ତଲ୍ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦରିଦ୍ରା ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍
ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର କଥା ଶୁଣି, ଦରିଦ୍ର ଉତ୍ତର କହିଲେ।
ଵକ୍ତୁଂ ନ ଲକ୍ଷ୍ମୀର୍ ଜ୍ଯେଷ୍ଠାହମ୍ ଇତି ଵୈ ଲଜ୍ଜସେ ମୁହୁଃ ପାପେଷୁ ରମସେ ନିତ୍ଯଂ ଵିହାଯ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
'ମୁଁ ବଡ଼' ବୋଲି କହିବାକୁ ତୁମେ ବାରମ୍ବାର ଲଜ୍ଜା ପାଉଛ; ତୁମେ ସଦା ପାପରେ ରମଣ କର, ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ଛାଡ଼ି।
ଵିଶ୍ଵସ୍ତଵଞ୍ଚକା ନିତ୍ଯଂ ଭଵତୀ ଶ୍ଲାଘସେ କଥମ୍ ସୁଖଂ ନ ତାଦୃକ୍ ତ୍ଵତ୍ପ୍ରାପ୍ତୌ ପଶ୍ଚାତ୍ତାପୋ ଯଥା ଗୁରୁଃ
ତୁମେ ସଦା ଭଲଭାବରେ ଭରସା କରୁଥିବା ଲୋକମାନେଙ୍କୁ ଠକାଉଛ, ଏବଂ ବହୁତ ଗର୍ବ କରୁଛ। କିନ୍ତୁ ତୁମକୁ ପାଇଲେ ସେହିପରି ଆନନ୍ଦ କିଛି ମିଳେନାହିଁ, ବରଂ ଏକ ଭୟଙ୍କର ଅନୁତାପ ମିଳେ, ଯେପରି ଭ୍ରଷ୍ଟ ଗୁରୁଙ୍କୁ ମିଳିଲେ ହୁଏ।
ନ ତଥା ଜାଯତେ ପୁଂସାଂ ସୁରଯା ଦାରୁଣୋ ମଦଃ ତ୍ଵତ୍ସଂନିଧାନମାତ୍ରେଣ ଯଥା ଵୈ ଵିଦୁଷାମ୍ ଅପି
ମଦିରା ପିଇଲେ ମଣିଷମାନେ ଯେତେ ମତାଳ ହୁଅନ୍ତି, ତୁମର ଉପସ୍ଥିତିରେ ତାହାଠାରୁ ବେଶି ଭୟଙ୍କର ମଦ ହୁଏ, ସେମାନେ ଜେତେ ବୁଦ୍ଧିମାନ୍ ହେଉନା କାହିଁକି।
ସଦୈଵ ରମସେ ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ପ୍ରାଯସ୍ ତ୍ଵଂ ପାପକାରିଷୁ ଅହଂ ଵସାମି ଯୋଗ୍ଯେଷୁ ଧର୍ମଶୀଲେଷୁ ସର୍ଵଦା
ହେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ତୁମେ ସଦା ପାପ କାରିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ସହିତ ଅଧିକ ଆନନ୍ଦ କରୁଛ। ମୁଁ ସଦା ଯୋଗ୍ୟ ଏବଂ ଧର୍ମରେ ଅଟୁଟ ଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାଏ।
