ତତଶ୍ ଚୀର୍ଣେ ଵ୍ରତେ ତସ୍ଯାଂ ଦିତ୍ଯାଂ ଗର୍ଭମ୍ ଅଧାରଯତ୍ ପୁନଃ କାନ୍ତାମ୍ ଅଥୋଵାଚ କଶ୍ଯପସ୍ ତାଂ ଦିତିଂ ରହଃ
ତାପରେ, ବ୍ରତ ସମ୍ପୂର୍ଣ୍ଣ ହେବା ପରେ, କଶ୍ୟପ ଦିତିଙ୍କ ଗର୍ଭରେ ପୁଅ ଦେଲେ। ପୁଣି, ଗୁପ୍ତରେ, କଶ୍ୟପ ତାଙ୍କ ପ୍ରିୟା ଦିତିଙ୍କୁ କହିଲେ।
ନ ପ୍ରାପ୍ନୁଵନ୍ତି ଯତ୍କାମାନ୍ ମୁନଯୋ ଽପି ତପସ୍ସ୍ଥିତାଃ ଯଥାଵିହିତକର୍ମାଙ୍ଗଅଵଜ୍ଞଯା ତଚ୍ ଛୁଚିସ୍ମିତେ
ଯେଉଁମାନେ ନିର୍ଦ୍ଦିଷ୍ଟ କାର୍ଯ୍ୟକୁ ଅବହେଳା କରନ୍ତି, ଶୁଭ୍ରହସିନୀ, ସେମାନେ ତପସ୍ୟାରେ ଲିନ ଋଷିମାନେ ମଧ୍ୟ ନିଜ ଇଚ୍ଛା ପାଇନଥାନ୍ତି।
ନିନ୍ଦିତଂ ଚ ନ କର୍ତଵ୍ଯଂ ସଂଧ୍ଯଯୋର୍ ଉଭଯୋର୍ ଅପି ନ ସ୍ଵପ୍ତଵ୍ଯଂ ନ ଗନ୍ତଵ୍ଯଂ ମୁକ୍ତକେଶୀ ଚ ନୋ ଭଵ
ଉଭୟ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ନିନ୍ଦିତ କାର୍ଯ୍ୟ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହି ସମୟରେ ଘୁମାଇବା ନାହିଁ, ବାହାରକୁ ଯିବା ନାହିଁ, ଚୁଲ ଖୋଲି ରଖିବା ମଧ୍ୟ ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ଭୋକ୍ତଵ୍ଯଂ ସୁଭଗେ ନୈଵ କ୍ଷୁତଂ ଵା ଜୃମ୍ଭଣଂ ତଥା ସଂଧ୍ଯାକାଲେ ନ କର୍ତଵ୍ଯଂ ଭୂତସଂଘସମାକୁଲେ
ସୁଭାଗେ, ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ ଖାଇବା, ହାପିବା କିମ୍ବା ଦେହ ଟାଣିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ବିଶେଷକରି ଭୂତପ୍ରେତ ଏକତ୍ରିତ ହେବା ସମୟରେ।
ସାନ୍ତର୍ଧାନଂ ସଦା କାର୍ଯଂ ହସିତଂ ତୁ ଵିଶେଷତଃ ଗୃହାନ୍ତଦେଶେ ସଂଧ୍ଯାସୁ ନ ସ୍ଥାତଵ୍ଯଂ କଦାଚନ
ସଦା ଲୁଚିବା ଚେଷ୍ଟା କରିବା ଉଚିତ୍, ହସିବା ବିଶେଷକରି ଲୁଚି ହସିବା; ଘର ଭିତରେ ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ କେବେ ରହିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
ମୁଶଲୋଲୂଖଲାଦୀନି ଶୂର୍ପପୀଠପିଧାନକମ୍ ନୈଵାତିକ୍ରମଣୀଯାନି ଦିଵା ରାତ୍ରୌ ସଦା ପ୍ରିଯେ
ମୁସଳ, ଉଲୁଖଳ, ଶୂର୍ପ, ପୀଠ, ଢାକଣା ଦିନ ଓ ରାତି କେବେ ଉଲ୍ଲଙ୍ଘନ କରିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ, ପ୍ରିୟେ।
ଉଦକ୍ଶୀର୍ଷଂ ତୁ ଶଯନଂ ନ ସଂଧ୍ଯାସୁ ଵିଶେଷତଃ ଵକ୍ତଵ୍ଯଂ ନାନୃତଂ କିଂଚିନ୍ ନାନ୍ଯଗେହାଟନଂ ତଥା
ଉତ୍ତର ଦିଗକୁ ମୁଣ୍ଡ ଦେଇ ଶୋଇବା, ବିଶେଷକରି ସନ୍ଧ୍ୟାବେଳେ, ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ମିଥ୍ୟା କଥା କହିବା ନାହିଁ, ଅନ୍ୟ ଘରକୁ ଘୁଞ୍ଚିବା ମଧ୍ୟ ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ।
କାନ୍ତାଦ୍ ଅନ୍ଯୋ ନ ଵୀକ୍ଷ୍ଯସ୍ ତୁ ପ୍ରଯତ୍ନେନ ନରଃ କ୍ଵଚିତ୍ ଇତ୍ଯାଦିନିଯମୈର୍ ଯୁକ୍ତା ଯଦି ତ୍ଵମ୍ ଅନୁଵର୍ତସେ ତତସ୍ ତେ ଭଵିତା ପୁତ୍ରସ୍ ତ୍ରୈଲୋକ୍ଯୈଶ୍ଵର୍ଯଭାଜନମ୍
ପ୍ରୟତ୍ନ କରି ଜଣେ ପୁରୁଷ ନିଜ ଜନାନୀ ଛଡ଼ା ଅନ୍ୟା ନାରୀକୁ କେବେ ଦେଖିବା ଉଚିତ୍ ନୁହେଁ; ଏହି ନିୟମ ଅନୁସରଣ କରିଲେ, ତୁମେ ଏମିତି ପୁଅ ପାଇବା, ଯେଉଁଥିରେ ତିନି ଲୋକର ଶ୍ରେଷ୍ଠତା ରହିବ।
ତଥେତି ପ୍ରତିଜଜ୍ଞେ ସା ଭର୍ତାରଂ ଲୋକପୂଜିତମ୍ ଗତଶ୍ ଚ କଶ୍ଯପୋ ବ୍ରହ୍ମନ୍ନ୍ ଇତଶ୍ ଚେତଃ ସୁରାନ୍ ପ୍ରତି
ସେ ନିଜ ପତିଙ୍କୁ, ଯେଉଁଥିକି ଲୋକରେ ପୂଜିତ, 'ଏହିପରି ହେବ' ବୋଲି ସମ୍ମତି ଦେଲା; ଏବଂ କଶ୍ୟପ, ବ୍ରାହ୍ମଣ, ଦେବତାଙ୍କ ପାଇଁ ଚିନ୍ତା କରି ସେଠାରୁ ଚାଲିଗଲେ।
ଦିତେର୍ ଗର୍ଭୋ ଽପି ଵଵୃଧେ ବଲଵାନ୍ ପୁଣ୍ଯସଂଭଵଃ ଏତତ୍ ସର୍ଵଂ ମଯୋ ଦୈତ୍ଯୋ ମାଯଯା ଵେତ୍ତି ତତ୍ତ୍ଵତଃ
ଦିତିଙ୍କ ଗର୍ଭ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ଓ ପୁଣ୍ୟରୁ ଉତ୍ପନ୍ନ ହୋଇ ବୃଦ୍ଧି ପାଇଲା; ଏହା ସମସ୍ତ କଥା ଦାନବ ମୟା ତାଙ୍କର ମାୟା ଦ୍ୱାରା ସତ୍ୟରେ ଜାଣିଥାଏ।
ଇନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସଖ୍ଯମ୍ ଅଭଵନ୍ ମଯେନ ପ୍ରୀତିପୂର୍ଵକମ୍ ମଯୋ ଗତ୍ଵା ରହଃ ପ୍ରାହ ଇନ୍ଦ୍ରଂ ସ ଵିନଯାନ୍ଵିତଃ
ଇନ୍ଦ୍ର ଓ ମୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମିତ୍ରତା ହେଲା, ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ; ମୟା ଗୁପ୍ତଭାବରେ ଯାଇ ଭୟଭୀତ ହୋଇ ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ କଥା କହିଲେ।
ଦିତେର୍ ଦନୋର୍ ଅଭିପ୍ରାଯଂ ଵ୍ରତଂ ଗର୍ଭସ୍ଯ ଵର୍ଧନମ୍ ତସ୍ଯ ଵୀର୍ଯଂ ଚ ଵିଵିଧଂ ପ୍ରୀତ୍ଯେନ୍ଦ୍ରାଯ ନ୍ଯଵେଦଯତ୍
ମୟା ଇନ୍ଦ୍ରଙ୍କୁ ଦିତିଙ୍କ ଇଚ୍ଛା, ତାଙ୍କର ବ୍ରତ, ଗର୍ଭର ବୃଦ୍ଧି ଓ ବିଭିନ୍ନ ଶକ୍ତି ସ୍ନେହପୂର୍ଣ୍ଣ ଭାବରେ ଜଣାଇଲେ।
ଵିଶ୍ଵାସୈକଗୃହଂ ମିତ୍ରମ୍ ଅପାଯତ୍ରାସଵର୍ଜିତମ୍ ଅର୍ଜିତଂ ସୁକୃତଂ ନାନାଵିଧଂ ଚେତ୍ ତଦ୍ ଅଵାପ୍ଯତେ
ଏକମାତ୍ର ଭରସାର ଆଶ୍ରୟ ହେଉଥିବା ମିତ୍ର, ଯାହା ଅପାୟ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତ, ନାନାପ୍ରକାର ଭଲ କାମରେ ଲାଭ ହୋଇଥିବା, ସେହିପରି ମିତ୍ର ନିଶ୍ଚିତ ମିଳିଥାଏ।
ନମୁଚେଶ୍ ଚ ପ୍ରିଯୋ ଭ୍ରାତା ମଯୋ ଦୈତ୍ଯୋ ମହାବଲଃ ଭ୍ରାତୃହନ୍ତ୍ରା କଥଂ ମୈତ୍ର୍ଯଂ ମଯସ୍ଯାସୀତ୍ ସୁରେଶ୍ଵର
ନମୁଚିଙ୍କ ପ୍ରିୟ ଭାଇ ମୟା ଦାନବ ଶକ୍ତିଶାଳୀ; ଦେବତାଙ୍କ ମହାପ୍ରଭୁ, ଭାଇଘାତକଙ୍କ ସହ ମୟାଙ୍କର କିପରି ମିତ୍ରତା ହେବ?
ଦୈତ୍ଯାନାମ୍ ଅଧିପଶ୍ ଚାସୀଦ୍ ବଲଵାନ୍ ନମୁଚିଃ ପୁରା ଇନ୍ଦ୍ରେଣ ଵୈରମ୍ ଅଭଵଦ୍ ଭୀଷଣଂ ଲୋମହର୍ଷଣମ୍
ପୂର୍ବେ ଦାନବମାନଙ୍କର ଅଧିପତି ଶକ୍ତିଶାଳୀ ନମୁଚି ଥିଲେ; ତାଙ୍କର ଇନ୍ଦ୍ର ସହ ଭୟଙ୍କର ଓ କମ୍ପନ ଦେଇଥିବା ଶତ୍ରୁତା ହୋଇଥିଲା।
ଯୁଦ୍ଧଂ ହିତ୍ଵା କଦାଚିଦ୍ ଭୋ ଗଚ୍ଛନ୍ତଂ ତୁ ଶତକ୍ରତୁମ୍ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଦୈତ୍ଯପତିଃ ଶୂରୋ ନମୁଚିଃ ପୃଷ୍ଠତୋ ଽନ୍ଵଗାତ୍
ଏକଥର ଯୁଦ୍ଧ ବନ୍ଦ କରି, ଶତକ୍ରତୁ ଯାଉଥିବାବେଳେ, ଦାନବପତି ଶୂର ନମୁଚି ପଛୁଆଁ ଦେଖି ଅନୁସରଣ କଲେ।
ତମ୍ ଆଯାନ୍ତମ୍ ଅଭିପ୍ରେକ୍ଷ୍ଯ ଶଚୀଭର୍ତା ଭଯାତୁରଃ ଐରାଵତଂ ଗଜଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଇନ୍ଦ୍ରଃ ଫେନମ୍ ଅଥାଵିଶତ୍
ସେ ଆସୁଥିବା ଦେଖି, ଶଚୀଙ୍କ ପତି ଇନ୍ଦ୍ର ଭୟଭୀତ ହୋଇ, ଏଇରାବତ ହାତୀକୁ ଛାଡ଼ି, ଫେନ ଭିତରକୁ ଲୁଚିଗଲେ।
ସ ଵଜ୍ରପାଣିସ୍ ତରସା ଫେନେନୈଵାହନଦ୍ ରିପୁମ୍ ନମୁଚିର୍ ନାଶମ୍ ଅଗମତ୍ ତସ୍ଯ ଭ୍ରାତା ମଯୋ ଽନୁଜଃ
ବଜ୍ରଧାରୀ ଇନ୍ଦ୍ର ତ୍ୱରାନ୍ୱିତ ଭାବରେ ଫେନ ଦ୍ୱାରା ଶତ୍ରୁକୁ ଆଘାତ କଲେ; ନମୁଚି ନଶ୍ଟ ହେଲେ, ତାଙ୍କ ଭାଇ ମୟା ଅନୁଜ ଥିଲେ।
ଭ୍ରାତୃହନ୍ତୃଵିନାଶାଯ ତପସ୍ ତେପେ ମଯୋ ମହତ୍ ମାଯାଂ ଚ ଵିଵିଧାମ୍ ଆପ ଦେଵାନାମ୍ ଅତିଭୀଷଣାମ୍
ଭାଇଘାତକଙ୍କ ନଶ୍ଟ ପାଇଁ ମୟା ବଡ଼ ତପସ୍ୟା କଲେ, ଦେବମାନଙ୍କୁ ଭୟଭୀତ କରିବା ପାଇଁ ବିଭିନ୍ନ ମାୟା ଲାଭ କଲେ।
ଵରାଂଶ୍ ଚାଵାପ୍ଯ ତପସା ଵିଷ୍ଣୋର୍ ଲୋକପରାଯଣାତ୍ ଦାନଶୌଣ୍ଡଃ ପ୍ରିଯାଲାପୀ ତଦାଭଵଦ୍ ଅସୌ ମଯଃ
ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ତପସ୍ୟା ଦ୍ୱାରା ଅନେକ ଦାନ ପାଇ, ଯେଉଁଥିକି ସମସ୍ତ ଲୋକର ଆଶ୍ରୟ, ମୟା ଦାନ ଦେବାରେ ଓ ମନୋହର କଥା କହିବାରେ ପ୍ରବୀଣ ହେଲେ।
ଅଗ୍ନୀଂଶ୍ ଚ ବ୍ରାହ୍ମଣାନ୍ ପୂଜ୍ଯ ଜେତୁମ୍ ଇନ୍ଦ୍ରଂ କୃତକ୍ଷଣଃ ଦାତାରଂ ଚ ତଦାର୍ଥିଭ୍ଯଃ ସ୍ତୂଯମାନଂ ଚ ବନ୍ଦିଭିଃ
ଅଗ୍ନି ଓ ବ୍ରାହ୍ମଣଙ୍କୁ ସମ୍ମାନ କରି, ଇନ୍ଦ୍ର ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ପ୍ରସ୍ତୁତ ହେଲେ। ଦାନ ଚାହିଁଥିବା ଲୋକଙ୍କୁ ଉପହାର ଦେଲେ, ବନ୍ଦିଗଣଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ପ୍ରଶଂସିତ ହେଲେ।
ଵିଦିତ୍ଵା ମଘଵା ଵାଯୋର୍ ମଯଂ ମାଯାଵିନଂ ରିପୁମ୍ ଉପକ୍ରାନ୍ତଂ ସୁଯୁଦ୍ଧାଯ ଵିପ୍ରୋ ଭୂତ୍ଵା ତମ୍ ଅଭ୍ଯଗାତ୍ ଶଚୀଭର୍ତା ମଯଂ ଦୈତ୍ଯଂ ପ୍ରୋଵାଚେଦଂ ପୁନଃ ପୁନଃ
ମଘବାନ୍ ଜାଣିଲେ ଯେ, ବାୟୁର ଶତ୍ରୁ ମାୟାବୀ ଦୈତ୍ୟ ମୟା ଭଲ ଯୁଦ୍ଧ ପାଇଁ ଆସିଛି। ଶଚୀଙ୍କ ପତି ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ ମୟାଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ, ଏବଂ ମୟାଙ୍କୁ ପୁନିପୁନି କଥା କହିଲେ।
ଦେହି ଦୈତ୍ଯପତେ ମହ୍ଯମ୍ ଅର୍ଥିନେ ଽପେକ୍ଷିତଂ ଵରମ୍ ତ୍ଵାଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଦାତୃତିଲକମ୍ ଆଗତୋ ଽହଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମଃ
ଦୈତ୍ୟପତି, ମୋତେ ଯେଉଁ ଦାୟିତ୍ୱ ଚାହିଁଛି, ତାହା ଦିଅ। ତୁମର ଦାନଶୀଳତା ଶୁଣି, ମୁଁ ଏକ ଶ୍ରେଷ୍ଠ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବେ ତୁମ ପାଖକୁ ଆସିଛି।
ମଯୋ ଽପି ବ୍ରାହ୍ମଣଂ ମତ୍ଵା ଽଵଦଦ୍ ଦତ୍ତଂ ମଯା ତଵ ଵିଚାରଯନ୍ତି କୃତିନୋ ବହ୍ଵ୍ ଅଲ୍ପଂ ଵା ପୁରୋ ଽର୍ଥିନି
ମୟା ତାଙ୍କୁ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଭାବି, କହିଲେ: 'ମୁଁ ତୁମକୁ ଚାହିଁଥିବା ଦାୟିତ୍ୱ ଦେଇଛି। ଜଣେ ଅନୁରୋଧକୁ ବହୁ କିମ୍ବା ଅଳ୍ପ ଦେବାକୁ ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ ଭଲଭାବେ ଭାବନା କରନ୍ତି।'
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତେ ତୁ ହରିଃ ପ୍ରାହ ସଖ୍ଯମ୍ ଇଚ୍ଛେ ହ୍ଯ୍ ଅହଂ ତ୍ଵଯା ଇନ୍ଦ୍ରଂ ମଯଃ ପୁନଃ ପ୍ରାହ କିମ୍ ଅନେନ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମ
ଏହିପରେ ହରି କହିଲେ: 'ମୁଁ ତୁମ ସହିତ ମିତ୍ରତା ଚାହେ।' ମୟା ପୁନି କହିଲେ: 'ଏହାର କଣ ଉପକାର, ବ୍ରାହ୍ମଣଶ୍ରେଷ୍ଠ?'
ନ ତ୍ଵଯା ମମ ଵୈରଂ ଭୋଃ ସ୍ଵସ୍ତୀତ୍ଯ୍ ଆହ ହରିର୍ ମଯମ୍ ତତ୍ତ୍ଵଂ ଵଦେତି ସ ହରିର୍ ଦୈତ୍ଯେନୋକ୍ତଃ ସ୍ଵକଂ ଵପୁଃ
'ତୁମେ ମୋ ସହିତ ଶତ୍ରୁତା ନାହିଁ, ବନ୍ଧୁ,' ହରି ମୟାଙ୍କୁ କହିଲେ। 'ସତ୍ୟ କହ,' ହରି କହିଲେ, ଦୈତ୍ୟ ନିଜର ଆକୃତି ଦେଖାଇଲେ।
ଦର୍ଶଯାମ୍ ଆସ ଦୈତ୍ଯାଯ ସହସ୍ରାକ୍ଷଂ ଯଦ୍ ଉଚ୍ଯତେ ତତଃ ସଵିସ୍ମଯୋ ଦୈତ୍ଯୋ ମଯୋ ହରିମ୍ ଉଵାଚ ହ
ସହସ୍ରାକ୍ଷ ନାମକ ଆକୃତି ଦୈତ୍ୟଙ୍କୁ ଦେଖାଇଲେ। ତାପରେ, ଦୈତ୍ୟ ମୟା ଆଶ୍ଚର୍ୟଚକିତ ହୋଇ ହରିଙ୍କୁ କହିଲେ।
କିମ୍ ଇଦଂ ଵଜ୍ରପାଣିସ୍ ତ୍ଵଂ ତଵାଯୋଗ୍ଯା କୃତିଃ ସଖେ
'ଏହା କଣ? ତୁମେ ବଜ୍ରଧାରୀ! ବନ୍ଧୁ, ଏହି କାର୍ଯ୍ୟ ତୁମ ପାଇଁ ଯୋଗ୍ୟ ନୁହେଁ।'
ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ଵିହସ୍ଯାଥ ଵୃତ୍ତମ୍ ଇତ୍ଯ୍ ଅବ୍ରଵୀଦ୍ ଧରିଃ କେନାପି ସାଧଯନ୍ତ୍ଯ୍ ଅତ୍ର ପଣ୍ଡିତାଶ୍ ଚ ସମୀହିତମ୍
ତାଙ୍କୁ ଆଲିଂଗନ କରି ହସି, ହରି କହିଲେ: 'କାମ ସାରିଗଲା। ଏଠି ବୁଦ୍ଧିମାନମାନେ କିଛି ଉପାୟରେ ନିଜ ଉଦ୍ଦେଶ୍ୟ ପୂରଣ କରନ୍ତି।'
ତତଃ ପ୍ରଭୃତି ଶକ୍ରସ୍ଯ ମଯେନ ମହତୀ ହ୍ଯ୍ ଅଭୂତ୍ ସୁପ୍ରୀତିର୍ ମୁନିଶାର୍ଦୂଲ ମଯୋ ହରିହିତଃ ସଦା
ତାହାପରେ, ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଶକ୍ର ଓ ମୟାଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭଲ ପ୍ରେମ ହେଲା; ମୟା ସଦା ହରିଙ୍କ ଉପକାରୀ ହେଲେ।