ଵଟସାଗରଯୋର୍ ମଧ୍ଯେ ଯଃ ସ୍ମରେତ୍ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ତେ ଽପି ତତ୍ର ନରା ଯାନ୍ତି ଯେ ମୃତାଃ ପୁରୁଷୋତ୍ତମେ
ବଟବୃକ୍ଷ ଓ ସାଗର ମଧ୍ୟରେ ଯେଉଁମାନେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମଙ୍କୁ ସ୍ମରଣ କରନ୍ତି, ଏବଂ ସେଠି ପୁରୁଷୋତ୍ତମରେ ଯେଉଁମାନେ ମୃତ୍ୟୁବରଣ କରନ୍ତି, ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠିକୁ ଯାଆନ୍ତି।
ତେ ଽପି ତତ୍ର ପରଂ ସ୍ଥାନଂ ଯାନ୍ତି ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଅତ୍ର ସଂଶଯଃ ଏଵଂ ମଯା ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠା ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଃ ସନାତନଃ ସର୍ଵାନନ୍ଦକରଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଭୁକ୍ତିମୁକ୍ତିଫଲପ୍ରଦଃ
ସେମାନେ ମଧ୍ୟ ସେଠି ସର୍ବୋଚ୍ଚ ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତ କରନ୍ତି; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ। ଏଭଳି, ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠମାନେ, ମୁଁ ସନାତନ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକ, ଯାହା ସମସ୍ତ ଆନନ୍ଦ ଦେଉଛି ଓ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦୁହିଁ ଦେଉଛି, ବର୍ଣ୍ଣନା କଲି।
ବହ୍ଵାଶ୍ଚର୍ଯସ୍ ତ୍ଵଯା ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକୋ ଜଗତ୍ପତେ ନିତ୍ଯାନନ୍ଦକରଃ ଶ୍ରୀମାନ୍ ଭୁକ୍ତିମୁକ୍ତିଫଲପ୍ରଦଃ
ହେ ଜଗତ୍ପତି, ଆପଣ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ଅନେକ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟରେ ପୂର୍ଣ୍ଣ, ଚିରକାଳ ଆନନ୍ଦଦାୟକ, ଶ୍ରୀମୟ ଓ ଭୋଗ ଓ ମୋକ୍ଷ ଦେଇଥିବା ବେଳେ ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି।
କ୍ଷେତ୍ରଂ ଚ ଦୁର୍ଲଭଂ ଲୋକେ କୀର୍ତିତଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ଯତ୍ର ନରୋ ଦେହଂ ଯାତି ସାଲୋକ୍ଯତାଂ ହରେଃ
ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ନାମକ ଯେଉଁ କ୍ଷେତ୍ର ଏହି ଲୋକରେ ଅତ୍ୟନ୍ତ ଦୁର୍ଲଭ, ତାହାର ସ୍ତୁତି ହୋଇଛି; ଯେଉଁଠାରେ ଜଣେ ମଣିଷ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରେ, ସେ ହରିଙ୍କ ସମାନ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ସମ୍ଯକ୍ କ୍ଷେତ୍ରସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ତ୍ଵଯା ସମ୍ଯକ୍ ପ୍ରକୀର୍ତିତମ୍ ଯତ୍ର ସ୍ଵଦେହସଂତ୍ଯାଗାଦ୍ ଵିଷ୍ଣୁଲୋକଂ ଵ୍ରଜେନ୍ ନରଃ
ଆପଣ ସଠିକ୍ ଭାବରେ ଏହି କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ବର୍ଣ୍ଣନା କରିଛନ୍ତି, ଯେଉଁଠାରେ ନିଜ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କଲେ ମଣିଷ ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ଲୋକକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରେ।
