ਭਾਵਾ, ਜੋ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਹਨ, ਨੇ ਬੜੀ ਹੀ ਮਿੱਠੀ ਤੇ ਧੀਰਜ ਵਾਲੀ ਬਾਣੀ ਨਾਲ ਦੱਖ ਨੂੰ ਸੰਤੁਸ਼ਟੀ ਦਿੰਦੀਆਂ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ। ਉਹ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ, "ਦੱਖ, ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਨਾਸ ਬਾਰੇ ਦੁਖੀ ਨਾ ਹੋ। ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਇਸ ਯਜਨ ਦਾ ਵਿਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ, ਅਤੇ ਇਹ ਤੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵੀ ਵੇਖ ਚੁੱਕਾ ਹੈਂ, ਹੇ ਨਿਰਦੋਸ਼।" ਭਾਵਾ ਨੇ ਫਿਰ ਦੱਖ ਨੂੰ ਦਿਲਾਸਾ ਦਿੰਦਿਆਂ ਕਿਹਾ, "ਹੇ ਪੁਣਿਆਤਮਾ, ਤੂੰ ਮੇਰੀ ਗੱਲ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਸੁਣ। ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਫਿਰ ਇਕ ਵਰ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ। ਮੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਹੇ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿ, ਤੈਨੂੰ ਹਜ਼ਾਰ ਅਸ਼ਵਮੇਧ ਅਤੇ ਸੌ ਵਾਜਪੇਯ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਫਲ ਮਿਲਣਗੇ।" ਭਾਵਾ ਫਿਰ ਆਖਦੇ ਹਨ, "ਤੂੰ ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਛੇ ਅੰਗਾਂ ਤੇ ਸੰਖਿਆ ਅਤੇ ਯੋਗ ਦੇ ਸਾਰੇ ਉਪਦੇਸ਼ਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਪੁੰਨ ਹੋ ਜਾਵੇਂਗਾ। ਤੂੰ ਉਹ ਤਪੱਸਿਆ ਕਰੇਂਗਾ ਜੋ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵ ਵੀ ਮੁਸ਼ਕਿਲ ਨਾਲ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਬਾਰਾਂ ਸਾਲ ਤੱਕ, ਜਦ ਤੂੰ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਅਗਿਆਤਾ ਕਰਕੇ ਲੁਕਿਆ ਰਹੇਂਗਾ ਤੇ ਨਿੰਦਾ ਦਾ ਸਾਹਮਣਾ ਕਰੇਂਗਾ, ਆਪਣੇ ਵਰਣ ਤੇ ਆਸ਼ਰਮ ਦੇ ਕਰਤਵਿਆਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗਾ ਰਹੇਂਗਾ, ਤਦ ਤੂੰ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਿਆਮ ਰਹੇਂਗਾ।" "ਮੈਂ ਸਾਰੇ ਆਸ਼ਰਮਾਂ ਲਈ ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਵਰਤ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਜੋ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਬੰਧਨ ਤੋਂ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਹੈ। ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਤ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ, ਮੈਂ ਤੇਰੇ ਲਈ ਨਿਰਧਾਰਤ ਕੀਤਾ। ਜੇਹੜਾ ਵੀ ਇਸਦਾ ਪੂਰਾ ਪਾਲਣ ਕਰੇ, ਉਹ ਜਿਹੜਾ ਭਲਿਆ ਫਲ ਮਿਲਦਾ, ਉਹ ਤੈਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਵੇ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਭਾਗ ਵਾਲੇ। ਤੇਰਾ ਮਨ ਦੁਖ ਛੱਡ ਦੇਵੇ।" ਇਹ ਸਭ ਆਖ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਭਾਵਾ, ਆਪਣੀ ਪਤਨੀ ਤੇ ਸਾਥੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਅਚਾਨਕ ਦੱਖ ਦੀ ਅੱਖੋਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਭਾਵਾ, ਜੋ ਧਰਮਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ ਹਨ, ਆਪਣਾ ਹਿੱਸਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਤਪ ਤੇ ਬੁਖਾਰ ਨੂੰ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਥਾਵਾਂ ਤੇ ਵੰਡ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਤਾਂ ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਾਂਤੀ ਮਿਲੇ। ਉਹ ਦੱਸਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬੁਖਾਰ ਦੀ ਤਪਤ ਕੁਝ ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਵੰਡ ਦਿੱਤੀ ਗਈ ਹੈ—ਸਰਪਾਂ, ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਪੱਥਰਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਿਲਾਜਤ ਵਿੱਚ ਤਪਤ, ਪਾਣੀਆਂ ਵਿੱਚ ਨੀਲਿਕਾ, ਸਰਪਾਂ ਵਿੱਚ ਨਿਰਮੋਕਾ, ਸੌਰਭਿਆਂ ਵਿੱਚ ਖੋਰਕਾ ਅਤੇ ਧਰਤੀ ਵਿੱਚ ਊਖਰਾ। ਕੁੱਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਧਰਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਰੁਕ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਘੋੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਨੱਕ ਰਾਹੀਂ ਦੁਸ਼ਟੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਮੋਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚੋਟੀ ਫਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਕੋਇਲਾਂ ਵਿੱਚ ਅੱਖਾਂ ਲਾਲ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੈਰਾਗ, ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਭਾਜਨ, ਤੋਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਹਿੱਚਕੀ, ਬਾਘਾਂ ਵਿੱਚ ਬੁਖਾਰ ਤੇ ਥਕਾਵਟ ਆਉਂਦੀ ਹੈ। ਮਨੁੱਖਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਬੁਖਾਰ ਜਨਮ, ਮੌਤ ਅਤੇ ਜੀਵਨ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਵਾਪਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਵੱਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਹੈ, ਜਿਸਨੂੰ ‘ਤਾਪ’ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਾਪ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਨੂੰ ਜੋ ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਰੋਗ ਰਹਿਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ, ਸੁਖੀ ਰਹਿੰਦਾ ਅਤੇ ਆਪਣੀਆਂ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀਆਂ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਇਹ ਸਤੁਤੀ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਗਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਅਸ਼ੁਭਤਾ ਤੋਂ ਬਚ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਲੰਮੀ ਉਮਰ ਪਾਉਂਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਸਾਰੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਭਾਵਾ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੈ, ਇਵੇਂ ਦੱਖ ਵਲੋਂ ਰਚੀ ਇਹ ਸਤੁਤੀ ਵੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਤਮ ਹੈ। ਜੋ ਲੋਕ ਯਸ਼, ਸਵਰਗ, ਰਾਜ, ਧਨ ਜਾਂ ਜਿੱਤ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਇਸਦੀ ਪਾਠ ਕਰਣ। ਗਿਆਨ ਚਾਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਯਤਨ ਨਾਲ ਪੜ੍ਹਣ। ਜੋ ਰੋਗ, ਦੁੱਖ, ਗਰੀਬੀ, ਡਰ ਜਾਂ ਰਾਜਕਾਜ ਵਿੱਚ ਫਸਿਆ ਹੋਵੇ, ਉਹ ਵੀ ਵੱਡੀ ਬੇਚੈਨੀ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਸਰੀਰ ਨਾਲ ਹੀ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਅਤੇ ਗਣਾਂ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ ਲੋਕ ਸੁਖ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਗਣਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਬਣ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜਿਥੇ ਭਾਵਾ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਓਥੇ ਕੋਈ ਯਕਸ਼, ਪਿਸਾਚ, ਨਾਗ ਜਾਂ ਵਿਨਾਇਕ ਵਾਘ ਨਹੀਂ ਪਾ ਸਕਦੇ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਇਸਨੂੰ ਭਗਤੀ ਨਾਲ ਸੁਣੇ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਕਰਕੇ ਔਰਤ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਾੜੇ ਅਤੇ ਪਤੀ ਦੇ ਘਰ ਦੋਵੇਂ ਥਾਵਾਂ ਇੱਜ਼ਤ ਪਾਉਂਦੀ ਹੈ। ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਪੂਰੀ ਕਥਾ ਨੂੰ ਸੁਣਦਾ ਜਾਂ ਵਾਰ ਵਾਰ ਪੜ੍ਹਦਾ ਹੈ, ਉਸਦੇ ਸਾਰੇ ਕੰਮ ਸਫਲ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਸੋਚਦਾ ਜਾਂ ਜੁਬਾਨ ਨਾਲ ਆਖਦਾ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਦੇ ਪਾਠ ਨਾਲ ਪੂਰਾ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਕੋਈ ਸਗੁਹ ਦੇਵਤਾ, ਦੇਵੀ ਅਤੇ ਨੰਦੀਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਹਵਨ ਦੇ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲਏ, ਉਹ ਮਨਚਾਹੇ ਧਨ, ਸੁਖ ਅਤੇ ਭੋਗ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਜੋ ਮਰਨ ਵੇਲੇ ਇਸ ਸਤੁਤੀ ਦਾ ਪਾਠ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਸਵਰਗ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹਜ਼ਾਰ ਔਰਤਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਸਾਰੇ ਸੁਖਾਂ ਨਾਲ ਭੋਗੀ ਹੋਇਆ, ਭਾਵੇਂ ਉਸ ਉੱਤੇ ਸਾਰੇ ਪਾਪ ਹੀ ਕਿਉਂ ਨਾ ਹੋਣ। ਦੱਖ ਵਲੋਂ ਰਚੀ ਇਹ ਸਤੁਤੀ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਮਨੁੱਖ ਸਾਰੇ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਅਤੇ ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲਾਪ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤੇ ਤੇ ਦਾਨਵ ਵੀ ਉਸਦੀ ਇੱਜ਼ਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਬੈਲ ਵੱਲੋਂ ਖਿੱਚੀ ਰਥ ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਕੇ ਚਮਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦੇ ਲੈਣ-ਦੇਣ ਤੱਕ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਅਨੁਯਾਈ ਬਣਿਆ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਭ ਮਹਾਨ ਗੱਲਾਂ ਵਿਆਸ ਜੀ, ਪਰਾਸ਼ਰ ਰਿਸ਼ੀ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਨੇ ਆਖੀਆਂ। ਇਹ ਗੁਪਤ ਗਿਆਨ ਕੋਈ ਨਹੀਂ ਜਾਣਦਾ ਅਤੇ ਇਹ ਕਿਸੇ ਅਯੋਗ ਨੂੰ ਦੱਸਣਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਚਾਹੀਦਾ। ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਵੈਸ਼, ਔਰਤਾਂ ਜਾਂ ਸ਼ੂਦਰ ਵੀ, ਜੇ ਇਹ ਉੱਤਮ ਰਾਜ ਸੁਣ ਲੈਂ, ਉਹ ਵੀ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਲੋਕ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ। ਜੋ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਮੌਕਿਆਂ ਤੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਪੜ੍ਹ ਕੇ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ, ਉਹ ਨਿਸ਼ਚਤ ਹੀ ਰੁਦ੍ਰ ਲੋਕ ਨੂੰ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਜਦੋਂ ਵਿਆਸ ਜੀ ਵਲੋਂ ਇਹ ਕਥਾ, ਜੋ ਪਾਪ ਨਾਸ਼ਕ ਹੈ ਅਤੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਕੋਪ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਸੁਣੀ, ਤਾਂ ਸਾਰੇ ਦੁਜਾਤੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਏ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਪਾਰਵਤੀ ਦੇ ਕੋਪ, ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਅਸਹਿਣੀ ਕ੍ਰੋਧ, ਵੀਰਭਦਰ ਦੇ ਜਨਮ ਅਤੇ ਭਦ੍ਰਕਾਲੀ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਦੀ ਕਹਾਣੀ ਸੁਣੀ। ਦੱਖ ਦੇ ਯਜਨ ਦੇ ਵਿਨਾਸ, ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਅਦਭੁਤ ਸ਼ਕਤੀ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਦੱਖ ਦੀ ਦਇਆ ਦੀ ਕਥਾ ਵੀ ਸੁਣੀ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਰੁਦ੍ਰ ਦੇ ਯਜਨ ਹਿੱਸੇ ਅਤੇ ਦੱਖ ਦੇ ਕਰਮਾਂ ਦੇ ਫਲ ਬਾਰੇ ਵੀ ਸੁਣਿਆ। ਇਹ ਸਭ ਸੁਣ ਕੇ ਉਹ ਖੁਸ਼, ਪ੍ਰਸੰਨ ਅਤੇ ਹੈਰਾਨ ਰਹਿ ਗਏ। ਫਿਰ ਉਹ ਦੁਜਾਤੀ ਵਿਆਸ ਜੀ ਨੂੰ ਬਾਕੀ ਕਥਾ ਬਾਰੇ ਪੁੱਛਦੇ ਹਨ। ਤਦ ਵਿਆਸ ਜੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਫਿਰ ਇਕ ਵਾਰੀ ਏਕਾਮ੍ਰ ਖੇਤਰ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦੇ ਹਨ।