ଗାରୁଡଂ ନାମ ଯତ୍ ତୀର୍ଥଂ ସର୍ଵଵିଘ୍ନପ୍ରଶାନ୍ତିଦମ୍ ତସ୍ଯ ପ୍ରଭାଵଂ ଵକ୍ଷ୍ଯାମି ଶୃଣୁ ନାରଦ ଯତ୍ନତଃ
‘ଗାରୁଡ଼’ ନାମକ ତୀର୍ଥ ସମସ୍ତ ବିଘ୍ନକୁ ଶାନ୍ତ କରେ । ଏହାର ମହିମା କହିବି, ହେ ନାରଦ, ଆଗ୍ରହରେ ଶୁଣ ।
ମଣିନାଗ ଇତି ତ୍ଵ୍ ଆସୀଚ୍ ଛେଷପୁତ୍ରୋ ମହାବଲଃ ଗରୁଡସ୍ଯ ଭଯାଦ୍ ଭକ୍ତ୍ଯା ତୋଷଯାମ୍ ଆସ ଶଂକରମ୍
ମଣିନାଗ ନାମକ ଏକ ପ୍ରବଳ ନାଗ ଥିଲେ, ସେ ଶେଷଙ୍କ ପୁଅ । ଗାରୁଡ଼ଙ୍କ ଭୟରେ ଓ ଭକ୍ତିରେ ଶଙ୍କରଙ୍କୁ ପ୍ରସନ୍ନ କରିଥିଲେ ।
ତତଃ ପ୍ରସନ୍ନୋ ଭଗଵାନ୍ ପରମେଷ୍ଠୀ ମହେଶ୍ଵରଃ ତମ୍ ଉଵାଚ ମହାନାଗଂ ଵରଂ ଵରଯ ପନ୍ନଗ
ତାପରେ ପ୍ରସନ୍ନ ହୋଇ, ସର୍ବୋଚ୍ଚ ମହେଶ୍ୱର ଭଗବାନ ଏହି ମହାନାଗକୁ କହିଲେ, ‘ହେ ପନ୍ନଗ, ତୁମେ ଯେଉଁ ଆଶୀର୍ବାଦ ଚାହଁ, କହ ।’
ନାଗଃ ପ୍ରାହ ପ୍ରଭୋ ମହ୍ଯଂ ଦେହି ମେ ଗରୁଡାଭଯମ୍ ତଥେତ୍ଯ୍ ଆହ ଚ ତଂ ଶଂଭୁର୍ ଗରୁଡାଦ୍ ଅଭଯଂ ଭଵେତ୍
ନାଗ କହିଲେ, ‘ହେ ପ୍ରଭୁ, ମୋତେ ଗାରୁଡ଼ଙ୍କ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତି ଦିଅନ୍ତୁ ।’ ତେବେ ଶମ୍ଭୁ କହିଲେ, ‘ଏହିପରି ହେଉ, ତୁମେ ଗାରୁଡ଼ଙ୍କ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତ ହେବ ।’
ନିର୍ଗତୋ ନିର୍ଭଯୋ ନାଗୋ ଗରୁଡାଦ୍ ଅରୁଣାନୁଜାତ୍ କ୍ଷୀରୋଦଶାଯୀ ଯତ୍ରାସ୍ତେ କ୍ଷୀରାର୍ଣଵସମୀପତଃ
ଗାରୁଡ଼ଙ୍କ ଭୟରୁ ମୁକ୍ତ ହୋଇ, ସେ ନାଗ ବାହାରିଗଲେ । ଯେଉଁଠାରେ ଅରୁଣଙ୍କ ଭାଉଣ୍ଡ, ଯିଏ କ୍ଷୀରସାଗର ନିକଟରେ ଶେଇଛନ୍ତି, ସେଠି ବସବାସ କରନ୍ତି ।
ଇତଶ୍ ଚେତଶ୍ ଚ ଚରତି ନାଗୋ ଽସୌ ସୁଖଶୀତଲେ ଗରୁଡୋ ଽପି ଚ ଯତ୍ରାସ୍ତେ ତଂ ଦେଶମ୍ ଅପି ଯାତ୍ଯ୍ ଅସୌ
ସେ ନାଗ ସେଠାରେ ଏପଟେ-ଓପଟେ ସୁଖରେ ଏବଂ ଶୀତଳତାରେ ଘୁରୁଛନ୍ତି । ଗାରୁଡ଼ ମଧ୍ୟ ସେଠି ଅଛନ୍ତି ଏବଂ ସେଠିକୁ ଯାଆନ୍ତି ।
ଗରୁଡଃ ପନ୍ନଗଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ଚରନ୍ତଂ ନିର୍ଭଯେନ ତୁ ତଂ ଗୃହୀତ୍ଵା ମହାନାଗଂ ପ୍ରାକ୍ଷିପତ୍ ସ୍ଵସ୍ଯ ଵେଶ୍ମନି
ଗାରୁଡ଼ ନାଗକୁ ନିର୍ଭୟରେ ଘୁରୁଥିବା ଦେଖି, ସେ ମହାନାଗକୁ ଧରି ନିଜ ଘରକୁ ଛାଡ଼ିଦେଲେ ।
ତଂ ବଦ୍ଧ୍ଵା ଗାରୁଡୈଃ ପାଶୈର୍ ଗରୁଡୋ ନାଗସତ୍ତମମ୍ ଏତସ୍ମିନ୍ନ୍ ଅନ୍ତରେ ନନ୍ଦୀ ପ୍ରୋଵାଚେଶଂ ଜଗତ୍ପ୍ରଭୁମ୍
ଗାରୁଡ଼ ନିଜ ପାଶରେ ସେ ଉତ୍ତମ ନାଗକୁ ବାନ୍ଧି ଧରିଲେ । ଏହି ସମୟରେ ନନ୍ଦୀ ଜଗତ୍ପତିଙ୍କୁ କହିଲେ ।
ନୂନଂ ନାଗୋ ନ ଚାଯାତି ଭକ୍ଷିତୋ ବଦ୍ଧ ଏଵ ଵା ଗରୁଡେନ ସୁରେଶାନ ଜୀଵନ୍ ନାଗୋ ନ ସଂଵ୍ରଜେତ୍
ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ସାପ ଆସୁନାହିଁ; ସେ ବା ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଦ୍ୱାରା ଖାଇଦିଆଯାଇଛି କିମ୍ବା ବାନ୍ଧି ରଖାଯାଇଛି, ହେ ଦେବମାନ୍ୟ! ସାପ ଯଦି ବଞ୍ଚିଥାନ୍ତା, ତେବେ ଏଭଳି ଦେରି କରିନଥାନ୍ତା।
ନନ୍ଦିନୋ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଜ୍ଞାତ୍ଵା ଶଂଭୁର୍ ଅଥାବ୍ରଵୀତ୍
ନନ୍ଦିଙ୍କ କଥା ଶୁଣି ଓ ବୁଝି, ଶିବ ତାପରେ କହିଲେ।
ଗରୁଡସ୍ଯ ଗୃହେ ନାଗୋ ବଦ୍ଧସ୍ ତିଷ୍ଠତି ସତ୍ଵରମ୍ ଗତ୍ଵା ତଂ ଜଗତାମ୍ ଈଶଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ସ୍ତୁହି ଜନାର୍ଦନମ୍
ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ଘରେ ସାପ ବାନ୍ଧି ରହିଛି। ତୁମେ ଶୀଘ୍ର ଯାଇ, ସମସ୍ତ ଜଗତଙ୍କ ନାଥ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ ପ୍ରଣାମ କର।
ବଦ୍ଧଂ ନାଗଂ କାଶ୍ଯପେନ ମଦ୍ଵାକ୍ଯାଦ୍ ଆନଯ ସ୍ଵଯମ୍ ତତ୍ ପ୍ରଭୋର୍ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ନନ୍ଦୀ ଗତ୍ଵା ଶ୍ରିଯଃ ପତିମ୍
କାଶ୍ୟପଙ୍କ ପୁଅ ସେଇ ବାନ୍ଧା ସାପକୁ ମୋର ଆଦେଶରେ ନେଇଆ। ପ୍ରଭୁଙ୍କ ଆଜ୍ଞା ଶୁଣି, ନନ୍ଦି ଶ୍ରୀମାନ୍ ଲକ୍ଷ୍ମୀପତିଙ୍କ ପାଖକୁ ଗଲେ।
ଵ୍ଯଜ୍ଞାପଯତ୍ ସ୍ଵଯଂ ଵାକ୍ଯଂ ଵିଷ୍ଣୁଂ ଲୋକପରାଯଣମ୍ ନାରାଯଣଃ ପ୍ରୀତମନା ଗରୁଡଂ ଵାକ୍ଯମ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍
ସେ ନିଜେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ, ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ଆଶ୍ରୟ, ସନ୍ଦେଶ ଦେଲେ। ନାରାୟଣ ଖୁସି ହୋଇ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କୁ କହିଲେ।
ଵିନତାତ୍ମଜ ମେ ଵାକ୍ଯାନ୍ ନନ୍ଦିନେ ଦେହି ପନ୍ନଗମ୍ କମ୍ପମାନସ୍ ତଦ୍ ଆକର୍ଣ୍ଯ ନେତ୍ଯ୍ ଉଵାଚ ଵିହଂଗମଃ ଵିଷ୍ଣୁମ୍ ଅପ୍ଯ୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍ କୋପାତ୍ ସୁପର୍ଣୋ ନନ୍ଦିନୋ ଽନ୍ତିକେ
ହେ ବିନତାନନ୍ଦନ, ମୋର ଆଦେଶରେ ସେଇ ସାପକୁ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଦେଇଦିଅ। ଏହା ଶୁଣି, କମ୍ପିଥିବା ପକ୍ଷୀ 'ନା' ବୋଲି କହିଲେ ଏବଂ କ୍ରୋଧରେ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କୁ, ନନ୍ଦିଙ୍କ ନିକଟରେ, କହିଲେ।
ଯଦ୍ ଯତ୍ ପ୍ରିଯତମଂ କିଂଚିଦ୍ ଭୃତ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣଵଃ ଦାସ୍ଯନ୍ତ୍ଯ୍ ଅନ୍ଯେ ଭଵାନ୍ ନୈଵ ମଯାନୀତଂ ହରିଷ୍ଯତି
ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରଭୁ, ଅନ୍ୟମାନେ ତାଙ୍କର ପ୍ରିୟବସ୍ତୁ ଦାସମାନେକୁ ଦେଇପାରନ୍ତି, କିନ୍ତୁ ମୁଁ ଯାହା ଆଣିଛି, ତାହା ଆପଣ ବ୍ୟତୀତ ଆଉ କେହି ନେଇପାରିବେ ନାହିଁ।
ପଶ୍ଯ ଦେଵଂ ତ୍ରିନଯନଂ ନାଗଂ ମୋକ୍ଷ୍ଯତି ନନ୍ଦିନା ମଯୋପପାଦିତଂ ନାଗଂ ତ୍ଵଂ ତୁ ଦାସ୍ଯସି ନନ୍ଦିନେ
ଦେଖ, ତ୍ରିନୟନ ଦେବ ନନ୍ଦି ପାଇଁ ସାପକୁ ଛାଡ଼ିଦେବେ। ମୁଁ ଯେଉଁ ସାପ ଆଣିଛି, ତୁମେ ସେଇ ସାପକୁ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଦେବାକୁ ପଡ଼ିବ।
ତ୍ଵାଂ ଵହାମି ସଦା ସ୍ଵାମିନ୍ ମମ ଦେଯଂ ସଦା ତ୍ଵଯା ମଯୋପପାଦିତଂ ନାଗଂ ଵକ୍ତୁଂ ଦେହୀତି ନୋଚିତମ୍
ମୁଁ ସଦା ଆପଣଙ୍କୁ ବୋହି ଚାଲେଁ, ପ୍ରଭୁ; ମୋର ଯାହା ଅଛି, ସେ ସବୁ ସଦା ଆପଣଙ୍କର। ମୁଁ ଯେଉଁ ସାପ ଆଣିଛି, ତାହା ନନ୍ଦିଙ୍କୁ ଦେବା ମୋ ପାଇଁ ଉଚିତ ନୁହେଁ।
ସତାଂ ପ୍ରଭୂଣାଂ ନେଯଂ ସ୍ଯାଦ୍ ଵୃତ୍ତିଃ ସଦ୍ଵୃତ୍ତିକାରିଣାମ୍ ସନ୍ତୋ ଦାସ୍ଯନ୍ତି ଭୃତ୍ଯେଭ୍ଯୋ ମଦୁପାତ୍ତହରୋ ଭଵାନ୍
ସଦ୍ଗୁଣୀ ମାଲିକମାନେ ତାଙ୍କର ଭଲ ଦାସମାନେ ପାଇଁ ଏଭଳି ବ୍ୟବହାର କରିବା ଉଚିତ ନୁହେଁ। ଭଲମାନେ ତାଙ୍କର ଦାସମାନେକୁ ଦେଇଥାନ୍ତି; ଆପଣ ଯାହାକି ମୁଁ ଆଣିଛି, ତାହା ନେଇଯିଅ।
ଦୈତ୍ଯାଞ୍ ଜଯସି ସଂଗ୍ରାମେ ମଦ୍ବଲେନୈଵ କେଶଵ ଅହଂ ମହାବଲୀତ୍ଯ୍ ଏଵଂ ମୁଧୈଵ ଶ୍ଲାଘତେ ଭଵାନ୍
ହେ କେଶବ, ଯୁଦ୍ଧରେ ଦାନବମାନେକୁ ଆପଣ ମୋର ଶକ୍ତିରେ ହରାନ୍ତି। ମୁଁ ବଡ଼ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ହେଲେ ମଧ୍ୟ, ଆପଣ ଅବ୍ୟବହାରିକ ଭାବେ ଗର୍ବ କରୁଛନ୍ତି।
ଗରୁଡସ୍ଯେତି ତଦ୍ ଵାକ୍ଯଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଚକ୍ରଗଦାଧରଃ ଵିହସ୍ଯ ନନ୍ଦିନଃ ପାର୍ଶ୍ଵେ ପଶ୍ଯଦ୍ଭିର୍ ଲୋକପାଲକୈଃ
