ନୀଲୀ ଚ କେଶିନୀ ଚୈଵ ଧୂମିନୀ ଚ ଵରାଙ୍ଗନାଃ ଅଜମୀଢସ୍ଯ କେଶିନ୍ଯାଂ ଜଜ୍ଞେ ଜହ୍ନୁଃ ପ୍ରତାପଵାନ୍
ନୀଳୀ, କେଶିନୀ ଏବଂ ଧୂମିନୀ, ସମସ୍ତେ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଜନାନୀ; କେଶିନୀଙ୍କରୁ ଆଜମୀଢ଼ଙ୍କର ପ୍ରତାପଶାଳୀ ପୁତ୍ର ଜହ୍ନୁ ଜନ୍ମିଥିଲେ।
ଆଜହ୍ରେ ଯୋ ମହାସତ୍ତ୍ରଂ ସର୍ଵମେଧମଖଂ ଵିଭୁମ୍ ପତିଲୋଭେନ ଯଂ ଗଙ୍ଗା ଵିନୀତେଵ ସସାର ହ
ସେ ବିଭୁତାର ମହାସତ୍ର ସର୍ବମେଧ ଯଜ୍ଞ କରିଥିଲେ; ପତିପ୍ରେମରେ ଗଙ୍ଗା, ଶାନ୍ତ ହୋଇ, ସେଠାରୁ ଚାଲିଗଲେ।
ନେଚ୍ଛତଃ ପ୍ଲାଵଯାମ୍ ଆସ ତସ୍ଯ ଗଙ୍ଗା ଚ ତତ୍ ସଦଃ ତତ୍ ତଯା ପ୍ଲାଵିତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଯଜ୍ଞଵାଟଂ ସମନ୍ତତଃ
ସେ ଚାହିଲେ ନାହିଁ, ତଥାପି ଗଙ୍ଗା ତାଙ୍କର ଯଜ୍ଞସ୍ଥଳକୁ ବନ୍ୟା କରିଦେଲେ; ତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ସମସ୍ତ ଯଜ୍ଞବାଟ ଜଳରେ ବିମ୍ବିତ ଦେଖିଲେ।
ଜହ୍ନୁର୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅବ୍ରଵୀଦ୍ ଗଙ୍ଗାଂ କ୍ରୁଦ୍ଧୋ ଵିପ୍ରାସ୍ ତଦା ନୃପଃ ଏଷ ତେ ତ୍ରିଷୁ ଲୋକେଷୁ ସଂକ୍ଷିପ୍ଯାପଃ ପିବାମ୍ଯ୍ ଅହମ୍ ଅସ୍ଯ ଗଙ୍ଗେ ଽଵଲେପସ୍ଯ ସଦ୍ଯଃ ଫଲମ୍ ଅଵାପ୍ନୁହି
ତେବେ ଜହ୍ନୁ କ୍ରୋଧିତ ହୋଇ ଗଙ୍ଗାକୁ କହିଲେ, ରାଜା: "ମୁଁ ତୁମର ଜଳକୁ ତିନି ଲୋକରୁ ସଂକ୍ଷିପ୍ତ କରି ପିଇବି; ଗଙ୍ଗା, ତୁମ ଅହଂକାରର ଫଳ ଏବେ ମିଳୁ।"
ତତଃ ପୀତାଂ ମହାତ୍ମାନୋ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଗଙ୍ଗାଂ ମହର୍ଷଯଃ ଉପନିନ୍ଯୁର୍ ମହାଭାଗା ଦୁହିତୃତ୍ଵେନ ଜାହ୍ନଵୀମ୍
ମହାତ୍ମାମାନେ ଦେଖିଲେ ଯେ ଗଙ୍ଗା ପିଇଯାଇଛି, ସେମାନେ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ ହୋଇ ତାଙ୍କୁ ଜାହ୍ନବୀ ନାମରେ କନ୍ୟା ଭାବେ ପ୍ରକାଶ କଲେ।
ଯୁଵନାଶ୍ଵସ୍ଯ ପୁତ୍ରୀଂ ତୁ କାଵେରୀଂ ଜହ୍ନୁର୍ ଆଵହତ୍ ଗଙ୍ଗାଶାପେନ ଦେହାର୍ଧଂ ଯସ୍ଯାଃ ପଶ୍ଚାନ୍ ନଦୀକୃତମ୍