ଶିଵଵିଷ୍ଣ୍ଵନୁରକ୍ତେଷୁ କୃତଜ୍ଞେଷୁ ମହତ୍ସୁ ଚ ସଦାଚାରେଷୁ ଶାନ୍ତେଷୁ ଗୁରୁସେଵୋଦ୍ଯତେଷୁ ଚ
ମୁଁ ସଦା ଶିବ ଓ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ଭକ୍ତି କରୁଥିବା, କୃତଜ୍ଞ, ମହାନ, ଭଲ ଆଚରଣ କରୁଥିବା, ଶାନ୍ତ ଏବଂ ଗୁରୁସେବାରେ ଲାଗିଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ସହିତ ବସିଥାଏ।
ସତ୍ସୁ ଵିଦ୍ଵତ୍ସୁ ଶୂରେଷୁ କୃତବୁଦ୍ଧିଷୁ ସାଧୁଷୁ ନିଵସାମି ସଦା ଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ ତସ୍ମାଜ୍ ଜ୍ଯୈଷ୍ଠ୍ଯଂ ମଯି ସ୍ଥିତମ୍
ମୁଁ ସଦା ସତ୍, ବିଦ୍ୱାନ୍, ସୂର, ଦୃଢ଼ ନିଶ୍ଚୟ ଥିବା ଏବଂ ସାଧୁ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାଏ। ଏହିକାରଣରୁ, ହେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ବଡ଼ପଣ ମୋରେ ଅଛି।
ବ୍ରାହ୍ମଣେଷୁ ଶୁଚିଷ୍ମତ୍ସୁ ଵ୍ରତଚାରିଷୁ ଭିକ୍ଷୁଷୁ ନିର୍ଭଯେଷୁ ଵସିଷ୍ଯାମି ଲକ୍ଷ୍ମୀସ୍ ତ୍ଵଂ ଶୃଣୁ ତେ ସ୍ଥିତିମ୍
ମୁଁ ସଦା ସଫା ବ୍ରାହ୍ମଣ, ବ୍ରତ ରଖୁଥିବା, ଭିକ୍ଷା ମାଗୁଥିବା ଏବଂ ଭୟହୀନ ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାଏ। ହେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ, ତୁମର ଅଞ୍ଚଳ କେଉଁଠି ଅଛି, ଏହା ଶୁଣ।
ରାଜଵର୍ତିଷୁ ପାପେଷୁ ନିଷ୍ଠୁରେଷୁ ଖଲେଷୁ ଚ ପିଶୁନେଷୁ ଚ ଲୁବ୍ଧେଷୁ ଵିକୃତେଷୁ ଶଠେଷୁ ଚ
ତୁମେ ରାଜାଙ୍କ ସହିତ ଲାଗିଥିବା, ପାପୀ, ନିଷ୍ଠୁର, ଦୁଷ୍ଟ, ଅପବାଦ କରୁଥିବା, ଲୋଭୀ, ବିକୃତ ଏବଂ ଚତୁର ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାଏ।
ଅନାର୍ଯେଷୁ କୃତଘ୍ନେଷୁ ଧର୍ମଘାତିଷୁ ସର୍ଵଦା ମିତ୍ରଦ୍ରୋହିଷ୍ଵ୍ ଅନିଷ୍ଟେଷୁ ଭଗ୍ନଚିତ୍ତେଷୁ ଵର୍ତସେ