ଗରୁଡ଼ଙ୍କ କଥା ଶୁଣି, ଚକ୍ର ଓ ଗଦାଧାରୀ ଭଗବାନ ହସିଲେ, ନନ୍ଦିଙ୍କ ପାଖରେ ଦଢ଼ି ଥିଲେ, ଏବଂ ଲୋକପାଳମାନେ ତାଙ୍କୁ ଦେଖୁଥିଲେ।
ଇଦମ୍ ଆହ ମହାବୁଦ୍ଧିର୍ ମାଂ ସମୁହ୍ଯ କୃଶୋ ଭଵାନ୍ ତ୍ଵଦ୍ବଲାଦ୍ ଅସୁରାନ୍ ସର୍ଵାଞ୍ ଜେଷ୍ଯେ ଽହଂ ଖଗସତ୍ତମ
ଏହି ବୁଦ୍ଧିମାନ କହୁଛନ୍ତି, 'ମୁଁ ଦୁର୍ବଳ'। ତୁମ ଶକ୍ତିରେ, ହେ ପକ୍ଷୀମାନ୍ୟର ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ମୁଁ ସମସ୍ତ ଦାନବମାନେକୁ ହରାଇଦେବି।
ଇତ୍ଯ୍ ଉକ୍ତ୍ଵା ଶ୍ରୀପତିର୍ ବ୍ରହ୍ମଞ୍ ଶାନ୍ତକୋପୋ ଽବ୍ରଵୀଦ୍ ଇଦମ୍ ଵହାଙ୍ଗୁଲିଂ କରସ୍ଯାଶୁ କନିଷ୍ଠାଂ ନନ୍ଦିନୋ ଽନ୍ତିକେ
ଏପରି କହି, ଶ୍ରୀମାନ୍ ଲକ୍ଷ୍ମୀପତି କ୍ରୋଧ ଶାନ୍ତ କରି, ବ୍ରହ୍ମାଙ୍କୁ କହିଲେ: 'ତୁମର କଣିଠିଆ ଆଉ ଶୀଘ୍ର ନନ୍ଦିଙ୍କ ନିକଟରେ ରଖ।'
ଗରୁଡସ୍ଯ ତତୋ ମୂର୍ଧ୍ନି ନ୍ଯସ୍ଯେଦଂ ପୁନର୍ ଅବ୍ରଵୀତ୍ ସତ୍ଯଂ ମାଂ ଵହସେ ନିତ୍ଯଂ ପଶ୍ଯ ଧର୍ମଂ ଵିହଂଗମ
ତାପରେ, ଗରୁଡ଼ଙ୍କ ମୁଣ୍ଡରେ ଆଙ୍ଗୁଠି ରଖି, ପୁନି କହିଲେ: 'ଠିକ୍ କହିଛ, ତୁମେ ସଦା ମୋତେ ବୋହି ଚାଲ। ଏହି ଧର୍ମ ଦେଖ, ହେ ପକ୍ଷୀ।'
ନ୍ଯସ୍ତାଯାଂ ଚ ତତୋ ଽଙ୍ଗୁଲ୍ଯାଂ ଶିରଃ କୁକ୍ଷୌ ସମାଵିଶତ୍ କୁକ୍ଷିଶ୍ ଚ ଚରଣସ୍ଯାନ୍ତଃ ପ୍ରାଵିଶଚ୍ ଚୂର୍ଣିତୋ ଽଭଵତ୍ ତତଃ କୃତାଞ୍ଜଲିର୍ ଦୀନୋ ଵ୍ଯଥିତୋ ଲଜ୍ଜଯାନ୍ଵିତଃ
ଆଙ୍ଗୁଠି ରଖିବା ସହିତ, ମୁଣ୍ଡ ପେଟ ଭିତରକୁ ପ୍ରବେଶ କଲା, ପେଟ ପାଦ ତଳକୁ ଗଲା; ସେ ଚୁର୍ଣ୍ଣ ହୋଇଗଲା। ତାପରେ, ହାତ ଜୋଡି, ଦୁଃଖିତ ଓ ଲଜ୍ଜିତ ହୋଇ ଦଢ଼ି ରହିଲା।
ତ୍ରାହି ତ୍ରାହି ଜଗନ୍ନାଥ ଭୃତ୍ଯଂ ମାମ୍ ଅପରାଧିନମ୍ ତ୍ଵଂ ପ୍ରଭୁଃ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ଧର୍ତା ଧାର୍ଯସ୍ ତ୍ଵମ୍ ଏଵ ଚ
