ਇੱਕ ਸਮੇਂ ਦੀ ਗੱਲ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਕੋਈ ਭਗਤ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਜੀ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਾਰੇ ਅਸਤਰਾਂ-ਸ਼ਸਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਭਦਰਾ ਦੇ ਨਾਲ ਦੱਖਣ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਹੋਏ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਭਗਤ ਸਾਰੇ ਮਨੋਰਥਾਂ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਕੋਈ ਭੀ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਬਲਰਾਮ ਅਤੇ ਸੁਭਦਰਾ ਨੂੰ ਰਥ ਉੱਤੇ ਬੈਠੇ ਹੋਏ, ਗੁਡੀਵਾ ਮੰਡਪ ਵੱਲ ਜਾਂਦੇ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਹਰਿ ਦੇ ਧਾਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜਾ ਕੋਈ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਬਲਰਾਮ ਅਤੇ ਸੁਭਦਰਾ ਨੂੰ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਸੱਤ ਦਿਨ ਰਹਿੰਦੇ ਵੇਖ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਕ ਵਾਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਹੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਇਹ ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਵਾਲਾ ਤਿਉਹਾਰ ਕਿਸ ਨੇ ਬਣਾਇਆ? ਇੱਥੇ ਮਨੁੱਖ ਨੂੰ ਕੀ ਫਲ ਮਿਲਦਾ ਹੈ?" ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਕਿਸ ਕਾਰਨ ਰਾਜਾ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਨਿਰਲੇਪ ਥਾਂ ਤੇ, ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ ਗਿਆ?" ਇਸ ਉੱਤੇ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਕਿ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ (ਬਲਰਾਮ) ਅਤੇ ਸੁਭਦਰਾ, ਆਪਣੇ ਨਿਵਾਸ-ਥਾਂ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਸੱਤ ਰਾਤਾਂ ਲਈ ਰਥ ਉੱਤੇ ਵਾਸ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਪੁਰਾਣੇ ਸਮਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਇੰਦਰਦਯੁਮਨ ਰਾਜਾ ਨੇ ਹਰੀ ਜੀ ਨੂੰ ਬੇਨਤੀ ਕੀਤੀ: "ਮੇਰਾ ਤਿਉਹਾਰ ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ, ਸੱਤ ਦਿਨ ਲਈ ਹੋਵੇ।" ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਗੁਡੀਵਾ ਨਾਂ ਦੇ ਮੰਡਪ ਨੂੰ, ਜੋ ਭੋਗ ਅਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦੈਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਇਹ ਵਰ ਦਿਤਾ। "ਹੇ ਰਾਜਨ, ਮੇਰਾ ਤਿਉਹਾਰ ਗੁਡੀਵਾ ਨਾਂ ਨਾਲ, ਝੀਲ ਦੇ ਕੰਢੇ ਸੱਤ ਦਿਨ ਚਲੇਗਾ, ਜੋ ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਕਰੇਗਾ।" ਜਿਹੜੇ ਭਗਤ ਉਥੇ ਸ਼ਰਧਾ ਨਾਲ, ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ, ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ, ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਅਤੇ ਸੁਭਦਰਾ ਦੀ ਵੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਚਾਹੇ ਉਹ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼, ਔਰਤ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਹੋਣ—ਫੁੱਲ, ਸੁਗੰਧ, ਧੂਪ, ਦੀਵੇ, ਭੋਗ, ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਤੋਹਫੇ ਲੈ ਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਅਰਪਣ, ਪ੍ਰਣਾਮ, ਫੇਰੇ, ਜੈਕਾਰ, ਭਜਨ, ਗੀਤ ਤੇ ਮਧੁਰ ਸੰਗੀਤ ਨਾਲ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਕੁਝ ਭੀ ਅਸੰਭਵ ਨਹੀਂ। ਹਰ ਮਨੋਰਥ, ਜੋ ਉਹ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਮਿਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਗੱਲ ਆਖ ਕੇ, ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਉਥੇ ਹੀ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ, ਅਤੇ ਰਾਜਾ ਉਸ ਸਮੇਂ ਹੀ ਤ੍ਰਿਪਤ ਹੋ ਗਿਆ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਹੇ ਦੁਜਾ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਪੂਰੇ ਯਤਨ ਨਾਲ, ਗੁਡੀਵਾ ਮੰਡਪ ਵਿੱਚ, ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇੱਥੇ, ਜਿਸਦੇ ਕੋਲ ਪੁੱਤਰ ਨਹੀਂ, ਉਹਨੂੰ ਪੁੱਤਰ ਮਿਲਦੇ ਹਨ; ਗਰੀਬ ਨੂੰ ਧਨ ਮਿਲਦਾ ਹੈ; ਰੋਗੀ ਰੋਗ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਕੁਆਰੀ ਕੁੜੀ ਨੂੰ ਚੰਗਾ ਵਰ ਮਿਲਦਾ ਹੈ। ਕੋਈ ਵੀ ਮਨੁੱਖ ਲੰਬੀ ਉਮਰ, ਯਸ਼, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ, ਬੁੱਧੀ, ਤਾਕਤ, ਗਿਆਨ, ਧੈਰਜ, ਪਸ਼ੂ, ਸੰਤਾਨ, ਸੋਹਣਾਪਣ, ਜਵਾਨੀ ਅਤੇ ਖੁਸ਼ਹਾਲੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਭੀ ਆਨੰਦ, ਪੁਰਸ਼ ਜਾਂ ਔਰਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਹੀ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਭੀ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਆਸ਼ਾੜ੍ਹ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ ਵਿੱਚ, ਗੁਡੀਵਾ ਨਾਂ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਨੂੰ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਪੁਰਸ਼ ਹੋਣ ਜਾਂ ਔਰਤ, ਉਹ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ, ਰਾਮ (ਬਲਰਾਮ) ਅਤੇ ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ, ਪੰਜਾਹ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਯਗਿਆਂ ਤੋਂ ਵੀ ਵਧ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਆਪਣੇ ਵੰਸ਼ ਦੇ ਸੱਤ ਪੂਰਵਜਾਂ ਅਤੇ ਸੱਤ ਉੱਤਰਾਧਿਕਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਉੱਠਾ ਕੇ, ਇੱਛਾ ਪੂਰਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਰਤਨ ਜੜੇ ਵਿਮਾਨ ਵਿੱਚ ਚੜ੍ਹਦੇ ਹਨ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਗੰਧਰਵ ਤੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ, ਉਹ ਸੋਹਣੇ, ਭਾਗਾਂ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਵੀਰ ਬਣ ਕੇ ਵਿਸ਼ਨੂ ਦੇ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪਹੁੰਚਦੇ ਹਨ। ਉੱਥੇ, ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਤੱਕ, ਉਹ ਵਧੀਆ ਸੁਖ ਭੋਗਦੇ ਹਨ, ਹਰ ਇੱਛਾ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਉਮਰ ਤੇ ਮੌਤ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਪੂਣ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਦੁਬਾਰਾ ਧਰਤੀ ਤੇ ਆ ਕੇ, ਚਾਰ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬਣਦੇ ਹਨ, ਫਿਰ ਵੈਸ਼ਨਵ ਯੋਗ ਅਪਣਾ ਕੇ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਹਰੇਕ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਵਿਅਕਤੀਗਤ ਫਲ ਦੱਸੋ, ਕਿ ਉਥੇ ਮਨਾਉਣ ਵਾਲੇ ਪੁਰਸ਼ ਜਾਂ ਔਰਤ ਨੂੰ ਕੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।" ਤਦ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸਮਝਾਇਆ ਗਿਆ, "ਹਰੇਕ ਤਿਉਹਾਰ ਦਾ ਫਲ ਸੁਣੋ; ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਸਹੀ ਵਿਧੀ ਅਨੁਸਾਰ, ਉਥੇ, ਉਸ ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨ ਤੇ, ਸੈਯਮ ਨਾਲ ਮਨਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਕੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ।" ਗੁਡੀਵਾ ਵਿੱਚ, ਫਾਲਗੁਣੀ ਮਹੀਨੇ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਾਂਤੀ ਸਮੇਂ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯਾਤਰਾ ਕਰਕੇ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦੇ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਕੇ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਣਾਮ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਸੰਕਰਸ਼ਣ ਤੇ ਸੁਭਦਰਾ ਦੇ ਫਲ ਹਰ ਥਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਚੌਦਾਂ ਇੰਦਰਾਂ ਦੇ ਰਾਜ ਸਮੇਂ ਤੱਕ ਵਿਸ਼ਨੂ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਜੇਸ਼ਠ ਮਹੀਨੇ ਵਿੱਚ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਯਾਤਰਾ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਉਤਨੇ ਹੀ ਕਲਪਾਂ ਲਈ ਵਿਸ਼ਨੂ ਲੋਕ ਵਿੱਚ ਸੁਖ ਭੋਗਦਾ ਹੈ। ਉਸ ਉੱਤਮ, ਪਵਿੱਤਰ, ਆਨੰਦਮਈ ਪੁਰੁਸ਼ੋत्तਮ ਖੇਤਰ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਭੋਗ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਜੇਸ਼ਠ ਵਿੱਚ, ਦਸ ਅਤੇ ਦੋ—ਮੁਕੱਲੀ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨ—ਯਾਤਰਾ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਕੇ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ, ਪੁਰਸ਼ ਜਾਂ ਔਰਤ ਜੋ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਵਿਭਿੰਨ ਸੁਖਾਂ ਦਾ ਆਨੰਦ ਲੈ ਕੇ, ਆਖ਼ਰਕਾਰ ਮੁਕਤੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੇ ਉਹ ਠੱਗੀ ਤੇ ਅਹੰਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਸਥਾਪਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਪੁੱਛਿਆ ਗਿਆ, "ਹੇ ਦੇਵ, ਸਥਾਪਨਾ ਦੀ ਵਿਧੀ, ਪੂਜਾ, ਦਾਨ ਤੇ ਉਥੇ ਦੇ ਫਲ ਬਾਰੇ ਦੱਸੋ।" ਤਦ ਉੱਤਰ ਮਿਲਿਆ, "ਹੇ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਸਥਾਪਨਾ ਸੁਣੋ; ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਪੁਰਸ਼ ਜਾਂ ਔਰਤ, ਇਸ ਦਾ ਫਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।" ਜਦੋਂ ਬਾਰਾਂ ਦਿਨ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਪੂਰੀ ਹੋ ਜਾਵੇ, ਤਦ, ਉੱਚ ਜਨਮ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸ੍ਰੇਸ਼ਠ, ਪਾਪ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਸਥਾਪਨਾ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਜੇਸ਼ਠ ਮਹੀਨੇ ਦੀ ਸ਼ੁਕਲ ਪੱਖ, ਗਿਆਰਵੀਂ ਤਾਰੀਖ ਨੂੰ, ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਸਰੋਵਰ ਉੱਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਪਾਣੀ ਪੀ ਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਤੀਰਥਾਂ ਨੂੰ ਸਿਮਰ ਕੇ, ਨਾਰਾਇਣ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਪੂਰੇ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜਿਹੜੀ ਇਸ਼ਨਾਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਦੱਸੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਫਿਰ, ਠੀਕ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਪਿਤਰਾਂ ਅਤੇ ਹੋਰ ਸਭ ਨੂੰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅਤੇ ਵੰਸ਼ ਸਮੇਤ, ਸੰਤੁਸ਼ਟ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਸ਼ਨਾਨ ਕਰਕੇ, ਧੋਤੇ ਹੋਏ ਕੱਪੜੇ ਪਾ ਕੇ, ਨਿਯਮ ਅਨੁਸਾਰ ਪਾਣੀ ਛੂਹ ਕੇ, ਸੂਰਜ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਹੋਰ ਆਗਲੇ ਕਰਮ ਕਰਨੇ ਚਾਹੀਦੇ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਗੁਡੀਵਾ ਦੇ ਤਿਉਹਾਰ ਅਤੇ ਯਾਤਰਾ ਦੀ ਮਹਿਮਾ, ਦਰਸ਼ਨ, ਪੂਜਾ, ਤੇ ਸਥਾਪਨਾ ਦੀ ਵਿਧੀ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਅਤੁੱਲ ਫਲ, ਸ੍ਰਧਾ ਨਾਲ ਕਹਾਣੀ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।