ਉਸ ਮਹਾਨ ਤੋਂ ਹੀ ਨਿਪੁੰਨ ਸੂਤ ਅਤੇ ਮਾਗਧ ਪੈਦਾ ਹੋਏ। ਉਸ ਦੇ ਦੁਆਰਾ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਤਮ, ਧਰਤੀ-ਰੂਪ ਗਾਂ ਨੂੰ ਰਾਜੇ ਨੇ ਫਸਲਾਂ ਲਈ ਦੁੱਧਿਆ। ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਜੀਵਿਕਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹੋਏ, ਦੇਵਤੇ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਪਿਤਰ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਦੇ ਸਮੂਹ, ਨਾਲ ਹੀ ਸੱਪ, ਪੁੰਨਵਾਨ ਲੋਕ, ਪੌਦੇ ਅਤੇ ਪਹਾੜ—ਇਹ ਸਭ ਨੇ ਆਪਣੀਆਂ-ਆਪਣੀਆਂ ਪਾਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਦੁੱਧਿਆ। ਧਰਤੀ ਨੇ ਹਰ ਇਕ ਦੀ ਇੱਛਾ ਅਨੁਸਾਰ ਦੁੱਧ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਇਸ ਦੁੱਧ ਰਾਹੀਂ ਉਹ ਆਪਣੇ ਜੀਵਨ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੇ ਰਹੇ। ਪ੍ਰਿਥੁ ਦੇ ਦੋ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ—ਇੱਕ ਧਰਮਵਾਨ, ਦੂਜਾ ਯਜਨ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਲੁਕ ਜਾਣ ਵਾਲਾ। ਅੰਤਰਧਾਨਾ ਦੀ ਪਤਨੀ ਸ਼ਿਖੰਡਿਨੀ ਨੇ ਹਵਿਰਧਾਨਾ ਨੂੰ ਜਨਮ ਦਿੱਤਾ। ਹਵਿਰਧਾਨਾ ਤੋਂ, ਆਗਨੇਈ ਨੇ ਛੇ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਨਾਂ ਧਿਸ਼ਣ ਆਇਆ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰਹਿਸ਼, ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਗਯਾ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਅਤੇ ਵ੍ਰਜਾਜਿਨ ਸ਼ਾਮਲ ਸਨ। ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰਹਿਸ਼, ਜੋ ਧਨਯ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਸੀ, ਹਵਿਰਧਾਨਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਅਤੇ ਉਹੀ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਪਾਲਣਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਬਣਿਆ। ਉਹ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਸੀ। ਉਸ ਨੇ ਸਮੁੰਦਰ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਪਤਨੀ ਬਣਾਇਆ। ਉਸ ਦੀ ਮਹਾਨ ਤਪਸਿਆ ਦੇ ਅੰਤ ਉੱਤੇ, ਸਵਰਣਾ ਤੋਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਜਨਮਿਆ। ਸਮੁੰਦਰ-ਜਨਮ ਸਵਰਣਾ ਤੋਂ, ਪ੍ਰਾਚੀਨਬਰਹਿਸ਼ ਦੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ, ਜੋ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਕਹਾਏ, ਅਤੇ ਤੀਰ-ਬਾਣ ਦੀ ਵਿਦਿਆ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਸਨ। ਉਹ ਅਟੁੱਟ ਧਰਮ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹੋ ਕੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਸਮੁੰਦਰ ਦੇ ਜਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਨ ਤਪ ਕਰਦੇ ਰਹੇ। ਜਦੋਂ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਤਪ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਏ, ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਘਾਟ ਆ ਗਈ। ਹਵਾ ਚੱਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੀ ਸੀ, ਆਕਾਸ਼ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕ ਗਿਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਪ੍ਰਾਣੀ ਹਿਲ ਨਹੀਂ ਸਕਦੇ ਸਨ। ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ, ਜੋ ਤਪ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਕ੍ਰੋਧਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਮੂੰਹੋਂ ਹਵਾ ਅਤੇ ਅੱਗ ਛੱਡਣ ਲੱਗੇ। ਹਵਾ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਨੂੰ ਉਖਾੜ ਕੇ ਸੁੱਕਾ ਦਿੱਤਾ, ਅਤੇ ਭਿਆਨਕ ਅੱਗ ਨੇ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਸਾੜ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਰੁੱਖਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ। ਜਦ ਇਹ ਨਾਸ ਹੋ ਗਿਆ ਅਤੇ ਸਿਰਫ ਕੁਝ ਟਾਹਣੀਆਂ ਬਚੀਆਂ, ਤਾਂ ਸੋਮਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀਆਂ ਕੋਲ ਆਇਆ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਹੇ ਰਾਜਿਆਂ, ਆਪਣੇ ਕ੍ਰੋਧ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲਵੋ; ਧਰਤੀ ਤੋਂ ਰੁੱਖ ਨਾਸ ਹੋ ਗਏ ਹਨ—ਹੁਣ ਅੱਗ ਅਤੇ ਹਵਾ ਨੂੰ ਠੰਢਾ ਹੋਣ ਦਿਓ। ਇਹ ਕੁੜੀ, ਜੋ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਸੁੰਦਰ ਹੈ, ਰੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਮਾਣਿਕ ਵਾਂਗੂ ਹੈ; ਭਵਿੱਖ ਜਾਣ ਕੇ, ਮੈਂ ਇਸਨੂੰ ਆਪਣੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ। ਇਹ ਮਾਰੀਸ਼ਾ ਹੈ, ਜੋ ਰੁੱਖਾਂ ਲਈ ਬਣਾਈ ਗਈ ਹੈ; ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਪਤਨੀ ਬਣੇ, ਅਤੇ ਸੋਮਾ ਵੰਸ਼ ਨੂੰ ਵਧਾਏ। ਤੁਹਾਡੀ ਅੱਧੀ ਤੇ ਮੇਰੀ ਅੱਧੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਇਸ ਤੋਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ ਨਾਮਕ ਬੁੱਧੀਮਾਨ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਸਵਾਮੀ ਦੱਖ ਜਨਮ ਲਵੇਗਾ। ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਅੱਗ ਵਾਂਗੂ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ, ਧਰਤੀ ਉੱਤੇ ਜਲਿਆਂ ਹੋਏ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਮੁੜ ਵਧਾਏਗਾ।" ਸੋਮਾ ਦੇ ਇਹ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਨੇ ਰੁੱਖਾਂ ਉੱਤੇ ਆਪਣਾ ਕ੍ਰੋਧ ਵਾਪਸ ਲੈ ਲਿਆ ਅਤੇ ਧਰਮ ਅਨੁਸਾਰ ਮਾਰੀਸ਼ਾ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਵਜੋਂ ਸਵੀਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਮਾਰੀਸ਼ਾ ਅਤੇ ਦਸ ਪ੍ਰਚੇਤਸ ਤੋਂ ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੱਖ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਸੋਮਾ ਦੇ ਅੰਸ਼ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਸੀ। ਦੱਖ ਨੇ ਮਨ ਰਾਹੀਂ ਅਚਲ ਤੇ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਦੋ ਪੈਰਾਂ ਤੇ ਚਾਰ ਪੈਰਾਂ ਵਾਲੇ ਜੀਵ ਬਣਾਏ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਔਰਤਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਸ ਨੇ ਦਸ ਧੀਆਂ ਧਰਮ ਨੂੰ, ਤੇਰਾਂ ਕਸ਼੍ਯਪ ਨੂੰ, ਅਤੇ ਬਾਕੀਆਂ ਸੋਮਾ ਨੂੰ ਦਿੱਤੀਆਂ; ਰਾਜੇ ਨੂੰ ਨਕਸ਼ਤਰਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਧੀਆਂ ਦਿੱਤੀਆਂ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਦੇਵਤੇ, ਪੰਛੀ, ਗਾਂ, ਸੱਪ, ਦਾਨਵ ਤੇ ਦੈਤ, ਗੰਧਰਵ, ਅਪਸਰਾ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਜੀਵ ਜਨਮੇ। ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਜੀਵ ਯੌਨ ਸੰਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਜਨਮ ਲੈ ਰਹੇ ਹਨ; ਪਹਿਲਾਂ, ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਜੀਵ ਇੱਛਾ, ਦਰਸ਼ਨ ਅਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਰਾਹੀਂ ਉਤਪੰਨ ਹੁੰਦੇ ਸਨ। ਅਸੀਂ ਸੁਣ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ ਕਿ ਦੇਵਤੇ, ਦਾਨਵ, ਗੰਧਰਵ, ਸੱਪ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ, ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦੱਖ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਕਿਵੇਂ ਹੋਈ। ਦੱਖ, ਜੋ ਮੰਗਲਮਈ ਵਰਤਣ ਵਾਲਾ ਸੀ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਅੰਗੂਠੇ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਸੀ; ਉਸ ਦੀ ਪਤਨੀ ਵੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਖੱਬੇ ਅੰਗੂਠੇ ਤੋਂ ਜਨਮੀ ਸੀ। ਹੁਣ ਇਹ ਸੰਦੇਹ ਹੈ ਕਿ ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ ਮੁੜ ਪ੍ਰਚੇਤਸਾ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਕਿਵੇਂ ਆਇਆ? ਅਤੇ ਸੋਮਾ ਦਾ ਪੋਤਾ ਉਸ ਦਾ ਸਸੁਰ ਕਿਵੇਂ ਬਣਿਆ? ਹੇ ਸੂਤ ਜੀ, ਇਹ ਸਾਡਾ ਸੰਦੇਹ ਦੂਰ ਕਰੋ। ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਲਯ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੀ ਹੈ; ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਗਿਆਨੀ ਲੋਕ ਇਸ ਵਿਚ ਭਟਕਦੇ ਨਹੀਂ। ਹਰ ਯੁੱਗ ਵਿੱਚ, ਦੱਖ ਵਰਗੇ ਰਾਜਾ ਮੁੜ ਆਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਫਿਰ ਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਗਿਆਨੀਆਂ ਇਸ ਵਿੱਚ ਹੈਰਾਨ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾਂ ਨਾ ਕੋਈ ਵੱਡਾ ਸੀ, ਨਾ ਛੋਟਾ; ਸਿਰਫ ਤਪਸਿਆ ਦੀ ਹੀ ਮਹੱਤਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਉਸ ਦੀ ਹੀ ਸ਼ਕਤੀ ਕਾਰਨ ਸੀ। ਜੋ ਕੋਈ ਦੱਖ ਦੀ ਇਹ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ—ਚਲਣ ਵਾਲੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵਾਂ ਸਮੇਤ—ਜਾਣ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਪੁੱਤਰ, ਲੰਬੀ ਉਮਰ ਅਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਆਦਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਲੋਮਹਰਸ਼ਣ ਨੂੰ ਆਖਿਆ ਗਿਆ, "ਦੇਵਤੇ, ਦੈਤ, ਗੰਧਰਵ, ਸੱਪ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸਾਂ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਸੁਣਾਓ।" ਦੱਖ ਨੇ, ਸਵਯੰਭੂ ਦੇ ਆਦੇਸ਼ ਉੱਤੇ, ਪਹਿਲਾਂ ਜੀਵ ਬਣਾਏ। ਸੁਣੋ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਹੋਏ, ਕਿ ਉਸ ਨੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਕਿਵੇਂ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ। ਪਹਿਲਾਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸਿਰਫ ਮਨ ਰਾਹੀਂ ਜੀਵ ਬਣਾਏ: ਰਿਸ਼ੀ, ਦੇਵਤੇ, ਗੰਧਰਵ, ਅਸੁਰ, ਯਕਸ਼ ਅਤੇ ਰਾਕਸ਼ਸ। ਜਦ ਉਹ ਮਨੋਜਾਤ ਜੀਵ ਵਧੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਸੰਤਾਨ ਵਾਧੇ ਲਈ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਅਨੇਕ ਪ੍ਰਕਾਰ ਦੇ ਜੀਵ ਧਰਮਿਕ ਸੰਯੋਗ ਰਾਹੀਂ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਵੀਰਣ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਦੀ ਪਤਨੀ ਅਸਿਕਨੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਇਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਿਆ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਨੂੰ ਸੰਭਾਲਦੇ ਹੋਏ, ਵੈਰਣੀ ਵਿੱਚ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਪੁੱਤਰ ਜਨਮਿਆ, ਜੋ ਸਭੇ ਬਲਵਾਨ ਸਨ। ਦੱਖ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਆਪ ਹੀ ਅਸਿਕਨੀ ਵਿੱਚ ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਤਪੰਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਵਾਲੇ ਪੁੱਤਰ, ਸੰਤਾਨ ਵਧਾਉਣ ਲਈ ਉਤਸੁਕ ਸਨ।