ମୋତେ ବଞ୍ଚାଅ, ବଞ୍ଚାଅ, ହେ ଜଗନ୍ନାଥ! ମୁଁ ତୁମର ଦାସ ଓ ଅପରାଧୀ। ତୁମେ ସମସ୍ତ ଲୋକଙ୍କ ପ୍ରଭୁ, ଧାରକ ଓ ଧାରଣ କରାଯିବା ମଧ୍ୟ ତୁମେ।
ଅପରାଧସହସ୍ରାଣି କ୍ଷମନ୍ତେ ପ୍ରଭଵିଷ୍ଣଵଃ କୃତାପରାଧେ ଽପି ଜନେ ମହତୀ ଯସ୍ଯ ଵୈ କୃପା
ହେ ଶକ୍ତିଶାଳୀ ପ୍ରଭୁ, ଆପଣ ହଜାର ହଜାର ଅପରାଧକୁ କ୍ଷମା କରନ୍ତି। କେହି ଅପରାଧ କଲେ ମଧ୍ୟ, ଆପଣଙ୍କ ଦୟା ବଡ଼।
ଵଦନ୍ତି ମୁନଯଃ ସର୍ଵେ ତ୍ଵାମ୍ ଏଵ କରୁଣାକରମ୍ ରକ୍ଷସ୍ଵାର୍ତଂ ଜଗନ୍ମାତର୍ ମାମ୍ ଅମ୍ବୁଜନିଵାସିନି କମଲେ ବାଲକଂ ଦୀନମ୍ ଆର୍ତଂ ତନଯଵତ୍ସଲେ
ସମସ୍ତ ଋଷିମାନେ କହନ୍ତି ଯେ, ହେ କମଳା, ତୁମେ ହିଁ ସମସ୍ତ ଦୟାର ମୂର୍ତ୍ତି, ସମସ୍ତ ଜଗତର ମାଆ। ହେ ପଦ୍ମାସନି, ମୋତେ ରକ୍ଷା କର, ମୁଁ ଏକ ଦୁଃଖୀ, ଅସହାୟ ଶିଶୁ, ହେ ସନ୍ତାନଙ୍କୁ ଭଲପାଉଥିବା ମାଆ।
ତତଃ କୃପାନ୍ଵିତା ଦେଵୀ ଶ୍ରୀର୍ ଅପ୍ଯ୍ ଆହ ଜନାର୍ଦନମ୍
ତାପରେ, ଦୟାରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ ହୋଇ, ଶ୍ରୀଦେବୀ ମଧ୍ୟ ଜନାର୍ଦ୍ଦନଙ୍କୁ କହିଲେ।
ରକ୍ଷ ନାଥ ସ୍ଵକଂ ଭୃତ୍ଯଂ ଗରୁଡଂ ଵିପଦଂ ଗତମ୍ ଜନାର୍ଦନ ଉଵାଚେଦଂ ନନ୍ଦିନଂ ଶଂଭୁଵାହନମ୍
ହେ ପ୍ରଭୁ, ତୁମର ଦାସ ଗରୁଡ଼, ଯିଏ ବିପଦରେ ପଡ଼ିଛି, ସେଉଁଠି ତାଙ୍କୁ ରକ୍ଷା କର। ତାପରେ ଜନାର୍ଦ୍ଦନ ନନ୍ଦିଙ୍କୁ, ଯିଏ ଶିବଙ୍କ ଭାରବାହକ, ଏହି କଥା କହିଲେ।
ନଯ ନାଗଂ ସଗରୁଡଂ ଶଂଭୋର୍ ଅନ୍ତିକମ୍ ଏଵ ଚ ତତ୍ପ୍ରସାଦାଚ୍ ଚ ଗରୁଡୋ ମହେଶ୍ଵରନିରୀକ୍ଷିତଃ ଆତ୍ମୀଯଂ ଚ ପୁନା ରୂପଂ ଗରୁଡଃ ସମଵାପ୍ସ୍ଯତି
ନାଗକୁ ଏବଂ ଗରୁଡ଼କୁ ନେଇ ଶିବଙ୍କ ପାଖକୁ ଯାଅ। ମହେଶ୍ୱରଙ୍କ ଦୟାରେ ଗରୁଡ଼ ତାଙ୍କର ନିଜ ରୂପ ପୁନି ପାଇବେ।