ତୁମେ ସଦା ଅନାର୍ଯ୍ୟ, କୃତଘ୍ନ, ଧର୍ମ ଭଙ୍ଗ କରୁଥିବା, ବନ୍ଧୁ ଦ୍ରୋହ କରୁଥିବା, ଅପ୍ରିୟ ଏବଂ ଭଙ୍ଗ ହୃଦୟ ଥିବା ଲୋକମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବସିଥାଏ।
ଏଵଂ ଵିଵଦମାନେ ତେ ଜଗ୍ମତୁର୍ ମାମ୍ ଉଭେ ଅପି ତଯୋର୍ ଵାକ୍ଯମ୍ ଉପଶ୍ରୁତ୍ଯ ମଯୋକ୍ତେ ତେ ଉଭେ ଅପି
ଏଭଳି ଦୁହେଁ ଝଗଡ଼ କରୁଥିବା ବେଳେ, ଦୁହେଁ ମୋ ପାଖକୁ ଆସିଲେ। ତୁମେ ଦୁହେଁର କଥା ଶୁଣି, ମୁଁ ଦୁହେଁକୁ ଉତ୍ତର ଦେଲି।
ମତ୍ତଃ ପୂର୍ଵତରା ପୃଥ୍ଵୀ ଆପଃ ପୂର୍ଵତରାସ୍ ତତଃ ସ୍ତ୍ରୀଣାଂ ଵିଵାଦଂ ତା ଏଵ ସ୍ତ୍ରିଯୋ ଜାନନ୍ତି ନେତରେ
ମୋଠାରୁ ପୃଥିବୀ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଛି, ଏବଂ ପୃଥିବୀଠାରୁ ଜଳ ପୂର୍ବରୁ ହୋଇଛି। ଜଣେ ଜଣେ ଜଣା ମହିଳାମାନେ ମଧ୍ୟରେ ଥିବା ଝଗଡ଼ା କେବଳ ମହିଳାମାନେ ଜାଣନ୍ତି, ଅନ୍ୟେ ନୁହଁନ୍ତି।
ଵିଶେଷତଃ ପୁନସ୍ ତାଭ୍ଯଃ କମଣ୍ଡଲୁଭଵାଶ୍ ଚ ଯାଃ ତତ୍ରାପି ଗୌତମୀ ଦେଵୀ ନିଶ୍ଚଯଂ କଥଯିଷ୍ଯତି
ବିଶେଷ କରି ଯେଉଁମାନେ କମଣ୍ଡଳୁରୁ ଜନ୍ମ ନେଇଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ଦେବୀ ଗୌତମୀ ନିଶ୍ଚୟ କଥା କହିବେ।
ସୈଵ ସର୍ଵାର୍ତିସଂହର୍ତ୍ରୀ ସୈଵ ସଂଦେହକର୍ତରୀ ତେ ମଦ୍ଵାକ୍ଯାଦ୍ ଭୁଵଂ ଗତ୍ଵା ଭୂମ୍ଯା ଚ ସହିତେ ଅପି
ସେଠି ସେଇ ଦେବୀ ସମସ୍ତ ଦୁଃଖ ଦୂର କରନ୍ତି, ସେଉଁଠି ସନ୍ଦେହ ଉତ୍ପନ୍ନ କରନ୍ତି। ମୋ ଆଜ୍ଞାରେ, ତୁମେ ଭୂମି ସହିତ ତାଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ।
ଅଦ୍ଭିଶ୍ ଚ ସହିତାଃ ସର୍ଵା ଗୌତମୀଂ ଯଯୁର୍ ଆପଗାମ୍ ଭୂମିର୍ ଆପସ୍ ତଯୋର୍ ଵାକ୍ଯଂ ଗୌତମ୍ଯୈ କ୍ରମଶଃ ସ୍ଫୁଟମ୍
ସମସ୍ତେ ଜଳ ସହିତ ମିଶି ଗୌତମୀ ନଦୀ ପାଖକୁ ଗଲେ। ପୃଥିବୀ ଓ ଜଳ ତାଙ୍କର କଥା ଗୌତମୀଙ୍କୁ ସ୍ପଷ୍ଟ ଭାବରେ କହିଲେ।