ଯୁବନାଶ୍ୱଙ୍କର କନ୍ୟା କାବେରୀକୁ ଜହ୍ନୁ ଗ୍ରହଣ କଲେ; ଗଙ୍ଗାଙ୍କର ଶାପରେ, ତାଙ୍କର ଶରୀରର ଅର୍ଦ୍ଧାଂଶ ପରେ ନଦୀରୂପ ହୋଇଗଲା।
ଜହ୍ନୋସ୍ ତୁ ଦଯିତଃ ପୁତ୍ରୋ ଅଜକୋ ନାମ ଵୀର୍ଯଵାନ୍ ଅଜକସ୍ଯ ତୁ ଦାଯାଦୋ ବଲାକାଶ୍ଵୋ ମହୀପତିଃ
ଜହ୍ନୁଙ୍କର ଆଦରିଆ ପୁତ୍ର ଅଜକ ନାମକ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ଅଜକଙ୍କର ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ବଲାକାଶ୍ୱ ଥିଲେ, ଭୂମିର ରାଜା।
ବଭୂଵ ମୃଗଯାଶୀଲଃ କୁଶିକସ୍ ତସ୍ଯ ଚାତ୍ମଜଃ ପହ୍ନଵୈଃ ସହ ସଂଵୃଦ୍ଧୋ ରାଜା ଵନଚରୈଃ ସହ
ବଲାକାଶ୍ୱଙ୍କର ପୁତ୍ର କୁଶିକ, ଶିକାରର ଅଭିଲାଷୀ; ରାଜା ପହ୍ନବ ଏବଂ ଜଙ୍ଗଲର ଲୋକମାନେ ସହିତ ବଢ଼ିଲେ।
କୁଶିକସ୍ ତୁ ତପସ୍ ତେପେ ପୁତ୍ରମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରସମଂ ଵିଭୁମ୍ ଲଭେଯମ୍ ଇତି ତଂ ଶକ୍ରସ୍ ତ୍ରାସାଦ୍ ଅଭ୍ଯେତ୍ଯ ଜଜ୍ଞିଵାନ୍
କୁଶିକ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଇନ୍ଦ୍ର ସମାନ ପୁତ୍ର ଆଶା କରି; ତାପରେ ଶକ୍ର ଭୟରେ ଆସି, ପୁତ୍ର ଭାବେ ଜନ୍ମ ନେଲେ।
ସ ଗାଧିର୍ ଅଭଵଦ୍ ରାଜା ମଘଵା କୌଶିକଃ ସ୍ଵଯମ୍ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରସ୍ ତୁ ଗାଧେଯୋ ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରାତ୍ ତଥାଷ୍ଟକଃ
ସେ ଗାଧି ନାମକ ରାଜା ହେଲେ; ମଘବାନ୍ ସ୍ୱୟଂ କୌଶିକ ଭାବେ ଜନ୍ମିଲେ। ଗାଧିଙ୍କର ପୁତ୍ର ଥିଲେ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର, ବିଶ୍ୱାମିତ୍ରଙ୍କରୁ ଅଷ୍ଟକ ଜନ୍ମିଲେ।
ଅଷ୍ଟକସ୍ଯ ସୁତୋ ଲୌହିଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଜହ୍ନୁଗଣୋ ମଯା ଆଜମୀଢୋ ଽପରୋ ଵଂଶଃ ଶ୍ରୂଯତାଂ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ଅଷ୍ଟକଙ୍କ ପୁଅ ଲୌହି, ଯହ୍ନୁ କୁଳରେ ଥିବା ବୋଲି ମୁଁ କହିଛି; ଏବେ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ଆଜମୀଢ଼ କୁଳ ବିଷୟରେ ଶୁଣନ୍ତୁ।
ଅଜମୀଢାତ୍ ତୁ ନୀଲ୍ଯାଂ ଵୈ ସୁଶାନ୍ତିର୍ ଉଦପଦ୍ଯତ ପୁରୁଜାତିଃ ସୁଶାନ୍ତେଶ୍ ଚ ବାହ୍ଯାଶ୍ଵଃ ପୁରୁଜାତିତଃ
ଆଜମୀଢ଼ଙ୍କୁ ନୀଳୀ ମାନେ ଦେଇ ସୁଶାନ୍ତି ଜନ୍ମିଲେ; ସୁଶାନ୍ତିଠାରୁ ପୁରୁଜାତି ହେଲେ, ଏବଂ ପୁରୁଜାତିଠାରୁ ବାହ୍ୟାଶ୍ୱ ଜନ୍ମିଲେ।
ବାହ୍ଯାଶ୍ଵତନଯାଃ ପଞ୍ଚ ସ୍ଫୀତା ଜନପଦାଵୃତାଃ ମୁଦ୍ଗଲଃ ସୃଞ୍ଜଯଶ୍ ଚୈଵ ରାଜା ବୃହଦିଷୁସ୍ ତଦା
ବାହ୍ୟାଶ୍ୱଙ୍କ ପାଞ୍ଚ ପୁଅ, ଯେଉଁମାନେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଏବଂ ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ସେମାନେ ଦେଶକୁ ଭରିଥିଲେ: ମୁଦ୍ଗଳ, ସୃଞ୍ଜୟ, ରାଜା ବୃହଦିଷୁ।
ଯଵୀନରଶ୍ ଚ ଵିକ୍ରାନ୍ତଃ କୃମିଲାଶ୍ଵଶ୍ ଚ ପଞ୍ଚମଃ ପଞ୍ଚୈତେ ରକ୍ଷଣାଯାଲଂ ଦେଶାନାମ୍ ଇତି ଵିଶ୍ରୁତାଃ
ଯବୀନର, ଯିଏ ଶୂର, ଏବଂ କ୍ରିମିଲାଶ୍ୱ ପାଞ୍ଚମ; ଏହି ପାଞ୍ଚଜଣ ଦେଶର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଏବଂ ପ୍ରୟାପ୍ତ।
ପଞ୍ଚାନାଂ ତେ ତୁ ପଞ୍ଚାଲାଃ ସ୍ଫୀତା ଜନପଦାଵୃତାଃ ଅଲଂ ସଂରକ୍ଷଣେ ତେଷାଂ ପଞ୍ଚାଲା ଇତି ଵିଶ୍ରୁତାଃ
ଏହି ପାଞ୍ଚଜଣଙ୍କୁ 'ପଞ୍ଚାଳ' ବୋଲି ଚିହ୍ନିଯାଏ; ସେମାନେ ଧନ-ଧାନ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଦେଶର ରକ୍ଷା ପାଇଁ ସମର୍ଥ, ଏହିପରି ନାମରେ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ମୁଦ୍ଗଲସ୍ଯ ତୁ ଦାଯାଦୋ ମୌଦ୍ଗଲ୍ଯଃ ସୁମହାଯଶାଃ ଇନ୍ଦ୍ରସେନା ଯତୋ ଗର୍ଭଂ ଵଧ୍ନ୍ଯଂ ଚ ପ୍ରତ୍ଯପଦ୍ଯତ
ମୁଦ୍ଗଳଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ମୌଦ୍ଗଳ୍ୟ, ଯିଏ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ; ଇନ୍ଦ୍ରସେନା ଠାରୁ ତିନି ଗର୍ଭ ଏବଂ ଭଦ୍ନ୍ୟ ନାମକ ପୁଅ ପାଇଥିଲେ।
ଆସୀତ୍ ପଞ୍ଚଜନଃ ପୁତ୍ରଃ ସୃଞ୍ଜଯସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ସୁତଃ ପଞ୍ଚଜନସ୍ଯାପି ସୋମଦତ୍ତୋ ମହୀପତିଃ
