਨੇ ਵੱਡੇ ਦਾ ਨਾਮ ਰਾਮਾ ਅਤੇ ਦੂਜੇ ਦਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਰੱਖਿਆ—ਗਰਗ, ਜੋ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਨੇ ਸੋਚ-ਸਮਝ ਕੇ ਇਹ ਨਾਮ ਦਿੱਤੇ। ਥੋੜੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ, ਦੋਵੇਂ ਬੱਚੇ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤਾਕਤਵਰ ਤੇ ਖੇਡਦੇ ਹੋਏ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਘੁੱਟ ਖੁਰਚ ਗਏ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਏ। ਗੋਬਰ ਦੀ ਰਾਖ ਲਗਾਈ ਹੋਈ, ਇਧਰ-ਉਧਰ ਘੁੰਮਦੇ, ਨ ਯਸ਼ੋਦਾ ਨ ਰੋਹਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਸਕਦੀਆਂ। ਉਹ ਗੋਸ਼ਾਲਾ ਵਿਚ ਖੇਡਦੇ, ਫਿਰ ਬਛਿਆਂ ਦੇ ਵਾਟੇ ਜਾਂਦੇ, ਅਤੇ ਉਸੇ ਦਿਨ ਨਵੇਂ ਜੰਮੇ ਬਛਿਆਂ ਦੀ ਪੂੰਛ ਫੜਨ ਦੀ ਜਿੱਦ ਕਰਦੇ। ਜਦੋਂ ਵੀ ਯਸ਼ੋਦਾ ਦੋਵੇਂ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨੂੰ ਇਕੱਠੇ ਖੇਡਦੇ ਵੇਖਦੀ, ਉਹ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਚਲਾਕੀਆਂ ਨੂੰ ਰੋਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ। ਫਿਰ, ਬੇਸਬਰੀ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਨਿਰਦੋਸ਼ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ ਨੂੰ ਮੱਧ ਵਿਚ ਪਏ ਓਖਲੇ ਨਾਲ ਰੱਸੀ ਨਾਲ ਬੰਨ੍ਹ ਦਿੱਤਾ ਅਤੇ ਇਹ ਬੋਲ ਉਚਾਰੇ।