ସର୍ଵଂ ନିଵେଦଯାମ୍ ଆସୁର୍ ଯଥାଵୃତ୍ତଂ ପ୍ରଣମ୍ଯ ତାମ୍ ଦରିଦ୍ରାଯାଶ୍ ଚ ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯାଶ୍ ଚ ଵାକ୍ଯଂ ମଧ୍ଯସ୍ଥଵତ୍ ତଦା
ସେମାନେ ଘଟିଥିବା ସମସ୍ତ କଥା ଗୌତମୀଙ୍କୁ ଶିର ନମାଇ ନିବେଦନ କଲେ, ଏବଂ ଦରିଦ୍ରା ଓ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର କଥା ମଧ୍ୟସ୍ଥ ଭାବରେ ଉପସ୍ଥାପନ କଲେ।
ଶୃଣ୍ଵତ୍ସୁ ଲୋକପାଲେଷୁ ଶୃଣ୍ଵତ୍ଯାଂ ଭୁଵି ନାରଦ ଶୃଣ୍ଵତୀଷ୍ଵ୍ ଅପ୍ସୁ ସା ଗଙ୍ଗା ଦରିଦ୍ରାଂ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍ ସଂପ୍ରଶସ୍ଯ ତଥା ଲକ୍ଷ୍ମୀଂ ଗୌତମୀ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍
ଲୋକପାଳମାନେ, ତୁମେ ନାରଦ, ପୃଥିବୀ ଓ ଜଳ ଶୁଣୁଥିଲେ। ସେବେ ଗଙ୍ଗା ଦରିଦ୍ରାଙ୍କୁ ପ୍ରଶଂସା କରି କଥା କହିଲେ, ଏବଂ ଗୌତମୀ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ବ୍ରହ୍ମଶ୍ରୀଶ୍ ଚ ତପଃଶ୍ରୀଶ୍ ଚ ଯଜ୍ଞଶ୍ରୀଃ କୀର୍ତିସଂଜ୍ଞିତା ଧନଶ୍ରୀଶ୍ ଚ ଯଶଶ୍ରୀଶ୍ ଚ ଵିଦ୍ଯା ପ୍ରଜ୍ଞା ସରସ୍ଵତୀ
ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କର ଶ୍ରୀ, ତପସ୍ୟାର ଶ୍ରୀ, ଯଜ୍ଞର ଶ୍ରୀ ଯାହାକୁ କୀର୍ତି କୁହାଯାଏ, ଧନର ଶ୍ରୀ, ଯଶସ୍ୱୀ ଶ୍ରୀ, ଜ୍ଞାନ, ପ୍ରଜ୍ଞା ଓ ସରସ୍ୱତୀ—
ଭୁକ୍ତିଶ୍ରୀଶ୍ ଚାଥ ମୁକ୍ତିଶ୍ ଚ ସ୍ମୃତିର୍ ଲଜ୍ଜା ଧୃତିଃ କ୍ଷମା ସିଦ୍ଧିସ୍ ତୁଷ୍ଟିସ୍ ତଥା ପୁଷ୍ଟିଃ ଶାନ୍ତିର୍ ଆପସ୍ ତଥା ମହୀ
ଭୋଗର ଶ୍ରୀ, ମୁକ୍ତି, ସ୍ମୃତି, ଲଜ୍ଜା, ଧୃତି, କ୍ଷମା, ସିଦ୍ଧି, ସନ୍ତୋଷ, ପୁଷ୍ଟି, ଶାନ୍ତି, ଜଳ ଓ ପୃଥିବୀ—
ଅହଂଶକ୍ତିର୍ ଅଥୌଷଧ୍ଯଃ ଶ୍ରୁତିଃ ଶୁଦ୍ଧିର୍ ଵିଭାଵରୀ ଦ୍ଯୌର୍ ଜ୍ଯୋତ୍ସ୍ନା ଆଶିଷଃ ସ୍ଵସ୍ତିର୍ ଵ୍ଯାପ୍ତିର୍ ମାଯା ଉଷା ଶିଵା
ଅହଂକାରର ଶକ୍ତି, ଔଷଧ, ଶ୍ରୁତି, ପବିତ୍ରତା, ରାତି, ଆକାଶ, ଚନ୍ଦ୍ରିକା, ଆଶୀର୍ବାଦ, ଶୁଭ, ବ୍ୟାପ୍ତି, ମାୟା, ପ୍ରଭାତ ଓ ମଙ୍ଗଳ—
ଯତ୍ କିଂଚିଦ୍ ଵିଦ୍ଯତେ ଲୋକେ ଲକ୍ଷ୍ମ୍ଯା ଵ୍ଯାପ୍ତଂ ଚରାଚରମ୍ ବ୍ରାହ୍ମଣେଷ୍ଵ୍ ଅଥ ଧୀରେଷୁ କ୍ଷମାଵତ୍ସ୍ଵ୍ ଅଥ ସାଧୁଷୁ
ଏହି ସଂସାରରେ ଯେଉଁଠାରେ ଯେଉଁଯେଉଁ ଜିନିଷ ଅଛି, ଚଳନଶୀଳ କିମ୍ବା ଅଚଳ, ସେସବୁ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଭରିଯାଇଛି। ବ୍ରାହ୍ମଣମାନେ, ଧୀରମନ୍ତି, କ୍ଷମାଶୀଳ ଓ ସାଧୁମାନେ ମଧ୍ୟ ଏହି ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଅନୁଗ୍ରହରେ ଅଛନ୍ତି।
ଵିଦ୍ଯାଯୁକ୍ତେଷୁ ଚାନ୍ଯେଷୁ ଭୁକ୍ତିମୁକ୍ତ୍ଯନୁସାରିଷୁ ଯଦ୍ ଯଦ୍ ରମ୍ଯଂ ସୁନ୍ଦରଂ ଵା ତତ୍ ତଲ୍ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵିଜୃମ୍ଭିତମ୍
ଅନ୍ୟ ଜଣେ ଯେଉଁମାନେ ଜ୍ଞାନରେ ପରିପୂର୍ଣ୍ଣ, ଭୋଗ କିମ୍ବା ମୋକ୍ଷର ପଥରେ ଚାଲିଛନ୍ତି, ସେଠାରେ ଯାହା କି ଆନନ୍ଦଦାୟକ କିମ୍ବା ସୁନ୍ଦର ଦେଖାଯାଏ, ସେସବୁ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ପ୍ରକାଶ।
କିମ୍ ଅତ୍ର ବହୁନୋକ୍ତେନ ସର୍ଵଂ ଲକ୍ଷ୍ମୀମଯଂ ଜଗତ୍ ଯସ୍ମିନ୍ କସ୍ମିଂଶ୍ ଚ ଯତ୍ କିଂଚିଦ୍ ଉତ୍କୃଷ୍ଟଂ ପରିଦୃଶ୍ଯତେ
ଏହାକୁ ଅଧିକ କଥା କହିବାର ଆବଶ୍ୟକତା ନାହିଁ; ସମସ୍ତ ଜଗତ ଲକ୍ଷ୍ମୀରେ ଭରିଯାଇଛି। ଯେଉଁଠାରେ ଯାହା କି ଉତ୍କୃଷ୍ଟ ଦେଖାଯାଏ, ସେସବୁ ଲକ୍ଷ୍ମୀଙ୍କର ଅଂଶ।
ଲକ୍ଷ୍ମୀମଯଂ ତୁ ତତ୍ ସର୍ଵଂ ତଯା ହୀନଂ ନ କିଂଚନ ଅତ୍ରେମାଂ ସୁନ୍ଦରୀଂ ଦେଵୀଂ ସ୍ପର୍ଧଯନ୍ତୀ ନ ଲଜ୍ଜସେ
ସମସ୍ତ କିଛି ଲକ୍ଷ୍ମୀର ମୂଳରୂପ; ତାଙ୍କୁ ବିନା କିଛି ଅଛିନାହିଁ। ଏଠାରେ, ହେ ସୁନ୍ଦରୀ ଦେବୀ, ତୁମେ ତାଙ୍କ ସହିତ ପ୍ରତିସ୍ପର୍ଧା କରି କିଛି ଲଜ୍ଜା ଅନୁଭବ କରୁନାହଁ କି?
