ਬ੍ਰਹਮਾਂਡ ਦੇ ਅਰੰਭ ਤੋਂ ਹੀ ਮਨੁਆਂਤਰਾਂ ਦੀ ਲੰਮੀ ਲੜੀ ਚੱਲਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ। ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ ਮਨੁ, ਸ੍ਵਾਯੰਭੂਵ ਮਨੁ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਸ ਬਲਵਾਨ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ: ਜੋਤਿਸ਼ਮਾਨ, ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ, ਹਵ੍ਯ, ਸਵਲਾ, ਅਤੇ ਪੁਤ੍ਰਸੰਜ੍ਞਕ। ਇਹ ਪਹਿਲਾ ਮਨੁਅੰਤਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਮੇਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਔਰਵ (ਵਸੀਸ਼ਠ ਦਾ ਪੁੱਤਰ), ਸ੍ਤੰਭ ਅਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ ਵੀ ਹੋਏ। ਪ੍ਰਾਣ, ਬ੍ਰਿਹਸਪਤੀ, ਦੱਤ, ਅਤ੍ਰਿ ਅਤੇ ਚ੍ਯਵਨ — ਇਹ ਵੱਡੇ ਵ੍ਰਤਧਾਰੀ ਰਿਸ਼ੀ ਵਾਯੂ ਦੇ ਬਚਨ ਅਨੁਸਾਰ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਹੋਏ। ਫਿਰ, ਦੂਜੇ ਮਨੁਅੰਤਰ — ਸ੍ਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ — ਵਿਚ ਦੇਵਤਾ ਤુષਿਤਾ ਕਹਲਾਏ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਨਾਂ ਹਨ: ਹਵਿਘ੍ਨ, ਸੁਕ੍ਰਿਤ, ਜੋਤਿਰ, ਆਪਾ ਅਤੇ ਮੂਰਤੀ। ਸ੍ਵਾਰੋਚਿਸ਼ ਮਨੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਪ੍ਰਤੀਤ, ਨਭਸ੍ਯ, ਨਭ ਅਤੇ ਊਰਜਾ ਹੋਏ। ਇਹ ਦੂਜਾ ਮਨੁਅੰਤਰ ਸੀ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਧਰਤੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਅਤੇ ਸ਼ੂਰਵੀਰ ਰਾਜਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜਿਕਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਹੁਣ, ਤੀਜੇ ਮਨੁਅੰਤਰ ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਵਸੀਸ਼ਠ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ — ਵਾਸੀਸ਼ਠ — ਮਸ਼ਹੂਰ ਹੋਏ। ਹਿਰਣ੍ਯਗਰਭ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਜੋ ਉਰਜਾ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ, ਇੱਥੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉੱਤਮਾ ਤੋਂ ਮਨੁ ਦੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਹੋਏ: ਇਸ਼, ਊਰਜ, ਤਨੂਰਜ, ਮਧੁਰ, ਮਾਧਵ, ਸ਼ੁਚਿ, ਸ਼ੁਕ੍ਰ, ਸਹ, ਨਭਸ੍ਯ, ਨਭ ਅਤੇ ਭਾਨਵ। ਇਸ ਮਨੁਅੰਤਰ ਦੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਵੀ ਉਲੇਖ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਚੌਥੇ ਮਨੁਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਕਾਵ੍ਯ, ਪෘਥੁ, ਅਗ੍ਨੀ, ਜਹਨੁ ਅਤੇ ਧਾਤਾ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੋਏ। ਇੱਥੇ ਕਪੀਵਾਨ ਅਤੇ ਅਕਪੀਵਾਨ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਵਿੱਚ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤਰੇ ਪੁਰਾਣਾਂ ਵਿੱਚ ਵਡਿਆਈ ਗਏ ਹਨ। ਤਾਮਸ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਦੇਵਤੇ: ਦ੍ਯੁਤੀ, ਤਪੱਸਯਾ, ਸੁਤਪਸ, ਤਪੋਭੂਤ ਅਤੇ ਸਨਾਤਨ। ਤਾਮਸ ਮਨੁ ਦੇ ਦਸ ਪੁੱਤਰ ਹਨ: ਤਪੋਰਤੀ, ਅਕਲਮਾਸ਼, ਤਨਵੀ, ਧਨਵੀ, ਪਰੰਤਪ, ਆਰਣਯ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਨਿਰਮੋਹ, ਸਤ੍ਯਵਾਕ ਅਤੇ ਕ੍ਰਤੀ। ਵਾਯੂ ਦੇ ਕਹਿਣ ਅਨੁਸਾਰ, ਚੌਥੇ ਮਨੁਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਹੋਰ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ: ਦੇਵਬਾਹੁ, ਯਦੁਧ੍ਰ, ਵੇਦਸ਼ਿਰਾ, ਹਿਰਣ੍ਯਰੋਮਾ, ਪਰਜਨ੍ਯ, ਊਰ੍ਧਵਬਾਹੁ, ਸੋਮਜ, ਸਤ੍ਯਨੇਤ੍ਰ ਅਤੇ ਆਤ੍ਰੇਯ। ਇੱਥੇ ਅਭੂਤਰਜਸ ਦੇਵਤੇ ਅਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀਆਂ ਦਾ ਵੀ ਜਿਕਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਵਾਰੀਪ੍ਲਵ ਅਤੇ ਰੈਭ੍ਯਾ ਵੀ ਮਨੁਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਰੈਵਤ ਮਨੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹਨ: ਧ੍ਰਿਤਿਮਾਨ, ਅਵ੍ਯਯ, ਯੁਕ੍ਤ, ਤੱਤ੍ਵਦਰਸ਼ੀ, ਨਿਰੁਤ੍ਸੁਕ, ਆਰਣਯ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼, ਨਿਰਮੋਹ, ਸਤ੍ਯਵਾਕ ਅਤੇ ਕ੍ਰਤੀ। ਇਹ ਪੰਜਵਾਂ ਮਨੁਅੰਤਰ ਸੀ। ਛੇਵੇਂ ਮਨੁਅੰਤਰ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰੀਏ ਤਾਂ, ਭ੍ਰਿਗੁ, ਨਭ, ਵਿਵਸ੍ਵਾਨ, ਸੁਧਾਮਾ, ਵਿਰਜਾ, ਅਤਿਨਾਮਾ ਅਤੇ ਸਹਿਸ਼੍ਣੁ — ਇਹ ਸੱਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਚਾਕ੍ਸ਼ੁਸ਼ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਇਹ ਦੇਵਤੇ ਬਚਪਨ ਤੋਂ ਹੀ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਵੱਸਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਪੰਜ ਗਰੁੱਪਾਂ ਵਿੱਚ ਜਾਣੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਅੰਗੀਰਸ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਨਾਡ੍ਵਲੇਯਾ, ਇਹ ਦਸ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ ਹਨ। ਰੁਰੂ ਆਦਿ ਰਿਸ਼ੀ ਵੀ ਇਸ ਮਨੁਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਹੁਣ, ਸੱਤਵੇਂ ਮਨੁਅੰਤਰ — ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਮਨੁ — ਦੀ ਗੱਲ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਇੱਥੇ ਅਤ੍ਰਿ, ਵਸੀਸ਼ਠ, ਕਸ਼੍ਯਪ, ਮਹਾਨ ਗੌਤਮ, ਭਰਦ੍ਵਾਜ, ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰ ਅਤੇ ਵਡੇ ਮਨ ਵਾਲੇ ਰੀਚੀਕ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਜਮਦਗ੍ਨਿ — ਇਹ ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀ ਹਨ ਜੋ ਅੱਜ ਆਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਸਾਧ੍ਯ, ਰੁਦ੍ਰ, ਵਿਸ਼੍ਵੇਦੇਵ, ਵਸੁ, ਮਰੁਤ, ਆਦਿਤ੍ਯ, ਦੋਵਾਂ ਅਸ਼੍ਵਿਨੀ ਅਤੇ ਦੋ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਦੇਵਤੇ ਵੀ ਮੌਜੂਦ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਮਨੁ ਦੇ ਦਸ ਪ੍ਰਸਿੱਧ ਪੁੱਤਰ, ਇਕ੍ਸ਼੍ਵਾਕੁ ਆਦਿ, ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਅਤੇ ਪੌਤਰੇ ਚਹੁੰ ਪਾਸੇ ਹਨ। ਹਰ ਮਨੁਅੰਤਰ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਰਾਖੀ ਲਈ ਸੱਤ-ਸੱਤ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸੱਤ ਗਰੁੱਪ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਜਦੋਂ ਮਨੁਅੰਤਰ ਬੀਤ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਤਦੋਂ ਚਾਰ ਗਰੁੱਪ — ਆਪਣਾ ਕਰਤੱਵ ਪੂਰਾ ਕਰਕੇ — ਨਿਰਦੋਸ਼ ਬ੍ਰਹਮਾ ਲੋਕ ਨੂੰ ਚਲੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਫਿਰ ਹੋਰ ਤਪਸਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਥਾਂ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਹੋ ਚੁੱਕੇ ਹਨ ਅਤੇ ਜੋ ਮੌਜੂਦ ਹਨ, ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਉਂਦੇ-ਜਾਂਦੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਸਾਵਰਣ ਮਨੁ ਦੇ ਸਮੇਂ, ਸੱਤ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੋਣਗੇ: ਰਾਮ, ਵਿਆਸ, ਅਤ੍ਰਿ, ਭਾਰਦ੍ਵਾਜ, ਦ੍ਰੌਣੀ, ਅਸ਼੍ਵਥਾਮਾਨ, ਗੌਤਮ, ਅਜਰ, ਸ਼ਰਦ੍ਵਾਨ (ਗੌਤਮ), ਕੌਸ਼ਿਕ, ਗਾਲਵ, ਔਰਵ ਅਤੇ ਕਸ਼੍ਯਪ। ਇਹ ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਭਵਿੱਖ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਹੋਣਗੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਵੈਰੀ, ਆਧ੍ਵਰੀ, ਸ਼ਮਨ, ਧ੍ਰਿਤਿਮਾਨ, ਵਸੁ, ਅਰਿਸ੍ਟ, ਅਧ੍ਰਿਸ੍ਟ, ਵਾਜੀ ਅਤੇ ਸੁਮਤੀ — ਇਹ ਸਾਵਰਣ ਮਨੁ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਹੋਣਗੇ, ਜੋ ਭਵਿੱਖ ਦੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਰਿਸ਼ੀ ਮੰਨੇ ਜਾਣਗੇ। ਜੋ ਕੋਈ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਸਵੇਰੇ ਉਠ ਕੇ ਉਚਾਰਨ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸੁਖ, ਵੱਡੀ ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਇਹ ਸੱਤ ਗਰੁੱਪਾਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਕਥਾ ਦੱਸੀ ਗਈ। ਹੁਣ ਤੁਸੀਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਆਉਣ ਵਾਲੇ ਮਨੁਅੰਤਰਾਂ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੁਣੋ। ਪੰਜ ਸਾਵਰਣ ਮਨੁ ਹੋਣਗੇ: ਇੱਕ ਵੈਵਸ੍ਵਤ ਅਤੇ ਚਾਰ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਵੰਸ਼ ਦੇ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨੁਆਂਤਰਾਂ ਦੀ ਲੜੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਅਤੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਨਾਲ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਚੱਕਰ ਨੂੰ ਚਲਾਉਂਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ।