ਸੁਣੋ, ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲੇ ਪਵਿੱਤਰ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਮੈਂ ਤੁਹਾਨੂੰ ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ ਦੇ ਵਿਸ਼ਾਲ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹਾਂ। ਉਥੇ, ਸਮੁੰਦਰ ਵੱਲ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਸੁਣਨ ਨਾਲ ਪਾਪਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਨਦੀਆਂ ਹਨ: ਅਨੁਤਪਤਾ, ਸ਼ਿਖਾ, ਵਿਪ੍ਰਾਸ਼ਾ, ਤ੍ਰਿਦਿਵਾ, ਕ੍ਰਮੁ, ਅਮ੍ਰਤਾ ਅਤੇ ਸੁਕ੍ਰਤਾ। ਇਹ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਉਥੇ ਵਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਸ ਧਰਤੀ 'ਤੇ ਮੁੱਖ ਪਹਾੜ ਤੇ ਨਦੀਆਂ ਹਨ, ਪਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਪਹਾੜ ਵੀ ਹਨ। ਉਥੇ ਦੇ ਲੋਕ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ੀ-ਖੁਸ਼ੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਦੀਆਂ ਦਾ ਪਾਣੀ ਪੀਂਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਨਦੀਆਂ ਸਿਰਫ਼ ਉਤਰਨ ਵਾਲੀਆਂ ਹਨ, ਉੱਗਣ ਵਾਲੀਆਂ ਨਹੀਂ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਸੱਤ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਯੁਗਾਂ ਦੀ ਕੋਈ ਵੰਡ ਨਹੀਂ, ਸਮਾਂ ਹਮੇਸ਼ਾ ਤ੍ਰੇਤਾ ਯੁਗ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ। ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਅਤੇ ਸ਼ਾਕਦਵੀਪ ਤੋਂ ਪਰੇ ਦੇ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ, ਲੋਕ ਪੰਜ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਜੀਵਨ ਯਾਪਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਤੋਂ ਰਹਿਤ। ਉਥੇ ਧਰਮ ਚਾਰ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਵਰਗ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮ। ਚਾਰ ਵਰਗ ਹਨ: ਆਰਯਕ, ਕੁਰੂ, ਵਿਵਿਸ਼ਵ ਅਤੇ ਭਾਵਿਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਹਨ। ਉਸ ਧਰਤੀ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ ਇਕ ਵਿਸ਼ਾਲ ਪਲਕਸ਼ ਰੁੱਖ ਖੜਾ ਹੈ, ਜੋ ਜੰਬੂ ਰੁੱਖ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ; ਇਸ ਕਰਕੇ ਉਸ ਨੂੰ ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਥੇ, ਆਰਯਕ ਵਰਗ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰਕੇ, ਸਭ ਵਰਗਾਂ ਵੱਲੋਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਹਰੀ, ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ, ਉਥੇ ਸੋਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਦੇ ਆਸ-ਪਾਸ, ਉਸ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ ਦਾ ਸਮੁੰਦਰ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੇਰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਵਰਣਨ ਹੋ ਗਿਆ; ਹੁਣ, ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦਵੀਪ ਦੀ ਕਥਾ ਸੁਣੋ। ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦਾ ਰਾਜਾ ਵੀਰਾ ਹੈ, ਜੋ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੈ। ਉਸ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਹਨ: ਸ਼ਵੇਤਾ, ਹਰੀਤਾ, ਜੀਮੂਤਾ, ਰੋਹਿਤਾ, ਵਿਦ੍ਯੁਤਾ, ਮਾਨਸਾ ਅਤੇ ਸੁਪ੍ਰਭਾ। ਇਹ ਸੱਤ ਨਾਮ ਹਨ। ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦਵੀਪ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਗੰਨੇ ਦੇ ਰਸ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜੋ ਉਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ। ਉਥੇ ਵੀ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਹਨ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਦੇ ਸਰੋਤ ਹਨ, ਅਤੇ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਹਨ, ਜੋ ਖੇਤਰਾਂ ਦੀ ਵੰਡ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ: ਕੁਮੁਦਾ, ਉਨਾਤਾ, ਬਲਾਹਕਾ, ਦ੍ਰੋਣਾ (ਜਿੱਥੇ ਮਹਾਨ ਔਸ਼ਧੀਆਂ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ), ਕਙਕਾ, ਮਹਿਸ਼ਾ ਅਤੇ ਕਕੁਦਮਤ। ਨਦੀਆਂ ਹਨ: ਸ਼੍ਰੋਣੀ, ਤੋਯਾ, ਵਿਤ੍ਰਿਸ਼ਣਾ, ਚੰਦ੍ਰਾ, ਸ਼ੁਕ੍ਰਾ, ਵਿਮੋਚਨੀ ਅਤੇ ਨਿਵ੍ਰਿੱਤੀ। ਇਹ ਪਾਪਾਂ ਤੋਂ ਛੁਟਕਾਰਾ ਦਿੰਦੀਆਂ ਹਨ। ਉਥੇ ਦੇ ਸੱਤ ਖੇਤਰ ਹਨ: ਸ਼ਵੇਤਾ, ਲੋਹਿਤਾ, ਜੀਮੂਤਾ, ਹਰੀਤਾ, ਵਿਦ੍ਯੁਤਾ, ਮਾਨਸਾ ਅਤੇ ਸੁਪ੍ਰਭਾ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਖੇਤਰਾਂ ਵਿੱਚ ਚਾਰ ਵਰਗਾਂ ਦੇ ਲੋਕ ਵੱਸਦੇ ਹਨ: ਕਪਿਲਾ (ਬ੍ਰਾਹਮਣ), ਆਰੁਣਾ (ਕਸ਼ਤਰੀ), ਪੀਤਾ (ਵੈਸ਼) ਅਤੇ ਕ੍ਰਿਸ਼ਨਾ (ਸ਼ੂਦਰ), ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਭਗਵਾਨ ਵਿਸ਼ਣੂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਅਵਿਨਾਸੀ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਥੇ ਵਾਤਾਵਰਣ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਅਤੇ ਵਧੀਆ ਯਜਮਾਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਯਜਨਾ ਰਾਹੀਂ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ। ਉਥੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ ਬਹੁਤ ਸੁਖਦਾਈ ਹੈ, ਅਤੇ ਮਹਾਂ ਰੁੱਖ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਨਾਮ ਦੀ ਪੂਰੀ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਦਵੀਪ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਸੁਰੋਦਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਜਿਸ ਦੀ ਚੌੜਾਈ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਹੈ। ਸੁਰੋਦਾ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਕੁਸ਼ਾ ਦਵੀਪ ਘੇਰਦਾ ਹੈ, ਜੋ ਸ਼ਾਲਮਲੀ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਹੈ। ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਕੁਸ਼ਾ ਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਜੋਤਿਸ਼ਮਤ ਦੇ ਪੁੱਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ: ਉਦਭਿਦਾ, ਵੇਣੁਮਾਨ, ਸ੍ਵੈਰਥਾ, ਰੰਧਨਾ, ਧ੍ਰਿਤੀ, ਪ੍ਰਭਾਕਰਾ ਅਤੇ ਕਪਿਲਾ। ਇਹ ਖੇਤਰਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ, ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਮਨੁੱਖ, ਦੈਤ, ਅਤੇ ਦਾਨਵ ਇਕੱਠੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ ਦੇਵਤਾ, ਗੰਧਰਵ, ਯਕਸ਼, ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਆਦਿ ਵੀ ਹਨ। ਇਥੇ ਵੀ ਚਾਰ ਵਰਗ ਹਨ, ਜੋ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਧਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਇਥੇ ਦੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਕਸ਼ਤਰੀ, ਵੈਸ਼ ਅਤੇ ਸ਼ੂਦਰ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ, ਉਤਸ਼ਾਹ, ਪ੍ਰੇਮ ਅਤੇ ਧੀਰਤਾ ਨਾਲ ਵਰਨਿਤ ਕੀਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਰਣਿਤ ਕਰਮ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਖਤਮ ਹੋਣ ਕਾਰਨ, ਕੁਸ਼ਾਦਵੀਪ ਵਿੱਚ ਜਨਾਰਦਨ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਯਜਨਾਂ ਰਾਹੀਂ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਅਧਿਕਾਰਾਂ ਦੇ ਫਲ ਦਿੰਦੀਆਂ ਭਾਰੀ ਪ੍ਰਭਾਵਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਥੇ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਹਨ: ਵਿਦ੍ਰੁਮਾ, ਹੇਮਸ਼ੈਲਾ, ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ, ਪੁਸ਼ਟਿਮਾਨ, ਕੁਸ਼ੇਸ਼ਯਾ, ਹਰੀ ਅਤੇ ਸੱਤਵਾਂ ਮੰਦਰਾਚਲਾ। ਇਹ ਸੱਤ ਪਹਾੜ ਹਨ। ਉਥੇ ਵੀ ਸੱਤ ਨਦੀਆਂ ਹਨ: ਧੁਤਪਾਪਾ, ਸ਼ਿਵਾ, ਪਵਿਤ੍ਰਾ, ਸਮਮਤੀ, ਵਿਦ੍ਯੁਤ, ਅੰਭਾ ਅਤੇ ਮਹੀ, ਜੋ ਪਾਪਾਂ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਦੀਆਂ ਹਨ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਛੋਟੀਆਂ ਨਦੀਆਂ ਅਤੇ ਝਰਨੇ ਵੀ ਹਨ। ਕੁਸ਼ਾਦਵੀਪ ਵਿੱਚ, ਕੁਸ਼ਾਸਤੰਭਾ ਰੁੱਖ ਦਾ ਨਾਮ ਯਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦੇ ਆਕਾਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ, ਦਵੀਪ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਘੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨਾਲ ਘਿਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਘੀ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਨੂੰ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਕ੍ਰੌਂਚਦਵੀਪ ਘੇਰਦਾ ਹੈ; ਹੁਣ ਸੁਣੋ ਮਹਾਨ ਕ੍ਰੌਂਚਦਵੀਪ ਦੀ ਕਥਾ। ਕੁਸ਼ਾਦਵੀਪ ਤੋਂ ਦੋ ਗੁਣਾ ਵਿਸ਼ਾਲ ਕ੍ਰੌਂਚਦਵੀਪ ਹੈ। ਉਥੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਦ੍ਯੁਤਿਮਾਨ ਦੇ ਸੱਤ ਪੁੱਤਰ ਵੱਸਦੇ ਹਨ: ਕੁਸ਼ਾਗਾ, ਮੰਦਾਗਾ, ਉਸ਼ਨਾ, ਪਿਵਾਰਾ, ਅੰਧਕਾਰਕਾ, ਮੁਨੀ ਅਤੇ ਦੁੰਦੁਭੀ। ਇਹ ਸੱਤ ਖੇਤਰ ਹਨ, ਜਿੱਥੇ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਥੇ ਦੇ ਖੇਤਰ ਬਹੁਤ ਸੁਖਦਾਈ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਲਕਸ਼ਦਵੀਪ ਤੋਂ ਲੈ ਕੇ ਕ੍ਰੌਂਚਦਵੀਪ ਤੱਕ, ਹਰ ਇੱਕ ਦਵੀਪ, ਉਸ ਦੇ ਪਹਾੜ, ਨਦੀਆਂ, ਸਮੁੰਦਰ, ਲੋਕ, ਵਰਗ, ਅਤੇ ਉਪਾਸਨਾਵਾਂ ਦਾ ਸੰਖੇਪ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਵਰਣਨ ਹੋ ਗਿਆ।