ਰਾਕਸ਼ਸ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਸ਼ਾਕਲਯਾ ਨੇ ਦਇਆ ਨਾਲ ਭਰੇ ਮਨ ਨਾਲ ਉਸਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਸਰਸਵਤੀ, ਜੋ ਵਰਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਮਹਾਂਦੇਵੀ ਹੈ, ਨੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਮਤਲਬ਼ ਸਾਂਝਾ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਦੈਤਿਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਨੂੰ ਆਖਦੇ ਹਨ—“ਜੇ ਤੇਰੀ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰਨੀ ਹੈ, ਤਾਂ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੁਆਮੀ ਨਾਰਾਇਣ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਸਤੁਤੀ ਕਰ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਨਹੀਂ।” ਫਿਰ ਸ਼ਾਕਲਯਾ ਨੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, “ਇਸ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਕੰਮ ਦਾ ਕੋਈ ਕਾਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਮਹਾਦੇਵੀ ਤੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਚੁੱਕੀ ਹੈ, ਮੇਰੇ ਬਚਨਾਂ ਰਾਹੀਂ ਤੇਰੀ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇਗੀ।” ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪਰਸ਼ੁਰ ਨੇ “ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ” ਆਖਿਆ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਗੰਗਾ ਵਿੱਚ ਸਨਾਨ ਕੀਤਾ। ਸਾਫ-ਸੁਥਰਾ ਹੋ ਕੇ, ਮਨ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਇਕਾਗਰ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਗੰਗਾ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਉਸਨੇ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ, ਜਿਸਦਾ ਰੂਪ ਦਿਵਿਆ ਸੀ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਸੁਗੰਧ ਆਉਂਦੀ ਸੀ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਨੂੰ ਧਾਰਣ ਵਾਲੀ ਹੈ, ਦੇਖਿਆ—ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਾਕਲਯਾ ਨੇ ਕਿਹਾ ਸੀ। ਉਹ ਉਸਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮੰਦੇਤਾ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ, ਸਭ ਦੀ ਮਾਂ, ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਾਣੀ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਨਜ਼ਰ ਆਈ। ਪਰਸ਼ੁਰ ਨੇ, ਪੂਰੀ ਨਿਮਰਤਾ ਅਤੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਮਨ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਫਿਰ ਸ਼ਾਕਲਯਾ, ਜੋ ਉਪਦੇਸ਼ਕ ਸੀ, ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਰੁਕਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ, ਰਚਨਹਾਰ ਦੀ ਸਤਿ-ਸੁਆਮੀ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕਰ। ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹ ਸ਼ਕਤੀ ਮੈਨੂੰ ਮਿਲੇ—ਇਹ ਕੰਮ ਕਰ।” ਸਰਸਵਤੀ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।” ਉਸ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਪਰਸ਼ੁਰ ਨੇ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ। ਉਸਨੇ ਹਰਿ ਦੀ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਵਡਿਆਈ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ ਹਰਿ, ਜੋ ਦਇਆ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਏ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ ਨੂੰ ਵਰ ਦਿੱਤਾ। ਹਰਿ ਨੇ ਆਖਿਆ, “ਤੇਰੇ ਮਨ ਵਿਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਪੂਰਾ ਹੋਵੇਗਾ।” ਸ਼ਾਕਲਯਾ, ਗੌਤਮੀ, ਸਰਸਵਤੀ ਅਤੇ ਨਰਸਿੰਘਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਸਾਰੇ ਆਸ਼ੀਰਵਾਦ ਮਿਲੇ। ਭਾਵੇਂ ਰਾਕਸ਼ਸ ਪਰਸ਼ੁਰ ਮਾੜਾ ਸੀ, ਪਰ ਉਹ ਸਭ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਵਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਰੰਗ ਧਾਰੀ ਵਾਸਦੇਵ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਸੁਰਗ ਨੂੰ ਚੜ੍ਹ ਗਿਆ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਉਹ ਥਾਂ “ਸਰਸਵਤ” ਨਾਂ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਨਾਲ, ਵਿਸ਼ਨੁ ਦੇ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਸ਼ੇਤ ਪਰਵਤ ਉੱਤੇ, ਵਾਗ, ਵੈਸ਼ਣਵ, ਸ਼ਾਕਲ ਅਤੇ ਪਰਸ਼ੁ ਤੋਂ ਕਈ ਤੀਰਥ ਉੱਪਜੇ। ਇਹ ਥਾਂ “ਚਿੱਚਿਕਾ” ਨਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੀ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਸਾਰੇ ਚਿੰਤਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪੂਰਨ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਮੈਂ ਇਸ ਦੀ ਅਸਲ ਸੁਭਾਵਨਾ ਦੱਸਦਾ ਹਾਂ: ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਅਤੇ ਉੱਤਮ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਗੰਗਾ ਦੇ ਉੱਤਰੀ ਕੰਢੇ ਉੱਤੇ, ਜਿਥੇ ਗਦਾਧਰ ਭਗਵਾਨ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਚਿੱਚਿਕਾ ਪੰਛੀ, ਜੋ ਭੇਰੁੰਡ ਨਾਂ ਵਾਲਾ, ਮਾਸਾਹਾਰੀ ਅਤੇ ਸਦਾ ਸ਼ੇਤ ਪਰਵਤ ਉੱਤੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਉਹ ਥਾਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਅਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਹਰ ਰੁੱਤ ਵਿੱਚ ਖਿੜਦੇ ਦਰਖ਼ਤਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ, ਉੱਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿੱਚ ਅਤੇ ਗੌਤਮੀ ਨਦੀ ਨਾਲ ਸੋਹਣਾ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਉਸ ਥਾਂ ਸਿੱਧ, ਚਾਰਣ, ਗੰਧਰਵ, ਕਿਨਨਰ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੀ ਭੀੜ ਹੈ। ਨੇੜੇ ਹੀ ਇੱਕ ਪਹਾੜ ਹੈ, ਜੋ ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲਿਆਂ—ਸਭ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਆਸਰਾ ਹੈ। ਇਸ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਾਲੇ ਪਹਾੜ ਉੱਤੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਉਥੇ ਕੋਈ ਰੋਗ, ਦੁੱਖ, ਭੁੱਖ, ਤ੍ਰਿਸ਼ਨਾ, ਚਿੰਤਾ ਜਾਂ ਮੌਤ ਨਹੀਂ। ਇਸੇ ਥਾਂ ਪੂਰਬੀ ਖੇਤਰ ਦਾ ਇੱਕ ਰਾਜਾ ਸੀ, ਜਿਸਦਾ ਨਾਂ ਪਵਮਾਨਾ ਸੀ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਪਾਲਣ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ, ਧਨ-ਧਾਨ ਵਧੀਆ, ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਵੱਡੀ ਤਾਕਤ ਵਾਲਾ, ਆਪਣੇ ਪੁਰੋਹਿਤਾਂ ਸਮੇਤ, ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ ਗਿਆ। ਉਥੇ ਸੁੰਦਰ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਦੀ ਸੰਗਤ ਵਿੱਚ, ਗੀਤ-ਨਾਚ ਅਤੇ ਭੋਗਾਂ ਵਿੱਚ ਰਮਣ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਧਨੁਸ਼ ਨਾਲ ਲੈਸ, ਸ਼ਿਕਾਰ ਦੇ ਸ਼ੌਕੀਨ ਸ਼ਿਕਾਰੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ, ਜਦ ਉਹ ਘੁੰਮਦਾ-ਘੁੰਮਦਾ ਥੱਕ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਦਰਖ਼ਤ ਕੋਲ ਆ ਗਿਆ। ਉਹ ਦਰਖ਼ਤ, ਜੋ ਗੌਤਮੀ ਨਦੀ ਦੇ ਕੰਢੇ ਉੱਗਿਆ ਸੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਧਰਮ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਗ੍ਰਿਹਸਥ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਂਗ ਸੇਵਾ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਉਸ ਮਹਾਨ ਪਹਾੜ ਦੀ ਛਾਂ ਹੇਠਾਂ, ਰਾਜਾ ਪਵਮਾਨਾ ਆਪਣੇ ਲੋਕਾਂ ਸਮੇਤ ਆਰਾਮ ਕਰਦਾ ਹੋਇਆ, ਉਸ ਉੱਤਮ ਪਹਾੜ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਉਥੇ ਉਸਨੇ ਇੱਕ ਵੱਡਾ, ਦੋ-ਮੂੰਹ ਵਾਲਾ, ਸੁੰਦਰ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਪੰਛੀ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਤੇ ਥੱਕਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਮਹਾਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਉਸ ਪੰਛੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ, ਦੋ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਪੰਛੀ? ਤੂੰ ਸੋਚ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈਂ। ਇੱਥੇ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ, ਫਿਰ ਤੂੰ ਕਿਉਂ ਉਦਾਸ ਹੈਂ?” ਫਿਰ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ, ਮਨ ਥੋੜ੍ਹਾ ਠੰਢਾ ਕਰਕੇ, ਚਿੱਚਿਕਾ ਪੰਛੀ ਨੇ, ਵਾਰੀ-ਵਾਰੀ ਹੰਝੂ ਭਰ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਪਵਮਾਨਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਮੈਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤੋਂ ਡਰ ਨਹੀਂ, ਕਿਸੇ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਨਹੀਂ ਦਿੱਤਾ। ਇਹ ਪਹਾੜ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਫੁੱਲਾਂ ਤੇ ਫਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਪਰ ਫਿਰ ਵੀ, ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਪਹਾੜ ਸੁੰਞਾ ਲੱਗਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਲਈ ਦੁੱਖੀ ਹਾਂ। ਮੈਨੂੰ ਕਦੇ ਵੀ ਖੁਸ਼ੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ, ਮੈਂ ਕਦੇ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ, ਮੈਨੂੰ ਕਿਤੇ ਵੀ ਨੀਂਦ ਨਹੀਂ ਆਉਂਦੀ, ਨਾ ਆਰਾਮ, ਨਾ ਸੰਤੋਖ।” ਇਹ ਦੋ-ਮੂੰਹ ਵਾਲੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਾਜਾ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਪੁੱਛਿਆ, “ਤੂੰ ਕੌਣ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਕਿਹੜਾ ਪਾਪ ਕੀਤਾ? ਅਤੇ ਇਹ ਪਹਾੜ ਕਿਉਂ ਸੁੰਞਾ ਹੈ? ਇੱਥੇ ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਜੀਵ ਇੱਕ ਮੂੰਹ ਨਾਲ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਹਨ—ਪਰ ਤੂੰ ਦੋ ਮੂੰਹਾਂ ਨਾਲ ਵੀ ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਿਹਾ? ਇਸ ਜਨਮ ਜਾਂ ਪਿਛਲੇ ਜਨਮ ਵਿੱਚ ਤੂੰ ਕਿਹੜਾ ਮਾੜਾ ਕੰਮ ਕੀਤਾ? ਇਹ ਸਾਰਾ ਸੱਚ ਦੱਸ, ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਵੱਡੇ ਡਰ ਤੋਂ ਬਚਾਵਾਂਗਾ।” ਫਿਰ, ਹੰਝੂ ਭਰ ਕੇ, ਚਿੱਚਿਕਾ ਨਾਂ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੇ ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਆਪਣਾ ਪੁਰਾਣਾ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣਾਉਣੀ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ। “ਹੇ ਪਵਮਾਨਾ, ਸੁਣ। ਮੈਂ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜੰਮੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਇੱਕ ਸੀ, ਵੇਦ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਾਖਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ। ਉੱਚੀ ਕੁਲ ਵਿੱਚ ਜੰਮਿਆ, ਗਿਆਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਸਿੱਧ, ਪਰ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਵਿਵਾਦਾਂ ਦਾ ਸ਼ੌਕੀਨ। ਮੈਂ ਸਾਹਮਣੇ ਕੁਝ, ਪਿੱਛੇ ਕੁਝ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਹੋਰ ਬੋਲਦਾ ਹਾਂ। ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਤਰੱਕੀ ਵੇਖ ਕੇ ਹਮੇਸ਼ਾ ਦੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ, ਦੁਨੀਆਂ ਨੂੰ ਝੂਠ-ਮਾਇਆ ਨਾਲ ਠੱਗਦਾ, ਅਕ੍ਰਤਘਣ, ਸੱਚ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਤੇ ਦੂਜਿਆਂ ਦੀ ਨਿੰਦਾ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ। ਦੋਸਤਾਂ, ਮਾਲਕਾਂ, ਅਤੇ ਅਧਿਆਪਕਾਂ ਦਾ ਧੋਖਾ ਦੇਣ ਵਾਲਾ, ਪਖੰਡੀ, ਬਹੁਤ ਹੀ ਕਰੂੜ, ਮੈਂ ਸੋਚ, ਕਰਮ, ਅਤੇ ਬਚਨ ਰਾਹੀਂ ਕਈ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਤਕਲੀਫ਼ ਦਿੰਦਾ। ਮੇਰੀ ਸਦੀਵ ਪਸੰਦ ਹੋਰਾਂ ਨੂੰ ਨੁਕਸਾਨ ਪਹੁੰਚਾਉਣੀ, ਜੋੜੇ ਤੋੜਣੀ, ਸਮੂਹ ਨਾਸ ਕਰਨੀ, ਅਤੇ ਹਮੇਸ਼ਾਂ ਹੱਦਾਂ ਲੰਘਣੀ ਰਹੀ ਹੈ।