ମହାତ୍ମା ସୃଞ୍ଜୟଙ୍କ ପୁଅ ପଞ୍ଚଜନ; ପଞ୍ଚଜନଙ୍କ ପୁଅ ମହୀପତି ସୋମଦତ୍ତ।
ସୋମଦତ୍ତସ୍ଯ ଦାଯାଦଃ ସହଦେଵୋ ମହାଯଶାଃ ସହଦେଵସୁତଶ୍ ଚାପି ସୋମକୋ ନାମ ଵିଶ୍ରୁତଃ
ସୋମଦତ୍ତଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ସହଦେବ, ଯିଏ ବଡ଼ କୀର୍ତ୍ତିଶାଳୀ; ସହଦେବଙ୍କ ପୁଅ ସୋମକ, ଯିଏ ପ୍ରସିଦ୍ଧ।
ଅଜମୀଢସୁତୋ ଜାତଃ କ୍ଷୀଣେ ଵଂଶେ ତୁ ସୋମକଃ ସୋମକସ୍ଯ ସୁତୋ ଜନ୍ତୁର୍ ଯସ୍ଯ ପୁତ୍ରଶତଂ ବଭୌ
ବଂଶ ଶୁନ୍ୟ ହେବାବେଳେ, ଆଜମୀଢ଼ଙ୍କ ପୁଅ ଭାବରେ ସୋମକ ଜନ୍ମିଲେ; ସୋମକଙ୍କ ପୁଅ ଜନ୍ତୁ, ଯିଏ ଏକ ଶତ ପୁଅ ଥିଲେ।
ତେଷାଂ ଯଵୀଯାନ୍ ପୃଷତୋ ଦ୍ରୁପଦସ୍ଯ ପିତା ପ୍ରଭୁଃ ଆଜମୀଢାଃ ସ୍ମୃତାଶ୍ ଚୈତେ ମହାତ୍ମାନସ୍ ତୁ ସୋମକାଃ
ସେମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସବୁଠୁ କମ୍ ବୟସର ଥିଲେ ପୃଷତ, ଯିଏ ଦ୍ରୁପଦଙ୍କ ପିତା ଏବଂ ପ୍ରଭୁ; ଏହି ମହାତ୍ମା ସୋମକମାନେ ଆଜମୀଢ଼ଙ୍କ ବଂଶଜ ଭାବରେ ସ୍ମୃତିରେ ଅଛନ୍ତି।
ମହିଷୀ ତ୍ଵ୍ ଅଜମୀଢସ୍ଯ ଧୂମିନୀ ପୁତ୍ରଗୃଦ୍ଧିନୀ ପତିଵ୍ରତା ମହାଭାଗା କୁଲଜା ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ଆଜମୀଢ଼ଙ୍କ ପ୍ରଧାନ ରାଣୀ ଧୂମିନୀ, ପୁଅ ପାଇଁ ଆଶାକୁଳ, ପତିପ୍ରତିବା, ବଡ଼ ଭାଗ୍ୟବତୀ ଏବଂ ଉତ୍ତମ କୁଳର; ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ।
ସା ଚ ପୁତ୍ରାର୍ଥିନୀ ଦେଵୀ ଵ୍ରତଚର୍ଯାସମନ୍ଵିତା ତତୋ ଵର୍ଷାଯୁତଂ ତପ୍ତ୍ଵା ତପଃ ପରମଦୁଶ୍ଚରମ୍
ସେ ଦେବୀ, ପୁଅ ପାଇଁ ଆଶାକୁଳ ଏବଂ ବ୍ରତରେ ନିଷ୍ଠାବାନ୍, ଦଶ ହଜାର ବର୍ଷ ଦୁର୍ଲଭ ତପସ୍ୟା କଲେ।
ହୁତ୍ଵାଗ୍ନିଂ ଵିଧିଵତ୍ ସା ତୁ ପଵିତ୍ରା ମିତଭୋଜନା ଅଗ୍ନିହୋତ୍ରକୁଶେଷ୍ଵ୍ ଏଵ ସୁଷ୍ଵାପ ମୁନିସତ୍ତମାଃ
ସେ ଦେବୀ ନିୟମ ଅନୁସାରେ ଅଗ୍ନିକୁ ହୋମ କଲେ, ସଂଯମିତ ଖାଦ୍ୟ ଭୋଜନ କଲେ, ଏବଂ ଅଗ୍ନିହୋତ୍ର କୁଶ ଉପରେ ଶୁଇଥିଲେ; ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ସେ ସୁଧା ଥିଲେ।