ଅହୋ ମୋକ୍ଷସ୍ଯ ମାର୍ଗୋ ଽଯଂ ଦେହତ୍ଯାଗସ୍ ତ୍ଵଯୋଦିତଃ ନରାଣାମ୍ ଉପକାରାଯ ପୁରୁଷାଖ୍ଯେ ନ ସଂଶଯଃ
ହାଁ, ଏହା ମୋକ୍ଷର ପଥ—ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରିବା, ଯାହା ଆପଣ କହିଛନ୍ତି, ପୁରୁଷୋତ୍ତମରେ ଲୋକମାନଙ୍କ ଉପକାର ପାଇଁ; ଏଥିରେ କୌଣସି ସନ୍ଦେହ ନାହିଁ।
ଅନାଯାସେନ ଦେଵେଶ ଦେହଂ ତ୍ଯକ୍ତ୍ଵା ନରୋତ୍ତମାଃ ତସ୍ମିନ୍ କ୍ଷେତ୍ରେ ପରଂ ଵିଷ୍ଣୋଃ ପଦଂ ଯାନ୍ତି ନିରାମଯମ୍
ହେ ଦେବତାଙ୍କ ନାଥ, ଅଳ୍ପ ପ୍ରୟାସରେ, ଶ୍ରେଷ୍ଠ ମଣିଷମାନେ ସେଇ କ୍ଷେତ୍ରରେ ଦେହ ତ୍ୟାଗ କରି, ବିଷ୍ଣୁଙ୍କ ସର୍ବୋଚ୍ଚ ଓ ରୋଗଶୂନ୍ୟ ନିବାସକୁ ପ୍ରାପ୍ତି କରନ୍ତି।
ଶ୍ରୁତ୍ଵା କ୍ଷେତ୍ରସ୍ଯ ମାହାତ୍ମ୍ଯଂ ଵିସ୍ମଯୋ ନୋ ମହାନ୍ ଅଭୂତ୍ ପ୍ରଯାଗପୁଷ୍କରାଦୀନି କ୍ଷେତ୍ରାଣ୍ଯ୍ ଆଯତନାନି ଚ
ଏହି କ୍ଷେତ୍ରର ମହିମା ଶୁଣି, ଆମେ ବହୁତ ଆଶ୍ଚର୍ଯ୍ୟ ହେଲୁନାହିଁ; ପ୍ରୟାଗ, ପୁଷ୍କର ଓ ଅନ୍ୟାନ୍ୟ କ୍ଷେତ୍ର ଓ ପୂଜାସ୍ଥଳୀ—
ପୃଥିଵ୍ଯାଂ ସର୍ଵତୀର୍ଥାନି ସରିତଶ୍ ଚ ସରାଂସି ଚ ନ ତଥା ତାନି ସର୍ଵାଣି ପ୍ରଶଂସସି ସୁରୋତ୍ତମ
ହେ ଦେବମାନ୍ୟ, ଆପଣ ପୃଥିବୀରେ ଥିବା ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ, ନଦୀ ଓ ସରୋବରଗୁଡ଼ିକୁ ଏତେ ଅଧିକ ପ୍ରଶଂସା କରନ୍ତି ନାହିଁ।
ଯଥା ପ୍ରଶଂସସି କ୍ଷେତ୍ରଂ ପୁରୁଷାଖ୍ଯଂ ପୁନଃ ପୁନଃ ଜ୍ଞାତୋ ଽସ୍ମାଭିର୍ ଅଭିପ୍ରାଯସ୍ ତଵେଦାନୀଂ ପିତାମହ
ଯେପରି ଆପଣ ପୁନିପୁନି 'ପୁରୁଷ' ନାମକ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି, ଏହା ଦେଖି ଆମେ ବୁଝିପାରୁଛୁ ଯେ, ଏହି ଆପଣଙ୍କର ଇଚ୍ଛା।
ଯେନ ପ୍ରଶଂସସି କ୍ଷେତ୍ରଂ ମୁକ୍ତିଦଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍ ପୁରୁଷାଖ୍ଯସମଂ ନୂନଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ନାସ୍ତି ମହୀତଲେ ତେନ ତ୍ଵଂ ଵିବୁଧଶ୍ରେଷ୍ଠ ପ୍ରଶଂସସି ପୁନଃ ପୁନଃ
ଯେହେତୁ ଆପଣ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ନାମକ ମୁକ୍ତିଦାୟକ କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି, ନିଶ୍ଚିତ ଭାବେ ପୃଥିବୀରେ 'ପୁରୁଷ' ସମାନ କୌଣସି କ୍ଷେତ୍ର ନାହିଁ; ଏହିକାରଣରୁ ଆପଣ ପୁନିପୁନି ଏହି କ୍ଷେତ୍ରକୁ ପ୍ରଶଂସା କରୁଛନ୍ତି।
ସତ୍ଯଂ ସତ୍ଯଂ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠା ଭଵଦ୍ଭିଃ ସମୁଦାହୃତମ୍ ପୁରୁଷାଖ୍ଯସମଂ କ୍ଷେତ୍ରଂ ନାସ୍ତ୍ଯ୍ ଅତ୍ର ପୃଥିଵୀତଲେ
ହେ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠ, ଆପଣମାନେ ଯାହା କହିଛନ୍ତି, ଏହା ସତ୍ୟ; ପୃଥିବୀରେ 'ପୁରୁଷ' ସମାନ କୌଣସି କ୍ଷେତ୍ର ନାହିଁ।
ସନ୍ତି ଯାନି ତୁ ତୀର୍ଥାନି ପୁଣ୍ଯାନ୍ଯ୍ ଆଯତନାନି ଚ ତାନି ଶ୍ରୀପୁରୁଷାଖ୍ଯସ୍ଯ କଲାଂ ନାର୍ହନ୍ତି ଷୋଡଶୀମ୍
ଯେତେ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନ ଓ ପୂଜ୍ୟ ସ୍ଥଳୀ ଅଛି, ସେଗୁଡ଼ିକ ମଧ୍ୟ 'ଶ୍ରୀପୁରୁଷ'ର ଏକ ଷୋଡ଼ଶାଂଶ ସମ୍ମାନକୁ ମଧ୍ୟ ପାଇପାରିବେ ନାହିଁ।