ଗଚ୍ଛ ଗଚ୍ଛେତି ତାଂ ଗଙ୍ଗା ଦରିଦ୍ରାଂ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍ ତତଃ ପ୍ରଭୃତି ଗଙ୍ଗାମ୍ଭୋ ଦରିଦ୍ରାଵୈରକାର୍ଯ୍ ଅଭୂତ୍
ତାପରେ ଗଙ୍ଗା ଦରିଦ୍ରା ଦେବୀଙ୍କୁ କହିଲେ, 'ଚାଲ, ଚାଲ'। ସେଇ ସମୟରୁ ଗଙ୍ଗା ଜଳ ଦରିଦ୍ରତାର ପ୍ରଭାବରୁ ମୁକ୍ତ ହେଇଗଲା।
ତାଵଦ୍ ଦରିଦ୍ରାଭିଭଵୋ ଗଙ୍ଗା ଯାଵନ୍ ନ ସେଵ୍ଯତେ ତତଃ ପ୍ରଭୃତି ତତ୍ ତୀର୍ଥମ୍ ଅଲକ୍ଷ୍ମୀନାଶନଂ ଶୁଭମ୍
ଯେପର୍ଯ୍ୟନ୍ତ ଗଙ୍ଗାର ସେବା ହେଉନାହିଁ, ଦରିଦ୍ରତାର ପ୍ରଭାବ ରହିଥାଏ। ସେଇ ସମୟରୁ ସେ ତୀର୍ଥ ଦୁର୍ଭାଗ୍ୟ ନାଶକ ଓ ମଙ୍ଗଳମୟ ହେଲା।
ତତ୍ର ସ୍ନାନେନ ଦାନେନ ଲକ୍ଷ୍ମୀଵାନ୍ ପୁଣ୍ଯଵାନ୍ ଭଵେତ୍ ତୀର୍ଥାନାଂ ଷଟ୍ ସହସ୍ରାଣି ତସ୍ମିଂସ୍ ତୀର୍ଥେ ମହାମତେ ଦେଵର୍ଷିମୁନିଜୁଷ୍ଟାନାଂ ସର୍ଵସିଦ୍ଧିପ୍ରଦାଯିନାମ୍
ସେଠାରେ ସ୍ନାନ କଲେ ଓ ଦାନ କଲେ ଲକ୍ଷ୍ମୀର ଅନୁଗ୍ରହ ଓ ପୁଣ୍ୟ ମିଳେ। ଏଠାରେ ଛଅ ହଜାର ତୀର୍ଥ, ଯାହାକୁ ଦେବତା, ଋଷି ଓ ମୁନିମାନେ ସମ୍ମାନ କରନ୍ତି, ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ, ହେ ମହାବୁଦ୍ଧିମାନ।
ଭାନୁତୀର୍ଥମ୍ ଇତି ଖ୍ଯାତଂ ସର୍ଵସିଦ୍ଧିକରଂ ନୃଣାମ୍ ତତ୍ରେଦଂ ଵୃତ୍ତମ୍ ଆଖ୍ଯାସ୍ଯେ ମହାପାତକନାଶନମ୍
ଏହି ସ୍ଥାନକୁ 'ଭାନୁତୀର୍ଥ' ବୋଲି ଚିହ୍ନାଯାଏ, ଯାହା ମନୁଷ୍ୟଙ୍କୁ ସମସ୍ତ ସିଦ୍ଧି ଦେଇଥାଏ। ଏଠାରେ ଘଟିଥିବା ଏହି ଘଟଣା, ଯାହା ମହାପାପ ନାଶ କରେ, ସେଥିରେ କହିବି।
ଶର୍ଯାତିର୍ ଇତି ଵିଖ୍ଯାତୋ ରାଜା ପରମଧାର୍ମିକଃ ତସ୍ଯ ଭାର୍ଯା ସ୍ଥଵିଷ୍ଠେତି ରୂପେଣାପ୍ରତିମା ଭୁଵି
ଶର୍ୟାତି ନାମକ ଏକ ରାଜା, ଯିଏ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଧର୍ମିକ ଥିଲେ, ତାଙ୍କର ଭାର୍ଯ୍ୟା ଥିଲେ ସ୍ଥବିଷ୍ଠା, ଯିଏ ସୌନ୍ଦର୍ୟରେ ପୃଥିବୀରେ ଅପୂର୍ବ।
ମଧୁଚ୍ଛନ୍ଦା ଇତି ଖ୍ଯାତୋ ଵୈଶ୍ଵାମିତ୍ରୋ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ ପୁରୋଧାସ୍ ତସ୍ଯ ନୃପତେର୍ ବ୍ରହ୍ମର୍ଷିଃ ଶମିନାଂ ପ୍ରଭୁଃ
ମଧୁଚ୍ଛନ୍ଦା ନାମକ ଏକ ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଯିଏ ବିଶ୍ୱାମିତ୍ର ବଂଶର ଏବଂ ଦ୍ୱିଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେଇ ରାଜାଙ୍କ ପୂରୋହିତ ଥିଲେ, ଏବଂ ତପସ୍ୱୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମହାର୍ଷି।