ଧୂମିନ୍ଯା ସ ତଯା ଦେଵ୍ଯା ତ୍ଵ୍ ଅଜମୀଢଃ ସମୀଯିଵାନ୍ ଋକ୍ଷଂ ସଂଜନଯାମ୍ ଆସ ଧୂମ୍ରଵର୍ଣଂ ସୁଦର୍ଶନମ୍
ଧୂମିନୀ ଦେବୀ ସହିତ ଆଜମୀଢ଼ ଏକତ୍ର ହେଇ ଋକ୍ଷ ନାମକ ପୁଅଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ, ଯିଏ ଧୂସର ରଙ୍ଗ ଏବଂ ସୁନ୍ଦର ଦେହର।
ଋକ୍ଷାତ୍ ସଂଵରଣୋ ଜଜ୍ଞେ କୁରୁଃ ସଂଵରଣାତ୍ ତଥା ଯଃ ପ୍ରଯାଗାଦ୍ ଅତିକ୍ରମ୍ଯ କୁରୁକ୍ଷେତ୍ରଂ ଚକାର ହ
ଋକ୍ଷଠାରୁ ସଂବରଣ ଜନ୍ମିଲେ, ସଂବରଣଠାରୁ କୁରୁ; ସେ, ପ୍ରୟାଗକୁ ଅତିକ୍ରମ କରି, କୁରୁକ୍ଷେତ୍ର ନିର୍ମାଣ କଲେ।
ପୁଣ୍ଯଂ ଚ ରମଣୀଯଂ ଚ ପୁଣ୍ଯକୃଦ୍ଭିର୍ ନିଷେଵିତମ୍ ତସ୍ଯାନ୍ଵଵାଯଃ ସୁମହାନ୍ ଯସ୍ଯ ନାମ୍ନାଥ କୌରଵାଃ
ସେ ଭୂମି, ପବିତ୍ର ଏବଂ ରମଣୀୟ, ଧର୍ମିକମାନେ ଉପଭୋଗ କରୁଥିଲେ; ଏଠାରୁ ବଡ଼ ବଂଶ ଉତ୍ପନ୍ନ ହେଲା, ଯାହାକୁ 'କୌରବ' ନାମରେ ଜଣାଯାଏ।
କୁରୋଶ୍ ଚ ପୁତ୍ରାଶ୍ ଚତ୍ଵାରଃ ସୁଧନ୍ଵା ସୁଧନୁସ୍ ତଥା ପରୀକ୍ଷିଚ୍ ଚ ମହାବାହୁଃ ପ୍ରଵରଶ୍ ଚାରିମେଜଯଃ
କୁରୁଙ୍କ ପୁଅ ଚାରିଜଣ: ସୁଧନ୍ୱା, ସୁଧନୁସ, ପରୀକ୍ଷିତ (ବଡ଼ ବାହୁଶାଳୀ), ଏବଂ ପ୍ରସିଦ୍ଧ ଅରିମେଜୟ।
ପରୀକ୍ଷିତସ୍ ତୁ ଦାଯାଦୋ ଧାର୍ମିକୋ ଜନମେଜଯଃ ଶ୍ରୁତସେନୋ ଽଗ୍ରସେନଶ୍ ଚ ଭୀମସେନଶ୍ ଚ ନାମତଃ
ପରୀକ୍ଷିତଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଧାର୍ମିକ ଜନମେଜୟ; ଜନମେଜୟଙ୍କ ପୁଅମାନେ ହେଲେ: ଶ୍ରୁତସେନ, ଅଗ୍ରସେନ ଏବଂ ଭୀମସେନ।
ଏତେ ସର୍ଵେ ମହାଭାଗା ଵିକ୍ରାନ୍ତା ବଲଶାଲିନଃ ଜନମେଜଯସ୍ଯ ପୁତ୍ରସ୍ ତୁ ସୁରଥୋ ମତିମାଂସ୍ ତଥା
ଏହି ସମସ୍ତେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଭାଗ୍ୟଶାଳୀ, ପ୍ରବଳ ଓ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଥିଲେ। ଜନମେଜୟଙ୍କ ପୁଅ ସୁରଥ ଥିଲେ, ସେ ମଧ୍ୟ ବୁଦ୍ଧିମାନ ଥିଲେ।
ସୁରଥସ୍ଯ ତୁ ଵିକ୍ରାନ୍ତଃ ପୁତ୍ରୋ ଜଜ୍ଞେ ଵିଦୂରଥଃ ଵିଦୂରଥସ୍ଯ ଦାଯାଦ ଋକ୍ଷ ଏଵ ମହାରଥଃ
ସୁରଥଙ୍କ ପ୍ରବଳ ପୁଅ ଥିଲେ ବିଦୂରଥ। ବିଦୂରଥଙ୍କ ଉତ୍ତରାଧିକାରୀ ଥିଲେ ଋକ୍ଷ, ଯିଏ ଏକ ମହାନ ରଥୀ ଥିଲେ।