ਕਾਮਦੇਵ, ਜਿਸ ਦੇ ਮਨ ਵਿੱਚ ਉਤਸ਼ਾਹ ਸੀ ਅਤੇ ਹੱਥ ਵਿੱਚ ਆਪਣਾ ਧਨੁਸ਼ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਰਤੀ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਸ ਅਤਿ ਕਠਿਨ ਕਾਰਜ ਨੂੰ ਕਰਨ ਲਈ ਆਇਆ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਬਾਣ ਚੁਕ ਕੇ ਸੋਚਦਾ ਹੈ, “ਮੈਂ ਸਭ ਨੂੰ ਵੀਂਝ ਸਕਦਾ ਹਾਂ, ਪਰ ਸ਼ਿਵ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਪਤਿ ਅਤੇ ਆਚਾਰਯ ਹਨ, ਉਹ ਮੇਰੇ ਵੀਂਝਣ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹਨ।” ਉਸ ਦੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਜੀਤਣ ਵਾਲੇ ਬਾਣ—ਕੀ ਉਹ ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ ਮਜਬੂਤ ਹਨ ਜਾਂ ਨਹੀਂ? ਪਰ ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੱਗ ਵਾਂਗ ਅੱਖ ਨਾਲ ਕਾਮਦੇਵ ਨੂੰ ਰਾਖ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਵਿਲੱਖਣ ਘਟਨਾ ਨੂੰ ਦੇਖਣ ਲਈ, ਦੇਵਤੇ ਉਥੇ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਕਿ ਕੀ ਹੋਇਆ—ਇਹ ਸਭ ਨੂੰ ਹੈਰਾਨ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਗੱਲ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤੇ ਨੇ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਕਾਮਦੇਵ ਨੂੰ ਰਾਖ ਹੋਇਆ ਵੀ ਵੇਖਿਆ। ਡਰ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਹੱਥ ਜੋੜ ਕੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੀ। ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਅਰਜ਼ ਕੀਤੀ, “ਤਾਰਕਾਸੁਰ ਵਲੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਡਰ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰੋ—ਹਿਮਾਲਾ ਦੀ ਧੀ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਬਣਾਓ।” ਹਰਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪੀੜਤ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਤੇਜੀ ਨਾਲ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਬਚਨ ਮੰਨ ਲਿਆ। ਅਰੁੰਧਤੀ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਮੈਂ ਆਪ, ਅਤੇ ਚਕ੍ਰਧਾਰੀ ਵੀ ਇਸ ਵਿਚ ਸਹਿਮਤ ਹੋ ਗਏ। ਅਮਰ ਲੋਕਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਦੂਜੇ ਨੂੰ ਵਿਆਹ ਦੀ ਖਬਰ ਭੇਜੀ, ਅਤੇ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹਿਮਾਵਤ ਖੇਤਰ ਦੇ ਅਧਿਪਤੀਆਂ ਵਿਚ ਗਠਜੋੜ ਹੋ ਗਿਆ। ਹਿਮਾਵਤ ਪਰਵਤ, ਜੋ ਹਰ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁੱਖਾਂ, ਬੇਲਾਂ, ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ; ਨਦੀਆਂ, ਝਰਨੇ, ਝੀਲਾਂ, ਕੂਆਂ, ਅਤੇ ਤਲਾਵਾਂ ਦੁਆਲੇ; ਦੇਵ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਸਿੱਧ, ਅਤੇ ਚਾਰਣ ਉਥੇ ਹਾਜ਼ਰ ਸਨ। ਮੌਸਮ ਸੁਖਦਾਈ ਤੇ ਮੰਗਲਮਈ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੈਰੂ, ਮੰਦਰਾ, ਕੈਲਾਸ, ਅਤੇ ਮੈਨਾਕਾ ਆਦਿ ਪਰਵਤਾਂ ਨੇ ਚਾਰੋਂ ਪਾਸੇ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਵਸੀਸ਼ਠ, ਅਗਸਤ, ਪੁਲਸਤ, ਲੋਮਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਵਿਚ, ਵੱਡਾ ਉਤਸਵ ਹੋ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਅਤੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਈ। ਉਥੇ, ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਵਿਆਹ ਦਾ ਮੰਡਪ, ਸੋਨੇ ਨਾਲ ਸਜਿਆ, ਅਤੇ ਹੀਰੇ, ਮਾਣਕ, ਅਤੇ ਨੀਲਮ ਦੇ ਖੰਭਿਆਂ ਨਾਲ ਸੁੰਦਰ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ। ਜਯਾ, ਲਕਸ਼ਮੀ, ਸ਼ੁਭਾ, ਖ਼ਸ਼ਾਂਤੀ, ਕੀਰਤੀ, ਪੁਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਹੋਰ ਮੰਗਲਮਈ ਸਤੀਆਂ ਨੇ ਮੰਡਪ ਨੂੰ ਘੇਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਅਤੇ ਮੈਰੂ, ਮੰਦਰਾ, ਕੈਲਾਸ ਅਤੇ ਰੈਵਤਕਾ ਨੇ ਹੋਰ ਸੋਭਾ ਵਧਾਈ। ਵਿਸ਼ਣੁ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਪਤਿ, ਨੇ ਮੈਨਾਕਾ ਪਰਵਤ ਦਾ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ, ਜੋ ਸੋਨੇ ਵਰਗਾ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ। ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਲੋਕਪਾਲ, ਆਦਿਤਿਆ, ਅਤੇ ਮਾਰੁਤਾਂ ਦੀ ਟੋਲੀ ਨੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਧਾਰੀ ਦੇਵ ਦੇ ਵਿਆਹ ਲਈ ਮੰਡਪ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ। ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਅਤੇ ਤਵਸ਼ਟ੍ਰ ਨੇ ਖ਼ਾਸ ਦਵਾਰ ਵਾਲਾ ਮੰਡਪ ਬਣਾਇਆ; ਸੁਰਭੀ, ਨੰਦਿਨੀ, ਨੰਦਾ, ਸੁਨੰਦਾ ਅਤੇ ਕਾਮਦੋਹਿਨੀ ਵੀ ਉਥੇ ਮੌਜੂਦ ਸਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸਜਾਵਟ ਵਿਚ, ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ ਹੋਈ; ਸਮੁੰਦਰ, ਨਦੀਆਂ, ਨਾਗ, ਔਸ਼ਧੀਆਂ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀਆਂ ਮਾਵਾਂ ਨੇ ਹਾਜ਼ਰੀ ਦਿੱਤੀ। ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਬੀਜ ਇਕੱਠੇ ਹੋ ਗਏ; ਇਲਾ ਨੇ ਧਰਤੀ ਦੀ ਰਸਮ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਨੇ ਭੋਜਨ ਦੀ ਰਸਮ ਨਿਭਾਈ। ਵਰੁਣ ਨੇ ਪੀਣ ਦੀਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਤਿਆਰ ਕੀਤੀਆਂ, ਧਨ ਦੇਵਤਾ ਨੇ ਦਾਨ ਦੀ ਰਸਮ ਨਿਭਾਈ, ਅਤੇ ਅੱਗ ਨੇ ਲੋੜ ਅਨੁਸਾਰ ਭੋਜਨ ਬਣਾਇਆ। ਨਿਤ ਵਿਸ਼ਣੁ ਨੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਂ ਉੱਤੇ ਪੂਜਾ ਕੀਤੀ, ਅਤੇ ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਆਪਣੇ ਗੁੱਝ ਭੇਦਾਂ ਸਮੇਤ ਗੀਤ ਗਾਏ ਤੇ ਹਾਸਾ ਕੀਤਾ। ਸਭ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੇ ਨਾਚਿਆ, ਗੰਧਰਵ ਅਤੇ ਕਿਨਨਰਾਂ ਨੇ ਗੀਤ ਗਾਏ; ਮੈਨਾਕਾ ਨੇ ਚਾਵਲ ਦੀਆਂ ਗਿਰੀਆਂ ਫੜੀਆਂ। ਮੰਗਲਮਈ ਆਵਾਹਨ ਅੰਦਰਲੇ ਘਰ ਵਿਚ ਪੂਰਾ ਹੋਇਆ; ਦਿਵਿਆ ਜੋੜਾ ਮੰਡਪ ਉੱਤੇ ਬੈਠਾ। ਸਹੀ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਅੱਗ ਤੇ ਪੱਥਰ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਹੋਈ; ਧਰਤੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਅਨੁਸਾਰ ਰਸਮ ਦੇ ਚਾਵਲ ਚੜ੍ਹਾਏ, ਅਤੇ ਫਿਰ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਰਿਕ੍ਰਮਾ ਕੀਤੀ। ਪੱਥਰ ਨੂੰ ਛੁਹਣ ਕਾਰਨ, ਵਿਸ਼ਣੁ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਣ ਨਾਲ, ਸ਼ੰਭੂ ਨੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਅੰਗੂਠੇ ਅਤੇ ਸੱਜੇ ਪੈਰ ਨੂੰ ਛੁਹਿਆ। ਜਦ ਮੈਂ ਹਰਾ ਦੇ ਨੇੜੇ ਚੜ੍ਹਾਵਾ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਮੈਂ ਉਸ ਦੇਵੀ ਦਾ ਅੰਗੂਠਾ ਵੇਖਿਆ, ਅਤੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਥਲ-ਪੁਥਲ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਮੇਰਾ ਵੀਰਯ ਨਿਕਲ ਗਿਆ। ਲੱਜਤ ਅਤੇ ਪਾਪੀ ਹੋ ਕੇ, ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਨਿਕਲੇ ਹੋਏ ਵੀਰਯ ਨੂੰ ਮਸਲ ਦਿੱਤਾ; ਉਸ ਮਸਲੇ ਹੋਏ ਅਤੇ ਸੁਖਮ ਵੀਰਯ ਤੋਂ ਵਾਲਖਿਲਿਆ ਰਿਸ਼ੀ ਜਨਮ ਲੈ ਗਏ। ਇਸ ਦੇ ਨਾਲ, ਉਥੇ ਵੱਡਾ ਹੱਲਾ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿਚ ਗੂੰਜਿਆ; ਲੱਜਾ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਮੈਂ ਉਹ ਥਾਂ ਛੱਡ ਦਿੱਤੀ। ਜਦ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਵੇਖ ਰਹੀ ਸੀ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੇ ਮੇਰਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਦੇਖਿਆ, ਤੇ ਨੰਦੀਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੂੰ ਇਥੇ ਬੁਲਾਓ; ਮੈਂ ਉਸ ਨੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਾਂਗਾ। ਜਦ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਰਮਵਾਨ ਲੋਕ, ਦਇਆਵਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਮਾਫ ਕਰ ਦਿੰਦੇ ਹਨ; ਗਿਆਨੀ ਵੀ ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਦੇ ਵਸ਼ ਵਿਚ ਆ ਕੇ ਭਟਕ ਜਾਂਦੇ ਹਨ—ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰੀਤ ਹੈ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਨੇ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ, ਮੇਰੇ ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਭਲੇ ਲਈ, ਵੱਡੀ ਦਇਆ ਕੀਤੀ। ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਪਤਿ ਨੇ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਇਹ ਕੰਮ ਪੂਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਕੀਤਾ: ਪਾਪੀਆਂ ਨੂੰ ਪਾਪ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਕਰਨ ਲਈ, ਧਰਤੀ ਪਾਣੀ ਬਣ ਜਾਵੇਗੀ। ਇਸ ਨਿਰਣੈ ਦੇ ਨਾਲ, ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਦੋਵਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਭ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਤੱਤ ਇਕੱਠਾ ਕੀਤਾ। ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਕਲਸ਼ ਬਣਾਇਆ, ਉਥੇ ਪਾਣੀ ਰੱਖਿਆ, ਅਤੇ ਪਵਮਾਨ ਆਦਿ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕੀਤਾ। ਉਸ ਨੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਅਤੇ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕੀਤਾ; ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਅਧਿਪਤਿ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ, “ਇਹ ਪਾਣੀ ਦਾ ਕਲਸ਼ ਲੈ ਲੋ।” “ਪਾਣੀਆਂ ਅਸਲ ਵਿਚ ਦਿਵਿਆ ਮਾਵਾਂ ਹਨ, ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਦੂਜੀ ਮਾਂ ਹੈ; ਦੋਵੇਂ ਹੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਣ, ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਹਨ। ਇਥੇ ਹੀ ਧਰਮ ਵੱਸਦਾ ਹੈ, ਇਥੇ ਹੀ ਨਿਤ ਯਗ੍ਯ ਹੈ; ਇਥੇ ਹੀ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ, ਅਤੇ ਸਾਰਾ ਚਲ-ਅਚਲ ਹੈ। ਸਮਰਨ ਕਰਨ ਨਾਲ ਮਨ ਦਾ ਪਾਪ ਨਸ਼ਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ; ਬੋਲਣ ਨਾਲ ਵਚਨ ਪਾਪ; ਅਤੇ ਨ੍ਹਾਉਣ, ਪੀਣ ਜਾਂ ਲਗਾਉਣ ਨਾਲ, ਸਰੀਰਕ ਪਾਪ ਵੀ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਪਾਣੀ ਹੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਹੈ; ਇਸ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ। ਮੈਂ ਇਸ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮਨ—ਇਹ ਕਲਸ਼ ਲੈ ਲੋ। ਜੋ ਕੋਈ ਇਸ ਪਾਣੀ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰੇ ਜਾਂ ਉਚਾਰਨ ਕਰੇ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ—ਇਹ ਪਾਣੀ ਦਾ ਕਲਸ਼ ਲੈ ਲੋ।” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਨਾਰਦ ਜੀ, ਸ਼ਿਵ-ਉਮਾ ਦੇ ਵਿਆਹ ਦੀ ਰਸਮ, ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਅਤੇ ਦਇਆ ਨਾਲ, ਮੰਗਲਮਈ ਢੰਗ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੋਈ।