ତଂ ଵୃକ୍ଷା ଜଗୃହୁର୍ ଗର୍ଭମ୍ ଏକଂ ଚକ୍ରେ ଚ ମାରୁତଃ ସୋମେନାପ୍ଯାଯିତୋ ଗୋଭିଃ ସ ତଦା ଵଵୃଦ୍ଧେ ଶନୈଃ
ଗଛମାନେ ସେଇ ଗର୍ଭକୁ ଧରିଲେ, ପବନ ଏହାକୁ ଏକ କଲା; ସୋମ ଓ ଗାଈଁ ଦ୍ୱାରା ପୋଷିତ ହୋଇ, ଏହା ଦୀରେ ଦୀରେ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା।
ମାରିଷା ନାମ କନ୍ଯାଭୂଦ୍ ଵୃକ୍ଷାଣାଂ ଚାରୁଲୋଚନା ପ୍ରାଚେତସାନାଂ ସା ଭାର୍ଯା ଦକ୍ଷସ୍ଯ ଜନନୀ ଦ୍ଵିଜାଃ
ଚମତ୍କାର ଚକ୍ଷୁ ଥିବା ମାରିଷା ନାମକ ଏକ କନ୍ୟା ଗଛମାନଙ୍କୁ ଜନ୍ମ ଦେଲେ; ସେ ପ୍ରାଚେତସମାନଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ଏବଂ ଦକ୍ଷଙ୍କର ମାଆ ହେଲେ, ହେ ଦ୍ୱିଜମାନେ।
ସ ଚାପି ଭଗଵାନ୍ କଣ୍ଡୁଃ କ୍ଷୀଣେ ତପସି ସତ୍ତମଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମାଖ୍ଯଂ ଭୋ ଵିପ୍ରା ଵିଷ୍ଣୋର୍ ଆଯତନଂ ଯଯୌ
ଏବଂ ଭଗବାନ କଣ୍ଡୁ, ତାଙ୍କର ତପସ୍ୟା ଶେଷ ହେବା ପରେ, ହେ ସର୍ବୋତ୍ତମ, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ନାମକ ଆଶ୍ରୟକୁ ଗଲେ।
ଦଦର୍ଶ ପରମଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ମୁକ୍ତିଦଂ ଭୁଵି ଦୁର୍ଲଭମ୍ ଦକ୍ଷିଣସ୍ଯୋଦଧେସ୍ ତୀରେ ସର୍ଵକାମଫଲପ୍ରଦମ୍
ସେ ମୁକ୍ତିଦାୟକ, ପୃଥିବୀରେ ଦୁର୍ଲଭ, ଦକ୍ଷିଣ ସମୁଦ୍ରତୀରେ ଅବସ୍ଥିତ, ସମସ୍ତ ଆଭିଲାଷିତ ଫଳ ଦେଇଥିବା ଶ୍ରେଷ୍ଠ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ଦେଖିଲେ।
ସୁରମ୍ଯଂ ଵାଲୁକାକୀର୍ଣଂ କେତକୀଵନଶୋଭିତମ୍ ନାନାଦ୍ରୁମଲତାକୀର୍ଣଂ ନାନାପକ୍ଷିରୁତଂ ଶିଵମ୍
ସେଠା ରେତିରେ ଢାକା, କେତକୀ ଉଦ୍ୟାନରେ ଶୋଭିତ, ବିଭିନ୍ନ ଗଛ ଓ ଲତାରେ ଭରିଆ, ବିଭିନ୍ନ ପକ୍ଷୀର ଡାକରେ ମଧୁର ଓ ଶୁଭ।
ସର୍ଵତ୍ର ସୁଖସଂଚାରଂ ସର୍ଵର୍ତୁକୁସୁମାନ୍ଵିତମ୍ ସର୍ଵସୌଖ୍ଯପ୍ରଦଂ ନୄଣାଂ ଧନ୍ଯଂ ସର୍ଵଗୁଣାକରମ୍
ସମସ୍ତଠାରେ ସହଜ ଚଳାଚଳ, ସମସ୍ତ ଋତୁର ଫୁଲରେ ଶୋଭିତ, ମନୁଷ୍ୟମାନେ ପାଇଁ ସମସ୍ତ ସୁଖ ଦେଇଥିବା, ଧନ୍ୟ ଓ ସମସ୍ତ ଗୁଣର ଆଧାର।
ଭୃଗ୍ଵାଦ୍ଯୈଃ ସେଵିତଂ ପୂର୍ଵଂ ମୁନିସିଦ୍ଧଵରୈସ୍ ତଥା ଗନ୍ଧର୍ଵୈଃ କିଂନରୈର୍ ଯକ୍ଷୈସ୍ ତଥାନ୍ଯୈର୍ ମୋକ୍ଷକାଙ୍କ୍ଷିଭିଃ
ଏହି ସ୍ଥାନକୁ ପୂର୍ବେ ଭୃଗୁ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ମୁନି, ସିଦ୍ଧ, ଗନ୍ଧର୍ବ, କିନ୍ନର, ଯକ୍ଷ ଓ ମୋକ୍ଷ ଆକାଂକ୍ଷୀ ଅନ୍ୟମାନେ ସେବନ କରିଥିଲେ।
ଦଦର୍ଶ ଚ ହରିଂ ତତ୍ର ଦେଵୈଃ ସର୍ଵୈର୍ ଅଲଂକୃତମ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣାଦ୍ଯୈସ୍ ତଥା ଵର୍ଣୈର୍ ଆଶ୍ରମସ୍ଥୈର୍ ନିଷେଵିତମ୍
ସେଠାରେ ସେ ହରିଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ଦେବତାଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଶୋଭିତ, ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ଅନ୍ୟ ଜାତିମାନେ ଏବଂ ଆଶ୍ରମବାସୀମାନେ ସେବା କରୁଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଦୃଷ୍ଟ୍ଵୈଵ ସ ତଦା କ୍ଷେତ୍ରଂ ଦେଵଂ ଚ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ କୃତକୃତ୍ଯମ୍ ଇଵାତ୍ମାନଂ ମେନେ ସ ମୁନିସତ୍ତମଃ
ସେ ମହାମୁନି, ସେଇ ପବିତ୍ର କ୍ଷେତ୍ର ଓ ପରମ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ଦେବଙ୍କୁ ଦେଖି, ନିଜକୁ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ କାମନା ପୂରଣ ହୋଇଯାଇଛି ବୋଲି ଭାବିଲେ।
ତତ୍ରୈକାଗ୍ରମନା ଭୂତ୍ଵା ଚକାରାରାଧନଂ ହରେଃ ବ୍ରହ୍ମପାରମଯଂ କୁର୍ଵଞ୍ ଜପମ୍ ଏକାଗ୍ରମାନସଃ ଊର୍ଧ୍ଵବାହୁର୍ ମହାଯୋଗୀ ସ୍ଥିତ୍ଵାସୌ ମୁନିସତ୍ତମଃ
ସେଠାରେ ମନକୁ ଏକାଗ୍ର କରି, ସେ ମହାଯୋଗୀ ମୁନି, ହରିଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ। ଉଚ୍ଚ ହାତ ଉଠାଇ, ଏକାଗ୍ର ମନେ ବ୍ରହ୍ମପାର ମନ୍ତ୍ର ଜପ କରୁଥିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମପାରଂ ମୁନେ ଶ୍ରୋତୁମ୍ ଇଚ୍ଛାମଃ ପରମଂ ଶୁଭମ୍ ଜପତା କଣ୍ଡୁନା ଦେଵୋ ଯେନାରାଧ୍ଯତ କେଶଵଃ
ହେ ମୁନି, ଆମେ ସେଇ ପରମ ଶୁଭ ବ୍ରହ୍ମପାର ମନ୍ତ୍ର ବିଷୟରେ ଶୁଣିବାକୁ ଚାହୁଁଛୁ, ଯାହା ଜପ କରି କଣ୍ଡୁ ମୁନି କେଶବଙ୍କୁ ଉପାସନା କରିଥିଲେ।
ପାରଂ ପରଂ ଵିଷ୍ଣୁର୍ ଅପାରପାରଃ ପରଃ ପରେଭ୍ଯଃ ପରମାତ୍ମରୂପଃ ସ ବ୍ରହ୍ମପାରଃ ପରପାରଭୂତଃ ପରଃ ପରାଣାମ୍ ଅପି ପାରପାରଃ
ବିଷ୍ଣୁ ହେଉଛନ୍ତି ସମସ୍ତ ଉପରେ, ସମସ୍ତ ର ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ସୀମା ନଥିବା, ସମସ୍ତଙ୍କୁ ଅତିକ୍ରମ କରିଥିବା; ସେ ହେଉଛନ୍ତି ପରମାତ୍ମା, ପରମ ବ୍ରହ୍ମ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ଏବଂ ଯାହା ପରେ ଅଛି ତାହାକୁ ମଧ୍ୟ ଅତିକ୍ରମ କରିଛନ୍ତି।
ସ କାରଣଂ କାରଣସଂଶ୍ରିତୋ ଽପି ତସ୍ଯାପି ହେତୁଃ ପରହେତୁହେତୁଃ କାର୍ଯୋ ଽପି ଚୈଷ ସହ କର୍ମକର୍ତୃ ରୂପୈର୍ ଅନେକୈର୍ ଅଵତୀହ ସର୍ଵମ୍
ସେ ହେଉଛନ୍ତି ସମସ୍ତ କାରଣର କାରଣ, କାରଣରେ ବସିଥିଲେ ମଧ୍ୟ ସେ ତାହାର ମୂଳ ହେଉଛନ୍ତି; ସମସ୍ତ କାରଣର ମୂଳ କାରଣ ସେଉଁଠି ଅଛନ୍ତି। କାର୍ଯ୍ୟ ଭାବେ ଥିଲେ ମଧ୍ୟ, ସେ ଏଠାରେ ଅନେକ ରୂପରେ ସମସ୍ତ କାର୍ଯ୍ୟର କର୍ତ୍ତା ଭାବେ ପ୍ରକଟ ହୁଅନ୍ତି।
ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରଭୁର୍ ବ୍ରହ୍ମ ସ ସର୍ଵଭୂତୋ ବ୍ରହ୍ମ ପ୍ରଜାନାଂ ପତିର୍ ଅଚ୍ଯୁତୋ ଽସୌ ବ୍ରହ୍ମାଵ୍ଯଯଂ ନିତ୍ଯମ୍ ଅଜଂ ସ ଵିଷ୍ଣୁର୍ ଅପକ୍ଷଯାଦ୍ଯୈର୍ ଅଖିଲୈର୍ ଅସଙ୍ଗଃ
ସେ ହେଉଛନ୍ତି ବ୍ରହ୍ମା, ପ୍ରଭୁ, ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀର ମୂଳ, ସେ ଅଚ୍ୟୁତ, ସମସ୍ତ ପ୍ରଜାଙ୍କର ସ୍ୱାମୀ, ଅବିନାଶୀ; ସେ ନିତ୍ୟ, ଅଜ, ଏବଂ ସମସ୍ତ କ୍ଷୟଶୀଳ ବସ୍ତୁ ସହିତ ଅସଂଲଗ୍ନ ଥିବା ବିଷ୍ଣୁ।
ବ୍ରହ୍ମାକ୍ଷରମ୍ ଅଜଂ ନିତ୍ଯଂ ଯଥାସୌ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ ତଥା ରାଗାଦଯୋ ଦୋଷାଃ ପ୍ରଯାନ୍ତୁ ପ୍ରଶମଂ ମମ
ଯେପରି ସେ ପରମ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ, ଅବିନାଶୀ, ଅଜ, ଏବଂ ନିତ୍ୟ ବ୍ରହ୍ମ ଅଟୁଟ ଅଛନ୍ତି, ସେପରି ମୋ ମନରେ ଥିବା ରାଗ ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ ଦୋଷ ଶାନ୍ତ ହେଉ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା ତସ୍ଯ ମୁନେର୍ ଜାପ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମପାରଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ଭକ୍ତିଂ ଚ ପରମାଂ ଜ୍ଞାତ୍ଵା ସୁଦୃଢାଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଃ
ହେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ଦ୍ୱିଜ, ସେ ମୁନିଙ୍କର ବ୍ରହ୍ମପାର ମନ୍ତ୍ର ଜପ ଶୁଣି, ତାଙ୍କର ଦୃଢ଼ ଓ ପରମ ଭକ୍ତିକୁ ଜାଣି, ପୁରୁଷୋତ୍ତମ—
ପ୍ରୀତ୍ଯା ସ ପରଯା ଦେଵସ୍ ତଦାସୌ ଭକ୍ତଵତ୍ସଲଃ ଗତ୍ଵା ତସ୍ଯ ସମୀପଂ ତୁ ପ୍ରୋଵାଚ ମଧୁସୂଦନଃ
ସେଇ ସମୟରେ, ଭକ୍ତଙ୍କୁ ବହୁତ ପ୍ରେମ କରୁଥିବା ଭଗବାନ, ଉଚ୍ଚତମ ସ୍ନେହ ସହିତ ତାଙ୍କ ନିକଟକୁ ଯାଇ, ମଧୁସୂଦନ କହିଲେ—
ମେଘଗମ୍ଭୀରଯା ଵାଚା ଦିଶଃ ସଂନାଦଯନ୍ନ୍ ଇଵ ଆରୁହ୍ଯ ଗରୁଡଂ ଵିପ୍ରା ଵିନତାକୁଲନନ୍ଦନମ୍
ମେଘ ଭଳି ଗଭୀର କଣ୍ଠସ୍ୱରରେ, ସମସ୍ତ ଦିଗକୁ ଗଞ୍ଜାଇ, ସେ ବିନତାର ପୁତ୍ର ଗରୁଡ଼ ଉପରେ ଆସି ବସିଲେ, ହେ ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ।
ମୁନେ ବ୍ରୂହି ପରଂ କାର୍ଯଂ ଯତ୍ ତେ ମନସି ଵର୍ତତେ ଵରଦୋ ଽହମ୍ ଅନୁପ୍ରାପ୍ତୋ ଵରଂ ଵରଯ ସୁଵ୍ରତ
“ହେ ମୁନି, ତୁମ ମନରେ ଯାହା ପରମ ଇଚ୍ଛା ଅଛି, ତାହା କହ। ମୁଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଦେବାକୁ ଆସିଛି, ଏହି ମହାବ୍ରତୀ, ତୁମେ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହ।
ଶ୍ରୁତ୍ଵୈଵଂ ଵଚନଂ ତସ୍ଯ ଦେଵଦେଵସ୍ଯ ଚକ୍ରିଣଃ ଚକ୍ଷୁର୍ ଉନ୍ମୀଲ୍ଯ ସହସା ଦଦର୍ଶ ପୁରତୋ ହରିମ୍
ଦେବଦେବ ଚକ୍ରଧାରୀଙ୍କ ଏହି କଥା ଶୁଣି, ସେ ମୁନି ହଠାତ୍ ଚକ୍ଷୁ ଖୋଲି, ନିଜ ସାମ୍ନାରେ ହରିଙ୍କୁ ଦେଖିଲେ।
ଅତସୀପୁଷ୍ପସଂକାଶଂ ପଦ୍ମପତ୍ତ୍ରାଯତେକ୍ଷଣମ୍ ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପାଣିଂ ମୁକୁଟାଙ୍ଗଦଧାରିଣମ୍
ସେ ତାଙ୍କୁ ଅତସୀ ଫୁଲ ଭଳି ରଙ୍ଗିନ, ପଦ୍ମପତ୍ର ଭଳି ବିସ୍ତୃତ ଚକ୍ଷୁ, ଶଂଖ, ଚକ୍ର, ଗଦା ଧାରଣ କରିଥିବା, ମୁକୁଟ ଓ ବାହୁବନ୍ଧ ପିନ୍ଧିଥିବା ଦେଖିଲେ।
ଚତୁର୍ବାହୁମ୍ ଉଦାରାଙ୍ଗଂ ପୀତଵସ୍ତ୍ରଧରଂ ଶୁଭମ୍ ଶ୍ରୀଵତ୍ସଲକ୍ଷ୍ମସଂଯୁକ୍ତଂ ଵନମାଲାଵିଭୂଷିତମ୍
ଚାରିଟି ହାତ, ଉଦାର ଅଙ୍ଗ, ପୀତାମ୍ବର ପିନ୍ଧିଥିବା, ଶୁଭ ଦେହ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନ ସହିତ, ଓ ବନମାଳା ଧାରଣ କରିଥିବା ଦେଖିଲେ।
ସର୍ଵଲକ୍ଷଣସଂଯୁକ୍ତଂ ସର୍ଵରତ୍ନଵିଭୂଷିତମ୍ ଦିଵ୍ଯଚନ୍ଦନଲିପ୍ତାଙ୍ଗଂ ଦିଵ୍ଯମାଲ୍ଯଵିଭୂଷିତମ୍
ସମସ୍ତ ଶୁଭ ଲକ୍ଷଣରେ ଯୁକ୍ତ, ସମସ୍ତ ମଣିରେ ଶୋଭିତ, ଦିବ୍ୟ ଚନ୍ଦନ ଲେପିଥିବା ଦେହ, ଦିବ୍ୟ ମାଳାରେ ଭୂଷିତ।
ତତଃ ସ ଵିସ୍ମଯାଵିଷ୍ଟୋ ରୋମାଞ୍ଚିତତନୂରୁହଃ ଦଣ୍ଡଵତ୍ ପ୍ରଣିପତ୍ଯୋର୍ଵ୍ଯାଂ ପ୍ରଣାମମ୍ ଅକରୋତ୍ ତଦା
ତାପରେ, ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ଭରିଯାଇ, ତାଙ୍କର ଲୋମ ଦଣ୍ଡାଇଯାଇଲା, ସେ ଭୂମିରେ ଦଣ୍ଡବତ୍ ପ୍ରଣାମ କରି, ଶିର ନମାଇଲେ।
ଅଦ୍ଯ ମେ ସଫଲଂ ଜନ୍ମ ଅଦ୍ଯ ମେ ସଫଲଂ ତପଃ ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ମୁନିଶାର୍ଦୂଲାସ୍ ତଂ ସ୍ତୋତୁମ୍ ଉପଚକ୍ରମେ
“ଆଜି ମୋର ଜନ୍ମ ସଫଳ, ଆଜି ମୋର ତପସ୍ୟା ସଫଳ,” ଏମିତି କହି, ସେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ ତାଙ୍କୁ ସ୍ତୁତି କରିବାକୁ ଆରମ୍ଭ କଲେ।
ନାରାଯଣ ହରେ କୃଷ୍ଣ ଶ୍ରୀଵତ୍ସାଙ୍କ ଜଗତ୍ପତେ ଜଗଦ୍ବୀଜ ଜଗଦ୍ଧାମ ଜଗତ୍ସାକ୍ଷିନ୍ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
“ନାରାୟଣ, ହରେ, କୃଷ୍ଣ, ଶ୍ରୀବତ୍ସ ଚିହ୍ନଧାରୀ, ବିଶ୍ୱର ନାଥ, ବିଶ୍ୱର ବୀଜ, ବିଶ୍ୱର ଆଧାର, ବିଶ୍ୱର ସାକ୍ଷୀ—ତୁମକୁ ମୋର ନମସ୍କାର।”
ଅଵ୍ଯକ୍ତ ଜିଷ୍ଣୋ ପ୍ରଭଵ ପ୍ରଧାନପୁରୁଷୋତ୍ତମ ପୁଣ୍ଡରୀକାକ୍ଷ ଗୋଵିନ୍ଦ ଲୋକନାଥ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ଅଦୃଶ୍ୟ, ବିଜୟୀ, ସମସ୍ତଙ୍କ ଉତ୍ସ, ପୁରୁଷମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସର୍ବୋଚ୍ଚ, ପଦ୍ମନୟନ, ଗୋବିନ୍ଦ, ସମସ୍ତ ଜଗତର ନାଥ, ତୁମକୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ହିରଣ୍ଯଗର୍ଭ ଶ୍ରୀନାଥ ପଦ୍ମନାଥ ସନାତନ ଭୂଗର୍ଭ ଧ୍ରୁଵ ଈଶାନ ହୃଷୀକେଶ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ହିରଣ୍ୟଗର୍ଭ, ଶ୍ରୀଙ୍କ ନାଥ, ପଦ୍ମନାଥ, ଚିରନ୍ତନ, ଭୂମିର ଗର୍ଭ, ଅଚଳ, ଶାସକ, ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କ ନାଥ, ତୁମକୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ଅନାଦ୍ଯନ୍ତାମୃତାଜେଯ ଜଯ ତ୍ଵଂ ଜଯତାଂ ଵର ଅଜିତାଖଣ୍ଡ ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ ଶ୍ରୀନିଵାସ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ଆରମ୍ଭ ଓ ଶେଷ ନାହିଁ, ଅମୃତ, ଅଜୟ, ବିଜୟୀ, ବିଜୟୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍ରେଷ୍ଠ, ଅପରାଜିତ, ଅଖଣ୍ଡ, ଶ୍ରୀକୃଷ୍ଣ, ଶ୍ରୀଙ୍କ ନିବାସ, ତୁମକୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।
ପର୍ଜନ୍ଯଧର୍ମକର୍ତା ଚ ଦୁଷ୍ପାର ଦୁରଧିଷ୍ଠିତ ଦୁଃଖାର୍ତିନାଶନ ହରେ ଜଲଶାଯିନ୍ ନମୋ ଽସ୍ତୁ ତେ
ବର୍ଷା ଓ ଧର୍ମର ସୃଷ୍ଟିକର୍ତ୍ତା, ଅତି ଦୁର୍ଲଂଘ୍ୟ, ଦୃଢ଼ ଭାବେ ଅବସ୍ଥିତ, ଦୁଃଖ ଓ କଷ୍ଟର ନାଶକ, ହରି, ଜଳରେ ଶୟନ କରୁଥିବା, ତୁମକୁ ମୋର ପ୍ରଣାମ।