ਉਥੇ ਵਸਦਾ ਹੈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਉਹ ਨੀਲੇ ਕਮਲ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਜਿਸਦੇ ਹੱਥ ਵਿਚ ਸ਼ੰਖ, ਚਕਰ ਤੇ ਗਦਾ ਹੈ, ਪੀਲੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨੇ ਹੋਏ, ਕਂਸ ਤੇ ਕੇਸ਼ੀ ਦਾ ਸੰਘਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ। ਜਿੱਥੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਓਥੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਅਸੁਰ ਵੀ ਉਸਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਉਸਦੇ ਨਾਲ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਤੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਉਸ ਥਾਂ ਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਧ ਧਨਵੰਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਸ ਵਿਚ ਕੋਈ ਸੰਦੇਹ ਨਹੀਂ। ਜਿਹੜੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੀ ਧਿਆਨ ਧਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਤੇ ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਭਗਤ ਹਨ, ਜੋ ਰਾਤ ਨੂੰ ਤੇ ਸਵੇਰੇ ਉੱਠ ਕੇ ਉਸਦਾ ਸਿਮਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਸਰੀਰ ਅੰਤ ਵਿੱਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਵੇਂ ਮੰਤਰ ਨਾਲ ਹਵਨ ਵਿਚ ਦਿੱਤਾ ਗਿਆ ਹਵਨ ਸਮੱਗਰੀ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਵੀ ਮੋਖਸ਼ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਕਮਲ-ਨੈਨੀ, ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕਰਣ। ਜਿਹੜੇ ਗਿਆਨੀ ਮਨੁੱਖ ਸੌਣ ਵੇਲੇ ਤੇ ਉੱਠਣ ਵੇਲੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਤੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਹਰੀ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਹਰ ਵੇਲੇ, ਭਾਵਨਾ ਨਾਲ, ਪਰਮ ਪੁਰਖ, ਰੌਹਿਨੇਯਾ ਤੇ ਸੁਭਦ੍ਰਾ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਚਾਰ ਮਹੀਨੇ ਵਰਖਾ ਰੁੱਤ ਦੇ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਧਾਮ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਹ ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ ਫਲ ਤੋਂ ਵੱਧ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਗਿਆਨੀ ਉਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਆਪਣੀਆਂ ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿੱਚ ਰੱਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਦਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ ਉੱਤੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਕੇ ਜੋ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਵਿਚ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਮਹੀਨੇ ਰਹਿ ਕੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਤਪ, ਬ੍ਰਹਮਚਰਿਆ ਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੀ ਜੋ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੋਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਗਿਆਨੀ ਉਥੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜਾ ਪਵਿੱਤਰ ਸਨਾਨ ਤੇ ਦਾਨ ਦੇ ਕੇ ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ ਵਿੱਚ ਜੋ ਪੁੰਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਫਲ ਵੀ ਇਥੇ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਇਥੇ ਸ਼ੁੱਧ ਤੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਤੀਰਥ, ਵਰਤ ਤੇ ਨਿਯਮਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਇੰਦਰੀਆਂ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਰੱਖ ਕੇ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇਥੇ ਹਰ ਰੋਜ਼ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਯਜਨਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੇ ਮਨੁੱਖ ਉਥੇ, ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਧਾਮ ਵਿਚ, ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਨਿਸਚਿਤ ਹੀ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਕਾਮਧੇਨੁ ਵਰਗਾ ਵਟਵ੍ਰੱਖਸ਼ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਬਰਗਦ ਦੇ ਰੁੱਖ ਤੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਆਪਣਾ ਸਰੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਰਲੇ ਤੇ ਉੱਚਤਮ ਮੋਖਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਇੱਛਾ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ ਉਥੇ ਪ੍ਰਾਣ ਤਿਆਗ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਦੁੱਖਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ ਤੇ ਦੁਲੱਭ ਮੋਖਸ਼ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਜੇੜੇ ਜੀਵ—ਚਾਹੇ ਕਿੜੇ, ਕੀੜੇ, ਪਤੰਗੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਨੀਚ ਜੂਨ ਵਿਚ ਜੰਮਣ ਵਾਲੇ—ਉਥੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵੀ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਹੇ ਦ੍ਵਿਜ, ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੋਰ ਤੀਰਥਾਂ ਵਲ ਜੋ ਮੋਹ ਹੈ, ਉਹ ਵੇਖ, ਕਿਉਂਕਿ ਜੋ ਕੁਝ ਹੋਰ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਉੱਤੇ 'ਪੁਰੁਸ਼' ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਮਿਲਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਇੱਥੇ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਜੇ ਇੱਕ ਵਾਰੀ ਵੀ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਨੂੰ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ ਵੇਖ ਲਵੇ, ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਵਿਚੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਕਿਉਂਕਿ ਉਹ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਪੁਰੁਸ਼ ਤੋਂ ਵੀ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਵੇਦ, ਪੁਰਾਣ ਤੇ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਉਹਨੂੰ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਆਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ। ਜੋ ਪੁਰਾਣ ਤੇ ਵੇਦਾਂਤ ਵਿਚ ਪਰਮ ਆਤਮਾ ਵਜੋਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਇਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਹੈ। ਚਾਹੇ ਕੋਈ ਮਨੁੱਖ ਪਵਿੱਤਰ ਮਾਰਗ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ, ਘਰ ਜਾਂ ਚੌਰਾਹੇ ਉੱਤੇ, ਜਿੱਥੇ ਵੀ ਚਾਹੇ ਅਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਜਾਂ ਬਿਨਾ ਇੱਛਾ ਦੇ, ਉਥੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਦ੍ਵਿਜੋ, ਜੋ ਮੋਖਸ਼ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ਕਿ ਪੁਰੁਸ਼ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਹੀ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਸਰੀਰ ਤਿਆਗਣ। ਇਸ ਥਾਂ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਕਦੇ ਵੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਥਾਂ ਨਾਲ ਤੁਲਨਾ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ; ਇਥੇ ਸਰੀਰ ਛੱਡ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਵਿਰਲਾ ਤੇ ਉੱਚਤਮ ਮੋਖਸ਼ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਮੈਂ ਤਾਂ ਇਸ ਖੇਤਰ ਦੀਆਂ ਕੁਝ ਹੀ ਮਹਿਮਾਵਾਂ ਦੱਸੀ ਹਨ; ਸੌ ਸਾਲ ਵੀ ਕੋਈ ਬਿਆਨ ਕਰੇ ਤਾਂ ਵੀ ਸਾਰੀਆਂ ਗੁਣ ਬਿਆਨ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦਾ। ਜੇ ਤੂੰ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਸਦਾ ਲਈ ਮੋਖਸ਼ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਉੱਤਮ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਯਤਨ ਨਾਲ ਵੱਸ। ਜਦੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜੋ ਅਜਨਮਾ ਹੈ, ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣੇ, ਉਹ ਉਥੇ ਵੱਸ ਗਏ ਤੇ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੀ। ਇਸ ਲਈ, ਹੇ ਵਧੀਆ ਦ੍ਵਿਜੋ, ਜੇ ਤੂੰ ਮੋਖਸ਼ ਚਾਹੁੰਦਾ ਹੈਂ, ਤਾਂ ਯਤਨ ਕਰਕੇ ਪੁਰੁਸ਼ ਨਾਮ ਦੇ ਉੱਤਮ ਖੇਤਰ ਵਿਚ ਵੱਸ। ਉਸ ਖੇਤਰ ਵਿਚ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਪੁਰੁਸ਼ੋੱਤਮ ਹੀ ਧਰਮ, ਅਰਥ, ਕਾਮ ਤੇ ਮੋਖਸ਼ ਦੇ ਫਲ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਕੰਡੂ ਨਾਮ ਦਾ ਇੱਕ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਜੋ ਬਹੁਤ ਤੇਜਸਵੀ, ਉੱਚਤਮ ਧਰਮੀ, ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਸਮਰਪਿਤ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਈ, ਵੇਦ ਤੇ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਪਰਮ ਪੁਰਖ ਦੀ ਭਗਤੀ ਕਰਕੇ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਹਾਸਲ ਕੀਤੀ। ਉਥੇ ਹੋਰ ਵੀ ਅਨੇਕ ਰਿਸ਼ੀ ਰਹਿੰਦੇ ਸਨ, ਜੋ ਨਿਯਮਾਂ ਵਿਚ ਪੱਕੇ, ਸਭ ਦੀ ਭਲਾਈ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਤੇ ਜਿੱਤ ਪਾਉਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਇਰਖਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਸਨ। ਉਹ ਕੌਣ ਸੀ ਕੰਡੂ, ਤੇ ਉਸ ਨੇ ਇਥੇ ਕਿਵੇਂ ਉੱਚਤਮ ਅਵਸਥਾ ਪਾਈ? ਅਸੀਂ ਉਸ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਨਾ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਾਂ—ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ ਦੱਸੋ, ਹੇ ਉੱਚਤਮ ਰਿਸ਼ੀ। ਸੁਣ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਮਨਮੋਹਣੀ ਕਥਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿਚ ਦੱਸਾਂਗਾ। ਗੋਮਤੀ ਨਦੀ ਦੇ ਸੁਚੱਜੇ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਇੱਕ ਨਿਰਵਿਕਾਰ ਤੇ ਸੋਹਣੀ ਥਾਂ ਸੀ, ਜਿੱਥੇ ਜੜਾਂ, ਫਲ-ਫੁੱਲ, ਪਵਿੱਤਰ ਲੱਕੜ ਤੇ ਕੁਸ਼ਾ ਘਾਹ ਪ੍ਰਚੁਰ ਮਾਤਰਾ ਵਿਚ ਸੀ। ਉਹ ਥਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁੱਖਾਂ, ਲਤਾਵਾਂ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਫੁੱਲਾਂ, ਚਿਹੁੰਕਦੇ ਪੰਛੀਆਂ ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਜਾਨਵਰਾਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣੀ ਸੀ। ਉਸੇ ਥਾਂ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ, ਕੰਡੂ ਦਾ ਆਸ਼ਰਮ ਸੀ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਮੌਸਮਾਂ ਦੇ ਫਲ-ਫੁੱਲ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਤੇ ਕੇਲੇ ਦੇ ਗੁੱਛਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਥੇ ਉਸ ਰਿਸ਼ੀ ਨੇ ਵੱਡੀਆਂ ਤੇ ਅਦਭੁਤ ਤਪੱਸਿਆਵਾਂ ਕੀਤੀਆਂ, ਨਿਯਮ, ਉਪਵਾਸ, ਅਚਲਤਾ, ਸਨਾਨ, ਮੌਨ ਤੇ ਸਖਤ ਸਵੈ-ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ। ਗਰਮੀ ਵਿਚ ਉਹ ਪੰਚਾਗਨੀ ਤਪ ਕਰਦਾ ਸੀ; ਵਰਖਾ ਰੁੱਤ ਵਿਚ ਨੰਗੀ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਸੋ ਜਾਂਦਾ ਸੀ; ਸਰਦੀ ਵਿਚ ਭਿੱਜੇ ਕਪੜੇ ਪਹਿਨ ਕੇ ਉੱਚਤਮ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰਦਾ ਸੀ।