ਇੱਕ ਵਾਰ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਸਤਿਕਾਰਯੋਗ ਗੌਤਮ ਰਿਸ਼ੀ ਆਪਣੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੱਸਦੇ ਸਨ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਸਭ ਨੂੰ ਦੱਸਿਆ, "ਇਹ ਆਸ਼ਰਮ ਹੀ ਸਭ ਲਈ ਪਵਿੱਤਰ ਹੈ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਪੱਕਾ ਵਿਸ਼ਵਾਸ ਹੈ। ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਆਸ਼ਰਮ ਜਾਂ ਹੋਰ ਜਗ੍ਹਾ ਜਾਣ ਦੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਨਹੀਂ।" ਜਦੋਂ ਸਿਆਣਿਆਂ ਨੇ ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣੀ, ਅਤੇ ਪਿਛਲੇ ਵਕਤ ਆਏ ਰੁਕਾਵਟ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ, ਤਾਂ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਅਸੀਂ ਭੋਜਨ ਖਰੀਦ ਚੁੱਕੇ ਹਾਂ, ਫਿਰ ਤੁਸੀਂ ਸਾਨੂੰ ਕਿਉਂ ਰੋਕ ਰਹੇ ਹੋ, ਹੇ ਗੌਤਮ? ਅਸੀਂ ਨਰਮੀ ਨਾਲ ਆਪਣੀਆਂ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਥਾਵਾਂ ਵਾਪਸ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕਦੇ।" ਮੁੱਖੀ ਨੇ ਫਿਰ ਅਗਲੇ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ, "ਇਹ ਉੱਤਮ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ (ਬ੍ਰਾਹਮਣ) ਸਜ਼ਾ ਦੇ ਯੋਗ ਨਹੀਂ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਸਾਡੀ ਮਦਦ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਮੈਂ ਸੋਚ-ਵਿਚਾਰ ਕਰਕੇ ਨਿਰਣਾ ਲੈਂਦਾ ਹਾਂ—ਸਭ ਇਸ ਤੇ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਜਾਣ।" ਫਿਰ ਸਾਰੇ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਅੱਖਾਂ ਮਿਲਾ ਕੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਇਸ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਜਿਵੇਂ ਤੁਸੀਂ ਚਾਹੋ, ਐਸਾ ਹੀ ਹੋਵੇ।" ਸਭ ਨੇ ਕਿਹਾ, "ਜੋ ਕੁਝ ਕਰਨਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੋਵੇ।" ਇਹ ਸੁਣ ਕੇ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਗੱਲ 'ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਜੋ ਵੀ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗੌਤਮ ਦੀ ਸੁਭਾਵ ਅਤੇ ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ ਹੋਵੇ।" ਫਿਰ, ਬਾਰ-ਬਾਰ ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈ ਕੇ, ਉਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਆਪ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣ ਗਿਆ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਆਪਣੀ ਮਾਂ ਦੀ ਸਲਾਹ ਦੇ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਹ ਸਿਆਣੇ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਨੇ ਜਯਾ ਨੂੰ ਸੰਬੋਧਨ ਕੀਤਾ। ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਹੇ ਮੰਗਲਮਈ, ਐਸਾ ਕਰ ਕਿ ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਨੂੰ ਪਤਾ ਨਾ ਲੱਗੇ। ਗਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈ ਅਤੇ ਜਿੱਥੇ ਗੌਤਮ ਵੱਸਦੇ ਹਨ, ਉਥੇ ਚਲੀ ਜਾ।" "ਚਾਵਲ ਖਾ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਨਸ਼ਟ ਕਰ, ਅਤੇ ਪਰਿਵਰਤਨ ਲਿਆ, ਹੇ ਸੁੰਦਰਏ। ਜਦੋਂ ਮਾਰਿਆ ਜਾਵੇ, ਜਦੋਂ ਚੀਕ ਮਾਰੀ ਜਾਵੇ ਜਾਂ ਵੇਖਿਆ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਦੁਖੀ ਆਵਾਜ਼ ਕਰਕੇ ਡਿੱਗ ਪੈ, ਪਰ ਨਾ ਮਰ, ਨਾ ਹੀ ਜਿਉਂਦੀ ਰਹਿ।" ਜਯਾ ਨੇ, ਆਪਣੇ ਸਵਾਮੀ ਦੇ ਹੁਕਮ ਅਨੁਸਾਰ, ਇਹੀ ਕੀਤਾ। ਜਿੱਥੇ ਗੌਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਸਨ, ਉਥੇ ਜਯਾ ਗਾਂ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ ਚਲੀ ਗਈ। ਉਹ ਚਾਵਲ ਖਾਂਦੀ ਹੋਈ ਗਈ। ਗੌਤਮ ਨੇ ਉਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਜਦੋਂ ਉਹ ਨੇੜੇ ਆਈ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਘਾਹ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਗੌਤਮ ਨੇ ਰੋਕਿਆ, ਤਾਂ ਗਾਂ ਨੇ ਉੱਚੀ ਆਵਾਜ਼ ਕੀਤੀ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪਈ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਡਿੱਗੀ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਹੱਲਾ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਹ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਣ ਕੇ ਅਤੇ ਗੌਤਮ ਦੀ ਕਰਤੂਤ ਵੇਖ ਕੇ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ—ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਅਗਵਾਈ ਸੈਨਾ ਦੇ ਮੁਖੀ ਕਰ ਰਹੇ ਸਨ—ਚਿੰਤਤ ਹੋ ਗਏ ਤੇ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਇਥੋਂ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਾਂ; ਅਸੀਂ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ। ਸਾਰੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਂਗ ਪਾਲੇ ਗਏ, ਪਰ ਹੁਣ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ।" ਜਦੋਂ ਗੌਤਮ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀਆਂ ਇਹ ਗੱਲਾਂ ਸੁਣੀਆਂ, ਉਹ ਗਹਿਰੀ ਚੋਟ ਵਾਂਗ ਥੱਲੇ ਡਿੱਗ ਪਏ। ਸਾਰੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਆਓ, ਅਸੀਂ ਜ਼ਮੀਨ 'ਤੇ ਡਿੱਗੀ ਹੋਈ ਇਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਵੇਖੀਏ, ਜੋ ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦੀ ਮਾਂ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਹੈ।" ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀ, ਜਦੋਂ ਇਹ ਗਾਂ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਤੀਰਥ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਕਿਸਮਤ ਦੇ ਕਾਰਨ ਇਥੇ ਡਿੱਗ ਪਈ, ਤਾਂ ਹੁਣ ਜੋ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ, ਉਹੀ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।" "ਜਿਵੇਂ ਕੋਈ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੀ ਹੋਈ ਵਰਤ ਨਿਬੜ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਸੀਂ ਹੁਣ ਤੇਰੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ ਰਹਿ ਸਕਦੇ। ਸਾਡੇ ਕੋਲ ਹੋਰ ਕੋਈ ਧਨ ਨਹੀਂ, ਸਗੋਂ ਸਾਡਾ ਧਨ ਸਿਰਫ਼ ਤਪੱਸਿਆ ਹੈ।" ਗੌਤਮ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅੱਗੇ ਨਿਮਰ ਹੋ ਕੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ ਤੇ ਆਖਿਆ, "ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਮੇਰਾ ਆਸਰਾ ਹੋ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰੋ।" ਫਿਰ, ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਥ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਆਖਣ ਲੱਗੇ, "ਉੱਥੇ ਨਾਂ ਉਹ ਮਰਦੀ ਹੈ, ਨਾਂ ਜੀਉਂਦੀ ਰਹਿੰਦੀ ਹੈ; ਐਸੇ ਵੱਡੇ ਸੰਦੇਹ ਵਿੱਚ ਅਸੀਂ ਕੀ ਕਹੀਏ—ਚਾਹੇ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਹੋਰ ਕੋਈ ਰਾਹ ਹੋਵੇ?" "ਇਹ ਗਾਂ ਕਿਵੇਂ ਮੁੜ ਉੱਠੇਗੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਵਿੱਚ ਕਿਹੜਾ ਪ੍ਰਾਯਸ਼ਚਿੱਤ ਹੋਵੇ? ਤੁਸੀਂ ਦੱਸੋ, ਮੈਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਉਹ ਸਭ ਕਰਾਂਗਾ।" "ਸਭ ਦੀ ਸਹਿਮਤੀ ਨਾਲ, ਸਿਆਣਾ ਇਹ ਫੈਸਲਾ ਕਰੇਗਾ; ਅਤੇ ਜੋ ਕੁਝ ਉਹ ਆਖੇ, ਹੇ ਗੌਤਮ, ਉਹੀ ਸਾਡਾ ਆਧਾਰ ਹੋਵੇਗਾ।" ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਕਤਿਸ਼ਾਲੀ ਗੌਤਮ ਦੇ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਨ 'ਤੇ, ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਨੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਸਭ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, "ਸਭ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਸੱਚ ਆਖਾਂਗਾ; ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਅਤੇ ਗੌਤਮ ਵੀ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਨੂੰ ਸਵੀਕਾਰ ਕਰਨ।" "ਅਸੀਂ ਸੁਣਿਆ ਹੈ ਕਿ ਮਹਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦੀ ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਕਮੰਡਲ ਦਾ ਪਾਣੀ, ਜੋ ਅਜਨਮਾ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ, ਵੱਸਦਾ ਹੈ।" "ਉਹ ਪਵਿੱਤਰ ਪਾਣੀ ਤਪੱਸਿਆ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਨਾਲ ਜਲਦੀ ਲਿਆਓ; ਉਸ ਨਾਲ, ਇਸ ਗਾਂ ਨੂੰ ਜੋ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਆਈ ਹੈ, ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਵਾਓ। ਫਿਰ ਅਸੀਂ ਸਭ ਮੁੜ ਤੁਹਾਡੇ ਆਸ਼ਰਮ ਵਿੱਚ ਪੁਰਾਣੇ ਵਾਂਗ ਰਹਾਂਗੇ।" ਜਦੋਂ ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਇਹ ਗੱਲ ਆਖੀ, ਤਾਂ ਉਥੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀ ਵਰਖਾ ਹੋਈ ਅਤੇ ਜੈਕਾਰਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਵਧ ਗਈ। ਫਿਰ ਗੌਤਮ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜਕੇ ਅਤੇ ਝੁਕ ਕੇ ਆਖਿਆ, "ਤਪੱਸਿਆ ਦੀ ਅੱਗ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਮੇਰੀ ਮਨੋ-ਕਾਮਨਾ ਪੂਰੀ ਹੋਵੇ।" "ਤਾਂ ਹੋਵੇ," ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੇ ਆਖਿਆ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਵਿਦਾ ਲੈ ਕੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਥਾਵਾਂ ਵਲ ਪਰਤ ਗਏ, ਭੋਜਨ ਤੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ ਹੋਏ। ਜਦੋਂ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਾਂ ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਆਪਣੇ ਭਰਾ ਅਤੇ ਜੈ (Victory) ਦੇ ਨਾਲ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਆਪਣਾ ਕੰਮ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ ਚਲੇ ਗਏ। ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੀ ਸਭਾ ਅਤੇ ਵਿਘਨਾਂ ਦੇ ਨਾਥ ਚਲੇ ਗਏ, ਤਦੋਂ ਗੌਤਮ ਵੀ, ਜੋ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਰਿਸ਼ੀ ਸੀ, ਤਪੱਸਿਆ ਦੁਆਰਾ ਪਾਪ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਇਹੀ ਸੋਚਦਾ ਰਿਹਾ, "ਮੇਰੀ ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਕੀ ਹੈ?" ਗਿਆਨ ਨਾਲ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ, ਉਸ ਨੇ ਸਮਝ ਲਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਨਿਰਣਾ ਕੀਤਾ ਕਿ ਇਹ ਸਾਰਾ ਘਟਨਾ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਆਪਣੇ ਪਾਪ ਦੇ ਨਾਸ ਲਈ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਭੂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨ ਲਈ ਹੋਈ ਹੈ। ਉਸ ਨਾਲ ਹੀ ਉਮਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਸੰਨ ਕਰਨਾ, ਗੰਗਾ ਨੂੰ ਲਿਆਉਣਾ—ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਮੰਗਲਮਈ ਸਮਝਦਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕੋਈ ਪਾਪ ਨਹੀਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਨ ਵਿੱਚ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਹ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ, ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੀਨ ਅੱਖ ਵਾਲੇ, ਬਲਰੂਪ ਧਾਰੀ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ। ਉਹ ਆਖਣ ਲੱਗਾ, "ਮੈਂ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦਰਿਆ ਲਿਆਉਂਗਾ; ਗਿਰਿਜਾ, ਮੇਰੀ ਸਹਧਰਮੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਮਾਂ, ਜੋ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਦੀ ਜਟਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋਵੇ।" ਇਸ ਪ੍ਰਕਾਰ ਨਿਰਣਾ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਗੌਤਮ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਅਤੇ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਕੈਲਾਸ ਪਹਾੜ, ਜੋ ਮਹਾਂ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਨਿਵਾਸ ਹੈ ਅਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੁਆਰਾ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਚਲੇ ਗਏ।