ਜਦੋਂ ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਦੱਸੀਆਂ, ਉਹ ਸੁੰਦਰ ਨਾਰੀ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਹੀ ਰਹੀ ਅਤੇ ਦੋਵੇਂ ਮਿਲ ਕੇ ਹੋਰ ਸੌ ਸਾਲ ਤੱਕ ਇੰਦ੍ਰਿਯਾਂ ਦੇ ਸੁਖ ਭੋਗਦੇ ਰਹੇ। ਫਿਰ ਇੱਕ ਦਿਨ, ਉਹ ਨਾਰੀ ਬੋਲੀ, "ਮੈਨੂੰ ਆਗਿਆ ਦਿਓ, ਹੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ! ਹੁਣ ਮੈਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੱਲ ਜਾਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ ਹਾਂ।" ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਮੁੜ ਕਿਹਾ, "ਹੋਰ ਕੁਝ ਸਮਾਂ ਠਹਿਰ ਜਾ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੌ ਸਾਲ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਫਿਰ ਉਹ ਸੁਭਾਗੀ, ਪ੍ਰੇਮ ਭਰੀ ਹਾਸੀ ਨਾਲ, ਅਸਮਾਨ ਵੱਲ ਚਲੀ ਗਈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਲਣ ਲੱਗੀ, ਤਦ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸ ਵੱਡੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਫਿਰ ਕਿਹਾ, "ਹੋਰ ਸਮਾਂ ਇੱਥੇ ਰਹਿ, ਸੁੰਦਰ ਭਾਲੀਏ! ਬਹੁਤ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਹੀ ਤੂੰ ਜਾ ਸਕੇਂਗੀ।" ਉਸਦੇ ਸ਼ਾਪ ਦੇ ਡਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰੀ ਲਗਭਗ ਦੋ ਸੌ ਸਾਲ—ਥੋੜ੍ਹਾ ਘੱਟ—ਉਸ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਨਾਲ ਰਹੀ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਚਲਣ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਈ, ਤਾਂ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਫਿਰ ਰੋਕਿਆ। ਉਹ ਡਰਪੋਕ ਤੇ ਮਿੱਠੇ ਸੁਭਾਉ ਵਾਲੀ ਨਾਰੀ, ਜੋ ਵਿਛੋੜੇ ਦੇ ਦੁੱਖ ਨੂੰ ਜਾਣਦੀ ਸੀ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ ਨਾ ਗਈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰਿਸ਼ੀ ਦਿਨ-ਰਾਤ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਪ੍ਰੇਮ ਵਿਚ ਮਸਤ ਰਹਿੰਦਾ। ਉਸਦਾ ਪ੍ਰੇਮ ਹਰ ਵੇਲੇ ਨਵਾਂ ਹੀ ਲੱਗਦਾ ਸੀ, ਮਨ ਉਸਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿਚ ਹੀ ਰਮ ਗਿਆ। ਇੱਕ ਦਿਨ, ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਕੁਝ ਜ਼ਰੂਰੀ ਕੰਮ ਆ ਪਿਆ, ਤਾਂ ਉਹ ਆਪਣੀ ਕੁਟੀਆ ਛੱਡ ਕੇ ਨਿਕਲਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਹ ਸੁਭਾਗੀ ਨਾਰੀ ਨੇ ਪੂਛਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਕਿੱਥੇ ਜਾ ਰਹੇ ਹੋ?" ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਹੇ ਸੁੰਦਰਏ, ਦਿਨ ਮੁੜ ਗਿਆ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਸਾਂਝ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਾਂਗਾ, ਨਹੀਂ ਤਾਂ ਮੇਰੀ ਨਿਯਮਤ ਰੀਤ ਟੁੱਟ ਜਾਵੇਗੀ।" ਉਹ ਨਾਰੀ ਹੱਸ ਕੇ ਬੋਲੀ, "ਹੇ ਸਾਰੇ ਧਰਮਾਂ ਨੂੰ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ, ਕੀ ਅੱਜ ਤੇਰਾ ਦਿਨ ਲੰਘ ਗਿਆ? ਇਹ ਤਾਂ ਕੋਈ ਅਚੰਭਾ ਨਹੀਂ। ਇਹ ਗੱਲ ਕਿਸਨੂੰ ਦੱਸਣੀ ਹੈ?" ਫਿਰ ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ, "ਸਵੇਰੇ ਤੂੰ ਇਸ ਸੋਹਣੇ ਦਰਿਆ ਕੰਢੇ ਆਇਆ ਸੀ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਤੇ ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਕੁਟੀਆ ਵਿੱਚ ਆ ਗਿਆ। ਹੁਣ ਸ਼ਾਮ ਹੋ ਚੁੱਕੀ, ਦਿਨ ਲੰਘ ਗਿਆ। ਇਹ ਮਜ਼ਾਕ ਕਿਉਂ? ਸੱਚ ਦੱਸ, ਇਹ ਕੀ ਮਾਮਲਾ ਹੈ?" ਉਹ ਫਿਰ ਬੋਲੀ, "ਸਵੇਰੇ ਤੂੰ ਆਇਆ ਸੀ, ਇਹ ਗੱਲ ਸੱਚ ਹੈ, ਝੂਠ ਨਹੀਂ। ਪਰ ਅੱਜ, ਇਸ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ, ਤੇਰੇ ਲਈ ਸੈਂਕੜੇ ਸਾਲ ਲੰਘ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਿਸ਼ੀ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਿਆ ਤੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਦੱਸ, ਹੇ ਡਰਪੋਕ ਨਾਰੀ, ਤੂੰ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਰਹਿਣ ਦੌਰਾਨ ਕਿੰਨਾ ਸਮਾਂ ਲੰਘ ਗਿਆ?" ਉਹ ਬੋਲੀ, "ਸੱਤ ਸੌ ਨੌ ਸਾਲ, ਛੇ ਮਹੀਨੇ ਤੇ ਤਿੰਨ ਦਿਨ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ।" ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, "ਕੀ ਇਹ ਸੱਚ ਹੈ, ਜਾਂ ਤੂੰ ਮਜ਼ਾਕ ਕਰ ਰਹੀ ਹੈਂ? ਮੈਨੂੰ ਤਾਂ ਲੱਗਦਾ ਹੈ ਕਿ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਦਿਨ ਹੀ ਲੰਘਿਆ ਹੈ।" ਨਾਰੀ ਨੇ ਉੱਤਰ ਦਿੱਤਾ, "ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਮੈਂ ਇੱਥੇ ਤੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਝੂਠ ਕਦੇ ਨਹੀਂ ਬੋਲ ਸਕਦੀ, ਖ਼ਾਸ ਕਰਕੇ ਅੱਜ, ਜਦ ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸੱਚ ਪੁੱਛਿਆ ਹੈ।" ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਸੀ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦੇਣ ਲੱਗ ਪਿਆ—"ਹਾਏ! ਮੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਨਾਸ ਹੋ ਗਈ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਦੌਲਤ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਮੇਰੀ ਵਿਵੇਕਸ਼ਕਤੀ ਕਿਸੇ ਨੇ ਚੋਰੀ ਕਰ ਲਈ, ਅਤੇ ਮਾਇਆ ਵਾਸਤੇ ਨਾਰੀ ਬਣਾਈ ਗਈ।" ਉਹ ਸੋਚਣ ਲੱਗ ਪਿਆ, "ਬ੍ਰਹਮ, ਜੋ ਛੇ ਲਹਿਰਾਂ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਉਹ ਸਵੈ-ਸਯੰਮ ਨਾਲ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹੀ ਰਸਤਾ ਸੀ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਮੈਂ ਵਾਸਨਾ ਦੀ ਵੱਡੀ ਲਾਲਸਾ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਸੀ—ਹੁਣ ਇਸ ਉੱਤੇ ਸ਼ਰਮ ਆਉਂਦੀ ਹੈ।" "ਸਾਰੇ ਵਰਤ, ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਕਾਰਣ—ਅੱਜ, ਨਰਕ ਵਾਲੇ ਰਸਤੇ ਤੇ, ਕਾਮ ਵਲੋਂ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ।" ਫਿਰ ਉਹ ਨਾਰੀ ਨੂੰ ਬੋਲੇ, "ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗੁੱਸੇ ਦੀ ਅੱਗ ਨਾਲ ਸੁਆਹ ਨਹੀਂ ਕਰਾਂਗਾ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਸੱਤ ਪਗ ਚਲਿਆ ਹਾਂ, ਜਿਸਨੂੰ ਸੱਜਣ ਲੋਕ ਮਿੱਤਰਤਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।" "ਅਥਵਾ, ਤੇਰਾ ਦੋਸ਼ ਕੀ ਹੈ? ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਕੀ ਕਰ ਸਕਦਾ ਹਾਂ? ਸਾਰਾ ਦੋਸ਼ ਮੇਰਾ ਹੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਇੰਦ੍ਰਿਯਾਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤਿਆ ਨਹੀਂ। ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਕਰ ਨੂੰ ਖੁਸ਼ ਕਰਨ ਲਈ ਮੇਰੀ ਤਪੱਸਿਆ ਵਿਅਰਥ ਹੋ ਗਈ, ਉਵੇਂ ਤੇਰੀ ਨਜ਼ਰ ਤੇ ਮਹਾ ਮੋਹ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨਿੰਦਣਯੋਗ ਬਣਾ ਦਿੱਤਾ।" ਜਦ ਤਕ ਰਿਸ਼ੀ ਇਹ ਬੋਲਦੇ ਰਹੇ, ਉਹ ਸੋਹਣੀ ਨਾਰੀ ਕੰਬਣ ਲੱਗ ਪਈ, ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਭਿੱਜ ਗਈ, ਤੇ ਬਹੁਤ ਹੀ ਘਬਰਾਈ ਹੋਈ ਸੀ। ਉਸਦੀ ਲਤਾ-ਵਾਂਗ ਜਿਹੀ ਦੇਹ ਪਸੀਨੇ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਬੋਲੇ, "ਚਲ ਜਾ, ਚਲ ਜਾ!" ਉਹ ਨਾਰੀ, ਉਸਦੀ ਡਾਂਟ ਸੁਣ ਕੇ, ਕੁਟੀਆ ਛੱਡ ਗਈ। ਆਕਾਸ਼ ਵਿਚੋਂ ਜਾਂਦੀ ਹੋਈ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਪਸੀਨੇ ਨੂੰ ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਦੇ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਪੋਂਛਣ ਲੱਗੀ। ਉਹ ਦਰੱਖ਼ਤ ਤੋਂ ਦਰੱਖ਼ਤ ਜਾਂਦੀ, ਲਾਲ-ਲਾਲ ਕੋਮਲ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਆਪਣੇ ਪਸੀਨੇ ਵਾਲੇ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਪੋਂਛਦੀ ਰਹੀ। ਫਿਰ, ਰਿਸ਼ੀ ਵਲੋਂ ਉਸਦੇ ਅੰਦਰ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਬੀਜ, ਪਸੀਨੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿਚ ਉਸਦੇ ਅੰਗਾਂ ਤੋਂ ਨਿਕਲ ਆਇਆ। ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਨੇ ਉਸ ਅੰਕੁਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਲੈ ਲਿਆ, ਤੇ ਹਵਾ ਨੇ ਉਸਨੂੰ ਇਕਠਾ ਕੀਤਾ। ਸੋਮਾ ਅਤੇ ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਪੌਸ਼ਣ ਨਾਲ, ਉਹ ਬੱਚਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਵਿਚੋਂ ਮਾਰਿਸ਼ਾ ਨਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੀ ਕੁੜੀ ਜਨਮੀ। ਉਹ ਪ੍ਰਾਚੇਤਸ ਦੀ ਵਾਈਫ਼ ਅਤੇ ਦੱਖ ਦਾ ਜਨਮ ਦਾਤਾ ਬਣੀ। ਜਦ ਕੰਡੂ ਰਿਸ਼ੀ ਦੀ ਤਪੱਸਿਆ ਖਤਮ ਹੋ ਗਈ, ਉਹ ਵੈਸ਼ਣਵ ਲੋਕ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਵਲ ਚਲੇ ਗਏ। ਉਥੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਦੱਖਣੀ ਕੰਢੇ ਤੇ, ਉਸਨੇ ਉਹ ਮਹਾਨ ਧਾਮ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਮੁਕਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਵਿਰਲੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਸੀ ਤੇ ਸਭ ਮਨਚਾਹੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਉਹ ਥਾਂ ਬਹੁਤ ਸੁੰਦਰ ਸੀ, ਰੇਤ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ, ਕੇਤਕੀ ਦੇ ਬਾਗਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਦਰੱਖ਼ਤਾਂ ਤੇ ਲਤਾਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਕਈ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਨਾਲ ਗੂੰਜ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਹਰ ਪਾਸੇ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਜਾ ਸਕਦੇ ਸੀ, ਹਰ ਰੁੱਤ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸਭ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਸਭ ਗੁਣਾਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਸੀ। ਇਸ ਥਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਭਰਿਗੂ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਸਿੱਧਾਂ, ਗੰਧਰਵਾਂ, ਕਿੰਨਰਾਂ, ਯਕਸ਼ਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਉਥੇ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਹਰਿ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਦਿ ਸਾਰੇ ਵਰਣਾਂ ਅਤੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਵਾਲਿਆਂ ਵਲੋਂ ਸੇਵਿਆ ਜਾਂਦਾ ਸੀ। ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਧਾਮ ਅਤੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਸਫਲ ਸਮਝਣ ਲੱਗ ਪਿਆ। ਉਥੇ, ਮਨ ਨੂੰ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਹਰਿ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਨ ਲੱਗ ਪਿਆ, ਚੋਟੀ ਉੱਤੇ ਖੜਾ ਹੋ ਕੇ, ਬਾਹਾਂ ਉੱਪਰ ਚੁੱਕ ਕੇ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ-ਮੰਤ੍ਰ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਕਰਦਿਆਂ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਰਿਸ਼ੀ, ਭਗਵਾਨ ਦੀ ਭਕਤੀ ਵਿਚ ਲੀਨ ਹੋ ਗਿਆ।