ଯଥା ସର୍ଵେଶ୍ଵରୋ ଵିଷ୍ଣୁଃ ସର୍ଵଲୋକୋତ୍ତମୋତ୍ତମଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସମସ୍ତ ଲୋକରେ ବିଷ୍ଣୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଆଦିତ୍ଯାନାଂ ଯଥା ଵିଷ୍ଣୁଃ ଶ୍ରେଷ୍ଠତ୍ଵେ ସମୁଦାହୃତଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଆଦିତ୍ୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବିଷ୍ଣୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ ବୋଲି କୁହାଯାଏ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ।
ନକ୍ଷତ୍ରାଣାଂ ଯଥା ସୋମଃ ସରସାଂ ସାଗରୋ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ନକ୍ଷତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସୋମ ଓ ସମସ୍ତ ଜଳରେ ସାଗର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଵସୂନାଂ ପାଵକୋ ଯଦ୍ଵଦ୍ ରୁଦ୍ରାଣାଂ ଶଂକରୋ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ବସୁମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପାବକ ଓ ରୁଦ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଶଙ୍କର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଵର୍ଣାନାଂ ବ୍ରାହ୍ମଣୋ ଯଦ୍ଵଦ୍ ଵୈନତେଯଶ୍ ଚ ପକ୍ଷିଣାମ୍ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସମସ୍ତ ବର୍ଣ୍ଣମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ରାହ୍ମଣ ଓ ପକ୍ଷୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବେଣୁତେୟ (ଗରୁଡ଼) ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଶିଖରିଣାଂ ଯଥା ମେରୁଃ ପର୍ଵତାନାଂ ହିମାଲଯଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଶିଖରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମେରୁ ଓ ପର୍ବତମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ହିମାଳୟ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ପ୍ରମଦାନାଂ ଯଥା ଲକ୍ଷ୍ମୀଃ ସରିତାଂ ଜାହ୍ନଵୀ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସମସ୍ତ ନାରୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଲକ୍ଷ୍ମୀ ଓ ନଦୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଜାହ୍ନବୀ (ଗଙ୍ଗା) ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଐରାଵତୋ ଗଜେନ୍ଦ୍ରାଣାଂ ମହର୍ଷୀଣାଂ ଭୃଗୁର୍ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଗଜମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଏଇରାବତ ଓ ମହାର୍ଷିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଭୃଗୁ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ସେନାନୀନାଂ ଯଥା ସ୍କନ୍ଦଃ ସିଦ୍ଧାନାଂ କପିଲୋ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସେନାପତିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ସ୍କନ୍ଦ ଓ ସିଦ୍ଧମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କପିଳ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରଵା ଯଥାଶ୍ଵାନାଂ କଵୀନାମ୍ ଉଶନା କଵିଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଘୋଡ଼ାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉଚ୍ଚୈଃଶ୍ରବା ଓ କବିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଉଶନା ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ମୁନୀନାଂ ଚ ଯଥା ଵ୍ଯାସଃ କୁବେରୋ ଯକ୍ଷରକ୍ଷସାମ୍ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ମୁନିମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବ୍ୟାସ ଓ ଯକ୍ଷ ଓ ରାକ୍ଷସମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ କୁବେର ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଇନ୍ଦ୍ରିଯାଣାଂ ମନୋ ଯଦ୍ଵଦ୍ ଭୂତାନାମ୍ ଅଵନୀ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଇନ୍ଦ୍ରିୟମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ମନ ଓ ସମସ୍ତ ପ୍ରାଣୀମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୃଥିବୀ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଅଶ୍ଵତ୍ଥଃ ସର୍ଵଵୃକ୍ଷାଣାଂ ପଵନଃ ପ୍ଲଵତାଂ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସମସ୍ତ ଗଛମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଅଶ୍ୱତ୍ଥ ଓ ଚଳନ୍ତାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପବନ ସର୍ବଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ପବିତ୍ର ସ୍ଥାନମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ 'ପୁରୁଷୋତ୍ତମ' ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଭୂଷଣାନାଂ ତୁ ସର୍ଵେଷାଂ ଯଥା ଚୂଡାମଣିର୍ ଦ୍ଵିଜାଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଦ୍ୱିଜମାନେ, ଯେପରି ଗହଣାମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚୂଡ଼ାମଣି ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଗନ୍ଧର୍ଵାଣାଂ ଚିତ୍ରରଥଃ ଶସ୍ତ୍ରାଣାଂ କୁଲିଶୋ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ଗନ୍ଧର୍ବମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଚିତ୍ରରଥ ଏବଂ ଅସ୍ତ୍ରମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ବଜ୍ର ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ଅକାରଃ ସର୍ଵଵର୍ଣାନାଂ ଗାଯତ୍ରୀ ଛନ୍ଦସାଂ ଯଥା ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଯେପରି ସବୁ ଅକ୍ଷର ମଧ୍ୟରେ 'ଅ' ଏବଂ ଛନ୍ଦମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ଗାୟତ୍ରୀ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।
ସର୍ଵାଙ୍ଗେଭ୍ଯୋ ଯଥା ଶ୍ରେଷ୍ଠମ୍ ଉତ୍ତମାଙ୍ଗଂ ଦ୍ଵିଜୋତ୍ତମାଃ ତଥା ସମସ୍ତତୀର୍ଥାନାଂ ଵରିଷ୍ଠଂ ପୁରୁଷୋତ୍ତମମ୍
ଦ୍ୱିଜୋତ୍ତମମାନେ, ଯେପରି ଦେହର ସମସ୍ତ ଅଙ୍ଗ ମଧ୍ୟରେ ମୁଣ୍ଡ ସବୁଠାରୁ ଶ୍ରେଷ୍ଠ, ସେପରି ସମସ୍ତ ତୀର୍ଥମାନଙ୍କ ମଧ୍ୟରେ ପୁରୁଷୋତ୍ତମ ସବୁଠାରୁ ଉତ୍କୃଷ୍ଟ।